Ещё в разделе История

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Медицина

    Эффективность мембранного плазмафереза при лечении геморрагического васкулита

    Այս աշխատանքը նվիրված է հեմոռագիկ վասկուլիտի բուժման ընթացքում մեմբրանային պլազմաֆերեզի արդյունավետության գնահատմանը՝ դիտարկելով այն որպես էքստրակորպորալ թերապևտիկ մեթոդ, որն ուղղված է արյան պլազմայից պաթոգեն իմունային համալիրների, բորբոքային միջնորդների և տոքսիկ նյութերի հեռացմանը։ Վերլուծվում է հիվանդության իմունապաթոգենեզը, որտեղ կարևոր դեր ունեն անոթների պատերի իմունային վնասումը, իմունային կոմպլեքսների կուտակումը և միկրոանոթային բորբոքային գործընթացները, որոնք հանգեցնում են հեմոռագիկ արտահայտությունների և օրգանների ներգրավման։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պլազմաֆերեզի մեխանիզմին, որի ընթացքում մեմբրանային ֆիլտրացիայի միջոցով արյան պլազման բաժանվում է բջջային տարրերից, իսկ վնասակար բաղադրիչները հեռացվում են՝ հետագայում փոխարինվելով համապատասխան լուծույթներով կամ դոնորական պլազմայով։ Աշխատությունում քննարկվում են կլինիկական դիտարկումների արդյունքները, որոնք ցույց են տալիս մեթոդի արդյունավետությունը հիվանդության սուր փուլերում՝ բորբոքային ակտիվության նվազեցման, մաշկային և համակարգային ախտանիշների մեղմացման և բարդությունների կանխարգելման առումով։ Միաժամանակ վերլուծվում են պլազմաֆերեզի կիրառման սահմանափակումները, հնարավոր ռիսկերը և այն դեպքերը, երբ անհրաժեշտ է համակցել այլ իմունոսուպրեսիվ կամ հակաբորբոքային բուժման մեթոդների հետ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ընդգծում է, որ մեմբրանային պլազմաֆերեզը կարող է համարվել կարևոր օժանդակ թերապևտիկ մոտեցում հեմոռագիկ վասկուլիտի ծանր ձևերի բուժման մեջ՝ բարելավելով կլինիկական ելքերը և նվազեցնելով հիվանդության ակտիվությունը։

    Обновлено. 2026-09-21
    Эффективность мембранного плазмафереза при лечении геморрагического васкулита
    Онлайн

    История

    The horrors of Adana

    This work deals with the tragic events known as the Adana massacres of 1909, examining the violence and destruction inflicted upon the Armenian population of the Adana region within the Ottoman Empire. The study focuses on the historical background of the crisis, including the political instability following the Young Turk Revolution, rising ethnic tensions, and the breakdown of local security structures that led to large-scale anti-Armenian violence. It analyzes eyewitness accounts, contemporary reports, diplomatic documents, and later historiographical interpretations in order to reconstruct the sequence of events and assess the scale of human and material losses. Special attention is given to the role of local authorities, irregular armed groups, and the broader imperial context in which the massacres occurred, as well as the reactions of international observers and missionary organizations. The work also explores the long-term consequences of the Adana atrocities for the Armenian community in Cilicia, including demographic changes, migration, and the psychological and cultural impact on survivors. In a broader sense, it situates the Adana events within the continuum of late Ottoman violence against Armenians, highlighting their significance as a precursor to later catastrophes in the early 20th century.

    Обновлено. 2026-10-23
    The horrors of Adana
    Онлайн

    Информатика

    Управление вероятностными технологическими процессами посредством числовых характеристик

    Տեխնիկական և մաթեմատիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հավանականային բնույթ ունեցող տեխնոլոգիական գործընթացների կառավարման մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ դրանց վիճակը բնութագրող թվային ցուցանիշների կիրառմամբ։ Քննության են առնվում պատահական գործոնների ազդեցության պայմաններում ընթացող արտադրական և տեխնոլոգիական համակարգերի մոդելավորման, գնահատման ու կառավարման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հավանականային բաշխումների թվային բնութագրերի՝ միջին արժեքների, ցրվածության և գործընթացի փոփոխականությունը նկարագրող այլ ցուցանիշների օգտագործմանը կառավարման խնդիրներում։ Վերլուծվում են տեխնոլոգիական պարամետրերի փոփոխությունների, արտաքին և ներքին պատահական ազդեցությունների ու վերջնական արդյունքի որակական ցուցանիշների միջև առկա փոխկապակցվածությունները։ Քննարկվում են նաև կառավարման որոշումների ձևավորման, գործընթացի վիճակի գնահատման, կայունության ապահովման և աշխատանքային ռեժիմների օպտիմալ ընտրության մաթեմատիկական մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու հավանականային տեխնոլոգիական գործընթացների կառավարման համար վիճակագրական և մաթեմատիկական բնութագրերի կիրառման սկզբունքները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ավտոմատ կառավարման, տեխնոլոգիական գործընթացների մոդելավորման, կիրառական մաթեմատիկայի և արտադրական համակարգերի կառավարման ոլորտների մասնագետների համար։

