Գեղարվեստի դերը

Mathematics

Աշխատանքը նվիրված է ուղղանկյուն թիթեղների ծռման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հատկապես լայնական սահքերի ազդեցությունը հաշվի առնելու անհրաժեշտության տեսանկյունից։ Հետազոտության հիմնական խնդիրը թիթեղների լարվածադեֆորմացիոն վիճակի ավելի ճշգրիտ նկարագրությունն է այն դեպքերում, երբ դասական բարակ թիթեղների տեսությունը բավարար ճշգրտություն չի ապահովում։ Ծռման ժամանակ թիթեղում առաջացող դեֆորմացիաները պայմանավորված են ոչ միայն միջին մակերևույթի կորությամբ, այլև լայնական ուղղությամբ առաջացող սահքային դեֆորմացիաներով, որոնց անտեսումը որոշ պայմաններում կարող է հանգեցնել հաշվարկային արդյունքների էական շեղումների։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ուղղանկյուն թիթեղների մաթեմատիկական մոդելները՝ տարբեր հաստության, եզրային պայմանների, արտաքին բեռնվածքների և նյութական հատկությունների դեպքում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բարակ և համեմատաբար հաստ թիթեղների տարբերությանը, քանի որ լայնական սահքի ազդեցությունը հատկապես նկատելի է թիթեղի հաստության մեծացման և փոքրացման հարաբերության փոփոխության դեպքում։ Դասական բարակ թիթեղների տեսություններում սովորաբար ենթադրվում է, որ լայնական սահքային դեֆորմացիաները կարելի է անտեսել, սակայն ավելի հաստ թիթեղների համար այդ մոտեցումը կարող է բավարար չլինել։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համեմատվել դասական և սահքային դեֆորմացիաները հաշվի առնող մոդելները՝ պարզելու համար, թե ինչպիսի տարբերություններ են առաջանում ծռման կորության, շեղումների, ներքին ուժերի և լարվածությունների հաշվարկներում։ Կարևոր նշանակություն ունեն նաև թիթեղի եզրերի ամրացման պայմանները։ Ազատ, հենված կամ կոշտ ամրացված եզրերով համակարգերի դեպքում լայնական սահքի ազդեցությունը կարող է դրսևորվել տարբեր ինտենսիվությամբ, ուստի յուրաքանչյուր կոնկրետ խնդրի համար անհրաժեշտ է ընտրել համապատասխան մաթեմատիկական և մեխանիկական մոդել։ Աշխատանքը կարող է հիմնվել առաձգականության տեսության և թիթեղների մեխանիկայի հավասարումների վրա՝ հաշվի առնելով լայնական սահքի դեֆորմացիաները և դրանց կապը թիթեղի ընդհանուր ծռման գործընթացի հետ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև բեռնվածքի տեսակի ազդեցության ուսումնասիրությունը։ Կենտրոնացված, բաշխված կամ այլ բնույթի արտաքին ուժերի դեպքում թիթեղի լարվածադեֆորմացիոն վիճակը կարող է զգալիորեն տարբերվել, և լայնական սահքի հաշվառումը տարբեր պայմաններում կարող է ունենալ տարբեր նշանակություն։ Այդ պատճառով տեսական արդյունքները կարող են ներկայացվել ինչպես ընդհանուր ձևով, այնպես էլ կոնկրետ հաշվարկային օրինակների միջոցով։ Աշխատանքում կարող է ուսումնասիրվել նաև թիթեղի երկրաչափական պարամետրերի ազդեցությունը։ Երկարության և լայնության հարաբերությունը, հաստությունը և ընդհանուր չափերը որոշում են կառուցվածքի կոշտությունը և ծռման բնույթը։ Հաստության հարաբերական մեծացման դեպքում լայնական սահքային դեֆորմացիաների ներդրումը կարող է ավելի նշանակալի դառնալ, և դասական մոտավորումների կիրառումը կարող է հանգեցնել շեղումների։ Այս հանգամանքը հատկապես կարևոր է ինժեներական հաշվարկներում, որտեղ կառուցվածքի անվտանգության և շահագործման հուսալիության գնահատումը պահանջում է բավարար ճշգրտություն։ Հետազոտության մեջ կարող են կիրառվել անալիտիկ և թվային մեթոդներ՝ լուծումների ստացման և տարբեր տեսական մոտեցումների համեմատության համար։ Թվային հաշվարկների միջոցով հնարավոր է գնահատել լայնական սահքի հաշվառման ազդեցությունը թիթեղի առավելագույն շեղումների, լարվածությունների և ներքին ուժերի վրա։ Այդ արդյունքները կարող են հնարավորություն տալ որոշելու այն պայմանները, որոնց դեպքում սահքի ազդեցության անտեսումը թույլատրելի է, և այն դեպքերը, երբ անհրաժեշտ է կիրառել ավելի կատարելագործված մոդել։ Աշխատանքի գործնական նշանակությունը կապված է ինժեներական և շինարարական կոնստրուկցիաների հաշվարկների ճշգրտման հետ։ Ուղղանկյուն թիթեղային տարրերը լայնորեն կիրառվում են շենքերի և կառույցների ծածկույթներում, պատային համակարգերում, մեքենաշինական կոնստրուկցիաներում և տարբեր ինժեներական սարքավորումներում։ Դրանց իրական աշխատանքային պայմանների ճիշտ մոդելավորումը հնարավորություն է տալիս ավելի հիմնավորված ընտրել նյութի և կառուցվածքի պարամետրերը, գնահատել կրողունակությունը և նվազեցնել հաշվարկային անորոշությունը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ ուղղանկյուն թիթեղների ծռման խնդիրներում լայնական սահքային դեֆորմացիաների հաշվառումը կարևոր է հատկապես այն համակարգերի համար, որոնց երկրաչափական և բեռնվածքային պայմանները դուրս են գալիս չափազանց բարակ թիթեղների դասական մոդելի կիրառելիության սահմաններից։ Հետազոտությունը նպաստում է թիթեղների իրական վարքի ավելի ճշգրիտ մաթեմատիկական նկարագրմանը և տարբեր հաշվարկային մոդելների կիրառման նպատակահարմարության հիմնավորմանը։

