Հավատի դավանություն

Журналистика

Այս հրապարակումը ներկայացնում է Լեռնային Ղարաբաղում Ադրբեջանի ռազմական գործողությունների ավարտից հետո հրապարակված պաշտոնական տվյալների ամփոփումը՝ կենտրոնանալով ադրբեջանական կողմի մարդկային կորուստների վրա։ Նյութում անդրադարձ է կատարվում ռազմական գործողությունների հետևանքներին, պաշտոնական հայտարարություններին, վիրավորների թվին, ինչպես նաև տարածաշրջանում ստեղծված հումանիտար իրավիճակին և բնակչության տեղահանությանը։ Բացի ռազմական իրադարձություններից, քննարկվում են միջազգային արձագանքները, եվրոպական երկրների և միջազգային կառույցների կոչերը՝ ապահովելու անկախ դիտորդների մուտքը տարածաշրջան, պաշտպանելու խաղաղ բնակչության իրավունքները և նպաստելու իրավիճակի կայունացմանը։ Հրապարակումը նաև ներկայացնում է հակամարտության քաղաքական և դիվանագիտական համատեքստը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են ռազմական զարգացումները ազդել տարածաշրջանային անվտանգության, խաղաղ բանակցությունների և միջազգային հանրության դիրքորոշումների վրա։

История

Աշխատությունը ներկայացնում է միջնադարյան հայ պատմագրության կարևոր սկզբնաղբյուրներից մեկի թարգմանական և գիտական հրատարակությունը՝ նվիրված VIII դարի Հայաստանի և հարակից տարածաշրջանների քաղաքական, ռազմական, հասարակական ու կրոնական զարգացումներին։ Պատմական շարադրանքի առանցքում արաբական տիրապետության հաստատման և ամրապնդման պայմաններում հայկական իշխանական տների, եկեղեցու և բնակչության դրությունն է, ինչպես նաև տեղի քաղաքական ուժերի հարաբերությունները խալիֆայության վարչական համակարգի հետ։ Հեղինակի պատմական պատումը կարևոր տեղեկություններ է հաղորդում հայ-արաբական հարաբերությունների, հարկային ու վարչական քաղաքականության, իշխանական վերնախավի դիրքի և տարբեր ժամանակաշրջաններում տեղի ունեցած դիմադրությունների վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի VIII դարի հայկական ապստամբական շարժումների նկարագրությունը, որի միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել տեղի ազնվականության քաղաքական նպատակները, ներքին հակասությունները և արտաքին ուժերի հետ հարաբերությունները։ Պատմական իրադարձությունները ներկայացվում են միջնադարյան քրիստոնեական աշխարհընկալմանը բնորոշ մեկնաբանական համակարգում, որտեղ քաղաքական զարգացումները հաճախ իմաստավորվում են բարոյական, կրոնական և աստվածաբանական պատկերացումների միջոցով։ Այդ հանգամանքը նյութը կարևոր է դարձնում ոչ միայն քաղաքական պատմության, այլև միջնադարյան հայ հասարակության մտավոր աշխարհի ուսումնասիրության համար։ Շարադրանքում զգալի տեղ են զբաղեցնում հայկական իշխանական տների գործունեությունը, եկեղեցական գործիչները, ռազմական հակամարտությունները և Հայաստանի տարբեր շրջաններում տեղի ունեցած իրադարձությունները։ Միաժամանակ աղբյուրը հնարավորություն է տալիս դիտարկել Հայաստանը ավելի լայն տարածաշրջանային միջավայրում՝ Բյուզանդական կայսրության, Արաբական խալիֆայության և Հարավային Կովկասի քաղաքական գործընթացների փոխկապակցվածության շրջանակում։ Հատուկ արժեք ունի նաև պատմական աշխատության մեջ պահպանված նամակագրական և վավերագրական բնույթի նյութը, որն ընդլայնում է ժամանակաշրջանի գաղափարական ու քաղաքական հարաբերությունների վերաբերյալ պատկերացումները։ Թարգմանությունն ու գիտական մեկնաբանությունները նպաստում են բնագրում հանդիպող անձանց, տեղանունների, պատմական իրադարձությունների և հասկացությունների նույնականացմանն ու ժամանակագրական համատեքստի պարզաբանմանը։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը կարևոր աղբյուրագիտական նշանակություն ունի վաղ միջնադարյան Հայաստանի պատմության, հայ-արաբական հարաբերությունների և հայկական պատմագրական ավանդույթի ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով VIII դարի իրադարձությունները դիտարկել ժամանակակցին մոտ հայ պատմագրական ընկալման տեսանկյունից։

