Формилирование пиразолов по методу вильсмейера - Хаака изучение химических превращений полученных соединений

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով մասնագետներին, ուսանողներին, դասախոսներին և հետազոտողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են մեքենաշինությանը, էլեկտրոնիկային, էլեկտրատեխնիկային, շինարարությանը, էներգետիկային, ավտոմատացման համակարգերին, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին և տեխնիկական գիտությունների այլ ուղղություններին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները և ոլորտի զարգացման նորարարական ուղղությունները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ծանոթանալ մասնագիտական և գիտական աշխատություններին, ինչպես նաև ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, հետազոտական և գործնական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական գործիք է, որը նպաստում է տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և գիտատեխնիկական տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

History

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Օդեսայի հնագիտական և պատմական հետազոտական կենտրոնի հավաքածուում պահպանված հին հայկական քարե արձանագրությունների համակարգային վերլուծությանը՝ ընդգծելով դրանց գրագիտական, հնագիտական և մշակութային արժեքը։ Աշխատությունում դիտարկվում է, թե ինչպես են այդ արձանագրությունները հայտնաբերվել և փաստագրվել XIX դարի գիտական արշավների ու հավաքչական գործունեության արդյունքում, երբ տարածաշրջանի հնագիտական ժառանգությունը ակտիվորեն ուսումնասիրվում և գրանցվում էր գիտական շրջանակների կողմից։ Քննարկվում են արձանագրությունների լեզվական առանձնահատկությունները, դրանց բովանդակային կառուցվածքը, քրիստոնեական և միջնադարյան մշակութային խորհրդանշական համակարգերը, ինչպես նաև քարե հուշարձանների ձևաբանական և գեղարվեստական լուծումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այդ նյութերի գիտական նկարագրման, չափագրման և մեկնաբանման վաղ փորձերին, որոնք իրականացվել են պատմաբանների և եկեղեցական գիտնականների համագործակցությամբ՝ ապահովելով դրանց պահպանման և ուսումնասիրման հիմքերը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է հավաքածուի դերը որպես Սևծովյան տարածաշրջանի և հայկական մշակութային ներկայության փոխկապակցվածության կարևոր վկայություն, որը նպաստում է միջմշակութային կապերի և պատմական ժառանգության համապարփակ ընկալմանը։

Philosophy

Աշխատությունը նվիրված է կենսաբարոյագիտության ձևավորման, զարգացման և ժամանակակից գիտելիքի համակարգում դրա առանձնահատուկ կարգավիճակի փիլիսոփայական ու արժեբանական ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով որպես բնական, բժշկական, հասարակական և հումանիտար գիտությունների փոխհատման կետում ձևավորված միջգիտակարգային ոլորտ։ Հետազոտության կենտրոնում այն գաղափարն է, որ կենսաբանական և բժշկական գիտությունների արագ զարգացումը ոչ միայն ընդլայնում է մարդու հնարավորությունները կյանքի գործընթացների ուսումնասիրման և դրանց վրա ազդեցություն գործելու առումով, այլև առաջադրում է նոր բարոյական հարցեր, որոնց լուծումը հնարավոր չէ իրականացնել միայն գիտատեխնիկական գիտելիքի շրջանակում։ Գիտական հնարավորությունների ընդլայնմանը զուգահեռ անհրաժեշտություն է առաջանում գնահատելու դրանց նպատակները, թույլատրելի սահմանները, հասարակական հետևանքները և մարդու արժանապատվության, ազատության, պատասխանատվության ու արդարության հետ հարաբերակցությունը։ Այս համատեքստում կենսաբարոյագիտությունը ներկայացվում է որպես գիտելիքի այնպիսի նոր ձև, որը համադրում է փաստերի գիտական ուսումնասիրությունը արժեքային գնահատման հետ և ստեղծում տարբեր մասնագիտական ոլորտների միջև երկխոսության