Physics

Գրքում ներկայացվում են լույսի ալիքային բնույթը և բևեռացման երևույթի հիմնական տեսակները՝ գծային, շրջանաձև և էլիպտիկ բևեռացում։ Բացատրվում է, թե ինչպես է լույսը փոխազդում տարբեր միջավայրերի հետ և ինչ պայմաններում է առաջանում բևեռացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում փորձարարական մեթոդներին՝ բևեռացնող ֆիլտրեր, անդրադարձման և բեկման միջոցով բևեռացում, ինչպես նաև Մալուսի օրենքի կիրառություն։ Ներկայացվում են նաև լաբորատոր աշխատանքների օրինակներ։ Գիրքը օգնում է խորացնել օպտիկայի գիտելիքները և հասկանալ լույսի վարքագիծը ժամանակակից ֆիզիկայի տեսանկյունից։

Mathematics

Պոլիմերային նյութագիտության և ճառագայթային ֆիզիկայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է գամմա ճառագայթման ազդեցությամբ պոլիէթիլենի ջերմադինամիկական և կառուցվածքային պարամետրերի փոփոխությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում պոլիէթիլենի մոլեկուլային կառուցվածքը, բյուրեղային և ամորֆ փուլերի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև պոլիմերային նյութերի ֆիզիկական հատկությունների ձևավորման հիմնական օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իոնացնող ճառագայթման ազդեցությամբ պոլիմերային շղթաներում առաջացող փոփոխություններին, միջմոլեկուլային կապերի ձևավորման, շղթաների խզման և օքսիդացման հնարավոր գործընթացներին։ Վերլուծվում են գամմա ճառագայթման կլանված դոզայի և ճառագայթման պայմանների ազդեցությունները պոլիէթիլենի բյուրեղայնության աստիճանի, հալման ջերմաստիճանի, ջերմային կայունության և այլ ջերմադինամիկական բնութագրերի վրա։ Քննարկվում են նաև նյութի կառուցվածքային վերակազմավորման, մոլեկուլային շարժունակության փոփոխության և մեխանիկական հատկությունների հետ դրանց փոխկապակցվածության հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են դիֆերենցիալ սկանավորող կալորիմետրիայի, ռենտգենակառուցվածքային վերլուծության, սպեկտրոսկոպիական և այլ ֆիզիկաքիմիական հետազոտության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ճառագայթային մշակման միջոցով պոլիմերների հատկությունների նպատակային փոփոխման, նյութերի ճառագայթակայունության գնահատման և արդյունաբերական կիրառության պայմաններում դրանց հուսալիության ապահովման հարցերին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պոլիմերների ֆիզիկայի, նյութագիտության, ճառագայթային քիմիայի և պոլիմերային տեխնոլոգիաների ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Pedagogy

