Дегидрохлорирование 3,4-дихлор-1-бутена в хлоропрен в реакторе типа “газлифт”

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է ընտրական համակարգերի ձևավորման, ընտրությունների՝ որպես քաղաքական ինստիտուտի կայացման և ժողովրդավարական վերափոխումների պայմաններում դրանց զարգացման տեսական, իրավական, ինստիտուցիոնալ ու հասարակական առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում են ժողովրդավարական կառավարման սկզբունքները, քաղաքական իշխանության ձևավորման ընտրական մեխանիզմները, քաղաքացիների քաղաքական մասնակցության հնարավորությունները և ընտրությունների դերը պետական իշխանության լեգիտիմության ապահովման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընտրությունների ինստիտուտի պատմական զարգացմանը, ներկայացուցչական ժողովրդավարության ձևավորմանը, ընտրական իրավունքի ընդլայնմանը և ժամանակակից քաղաքական համակարգերում ընտրական գործընթացների կազմակերպման հիմնական սկզբունքներին։ Ուսումնասիրվում են ազատ, հավասար, համընդհանուր և պարբերական ընտրությունների իրավաքաղաքական հիմքերը, ընտրողների կամարտահայտության ապահովման պայմանները, ընտրական մրցակցության առանձնահատկությունները և ընտրական գործընթացների նկատմամբ հասարակական վստահության ձևավորման գործոնները։ Կարևորվում է ժողովրդավարացման գործընթացների և ընտրական ինստիտուտների փոխկապակցվածությունը՝ հաշվի առնելով, որ ընտրությունների կազմակերպման իրավական և գործնական մեխանիզմները կարող են ազդել քաղաքական ներկայացուցչության, իշխանության հաշվետվողականության և հասարակական մասնակցության բնույթի վրա։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակներում դիտարկվում են մեծամասնական, համամասնական և խառը ընտրական համակարգերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց կիրառման սկզբունքները և քաղաքական ներկայացուցչության ձևավորման վրա ունեցած հնարավոր ազդեցությունները։ Քննարկվում են ընտրական օրենսդրության զարգացման, ընտրական վարչարարության կազմակերպման, ընտրական հանձնաժողովների գործունեության և ընտրական գործընթացների իրավական կարգավորման հիմնախնդիրները։ Հատուկ ուշադրության են արժանանում քաղաքական կուսակցությունների և ընտրական համակարգերի փոխհարաբերությունները, կուսակցական մրցակցության ձևավորումը, քաղաքական բազմակարծության ինստիտուցիոնալացումը և հասարակության տարբեր խմբերի քաղաքական ներկայացվածության ապահովման հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում ընտրական մշակույթի, քաղաքացիների քաղաքական գիտակցության, ընտրություններին մասնակցելու շարժառիթների և հասարակական վստահության նշանակությանը ժողովրդավարական ինստիտուտների զարգացման գործընթացում։ Կարևորվում են քաղաքացիական հասարակության կազմակերպությունների, զանգվածային լրատվության միջոցների, դիտորդական առաքելությունների և հասարակական վերահսկողության մեխանիզմների գործառույթները ընտրական գործընթացների թափանցիկության և հաշվետվողականության ապահովման տեսանկյունից։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ժողովրդավարական անցման պայմաններում ընտրական ինստիտուտների կայացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ քաղաքական համակարգի վերափոխման, սահմանադրական և օրենսդրական բարեփոխումների, պետական կառավարման կառուցվածքային փոփոխությունների և քաղաքական մրցակցության զարգացման համատեքստում։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում անցումային հասարակություններում ընտրական գործընթացների կազմակերպման դժվարություններին, ընտրական իրավունքի գործնական իրացման