հարթակ։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է միջգիտակարգայնության գաղափարի վրա։ Կենսաբարոյագիտական խնդիրը սովորաբար հնարավոր չէ ամբողջությամբ հասկանալ միայն մեկ գիտակարգի մեթոդներով, քանի որ այն կարող է միաժամանակ ունենալ կենսաբանական, բժշկական, իրավական, հոգեբանական, սոցիալական, փիլիսոփայական և բարոյագիտական կողմեր։ Օրինակ՝ բժշկական նոր տեխնոլոգիայի կիրառման հարցը պահանջում է հասկանալ դրա կենսաբանական հիմքը և հնարավոր բժշկական արդյունքները, սակայն դրան զուգահեռ առաջանում են մարդու ինքնավարության, համաձայնության, արդար հասանելիության, մասնագիտական պատասխանատվության և հասարակական հետևանքների վերաբերյալ հարցեր։ Հետևաբար միջգիտակարգայնությունը դիտարկվում է ոչ թե որպես տարբեր գիտությունների տվյալների մեխանիկական միավորում, այլ որպես խնդրի բազմակողմանի ճանաչման և տարբեր գիտական լեզուների միջև կապերի ստեղծման մեթոդաբանական սկզբունք։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում բարոյագիտության և կենսաբժշկական գիտելիքի հարաբերությանը։ Բնական գիտությունները հիմնականում նկարագրում և բացատրում են այն, թե ինչպես են տեղի ունենում որոշակի երևույթներ, մինչդեռ բարոյագիտական վերլուծությունը վերաբերում է այն հարցին, թե ինչպիսի գործողություններ են ընդունելի, ինչ արժեքներ պետք է պաշտպանվեն և ինչպիսի պատասխանատվություն է առաջանում գիտելիքի կիրառման ընթացքում։ Այս տարբերությունը հնարավորություն է տալիս ցույց տալ, որ գիտականորեն հնարավոր գործողությունը ինքնաբերաբար չի դառնում բարոյապես հիմնավորված։ Կենսաբարոյագիտական մտածողության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ գիտական փաստերը դիտարկվում են դրանց մարդկային և հասարակական նշանակության հետ միասին։ Այդպիսով գիտելիքը կապվում է պատասխանատվության հետ, իսկ գիտական գործունեությունը՝ դրա հնարավոր հետևանքների գնահատման անհրաժեշտության հետ։ Հետազոտության առանցքային հասկացություններից է մարդու արժանապատվությունը։ Այն դիտարկվում է որպես կենսաբժշկական հարաբերություններում մարդու նկատմամբ վերաբերմունքի հիմնարար արժեքային կողմնորոշիչներից մեկը։ Անձը չի կարող ընկալվել միայն որպես կենսաբանական օրգանիզմ, բժշկական միջամտության օբյեկտ կամ գիտական տեղեկատվության աղբյուր։ Մարդու անձնական ինքնությունը, ընտրության հնարավորությունը, համոզմունքները, մասնավոր կյանքի սահմանները և սեփական մարմնի վերաբերյալ որոշումներին մասնակցությունը կազմում են բարոյական գնահատման կարևոր բաղադրիչներ։ Այս մոտեցումը նպաստում է բժշկության և կենսաբանական հետազոտությունների մարդակենտրոն ընկալման ձևավորմանը, որտեղ գիտական առաջընթացը դիտարկվում է մարդու բարեկեցության և արժանապատվության պահպանման հետ փոխկապակցված։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ինքնավարության սկզբունքի ուսումնասիրությունը։ Անձի ինքնավարությունը կապված է սեփական կյանքի և առողջության վերաբերյալ տեղեկացված որոշումներ կայացնելու հնարավորության հետ։ Բժշկական հարաբերություններում այն արտահայտվում է տեղեկացված համաձայնության, համապատասխան տեղեկատվություն ստանալու, առաջարկվող միջամտության վերաբերյալ սեփական դիրքորոշումը ձևավորելու և որոշումների ընդունմանը մասնակցելու միջոցով։ Սակայն ինքնավարությունը բացարձակ և մեկուսացված սկզբունք չէ։ Իրական իրավիճակներում այն կարող է փոխհարաբերվել առողջության պահպանման, այլ անձանց իրավունքների, մասնագիտական պատասխանատվության և հասարակական շահերի հետ։ Այդ պատճառով կենսաբարոյագիտական վերլուծությունը հաճախ ուղղված է ոչ թե մեկ սկզբունքի անվերապահ գերակայության հաստատմանը, այլ տարբեր արժեքների միջև հիմնավորված հավասարակշռության որոնմանը։ Առանձին ուղղություն է բարեգործության և վնաս չպատճառելու սկզբունքների քննությունը։ Բժշկական գործունեությունը պատմականորեն կապված է