    Обновлено. 2026-10-05
    Управление вероятностными технологическими процессами посредством числовых характеристик
    Онлайн

    Литература

    Ֆիրդուսու «Շահնամեի» առնչությունները Հոմերոսի «Իլիականի» և «Ոդիսականի» հետ

    Աշխատությունը նվիրված է պարսկական և հին հունական էպիկական ավանդույթների համեմատական ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով տարբեր մշակութային միջավայրերում ձևավորված խոշորածավալ հերոսական պատումների գաղափարական, կառուցվածքային, կերպարային և գեղարվեստական ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Հետազոտության առանցքում էպիկական աշխարհի կառուցման սկզբունքներն են՝ հերոսի և հասարակության հարաբերությունը, պատերազմի ու խաղաղության պատկերումը, պատվի, փառքի, ճակատագրի, հայրենիքի, իշխանության, ընտանիքի և մահկանացու մարդու սահմանափակ հնարավորությունների թեմաները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել հերոսական կերպարների տիպաբանությանը՝ ուսումնասիրելով ռազմիկի ուժի, քաջության, պատասխանատվության, բարոյական ընտրության և ողբերգական ճակատագրի արտահայտման տարբեր եղանակները։ Համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու նաև պատերազմի նկարագրության առանձնահատկությունները, մենամարտերի նշանակությունը, հերոսի վերադարձի կամ երկարատև ճանապարհորդության մոտիվները, ընտանեկան կապերի դերը և անհատի գործողությունների ազդեցությունը ավելի լայն հասարակական ու քաղաքական միջավայրի վրա։ Կարևոր ուղղություն է գերբնական աշխարհի և մարդկային գործողությունների փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը․ տարբեր ավանդույթներում աստվածային կամ գերբնական ուժերի ներկայությունը կարող է տարբեր ձևերով պայմանավորել հերոսների ճակատագիրը և պատմողական գործողության զարգացումը։ Միաժամանակ քննության առարկա կարող են դառնալ մարգարեությունների, երազների, ճակատագրական նախանշանների և խորհրդանշական դրվագների գործառույթները։ Գեղարվեստական մակարդակում հետաքրքրություն են ներկայացնում էպիկական համեմատությունները, կրկնությունները, նկարագրական բանաձևերը, երկխոսությունները, մարտական տեսարանների կառուցումը և հերոսների բնութագրման միջոցները։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև բանավոր էպիկական ավանդույթի և գրավոր մշակույթի փոխհարաբերությանը՝ պարզաբանելով, թե ինչպես են տարբեր ժամանակաշրջանների պատմական հիշողությունը, առասպելաբանական պատկերացումները և ազգային ինքնընկալումը վերածվել գրական պատումի։ Առնչությունների քննությունը պարտադիր չէ մեկնաբանել որպես անմիջական փոխառությունների ապացույց․ նմանությունները կարող են դիտարկվել նաև համեմատական գրականագիտության տեսանկյունից՝ որպես հերոսական էպոսին բնորոշ ընդհանուր տիպաբանական երևույթներ։ Այդ մոտեցումը հնարավորություն է տալիս միաժամանակ ընդգծելու յուրաքանչյուր ավանդույթի ինքնատիպությունը և բացահայտելու համաշխարհային էպիկական մտածողության ընդհանուր օրինաչափությունները։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը նպաստում է պարսկական և հին հունական գրականությունների միջև համեմատական կապերի խորքային ընկալմանը՝ էպիկական ժառանգությունը դիտարկելով որպես տարբեր քաղաքակրթությունների պատմական հիշողության, արժեքային համակարգերի և գեղարվեստական մտածողության արտահայտություն։

    Обновлено. 2026-09-27
    Ֆիրդուսու «Շահնամեի» առնչությունները Հոմերոսի «Իլիականի» և «Ոդիսականի» հետ
    Онлайн