Литература

Գրքում ուսումնասիրվում են նախատիպի գեղարվեստականացման սկզբունքները Եղիշե Չարենցի պոեզիայում, վերլուծվում է, թե ինչպես հեղինակը իրականություն-կյանքի առարկայական և խորհրդանիշային օրինակները վերածում է գրական ձևերի, սիմվոլիկ և պատկերային համակարգերի, դիտարկվում է կերպարների, իրադարձությունների և առարկաների միթև-կերպարվեստային ներկայացման մեխանիզմը, ուսումնասիրվում են առօրյա և պատմական նյութերի ներառումը, ժամանակագրական և տարածական լուծումների դերը պոեմների կառուցվածքում, ներկայացվում է լեզվական և ռիթմիկ հնչեղության կիրառությունը պատկերների ընդգծման նպատակով, գնահատվում է նախատիպի վերածնումը պոետիկ մտածողության ու էմոցիոնալ ընկալման միջոցով, քննարկվում է այն ռազմավարությունները, որոնք նպաստում են ընթերցողի ներքին պատկերների և խորհրդանշային շերտերի ձևավորմանը, գիրքը համադրում է տեսական վերլուծությունը և պոեմների օրինակների ինտենսիվ մեկնաբանությունը՝ բացահայտելով Չարենցի ստեղծագործական հայեցակարգի էսթետիկ առանձնահատկությունները և գրական ձևավորման սկզբունքները։

История

Աշխատությունը նվիրված է եզդիների կրոնական աշխարհընկալման ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով նրանց հավատալիքների, հոգևոր պատկերացումների, ծիսական համակարգի և աշխարհը մեկնաբանելու ավանդական եղանակների հիմնական առանձնահատկություններին։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են եզդիական կրոնական ավանդույթի ձևավորման և պահպանման գործընթացները, ինչպես նաև այն գաղափարները, որոնց միջոցով համայնքի անդամները ընկալում են Աստծուն, տիեզերքը, մարդու գոյությունը, բնությունը, բարու և չարի հարաբերակցությունը և հոգևոր աշխարհի հետ մարդու կապը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եզդիական կրոնական համակարգի բանավոր փոխանցման ավանդույթին, քանի որ սերունդների միջև հավատալիքների, առասպելների, հոգևոր պատմությունների և ծիսական գիտելիքների փոխանցումը կարևոր դեր է ունեցել համայնքի ինքնության պահպանման գործում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև եզդիական կրոնական պատկերացումների մեջ սրբության, մաքրության, բարեպաշտության, ճակատագրի և հոգևոր կատարելագործման գաղափարներին, ինչպես նաև դրանց արտահայտությանը առօրյա վարքագծում և հասարակական հարաբերություններում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կրոնական ծեսերին, տոներին, ուխտագնացություններին, աղոթքի և պաշտամունքի ձևերին, որոնք ոչ միայն հոգևոր նշանակություն ունեն, այլև նպաստում են համայնքային համերաշխության և մշակութային ժառանգության պահպանմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել եզդիական աշխարհընկալումը ոչ միայն որպես կրոնական հավատալիքների ամբողջություն, այլև որպես մշակութային ինքնության ձևավորման և պահպանման կարևոր բաղադրիչ։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև կրոնական ավանդույթների փոխհարաբերությունները պատմական և սոցիալական փոփոխությունների հետ, ինչպես նաև ժամանակակից միջավայրի ազդեցությունը ավանդական պատկերացումների պահպանման ու վերաիմաստավորման վրա։ Հետազոտությունը կարևոր է եզդիական մշակույթի և հոգևոր ժառանգության ավելի խորքային ընկալման, ինչպես նաև տարածաշրջանի կրոնական ու էթնոմշակութային բազմազանության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է հետաքրքրել կրոնագետներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, պատմաբաններին, սոցիոլոգներին և Մերձավոր Արևելքի ու Կովկասի ժողովուրդների մշակույթն ուսումնասիրող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է եզդիների հոգևոր աշխարհի բազմակողմանի ուսումնասիրություն՝ բացահայտելով նրանց կրոնական պատկերացումների, ծիսական ավանդույթների և մշակութային ինքնության փոխկապակցվածությունը։

Лингвистика

1864 թվականին Կոստանդնուպոլսում՝ «Արևելյան համազգային» տպարանում հրատարակված այս՝ 140 էջից բաղկացած աշխատությունը վերաբերում է հայերենի քերականության ուսուցմանը։ Վերնագիրը մատնանշում է լեզվական գիտելիքների փոխանցման և հայերենի քերականական կառուցվածքի ուսումնասիրման կրթական նպատակը։ XIX դարում հայերենով կրթության զարգացումը կարևոր նշանակություն ուներ գրագիտության տարածման, գրավոր խոսքի կատարելագործման և մայրենի լեզվի պահպանման գործում։ Այդ ժամանակաշրջանի քերականական ձեռնարկները սովորաբար նախատեսված էին սովորողներին լեզվի կառուցվածքին ծանոթացնելու, քերականական կանոնները բացատրելու և ճիշտ գրավոր ու բանավոր խոսքի ձևավորմանը նպաստելու համար։ Նման աշխատություններում կարող էին ուսումնասիրվել խոսքի մասերը, բառերի կազմությունն ու փոփոխությունը, հոլովումը, խոնարհումը, նախադասության կառուցվածքը, ուղղագրական կանոնները և լեզվական այլ երևույթներ։ Սակայն տվյալ գրքի վերնագիրը չի հստակեցնում՝ այն հիմնականում ներկայացնում է հայերենի քերականական տեսությո՞ւնը, նախատեսված է գործնական վարժությունների համա՞ր, թե՞ համադրում է երկու մոտեցումները։ Ուստի նշված թեմաները հնարավոր բովանդակային ուղղություններ են, այլ ոչ թե հաստատված բաժինների ցանկ։ Կոստանդնուպոլիսը XIX դարում հայ կրթական և հրատարակչական կյանքի կարևոր կենտրոններից էր, որտեղ տպագրվում էին լեզվական ձեռնարկներ, դպրոցական դասագրքեր և ազգային կրթության զարգացմանն ուղղված այլ աշխատություններ։ Այս գիրքը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայ քերականագիտական մտքի, հայալեզու կրթության պատմության և XIX դարի դպրոցական գրականության ուսումնասիրության համար։ Դրա հեղինակային պատկանելությունը, քերականական մոտեցումը և կոնկրետ ուսումնական նշանակությունը ճշտելու համար անհրաժեշտ է ուսումնասիրել բնագիրը կամ գրքի նախաբանը։

История

Отрывок из предисловия к книги: Армянская ССР расположена в южной части Закавказья и занимает северовосточную часть Армянского нагорья. Территория Армянской CCP равна почти 30 тысячам квадратных километров. Наибольшая ее протяженность с северо-запада на юго-восток - 360 километров и с запада на восток - 200 километров. Недра Армянской ССР таят в себе много полезных ископаемых; из рудных наиболее важное значение имеют медь, молибден, алюминий, цинк, свинец, хром, железо, серебро, золото. Щедро представлены такие нерудные полезные ископаемые, как туфы разных расцветок, граниты, базальты, андезиты, фельзиты причудливых рисунков, литографский камень, мрамор. На протяжении многовековой истории Армения была ареной опустошительных войн, в результате которых была физически истреблена значительная часть местного населения. Сотни тысяч армян эмигрировали в другие страны. Все это приводило к резкому сокращению населения. В период присоединения Армении к России (1827 год) большая часть ее населения - около 3 миллионов человек - в результате вмешательства западных держав осталась под владычеством Турции. К России отошла Восточная Армения с`населением в 160 тыс. человек. Позже численность населения увеличилась и в 1913 году превышала 1 миллион человек...