More in Economics

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    History

    Ընդհանուր ակնարկ` հայագիտութեան մէջ «գիտականը»

    Հայագիտական և գիտամեթոդաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայագիտության ոլորտում գիտականության հասկացության, գիտական հետազոտության սկզբունքների և գիտելիքի ձևավորման առանձնահատկությունների ընդհանուր քննությանը։ Քննության են առնվում հայագիտական ուսումնասիրություններում կիրառվող մեթոդները, աղբյուրների ընտրության և գնահատման չափանիշները, փաստերի մեկնաբանման եղանակները և գիտական հիմնավորման պահանջները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմագիտական, բանասիրական, լեզվաբանական, մշակութաբանական և հարակից ուսումնասիրություններում գիտական մոտեցումների կիրառման առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են սկզբնաղբյուրների արժանահավատության, փաստարկման, քննադատական վերլուծության և հետազոտական եզրակացությունների հիմնավորվածության հետ կապված խնդիրները։ Քննարկվում են նաև գիտական և ոչ գիտական մոտեցումների տարբերակման, հետազոտողի մեթոդաբանական պատասխանատվության և հայագիտական գիտելիքի զարգացման հարցերը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ընդհանուր պատկերացում կազմելու հայագիտության մեջ գիտական հետազոտության չափանիշների և մեթոդաբանական խնդիրների վերաբերյալ։ Այն կարող է օգտակար լինել հայագետների, պատմաբանների, բանասերների, գիտության մեթոդաբանությամբ զբաղվող հետազոտողների և հայագիտական ուսումնասիրությունների տեսական հիմքերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-10-04
    Ընդհանուր ակնարկ` հայագիտութեան մէջ «գիտականը»
    Online

    Linguistics

    Անվանաբայական բաղադրյալ ստորոգյալը ժամանակակից հայերենում

    Լեզվաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ժամանակակից հայերենի շարահյուսական համակարգում անվանաբայական բաղադրյալ ստորոգյալի կառուցվածքային, քերականական և իմաստային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ստորոգյալի այս տեսակի կազմության սկզբունքները, դրա բաղադրիչների փոխհարաբերությունները և նախադասության կառուցվածքում ունեցած գործառույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հանգույցի և անվանական բաղադրիչի քերականական դերին, դրանց արտահայտման միջոցներին, ձևաբանական առանձնահատկություններին և համաձայնության դրսևորումներին։ Վերլուծվում են գոյականով, ածականով, դերանունով, թվականով և անվանական արժեք ունեցող այլ միավորներով արտահայտված ստորոգելիական բաղադրիչների կիրառությունները։ Քննարկվում են նաև անվանաբայական բաղադրյալ ստորոգյալի ժամանակային, եղանակային և դիմային հարաբերությունների արտահայտման միջոցները, ինչպես նաև դրա տարբերակման հարցերը ստորոգյալի այլ կառուցվածքային տեսակներից։ Լեզվական նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այս շարահյուսական միավորի կառուցվածքային բազմազանությունը և նրա դերը ժամանակակից հայերենի նախադասության կազմակերպման մեջ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի շարահյուսությամբ, քերականությամբ և լեզվական կառուցվածքների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, դասախոսների և ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-04
    Անվանաբայական բաղադրյալ ստորոգյալը ժամանակակից հայերենում
    Online

    History

    Гора Арарат

    Հրաբխային ծագում ունեցող բարձրադիր լեռնազանգված է, որը գտնվում է Հայկական բարձրավանդակի արևելյան մասում՝ ներկայիս Թուրքիայի տարածքում՝ Հայաստանի սահմանին մոտ։ Այն կազմված է երկու հիմնական գագաթներից՝ Մեծ Արարատից և Փոքր Արարատից, և համարվում է տարածաշրջանի ամենաբարձր լեռնագագաթը։ Արարատը առանձնանում է իր հսկայական համաչափ կոնաձև ձևով և մշտական ձնածածկույթով, որը նրան տալիս է տեսանելիություն շատ հեռվից՝ դարձնելով այն բնական խորհրդանիշ թե՛ աշխարհագրական, թե՛ մշակութային առումով։ Լեռը կարևոր տեղ է զբաղեցնում ինչպես տարածաշրջանի երկրաբանական պատմության մեջ՝ որպես հին հրաբխային համակարգի արդյունք, այնպես էլ պատմամշակութային ավանդույթներում, որտեղ այն հաճախ կապված է տարբեր լեգենդների և կրոնական մեկնաբանությունների հետ։ Ժամանակակից աշխարհագրական և ալպինիստական ուսումնասիրություններում Արարատը դիտարկվում է որպես բարդ ռելիեֆային և կլիմայական պայմաններով բնութագրվող տարածք, որտեղ զարգացած են բարձրալեռնային էկոհամակարգեր։ Լեռը նաև հաճախ հանդես է գալիս որպես ազգային և մշակութային ինքնության խորհրդանիշ տարբեր ժողովուրդների համար, ինչը նրան տալիս է առանձնահատուկ նշանակություն ոչ միայն ֆիզիկական աշխարհագրության, այլ նաև հումանիտար գիտությունների շրջանակում։

