Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionMathematics
Курс аналитической геометрии и линейной алгебры
Курс аналитической геометрии и линейной алгебры աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը միավորում է անալիտիկ երկրաչափության և գծային հանրահաշվի հիմնական գաղափարները՝ ներկայացնելով վեկտորների, մատրիցների և գծային տարածությունների տեսությունը, այն բացատրում է գծային հավասարումների համակարգերի լուծման մեթոդները, determinant-ների հատկությունները, սեփական արժեքների և սեփական վեկտորների գաղափարը, ինչպես նաև վեկտորային տարածությունների կառուցվածքը և դրանց կիրառությունները երկրաչափական խնդիրներում, գիրքը նաև ընդգրկում է հարթության և տարածության երկրաչափական օբյեկտների վերլուծությունը կոորդինատային մեթոդներով, երկրորդ կարգի կորերի և մակերեսների ուսումնասիրությունը, միաժամանակ ներկայացնելով բազմաթիվ օրինակներ և խնդիրներ, որոնք կապում են հանրահաշվական հաշվարկները երկրաչափական ինտուիցիայի հետ, դարձնելով այն կարևոր հիմք մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինժեներական գիտությունների հետագա ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-16Chemistry
Национальная академия наук Республики Армения научно-технологический центр органической и фармацевтической химии
Նյութը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետության Գիտությունների ազգային ակադեմիայի համակարգում գործող գիտատեխնոլոգիական կենտրոնը, որի գործունեությունը կենտրոնացած է օրգանական և դեղագործական քիմիայի ոլորտներում հիմնարար և կիրառական հետազոտությունների իրականացման վրա։ Կենտրոնի գիտական ուղղությունները ներառում են օրգանական միացությունների սինթեզ, նոր նյութերի և կենսաբանական ակտիվ միացությունների ստացում, դրանց կառուցվածքի ու հատկությունների ուսումնասիրություն, ինչպես նաև քիմիական տեխնոլոգիաների մշակմանն ուղղված հետազոտություններ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում դեղագործական նշանակություն ունեցող միացությունների որոնումն ու ուսումնասիրությունը, ներառյալ հնարավոր կենսաբանական ակտիվությամբ օժտված նյութերի ստացումը, դրանց ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի պարզաբանումը և կիրառական ներուժի գնահատումը։ Կենտրոնի գործունեությունը միավորում է քիմիայի տարբեր ենթաոլորտներ՝ հնարավորություն տալով գիտական արդյունքները կապել բժշկության, դեղագիտության, նյութագիտության և քիմիական տեխնոլոգիայի գործնական խնդիրների հետ։ Հետազոտական աշխատանքների կարևոր բաղադրիչ են նոր սինթեզի մեթոդների մշակումը, օրգանական ռեակցիաների ուսումնասիրությունը, քիմիական միացությունների կառուցվածք-հատկություն փոխկապակցվածությունների բացահայտումը և ստացված նյութերի կիրառական հնարավորությունների գնահատումը։ Կենտրոնի գիտական ներուժը ձևավորվում է տարբեր մասնագիտական ուղղությունների համագործակցության արդյունքում, ինչը հնարավորություն է տալիս իրականացնել ինչպես տեսական, այնպես էլ գործնական նշանակություն ունեցող նախագծեր։ Հատուկ նշանակություն ունի գիտական արդյունքների տեխնոլոգիական կիրառելիության գնահատումը և դրանց հնարավոր ներդրումը դեղագործական ու քիմիական արտադրության ոլորտներում։ Կենտրոնի գործունեությունը նաև կարևոր դեր ունի Հայաստանի քիմիական գիտության զարգացման, մասնագետների պատրաստման և գիտական ավանդույթների պահպանման ու շարունակականության ապահովման գործում։ Նյութը կարող է հետաքրքրել քիմիկոսներին, դեղագետներին, կենսաքիմիկոսներին, նյութագետներին, գիտահետազոտական ոլորտի մասնագետներին, ինչպես նաև օրգանական և դեղագործական քիմիայի ուսումնասիրությամբ զբաղվող ուսանողներին ու հետազոտողներին։
Updated: 2026-09-16History
Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները
Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները ներկայացնում են անտիկ ժամանակաշրջանի ամենահայտնի ճարտարապետական և արվեստային կառույցների հավաքածուն, որոնք հին հույների կողմից համարվել են մարդկային ստեղծագործության ամենաբարձր նվաճումները։ Այս ցանկը ձևավորվել է մ.թ.ա. III–II դարերում և ընդգրկում է Միջերկրածովյան և Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանի ամենատպավորիչ կառույցները, որոնք կապված էին հին քաղաքակրթությունների՝ Եգիպտոսի, Հունաստանի, Բաբելոնի և Փոքր Ասիայի մշակույթների հետ։ Յոթ հրաշալիքների շարքում են Գիզայի Մեծ բուրգը, որը միակն է, որ պահպանվել է մինչև այսօր, Բաբելոնի կախովի այգիները, որոնք համարվում են ինժեներական և էսթետիկ երևակայության գլուխգործոց, Օլիմպիայի Զևսի արձանը՝ հսկայական կրոնական քանդակ, Եփեսոսի Արտեմիսի տաճարը՝ հոյակապ ճարտարապետական համալիր, Հալիկառնասի դամբարանը՝ արքայական շքեղ գերեզման, Հռոդոսի Կոլոսոսը՝ հսկա բրոնզե արձան, և Ալեքսանդրիայի փարոսը՝ նավագնացության կարևորագույն կառույցներից մեկը։ Այս հրաշալիքները ոչ միայն արտահայտում էին տեխնիկական և արվեստային բարձր մակարդակ, այլև խորհրդանշում էին իրենց ժամանակի ժողովուրդների հավատքը, ուժը և մշակութային զարգացումը։
Updated: 2026-09-21Other Subjects
Նոր գրքեր: Հայաստան:( Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги: Арменика: Информационный указатель
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է Հայաստանի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ընթերցողների, գիտաշխատողների, ուսանողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի պատմությամբ, մշակույթով, հասարակական կյանքով, տնտեսությամբ, աշխարհագրությամբ և ժամանակակից զարգացումներով։ Ցանկում ընդգրկված են գիտական, վերլուծական, ճանաչողական և հանրամատչելի բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են Հայաստանի ուսումնասիրության արդի ուղղությունները և նոր գիտական մոտեցումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան նյութեր ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է հայագիտական գիտելիքների տարածմանը, երկրի վերաբերյալ տեղեկատվության համակարգված ներկայացմանը և ընթերցողական լայն շրջանակների իրազեկվածության բարձրացմանը։
Updated: 2026-06-16Pedagogy
«Տեխնոլոգիա» դասընթացը որպես դպրոցականների գեղագիտական դաստիարակության միջոց
Աշխատությունը նվիրված է դպրոցականների գեղագիտական դաստիարակության գործընթացում «Տեխնոլոգիա» դասընթացի դերի և հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես կարող են գործնական, ստեղծագործական և դիզայներական աշխատանքները նպաստել սովորողների գեղագիտական ճաշակի, ստեղծագործական երևակայության, գեղեցիկը գնահատելու և սեփական ստեղծագործական գաղափարներն արտահայտելու կարողությունների ձևավորմանը։ Հետազոտական աղբյուրներում նշվում է, որ առարկայի ուսուցումը կարող է նպաստել գեղագիտական դաստիարակության նպատակների իրականացմանը և մշակութային փորձի փոխանցմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարևոր տեղ է հատկացվում նյութերի, գույների, ձևերի, զարդանախշերի, համաչափության և կոմպոզիցիայի հետ սովորողների գործնական աշխատանքին։ Թղթի, բնական և արհեստական նյութերի, մանածագործական նյութերի և այլ միջոցների կիրառմամբ ստեղծվող ապլիկացիաները, խճանկարները, օրիգամին, թելանկարը, կոմպոզիցիաները և դեկորատիվ-կիրառական աշխատանքները հնարավորություն են տալիս միաժամանակ զարգացնել տեխնիկական հմտություններն ու գեղագիտական ընկալումը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայկական մշակութային ժառանգության ներառումը ուսումնական գործընթացում։ Հայկական զարդանախշերի, ազգային արհեստների, դեկորատիվ-կիրառական