խնդիրներին, վարչական ռեսուրսների հնարավոր ազդեցությանը և ընտրական վեճերի լուծման ինստիտուցիոնալ մեխանիզմներին։ Քննարկվում են նաև ընտրական գործընթացների նկատմամբ հանրային վստահության ամրապնդման, ընտրական տեղեկատվության մատչելիության, քաղաքական մասնակցության հավասար հնարավորությունների և ընտրողների իրավունքների պաշտպանության հարցերը։ Աշխատության շրջանակներում դիտարկվում են ժողովրդավարացման տարբեր տեսական մոտեցումները, քաղաքական անցման և ժողովրդավարության ամրապնդման վերաբերյալ քաղաքագիտական հայեցակարգերը, ինչպես նաև ընտրական ինստիտուտների կայացման գործընթացի համեմատական ուսումնասիրության հնարավորությունները։ Կարևորվում է միջազգային փորձի վերլուծությունը՝ տարբեր պետությունների ընտրական համակարգերի ձևավորման, ընտրական բարեփոխումների իրականացման և ժողովրդավարական կառավարման մեխանիզմների զարգացման առանձնահատկությունները բացահայտելու նպատակով։ Հետազոտության թեմատիկան հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու նաև հետխորհրդային պետությունների քաղաքական վերափոխումների առանձնահատկություններին, ընտրական համակարգերի փոփոխություններին և նոր պետական ինստիտուտների ձևավորման ընթացքում առաջացած իրավաքաղաքական խնդիրներին։ Հայաստանի Հանրապետության ժողովրդավարացման գործընթացների ուսումնասիրության համատեքստում նման հետազոտական մոտեցումները կարող են կիրառվել ընտրական օրենսդրության զարգացման, կուսակցական համակարգի ձևավորման, ընտրական վարչարարության և քաղաքական մասնակցության փոփոխությունների վերլուծության համար։ Առանձնահատուկ ուշադրության են արժանանում ընտրությունների և քաղաքական լեգիտիմության փոխհարաբերությունները, ընտրական արդյունքների հասարակական ընդունման պայմանները, իշխանության խաղաղ փոխանցման ինստիտուցիոնալ մեխանիզմները և քաղաքական պատասխանատվության ապահովման սկզբունքները։ Քննարկվում են նաև ընտրական ինստիտուտների կայացման գնահատման չափանիշները, որոնց թվում կարող են դիտարկվել ընտրական օրենսդրության կայունությունը, վարչարարության անկախությունը, քաղաքական մրցակցության պայմանները, քաղաքացիների մասնակցության հնարավորությունները և ընտրական իրավունքների պաշտպանության արդյունավետությունը։ Աշխատությունն ունի գիտական և կիրառական նշանակություն՝ նպաստելով ժողովրդավարության տեսության, համեմատական քաղաքագիտության, սահմանադրական իրավունքի, քաղաքական ինստիտուտների և ընտրական գործընթացների ուսումնասիրության զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, իրավաբանների, պետական կառավարման մասնագետների, քաղաքական սոցիոլոգների, ընտրական համակարգերի հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների, ուսանողների և ժողովրդավարական ինստիտուտների ձևավորման ու քաղաքական վերափոխումների ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Law

Աշխատությունը նվիրված է ապրանքային և սպասարկման նշանների իրավական կարգավորման, իրավական պահպանության և պաշտպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրության շրջանակներում։ Քննության են առնվում ապրանքային նշանի՝ որպես մտավոր սեփականության օբյեկտի իրավական բնույթը, հիմնական գործառույթները և դրա նշանակությունը ապրանքների ու ծառայությունների անհատականացման, արտադրողների տարբերակման և շուկայական հարաբերությունների կազմակերպման գործում։ Վերլուծվում են նշանի նկատմամբ իրավունքի ձեռքբերման, պետական գրանցման, օգտագործման և իրավական պահպանության հետ կապված հարաբերությունները, ինչպես նաև բացառիկ իրավունքի բովանդակությունն ու