    Updated: 2026-09-20
    Гора Арарат
    Online

    Pedagogy

    Մանկավարժական գործընթացի սուբյեկտների համագործակցության ուղիներն ու միջոցները ներդպրոցական կառավարման համակարգում

    Աշխատությունը նվիրված է մանկավարժական գործընթացի սուբյեկտների՝ ուսուցիչների, աշակերտների, ծնողների և դպրոցի վարչական անձնակազմի համագործակցության ձևերի և մեթոդների ուսումնասիրությանը ներդպրոցական կառավարման համակարգի շրջանակում։ Հեղինակը վերլուծում է համագործակցային կառավարման ժամանակակից մոտեցումները՝ ընդգծելով կրթական գործընթացի արդյունավետ կազմակերպման համար բոլոր մասնակիցների ակտիվ ներգրավման անհրաժեշտությունը։ Գրքում դիտարկվում են դպրոցի կառավարման կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հաղորդակցական կապերի կազմակերպման ձևերը և որոշումների ընդունման մասնակցային մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցիչ-աշակերտ-ծնող համագործակցության արդյունավետ մոդելներին, թիմային աշխատանքի կազմակերպմանը և կրթական միջավայրի բարելավման միջոցներին։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև համագործակցության խթանման գործիքներ՝ ներառյալ խորհրդակցությունները, համատեղ նախագծերը, ծնողական ներգրավման ձևերը և տեղեկատվական հաղորդակցության միջոցները։ Աշխատությունը ընդգծում է ներդպրոցական կառավարման ժողովրդավարացման, թափանցիկության և արդյունավետության բարձրացման անհրաժեշտությունը՝ որպես կրթության որակի բարելավման կարևոր պայման։ Այն օգտակար է դպրոցների տնօրենների, մանկավարժների, կրթության կազմակերպիչների և կրթական կառավարման ոլորտի հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-09-10
    Մանկավարժական գործընթացի սուբյեկտների համագործակցության ուղիներն ու միջոցները ներդպրոցական կառավարման համակարգում
    Online