հիվանդի բարօրությանը նպաստելու և հնարավոր վնասները նվազագույնի հասցնելու գաղափարի հետ։ Ժամանակակից պայմաններում այդ սկզբունքների կիրառումը բարդանում է բժշկական տեխնոլոգիաների բազմազանության և բուժական որոշումների հնարավոր հետևանքների անորոշության պատճառով։ Բժշկական միջամտության գնահատման ժամանակ անհրաժեշտ է համադրել հնարավոր օգուտները, ռիսկերը, անձի ցանկությունները և կյանքի որակի վերաբերյալ տարբեր պատկերացումները։ Այդ պատճառով բարոյական որոշումը չի կարող հիմնվել միայն տեխնիկական արդյունավետության վրա, այլ պահանջում է մարդու անհատական իրավիճակի և արժեքային դիրքորոշումների հաշվառում։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է արդարության գաղափարը։ Առողջապահական և կենսաբժշկական ռեսուրսների սահմանափակության պայմաններում առաջանում են դրանց բաշխման, բժշկական ծառայությունների հասանելիության և տարբեր սոցիալական խմբերի նկատմամբ հավասար վերաբերմունքի խնդիրներ։ Արդարության սկզբունքը հնարավորություն է տալիս կենսաբարոյագիտությունը դուրս բերել միայն բժիշկ–հիվանդ անհատական հարաբերությունների շրջանակից և դիտարկել հասարակական ինստիտուտների, առողջապահական քաղաքականության ու սոցիալական պատասխանատվության մակարդակում։ Այս համատեքստում ուսումնասիրվում են հավասարության, խտրականության բացառման, խոցելի խմբերի պաշտպանության և սահմանափակ ռեսուրսների պատասխանատու բաշխման արժեքային հիմքերը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում գիտական հետազոտությունների բարոյական կարգավորմանը։ Մարդկանց մասնակցությամբ կենսաբժշկական ուսումնասիրությունները կարևոր գիտական նշանակություն կարող են ունենալ, սակայն դրանք առաջադրում են մասնակիցների անվտանգության, կամավոր մասնակցության, տեղեկացված համաձայնության, անձնական տվյալների պաշտպանության և հետազոտողի պատասխանատվության հարցեր։ Կենսաբարոյագիտական մոտեցումը պահանջում է, որ գիտական արդյունքի ձեռքբերումը չդիտարկվի որպես ինքնաբավ նպատակ, որը կարող է անտեսել հետազոտությանը մասնակցող անձի իրավունքներն ու շահերը։ Այս սկզբունքը կարևոր նշանակություն ունի գիտության նկատմամբ հասարակական վստահության պահպանման համար և ցույց է տալիս գիտական ազատության ու բարոյական պատասխանատվության փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության մեջ կարող են քննության առնվել նաև գենետիկական և վերարտադրողական տեխնոլոգիաների զարգացման հետ կապված արժեքային հարցերը։ Գենետիկական տեղեկատվության ստացման և կիրառման հնարավորությունները նոր հարցեր են առաջադրում անձնական տվյալների գաղտնիության, ընտանեկան հարաբերությունների, պատասխանատվության և մարդու կենսաբանական առանձնահատկությունների նկատմամբ հասարակական վերաբերմունքի վերաբերյալ։ Վերարտադրողական բժշկության զարգացումը ևս ընդլայնում է մարդու ընտրության հնարավորությունները, սակայն միաժամանակ ստեղծում է բարոյական և իրավական նոր խնդիրներ։ Այս ոլորտներում կենսաբարոյագիտության դերը դրսևորվում է տեխնոլոգիական հնարավորությունների և դրանց մարդկային նշանակության միջև քննադատական կապի ստեղծմամբ։ Կարևոր ուղղություն է բժշկական գաղտնիության և անձնական տեղեկատվության պաշտպանության խնդիրը։ Թվային տեխնոլոգիաների և բժշկական տվյալների լայնածավալ մշակման պայմաններում առողջության վերաբերյալ տեղեկատվությունը կարող է ունենալ գիտական ու բժշկական մեծ արժեք, սակայն այն միաժամանակ վերաբերում է անձի մասնավոր կյանքի ոլորտին։ Կենսաբարոյագիտական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել տվյալների օգտագործման նպատակների, համաձայնության, գաղտնիության և հանրային շահի միջև հնարավոր հակասությունները։ Այս խնդիրը հատկապես կարևոր է ժամանակակից կենսաբանկերի, գենետիկական տվյալների բազաների և թվային առողջապահական համակարգերի զարգացման պայմաններում։ Առանձին նշանակություն