իրականացման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրանցման համար ներկայացվող պահանջներին, իրավական պահպանություն ստանալու հնարավոր սահմանափակումներին, նույնական կամ նման նշանների միջև հակասությունների առաջացման խնդիրներին և դրանց իրավական գնահատմանը։ Քննարկվում են ապրանքային նշանի իրավատիրոջ իրավունքները, դրանց փոխանցման և օգտագործման թույլտվության իրավական մեխանիզմները, ինչպես նաև իրավունքների խախտման դեպքում կիրառվող պաշտպանության միջոցները։ Դիտարկվում են նշանի ապօրինի օգտագործման, նմանակման և սպառողների մոտ շփոթություն առաջացնելու հնարավոր դեպքերի իրավական հետևանքները։ Կարևորվում են քաղաքացիաիրավական պաշտպանության մեխանիզմները, իրավունքի խախտման դադարեցման և պատճառված վնասի հետ կապված իրավական հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ազգային իրավակարգավորման և մտավոր սեփականության պաշտպանության միջազգային սկզբունքների փոխկապակցվածությանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու ապրանքային և սպասարկման նշանների իրավական կարգավիճակը և դրանց պաշտպանության հիմնական մեխանիզմները՝ նպաստելով մտավոր սեփականության իրավունքի կիրառման և պաշտպանության վերաբերյալ իրավական մոտեցումների կատարելագործմանը։

Finance

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության խմիչքների արտադրության ոլորտում գործող կազմակերպությունների ֆինանսական վիճակի վերլուծության և գնահատման մեթոդների կատարելագործման հիմնախնդիրներին։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել կազմակերպության ֆինանսական կայունությունը, վճարունակությունը, իրացվելիությունը, շահութաբերությունը և գործարար ակտիվությունը բնութագրող ցուցանիշների վերլուծության արդյունավետ եղանակները և դրանց կիրառման հնարավորությունները արտադրական ձեռնարկությունների պայմաններում։ Ֆինանսական վիճակի գնահատումը դիտարկվում է որպես կառավարման կարևոր գործիք, որի միջոցով հնարավոր է ստանալ կազմակերպության ընթացիկ գործունեության, ֆինանսական ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետության և ապագա զարգացման հնարավորությունների վերաբերյալ հիմնավորված պատկերացում։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ֆինանսական հաշվետվությունների վերլուծության մեթոդները, ակտիվների և պարտավորությունների կառուցվածքը, սեփական և փոխառու կապիտալի հարաբերակցությունը, շրջանառու միջոցների շարժը, դրամական հոսքերը և ֆինանսական արդյունքների ձևավորման գործընթացը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իրացվելիության և վճարունակության գնահատմանը, քանի որ խմիչքների արտադրությամբ զբաղվող կազմակերպությունների համար կարևոր է ինչպես ընթացիկ պարտավորությունների ժամանակին կատարումը, այնպես էլ արտադրական գործունեության անընդհատության ապահովումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է շահութաբերության ցուցանիշների ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս գնահատել արտադրանքի իրացումից ստացվող եկամուտների, արտադրական և վարչական ծախսերի, ակտիվների ու սեփական կապիտալի օգտագործման արդյունավետությունը։ Միաժամանակ կարող է վերլուծվել կազմակերպության ֆինանսական լծակի մակարդակը և փոխառու միջոցների ներգրավման ազդեցությունը ֆինանսական արդյունքների ու ռիսկերի վրա։ Աշխատության մեջ խմիչքների արտադրության ոլորտը դիտարկվում է որպես վերլուծության գործնական հիմք, ինչը հնարավորություն է տալիս ֆինանսական ցուցանիշների գնահատումը կապել արտադրական կազմակերպությունների իրական գործունեության առանձնահատկությունների հետ։ Այդպիսի