    History

    История [13-го] Лейб-гренадерского Эриванского полка

    Այս պատմագիտական աշխատությունը նվիրված է Ռուսական կայսրության բանակի կազմում գործող Էրիվանյան լեյբ-գրենադերական գնդի պատմությանը, դրա կազմավորման, զարգացման, ռազմական ծառայության և մարտական ուղու ուսումնասիրությանը։ Աշխատությունը կարևոր աղբյուր է 19-րդ դարի ռուսական և կովկասյան ռազմական պատմության, ինչպես նաև Էրիվանի և Անդրկովկասի պատմական իրադարձությունների ուսումնասիրության համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ներկայացվել գնդի ստեղծման նախադրյալները, կազմակերպական կառուցվածքը, անձնակազմի համալրման առանձնահատկությունները, հրամանատարական կազմը, զինվորական կարգապահությունը, զինվածությունը և ծառայության պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գնդի մասնակցությանը Ռուսական կայսրության ռազմական արշավներին և տարբեր ռազմագործողություններին։ Գունդը հատկապես հայտնի էր Կովկասյան պատերազմների և ռուս-թուրքական ու ռուս-պարսկական հակամարտությունների ընթացքում ունեցած ռազմական դերակատարությամբ, ուստի աշխատությունը կարող է արժեքավոր տեղեկություններ պարունակել Կովկասում տեղի ունեցած մարտերի, ռազմական գործողությունների կազմակերպման, զորքերի տեղաշարժերի և մարտավարական առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Պատմական նյութը կարող է ներառել նաև գնդի մասնակցությունը 19-րդ դարի ռուս-թուրքական պատերազմներին, որոնց ընթացքում Կովկասյան ռազմաճակատը կարևոր նշանակություն ուներ տարածաշրջանի քաղաքական և ռազմական իրավիճակի ձևավորման գործում։ Աշխատանքի կարևոր բաղադրիչ կարող են լինել գնդի սպաների և զինվորների ծառայողական կենսագրությունները, պարգևատրումները, ռազմական սխրանքների մասին տեղեկությունները և այն իրադարձությունները, որոնց շնորհիվ ստորաբաժանումը ձեռք է բերել իր ռազմական հեղինակությունը։ Այդպիսի նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել ոչ միայն ռազմական գործողությունները, այլև կայսերական բանակի առօրյան, զինվորական ծառայության մշակույթը, հիերարխիկ հարաբերությունները և ժամանակաշրջանի ռազմական կազմակերպման սկզբունքները։ Հրատարակության աղբյուրագիտական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ գնդի պատմությունը կարող է ներկայացված լինել ծառայողական փաստաթղթերի, մարտական զեկույցների, հրամանների, վիճակագրական տվյալների, հուշագրությունների և այլ ժամանակակից նյութերի հիման վրա։ Դրանց միջոցով հնարավոր է վերականգնել առանձին ռազմարշավների ընթացքը, զորամասի կորուստները, տեղաշարժերը և մարտական գործողությունների արդյունքները։ Գնդի պատմության ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև տարածաշրջանային պատմության տեսանկյունից, քանի որ դրա ռազմական գործունեությունը կապված էր Կովկասի տարբեր տարածքների, բնակավայրերի և ժողովուրդների պատմական իրադարձությունների հետ։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ռազմական պատմությամբ, Ռուսական կայսրության և Կովկասի պատմությամբ, 19-րդ դարի ռազմաքաղաքական գործընթացներով և զինվորական կազմակերպությունների պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել տվյալ զորամասի ձևավորման և զարգացման, ռազմական ծառայության առանձնահատկությունների ու մարտական ավանդույթների մասին՝ միաժամանակ արժեքավոր նյութ տրամադրելով Կովկասի 19-րդ դարի ռազմական պատմության ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-09-19
    История [13-го] Лейб-гренадерского Эриванского полка
    Online

    Psychology

    Ինքնօգնություն կամ նկարագիր, վարք և հարատևություն

    Այս աշխատությունը նվիրված է մարդու ինքնուրույն զարգացմանը, բնավորության ձևավորմանը, վարքագծի կատարելագործմանը և նպատակասլաց գործունեության միջոցով կյանքի դժվարությունները հաղթահարելու գաղափարին։ Գրքի խորագրում միավորված ինքնօգնության, նկարագրի, վարմունքի և հարատևության հասկացությունները մատնանշում են անհատի ներքին հատկանիշների ու գործնական վարքագծի փոխկապակցվածությունը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակը վերաբերում է այն հարցերին, թե ինչպես են մարդու բնավորությունը, սովորությունները, որոշումները և հետևողական ջանքերը պայմանավորում նրա անձնական առաջընթացն ու հասարակական կյանքում ունեցած դերը։ Ինքնօգնության գաղափարը շեշտադրում է սեփական ուժերի գիտակցումը, ինքնուրույն գործելու կարողությունը, դժվարությունների առաջ չընկրկելը և անձնական պատասխանատվությունը։ Նկարագրի ու վարքի քննարկումը կարևորում է բարոյական հատկանիշների, կարգապահության, ազնվության, աշխատասիրության և մարդկանց հետ հարաբերություններում դրսևորվող վերաբերմունքի նշանակությունը։ Հարատևության գաղափարը, իր հերթին, կապված է սկսած գործը շարունակելու, նպատակներին հավատարիմ մնալու և ժամանակավոր անհաջողությունների պայմաններում հետևողականություն պահպանելու անհրաժեշտության հետ։ Այսպիսի բովանդակությունը տեղավորվում է 19-րդ դարի ինքնակրթական և բարոյադաստիարակչական գրականության շրջանակում, որը ձգտում էր ընթերցողին ներկայացնել անձնական կատարելագործման և հասարակական օգտակարության սկզբունքներ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հայ մտավոր և կրթական կյանքի պատմությամբ, անհատի բարոյական դաստիարակության գաղափարներով ու ինքնազարգացման գրականության զարգացմամբ զբաղվողներին։ Այն արժեքավոր է նաև որպես հայերեն տպագիր գրականության այն ուղղության օրինակ, որի միջոցով անձնական պատասխանատվության, բնավորության ամրության և նպատակասլաց վարքագծի հարցերը ներառվել են ընթերցողական ու կրթական միջավայրի քննարկումներում։

    Updated: 2026-10-26
    Ինքնօգնություն կամ նկարագիր, վարք և հարատևություն