    Литература

    Համո Սահյանի պոետիկան

    Աշխատությունը նվիրված է Համո Սահյանի պոետիկայի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով նրա քնարերգության գեղարվեստական ինքնատիպությունը, թեմատիկ ու գաղափարական առանձնահատկությունները, լեզվաոճական համակարգը և բանաստեղծական մտածողության հիմնական դրսևորումները։ Ուսումնասիրության կենտրոնում Սահյանի ստեղծագործական աշխարհի այն բնորոշ գծերն են, որոնց շնորհիվ նրա պոեզիան առանձնանում է բնության, հայրենի հողի, մարդու ներաշխարհի, հիշողության, ժամանակի և գոյության թեմաների յուրօրինակ մեկնաբանությամբ։ Հեղինակը դիտարկում է բնության և մարդու փոխհարաբերությունը որպես բանաստեղծական աշխարհի առանցքային սկզբունք՝ ցույց տալով, թե ինչպես են բնապատկերները վերածվում հոգեբանական և փիլիսոփայական իմաստների կրողների։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բանաստեղծական խոսքի կառուցվածքին, պատկերային համակարգին, փոխաբերություններին, խորհրդանիշներին, կրկնություններին, հնչերանգին և ռիթմական կազմակերպմանը, ինչպես նաև ժողովրդական խոսքի ու ազգային լեզվամտածողության տարրերի կիրառությանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Սահյանի քնարական հերոսի ներաշխարհը, նրա վերաբերմունքը հայրենիքի, մարդու և ժամանակի նկատմամբ, ինչպես նաև բանաստեղծի կողմից պարզ ու անմիջական խոսքի միջոցով խորքային գաղափարներ արտահայտելու եղանակները։ Ուսումնասիրության կարևոր կողմերից է նաև հեղինակի ստեղծագործական լեզվի և ավանդական ու նորարարական պոետական միջոցների փոխհարաբերության քննությունը, որի միջոցով ներկայացվում է Սահյանի տեղն ու նշանակությունը հայ նորագույն քնարերգության մեջ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմությամբ և տեսությամբ զբաղվող մասնագետների, գրականագետների, լեզվաբանների, դասախոսների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ինչպես նաև հետաքրքրել Համո Սահյանի ստեղծագործությունը խորությամբ ուսումնասիրող ընթերցողներին։

    Обновлено. 2026-09-14
    Համո Սահյանի պոետիկան
    Онлайн

    Культура

    Список пьес на армянском языке, разрешенных к представлению на сценах Кавказского края

    Նշված պահանջը վերաբերում է այն պիեսների համակարգված ցանկերին, որոնք գրվել կամ բեմադրվել են հայերեն լեզվով և պատմական տարբեր ժամանակաշրջաններում ստացել են թույլտվություն ներկայացվելու Կովկասյան տարածաշրջանի թատերական բեմերում՝ հատկապես XIX դարի վերջից մինչև XX դարի սկիզբը գործող գրաքննական համակարգի պայմաններում։ Այդ ժամանակաշրջանում Կովկասը գտնվում էր Ռուսական կայսրության վարչական վերահսկողության ներքո, և ցանկացած թատերական ստեղծագործություն, անկախ ազգային պատկանելությունից, ենթարկվում էր նախնական գրաքննության՝ քաղաքական, բարոյական և գաղափարական համապատասխանության գնահատման նպատակով։ Հայերեն պիեսները, որոնք անցել էին այդ գործընթացը, ընդգրկում էին ինչպես դասական դրամատուրգիայի գործեր, այնպես էլ նոր ձևավորվող ազգային թատերարվեստի ստեղծագործություններ, որոնք հաճախ արտացոլում էին սոցիալական խնդիրներ, ազգային ինքնության հարցեր, ընտանեկան հարաբերություններ և պատմական թեմաներ։ Հատուկ ուշադրություն էր դարձվում այն ստեղծագործություններին, որոնք չէին պարունակում քաղաքականորեն վտանգավոր համարվող գաղափարներ կամ ուղղակի քննադատություն պետական կառավարման համակարգի նկատմամբ, ինչի արդյունքում որոշ պիեսներ ստանում էին պաշտոնական թույլտվություն՝ բեմադրվելու Թիֆլիսում, Բաքվում, Երևանում և Կովկասի այլ մշակութային կենտրոններում։ Այս գործընթացը նպաստել է հայ թատրոնի զարգացմանը, մասնագիտական թատերական խմբերի ձևավորմանը և ազգային մշակույթի հանրային տարածմանը, միաժամանակ ձևավորելով գրաքննության ազդեցության տակ գտնվող ստեղծագործական միջավայր, որտեղ հեղինակները հաճախ ստիպված էին հաշվի առնել պետական սահմանափակումները իրենց ստեղծագործական ազատության նկատմամբ։ Ընդհանուր առմամբ, այդ ցանկերը արտացոլում են ոչ միայն թատերական արվեստի զարգացումը, այլև Կովկասի բազմազգ մշակութային դաշտում պետական վերահսկողության և ազգային ստեղծագործության փոխազդեցությունը։

    Обновлено. 2026-08-24
    Список пьес на армянском языке, разрешенных к представлению на сценах Кавказского края