առանձնահատկություններից կարող են լինել հումքի և նյութերի ծախսերի բարձր նշանակությունը, արտադրական պաշարների կառավարման անհրաժեշտությունը, սեզոնային պահանջարկի ազդեցությունը, արտադրանքի իրացման ծավալների փոփոխությունները, մրցակցային միջավայրը և շրջանառու կապիտալի արդյունավետ կառավարման խնդիրը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև ֆինանսական ցուցանիշների դինամիկայի և կառուցվածքային փոփոխությունների վերլուծություն, ինչպես նաև տարբեր ժամանակաշրջանների կամ համադրելի կազմակերպությունների տվյալների համեմատություն։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ֆինանսական վիճակի գնահատման համալիր մոտեցմանը, որի դեպքում առանձին ցուցանիշները չեն ուսումնասիրվում մեկուսացված, այլ դիտարկվում են միմյանց հետ փոխկապակցված՝ կազմակերպության ընդհանուր ֆինանսական կայունությունը գնահատելու նպատակով։ Աշխատության կիրառական նշանակությունը կապված է ֆինանսական վիճակի գնահատման ավելի ճշգրիտ և արդյունավետ մեթոդների մշակման հետ, որոնք կարող են օգնել կազմակերպության ղեկավարությանը ժամանակին բացահայտել ֆինանսական խնդիրները, կանխատեսել հնարավոր ռիսկերը և ընդունել հիմնավորված կառավարչական որոշումներ։ Ֆինանսական վերլուծության կատարելագործումը կարող է նպաստել նաև ծախսերի օպտիմալացմանը, շահութաբերության բարձրացմանը, կապիտալի արդյունավետ կառուցվածքի ձևավորմանը և ձեռնարկության մրցունակության ամրապնդմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսական վերլուծաբաններին, հաշվապահներին, աուդիտորներին, արտադրական կազմակերպությունների ղեկավարներին, ֆինանսական կառավարիչներին, ինչպես նաև ձեռնարկությունների ֆինանսական վիճակի գնահատման խնդիրներով զբաղվող ուսանողներին և հետազոտողներին։ Այն արժեքավոր է հատկապես ՀՀ խմիչքների արտադրության ոլորտի նյութերի հիման վրա ֆինանսական վերլուծության մեթոդների գործնական կիրառությունը և դրանց կատարելագործման հնարավորությունները ուսումնասիրելու տեսանկյունից։

Mathematics

Աշխատանքը նվիրված է քվանտային դաշտի տեսության երկչափ և քառաչափ մոդելների խորքային ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով ոչ խոտորումային մեթոդներին, որոնք հնարավորություն են տալիս հետազոտել այն երևույթները, որոնք չեն կարող լիարժեք նկարագրվել սովորական խոտորումային մոտեցումների միջոցով։ Ուսումնասիրության հիմքում ընկած է քվանտային համակարգերի կառուցվածքի, փոխազդեցությունների և դինամիկայի վերլուծությունը այնպիսի պայմաններում, երբ փոխազդեցության ուժգնությունը կամ տեսության այլ պարամետրերը թույլ չեն տալիս սահմանափակվել հաջորդական մոտարկումներով։ Երկչափ տեսությունները կարևոր դեր ունեն քվանտային դաշտի տեսության հիմնարար հատկությունների ուսումնասիրության մեջ, քանի որ դրանք հաճախ թույլ են տալիս ստանալ ավելի ճշգրիտ և ամբողջական արդյունքներ ու բացահայտել այնպիսի կառուցվածքներ, որոնք կարող են ծառայել որպես ավելի բարդ տեսությունների մոդելներ։ Քառաչափ դեպքի ուսումնասիրությունը, իր հերթին, ուղղված է ավելի իրատեսական ֆիզիկական համակարգերի և հիմնարար փոխազդեցությունների նկարագրությանը՝ ներառելով քվանտային դաշտերի, համաչափությունների, փոխազդեցությունների և վակուումային վիճակների հետ կապված խնդիրներ։ Ոչ խոտորումային մոտեցումները կարող են ներառել ճշգրիտ լուծումների, երկակիությունների, ինտեգրալային մեթոդների, ռենորմավորման խմբի, տոպոլոգիական և այլ տեսական գործիքների կիրառություն՝ համակարգերի ամբողջական հատկությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատանքը կարևոր է հատկապես այն