ունի մասնագիտական պատասխանատվության հասկացությունը։ Բժիշկը, հետազոտողը, կենսաբանը և այլ մասնագետներ գործում են ոչ միայն մասնագիտական գիտելիքի, այլև հասարակական վստահության շրջանակում։ Նրանց որոշումները կարող են ուղղակիորեն ազդել մարդու առողջության, իրավունքների և կյանքի որակի վրա։ Այդ պատճառով մասնագիտական իրավասությունը կենսաբարոյագիտական տեսանկյունից լրացվում է ազնվության, պատասխանատվության, շահերի բախման կանխարգելման և անձի նկատմամբ հարգանքի պահանջներով։ Գիտնականի պատասխանատվությունը նույնպես ընդլայնվում է, քանի որ հետազոտության արդյունքների հնարավոր կիրառությունները կարող են ունենալ երկարաժամկետ հասարակական և բնապահպանական հետևանքներ։ Հետազոտության արժեբանական ուղղությունը կենտրոնանում է այն հարցի վրա, թե ինչպիսի արժեքներ են ընկած կենսաբարոյագիտական դատողությունների հիմքում և ինչպես են դրանք փոխհարաբերվում։ Կյանքը, առողջությունը, ազատությունը, արժանապատվությունը, արդարությունը, պատասխանատվությունը, անվտանգությունը և համերաշխությունը կարող են հանդես գալ որպես բարոյական ընտրության հիմնական կողմնորոշիչներ։ Սակայն կոնկրետ իրավիճակներում այդ արժեքները միշտ չէ, որ համընկնում են։ Անձի ազատ ընտրությունը կարող է հակադրվել մասնագիտական բարեգործության պատկերացումներին, հասարակական անվտանգությունը՝ անձնական գաղտնիությանը, իսկ գիտական առաջընթացը՝ հնարավոր երկարաժամկետ ռիսկերի կանխարգելման պահանջին։ Կենսաբարոյագիտության առանձնահատկությունը հենց այս արժեքային հակասությունների ճանաչումն ու դրանց վերաբերյալ հիմնավորված քննարկման մեթոդների մշակման փորձն է։ Կարևորվում է նաև արժեքային բազմակարծությունը։ Ժամանակակից հասարակություններում մարդկանց բարոյական պատկերացումները կարող են պայմանավորված լինել մշակութային ավանդույթներով, փիլիսոփայական համոզմունքներով, կրոնական աշխարհայացքով և անձնական փորձով։ Հետևաբար կենսաբարոյագիտական քննարկումը հաճախ ընթանում է այնպիսի միջավայրում, որտեղ գոյություն չունի բոլոր հարցերի վերաբերյալ նախապես ընդունված միասնական պատասխան։ Այս պայմաններում առանձնահատուկ նշանակություն են ստանում փաստարկված երկխոսությունը, տարբեր դիրքորոշումների նկատմամբ հարգանքը և ընդհանուր ընդունելի սկզբունքների որոնումը։ Միջգիտակարգային բնույթը կենսաբարոյագիտությանը հնարավորություն է տալիս ստեղծել հաղորդակցության տարածք տարբեր մասնագետների և հասարակական խմբերի միջև։ Հետազոտության մեջ առանձնահատուկ տեղ կարող է զբաղեցնել տեխնոլոգիական առաջընթացի և բարոյական պատասխանատվության հարաբերությունը։ Կենսատեխնոլոգիաների, գենոմային հետազոտությունների, վերականգնողական բժշկության, թվային առողջապահության և այլ ուղղությունների զարգացումը շարունակաբար ստեղծում է իրավիճակներ, որոնց համար նախկին բարոյական մոտեցումները կարող են պահանջել վերաիմաստավորում։ Նոր տեխնոլոգիաների դեպքում հաճախ դժվար է նախապես ամբողջությամբ գնահատել դրանց երկարաժամկետ ազդեցությունը, ինչի պատճառով առաջանում է զգուշավորության, ռիսկերի գնահատման և ապագա սերունդների նկատմամբ պատասխանատվության խնդիրը։ Այս տեսանկյունից կենսաբարոյագիտությունը ներկայանում է ոչ միայն արդեն առաջացած հակասություններին արձագանքող, այլև գիտատեխնիկական զարգացման հնարավոր հետևանքները կանխատեսող և քննարկման առարկա դարձնող գիտելիքի ձև։ Առանձին ուղղություն է մարդու և բնության հարաբերությունների ընդլայնված բարոյագիտական ընկալումը։ Կենսաբարոյական հարցերը կարող են ընդգրկել ոչ միայն մարդու առողջությունն ու բժշկությունը, այլև կենդանի բնության նկատմամբ պատասխանատվությունը, կենդանիների բարեկեցությունը, կենսաբազմազանության պահպանումը և բնապահպանական վտանգների ազդեցությունը մարդու ու մյուս կենդանի համակարգերի վրա։ Այս ընդլայնված մոտեցումը ցույց է տալիս, որ կյանքի արժեքի վերաբերյալ բարոյագիտական քննարկումը կարող է դուրս գալ միայն անհատական բժշկական հարաբերությունների սահմաններից և ընդգրկել հասարակության, բնության ու ապագա սերունդների փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության մեթոդաբանական հիմքում կարող են համադրվել փիլիսոփայական վերլուծությունը, արժեբանական մոտեցումը, համեմատական ուսումնասիրությունը, միջգիտակարգային սինթեզը և կոնկրետ բարոյական իրավիճակների քննությունը։ Փիլիսոփայական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս հստակեցնել հիմնական հասկացությունների բովանդակությունը, իսկ արժեբանական մոտեցումը՝ բացահայտել որոշումների հիմքում գտնվող արժեքային կողմնորոշումները։ Կոնկրետ իրավիճակների ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս տեսական սկզբունքները դիտարկել իրական հակասությունների պայմաններում և բացահայտել դրանց կիրառման սահմաններն ու դժվարությունները։ Միջգիտակարգային մեթոդաբանությունը միավորում է բժշկական ու կենսաբանական փաստերը իրավական, սոցիալական և բարոյագիտական գնահատումների հետ՝ ձևավորելով խնդրի ամբողջական ընկալում։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է կենսաբարոյագիտությունը ժամանակակից գիտելիքի կառուցվածքում որպես ինքնատիպ ինտեգրատիվ ոլորտ հասկանալու հնարավորությամբ։ Այն ցույց է տալիս, որ գիտության զարգացման նոր փուլերում փաստական գիտելիքը և արժեքային պատասխանատվությունը չեն կարող ամբողջությամբ տարանջատվել, քանի որ կյանքի, առողջության և մարդու կենսաբանական բնույթի վրա ազդեցություն ունեցող տեխնոլոգիաները անմիջականորեն առաջադրում են դրանց օգտագործման նպատակների ու սահմանների հարցը։ Կենսաբարոյագիտությունն այս իմաստով հանդես է գալիս որպես գիտության, փիլիսոփայության, իրավունքի և հասարակական արժեքների միջև կապ ստեղծող ոլորտ՝ նպաստելով գիտական առաջընթացի պատասխանատու ընկալմանը։ Ընդհանուր առմամբ նյութը ներկայացնում է կենսաբարոյագիտության տեսական, մեթոդաբանական և արժեբանական հիմքերի համալիր ուսումնասիրություն՝ բացահայտելով դրա միջգիտակարգային բնույթը, մարդու արժանապատվության, ինքնավարության, արդարության և պատասխանատվության սկզբունքների նշանակությունը, ինչպես նաև ժամանակակից կենսաբժշկական ու տեխնոլոգիական զարգացման հետևանքով առաջացող նոր բարոյական հարցերը։ Այն կարող է օգտակար լինել փիլիսոփայության, բարոյագիտության, բժշկության, կենսաբանության, իրավագիտության, սոցիոլոգիայի և գիտության մեթոդաբանության ոլորտների հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և ուսանողների համար։

Philosophy

Աշխատությունը նվիրված է ամերիկացի փիլիսոփա Ռիչարդ Ռորտիի փիլիսոփայական հայացքների քննական և մեթոդաբանական վերլուծությանը։ Քննության են առնվում նրա մտածողության ձևավորման գաղափարական աղբյուրները, պրագմատիստական ավանդույթի հետ ունեցած կապերը և ժամանակակից արևմտյան փիլիսոփայության համատեքստում նրա մոտեցումների առանձնահատկությունները։ Վերլուծվում են ճշմարտության, գիտելիքի, լեզվի, իրականության և ճանաչողության վերաբերյալ նրա պատկերացումները՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով ավանդական իմացաբանական մոտեցումների վերաիմաստավորմանը։ Դիտարկվում է լեզվի դերը մարդկային փորձի նկարագրման և աշխարհի վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորման գործընթացում, ինչպես նաև փիլիսոփայական բառապաշարների պատմական ու մշակութային պայմանավորվածության խնդիրը։ Քննարկվում են օբյեկտիվության, հիմնավորման և գիտելիքի համընդհանուր հիմքերի վերաբերյալ Ռորտիի քննադատական մոտեցումները, դրանց տեսական նախադրյալներն ու փիլիսոփայական հետևանքները։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում նոր պրագմատիզմի, հակահիմնարարության, հեգնանքի, համերաշխության և ազատական հասարակության վերաբերյալ նրա գաղափարների