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է սովորողների գեղագիտական մտածողության ձևավորման գործընթացի ժամանակակից խնդիրների, մեթոդների և մանկավարժական պայմանների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում է գեղագիտական դաստիարակության դերը անհատի ստեղծագործական զարգացման, արժեքային համակարգի ձևավորման և մշակութային ընկալման խորացման գործում։ Ներկայացվում են կրթական գործընթացում արվեստի, մշակույթի, ստեղծագործական գործունեության և նորարարական ուսուցման մեթոդների կիրառման հնարավորությունները, ինչպես նաև ուսումնասիրվում են սովորողների գեղագիտական ճաշակի, երևակայության և քննադատական մտածողության զարգացման ուղիները։ Աշխատությունը անդրադառնում է ժամանակակից կրթական միջավայրի մարտահրավերներին և առաջարկում է մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել սովորողների բազմակողմանի զարգացմանը՝ օգտակար լինելով մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Technology

Այս աշխատությունը նվիրված է բերքահավաքային մեքենաների և հնձիչների կտրող ապարատների նախագծման, մշակման և կատարելագործման տեխնիկական ու տեխնոլոգիական հիմքերի ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը ներկայացնում է կտրող մեխանիզմների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, աշխատանքի սկզբունքները և դրանց արդյունավետության վրա ազդող հիմնական գործոնները՝ անդրադառնալով ժամանակակից մեքենաշինական լուծումներին և ինժեներական հաշվարկների մեթոդներին։ Աշխատությունում վերլուծվում են տարբեր տեսակի կտրող հանգույցների նախագծման չափանիշները, նյութերի ընտրության, ամրության, մաշվածակայունության և էներգաարդյունավետության հարցերը, ինչպես նաև աշխատանքային օրգանների փոխազդեցությունը մշակաբույսերի հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրողականության բարձրացմանը, էներգիայի ծախսի նվազեցմանը, շահագործման հուսալիության ապահովմանը և գյուղատնտեսական տեխնիկայի արդիականացման ուղղություններին։ Ներկայացվում են նաև գիտականորեն հիմնավորված մեթոդներ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են կիրառվել նոր սերնդի գյուղատնտեսական մեքենաների նախագծման և կատարելագործման գործընթացում։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսական ճարտարագետներին, մեքենաշինության մասնագետներին, գիտաշխատողներին, նախագծողներին, բուհերի դասախոսներին, ուսանողներին և գյուղատնտեսական տեխնիկայի զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է 2-էթօքսիկարբոնիլ-2,4-դիզամեղակալված 4-պենտանոլների սինթեզի և դրանց որոշ քիմիական փոխակերպումների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են նշված դասի օրգանական միացությունների ստացման հնարավոր եղանակները, սկզբնական նյութերի ընտրությունը, սինթեզի պայմանները և նպատակային արգասիքների առաջացման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մոլեկուլում էթօքսիկարբոնիլային և հիդրօքսիլային խմբերի, ինչպես նաև տարբեր տեղակալիչների առկայությամբ պայմանավորված ռեակցիոնունակության առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում է կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցությունը միացությունների քիմիական վարքի վրա և ուսումնասիրվում են դրանց մասնակցությամբ իրականացվող տարբեր փոխակերպումների ընթացքն ու հնարավոր ուղղությունները։ Քննարկվում են ռեակցիաների իրականացման պայմանները, համապատասխան ռեագենտների ընտրությունը, ջերմաստիճանի և միջավայրի ազդեցությունը, ինչպես նաև ստացվող նյութերի ելքի և բաղադրության վրա ազդող գործոնները։ Անդրադարձ է կատարվում սինթեզված միացությունների մաքրման, նույնականացման, կառուցվածքի հաստատման և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրման մեթոդներին։ Հետազոտության արդյունքները հնարավորություն են տալիս ընդլայնել պատկերացումները բազմաֆունկցիոնալ օրգանական միացությունների սինթեզի և փոխակերպումների օրինաչափությունների վերաբերյալ, ինչպես նաև գնահատել դրանց կիրառելիությունը հետագա օրգանական սինթեզներում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել նոր ածանցյալների ստացման և դրանց կառուցվածք-ռեակցիոնունակություն փոխկապակցվածության ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել օրգանական և սինթետիկ քիմիայի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ասպիրանտների և քիմիական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։