արվեստի տարրերի և ավանդական գեղարվեստական ձևերի ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել սովորողների մշակութային ինքնագիտակցության և ազգային արժեքների նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը։ Ժամանակակից առարկայական չափորոշիչը նույնպես կարևորում է ստեղծարար, նորարար և նախաձեռնող անձի ձևավորումը, արվեստին ու արհեստին հաղորդակցվելու կարողությունը և ստեղծագործական գործունեությունը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև ուսուցման այն մեթոդներն ու կազմակերպական ձևերը, որոնք առավել արդյունավետ են գեղագիտական դաստիարակության համար՝ գործնական աշխատանքներ, ստեղծագործական նախագծեր, անհատական և խմբային առաջադրանքներ, ցուցահանդեսներ, նախագծերի ներկայացումներ և սովորողների աշխատանքների քննարկումներ։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի ուսուցչի դերը, քանի որ նա ոչ միայն փոխանցում է տեխնոլոգիական գիտելիքներ և գործնական հմտություններ, այլև ուղղորդում է սովորողի ստեղծագործական մտածողությունը, օգնում է գնահատել սեփական աշխատանքի արդյունքը և ձևավորում է գեղեցիկի, նպատակահարմարության ու որակի նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունք։ «Տեխնոլոգիա» առարկայի ժամանակակից չափորոշիչը մեծ տեղ է հատկացնում գործնական և ստեղծագործական նախագծերին՝ դրանք դիտարկելով որպես ուսուցման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ կարող է հիմնավորվել այն տեսակետը, որ տեխնոլոգիական կրթությունն ու գեղագիտական դաստիարակությունը փոխկապակցված գործընթացներ են․ սովորողը ոչ միայն սովորում է նյութը մշակելու կամ որևէ առարկա պատրաստելու տեխնիկան, այլև սովորում է մտածել ձևի, գեղեցկության, համադրության, գործնականության և ստեղծագործական արժեքի մասին։ Այս գործընթացը կարող է նպաստել ուշադրության, դիտողականության, երևակայության, ձեռքի մանր մոտորիկայի, ինքնուրույնության և ստեղծագործական մտածողության զարգացմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել տեխնոլոգիայի ուսուցիչների, մանկավարժների, մեթոդիստների, կրթության կազմակերպիչների, արվեստի և դեկորատիվ-կիրառական արվեստի մասնագետների, ինչպես նաև մանկավարժական բուհերի ուսանողների և դպրոցական կրթության զարգացման հարցերով հետաքրքրվող հետազոտողների համար։
Updated: 2026-09-02History
Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդիրը 1918-1920 թթ. և Մեծ Բրիտանիան
Այս գիրքը ուսումնասիրում է Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի ձևավորման առաջին փուլը՝ 1918-1920 թվականներին, երբ Հարավային Կովկասում տեղի էին ունենում քաղաքական վերադասավորումներ Օսմանյան կայսրության փլուզումից և Ռուսական կայսրության անկումից հետո։ Այն մանրամասն անդրադառնում է տարածաշրջանի վարչական, էթնիկ և քաղաքական իրավիճակին, ինչպես նաև նորաստեղծ պետությունների՝ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև առաջացած տարածքային վեճերին։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Մեծ Բրիտանիայի դերակատարությանը տարածաշրջանում՝ որպես ժամանակավոր ռազմական և քաղաքական ազդեցություն ունեցող ուժ, որը փորձել է կարգավորել հակամարտությունները և պահպանել կայունություն նավթային և ռազմավարական շահերի համատեքստում։ Հեղինակը վերլուծում է նաև միջազգային դիվանագիտության, տեղական իշխանությունների և ռազմական ուժերի փոխազդեցությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են այդ գործոնները ձևավորել Լեռնային Ղարաբաղի հարցի հետագա զարգացումը։ Նյութը հիմնված է պատմական փաստերի, արխիվային աղբյուրների և քաղաքական վերլուծության վրա՝ ներկայացնելով հիմնախնդրի սկզբնավորման փուլը և դրա երկարաժամկետ ազդեցությունը տարածաշրջանային հարաբերությունների վրա։
Updated: 2026-09-21