ուսումնասիրությանը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև փիլիսոփայության դերի և նշանակության վերաբերյալ նրա ըմբռնմանը, ըստ որի փիլիսոփայական մտածողությունը կարող է դիտարկվել ոչ միայն որպես վերջնական ճշմարտությունների որոնում, այլև որպես տարբեր գաղափարների, նկարագրությունների և մշակութային ավանդույթների միջև շարունակական երկխոսություն։ Համեմատական դիտարկման միջոցով բացահայտվում են նրա մոտեցումների ուժեղ և վիճահարույց կողմերը, ինչպես նաև դրանց շուրջ ձևավորված տեսական բանավեճերը։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված պատկերացում կազմելու Ռորտիի փիլիսոփայական ժառանգության և ժամանակակից պրագմատիզմի զարգացման մեջ նրա ունեցած նշանակության մասին։ Այն կարող է օգտակար լինել փիլիսոփայության, իմացաբանության, լեզվի փիլիսոփայության և ժամանակակից մտքի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է ԴՆԹ-ի հետ տարբեր լիգանդների համատեղ կապման առանձնահատկությունների, փոխազդեցության մեխանիզմների և դրանց կենսաֆիզիկական ու կենսաքիմիական օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում է, թե ինչպես են տարբեր կառուցվածք և հատկություններ ունեցող միացությունները կապվում ԴՆԹ-ի հետ, ինչպես է դրանց համատեղ ներկայությունն ազդում կապման արդյունավետության, ընտրողականության և նուկլեինաթթվի կառուցվածքային փոփոխությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լիգանդների միջև հնարավոր մրցակցային և համագործակցային փոխազդեցություններին, ԴՆԹ-ի կոնֆորմացիոն փոփոխություններին, ինչպես նաև այն գործոններին, որոնք պայմանավորում են մոլեկուլային համալիրների կայունությունը։ Աշխատությունում ներկայացվում են ժամանակակից փորձարարական մեթոդներով ստացված արդյունքների վերլուծություններ, քննարկվում է դրանց նշանակությունը գենետիկական գործընթացների ուսումնասիրման, դեղամիջոցների նախագծման, հակաուռուցքային միացությունների մշակման և մոլեկուլային բժշկության զարգացման համար։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիկոսների, մոլեկուլային կենսաբանների, կենսաֆիզիկոսների, դեղագիտության ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և ուսանողների համար, որոնք հետաքրքրված են ԴՆԹ–լիգանդ փոխազդեցությունների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկություններով։

History

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է 15-20-րդ դարերում հայատառ թուրքերեն գրականության ձևավորման, զարգացման և պատմամշակութային նշանակության ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են հայատառ թուրքերենով ստեղծված գրական և գրավոր ժառանգության աղբյուրները, դրանց ծագման պայմանները, լեզվական առանձնահատկությունները և դերը հայ ու թուրքախոս համայնքների մշակութային փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության մեջ։ Հեղինակը ներկայացնում է տարբեր ժամանակաշրջանների գրավոր հուշարձաններ, դրանց հեղինակային, թեմատիկ և ժանրային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ուսումնասիրում է այդ նյութերի արժեքը որպես պատմական, լեզվաբանական և գրականագիտական աղբյուրներ։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում հայատառ թուրքերենի կիրառության ոլորտներին, գրական ավանդույթների ձևավորմանը, տպագրական գործունեությանը և այդ ժառանգության պահպանման ու գիտական ուսումնասիրման խնդիրներին։ Ներկայացված հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի Օսմանյան կայսրության և Մերձավոր Արևելքի հայ համայնքների մշակութային պատմության, լեզվական շփումների և գրական բազմազանության ուսումնասիրության համար։ Գիրքը նախատեսված է հայագետների, լեզվաբանների, գրականագետների, պատմաբանների, աղբյուրագետների, հետազոտողների, ուսանողների և հայ գրավոր ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։