տեսական խնդիրների համար, որոնց դեպքում խոտորումային հաշվարկները սահմանափակ կիրառելիություն ունեն կամ չեն արտացոլում համակարգի ոչ տրիվիալ դինամիկան։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են նպաստել ուժեղ փոխազդեցություններով քվանտային համակարգերի, փուլային անցումների, ոչ տրիվիալ վակուումային կառուցվածքների և քվանտային տեսությունների ընդհանուր մաթեմատիկական ու ֆիզիկական հատկությունների ավելի խոր ըմբռնմանը։ Այն նախատեսված է հիմնականում տեսական և մաթեմատիկական ֆիզիկայի ոլորտի հետազոտողների ու մասնագետների համար և ներկայացնում է քվանտային դաշտի տեսության բարդ խնդիրների ուսումնասիրման առաջադեմ մոտեցումներ։

Literature

Սոցիալ-պատմական և քննադատական վեպ է, որտեղ հեղինակը պատկերում է արևելյան տիրապետության միջավայրում ձևավորված հասարակական ու բարոյական հարաբերությունները՝ կենտրոնանալով հարեմի համակարգի վրա որպես փակ, ճնշող և մարդու ազատությունը սահմանափակող ինստիտուտի։ Ստեղծագործության մեջ «հարեմը» ներկայացվում է ոչ միայն որպես կոնկրետ միջավայր, այլ նաև որպես խորհրդանշական պատկեր՝ կապված կնոջ իրավունքների սահմանափակման, իշխանության չարաշահման, բռնապետական բարքերի և մարդկային արժանապատվության ոտնահարման գաղափարների հետ։ Րաֆֆին մանրամասնորեն բացահայտում է կերպարների հոգեբանական վիճակները՝ հատկապես կանանց ճակատագրերը, նրանց ներքին ցավը, հուսահատությունը և երբեմն նաև ազատության ձգտումը։ Վեպում ուժեղ է նաև սոցիալական քննադատությունը՝ ուղղված այն հասարակական համակարգին, որտեղ մարդը դիտարկվում է որպես սեփականություն կամ իշխանության գործիք։ Միաժամանակ հեղինակը ընդգծում է ազատության, սիրո և մարդկային արժանապատվության կարևորությունը՝ դրանք հակադրելով ճնշման ու ստրկության իրականությանը։ Լեզուն պատկերավոր է, երբեմն դրամատիկ շեշտադրումներով, ինչը ուժեղացնում է գաղափարական ազդեցությունը։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում գործազրկության մակարդակի և տնտեսական աճի փոխկապակցվածության տնտեսավիճակագրական ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են աշխատաշուկայի զարգացման հիմնական միտումները, զբաղվածության և գործազրկության կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը երկրի մակրոտնտեսական ցուցանիշների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գործազրկության մակարդակի փոփոխությունների և համախառն ներքին արդյունքի աճի տեմպերի միջև առկա վիճակագրական կապերի բացահայտմանը։ Քննարկվում են տնտեսական աճի և գործազրկության փոխհարաբերությունները նկարագրող տեսական մոտեցումները, այդ թվում՝ Օուքենի օրենքը, ինչպես նաև դրանց կիրառելիությունը Հայաստանի տնտեսության պայմաններում։ Անդրադարձ է կատարվում ժամանակային շարքերի վերլուծության, կոռելյացիոն և ռեգրեսիոն մեթոդների կիրառման հնարավորություններին՝ ուսումնասիրվող ցուցանիշների միջև կապերի գնահատման և տնտեսական զարգացումների օրինաչափությունների բացահայտման նպատակով։ Կարևորվում են աշխատուժի առաջարկի և պահանջարկի անհամապատասխանության, կառուցվածքային գործազրկության, աշխատանքային միգրացիայի, ներդրումային ակտիվության և արտադրողականության փոփոխությունների հնարավոր ազդեցությունները տնտեսական աճի վրա։ Ուսումնասիրության թեման ընդգրկում է նաև զբաղվածության խթանման, աշխատաշուկայի պետական կարգավորման և տնտեսական քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, վիճակագիրների, մակրոտնտեսական վերլուծաբանների, հանրային քաղաքականության մասնագետների, հետազոտողների և տնտեսագիտական մասնագիտությունների ուսանողների համար։