Ֆիրդուսու «Շահնամեի» առնչությունները Հոմերոսի «Իլիականի» և «Ոդիսականի» հետ

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է ուռուցքային հիվանդների ուղեկցող՝ օժանդակ թերապիայի ռեժիմների օպտիմալացման հիմնախնդրին։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը քաղցկեղով հիվանդների բուժման ընթացքում առաջացող կողմնակի ազդեցությունների, բարդությունների և ընդհանուր ֆունկցիոնալ խանգարումների վերահսկման ու նվազեցման արդյունավետ մոտեցումների ուսումնասիրությունն է։ Ուղեկցող թերապիան դիտարկվում է որպես համալիր ուռուցքաբանական բուժման կարևոր բաղադրիչ, որի նպատակն է բարելավել հիվանդի ընդհանուր վիճակը, պահպանել օրգանիզմի կենսական ֆունկցիաները, բարձրացնել հիմնական բուժման տանելիությունը և հնարավորության դեպքում բարելավել կյանքի որակը։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր բուժական միջոցների և դրանց համակցությունների ընտրության սկզբունքները՝ հաշվի առնելով հիվանդության տեսակը, փուլը, հիմնական հակաուռուցքային բուժման առանձնահատկությունները, հիվանդի ընդհանուր վիճակը և հնարավոր բարդությունների ռիսկը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել բուժման ընթացքում առաջացող ցավային համախտանիշի, սրտխառնոցի, փսխման, ընդհանուր թուլության, արյունաբանական փոփոխությունների, վարակային բարդությունների և այլ անցանկալի երևույթների կանխարգելման կամ վերահսկման հարցերին։ Կարևոր ուղղություն է նաև բուժման անհատականացումը, երբ ուղեկցող թերապիայի ընտրությունն ու ինտենսիվությունը համապատասխանեցվում են կոնկրետ հիվանդի կլինիկական առանձնահատկություններին և հիմնական բուժման ռեժիմին։ Հետազոտությունը կարող է նպատակ ունենալ պարզելու, թե որ բուժական մոտեցումներն են առավել արդյունավետ և անվտանգ տարբեր կլինիկական իրավիճակներում՝ միաժամանակ նվազեցնելով ավելորդ դեղաբանական բեռը և բուժման հետ կապված ռիսկերը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ուռուցքաբաններին, քիմիաթերապևտներին, կլինիկական բժիշկներին, դեղագետներին, բուժքույրական անձնակազմին, բժշկական հետազոտողներին, ասպիրանտներին և ուռուցքային հիվանդների համալիր բուժման կազմակերպմամբ զբաղվող մասնագետներին։

History

Աշխատությունը նվիրված է ցեղասպանության երևույթի պատմական, քաղաքական և միջազգային հարաբերությունների համատեքստում ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով զանգվածային բռնությունների, պետական շահերի, աշխարհաքաղաքական մրցակցության և միջազգային ուժային հարաբերությունների փոխկապակցվածությանը։ Քննարկվում են ցեղասպանության առաջացման պատմական նախադրյալները, քաղաքական որոշումների ընդունման մեխանիզմները, պետական գաղափարախոսությունների ազդեցությունը և միջազգային հանրության արձագանքի առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մեծ տերությունների քաղաքական շահերի, դիվանագիտական հարաբերությունների և ռազմավարական հաշվարկների դերին ցեղասպանությունների կանխարգելման, ճանաչման և միջազգային գնահատման գործընթացներում։ Ուսումնասիրվում են ցեղասպանության հասկացության իրավական և պատմագիտական մեկնաբանությունները, զանգվածային բռնությունների քաղաքական շարժառիթները, ազգային ու էթնիկական հակամարտությունների ազդեցությունը և պետական պատասխանատվության հիմնախնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում պատմական իրադարձությունների միջազգային լուսաբանմանը, դիվանագիտական փաստաթղթերի նշանակությանը, քաղաքական քարոզչության ազդեցությանը և պատմական հիշողության ձևավորման գործընթացներին։ Կարևորվում են ցեղասպանությունների վերաբերյալ միջազգային իրավունքի նորմերը, մարդկության դեմ ուղղված հանցագործությունների հետ դրանց հարաբերակցությունը, ինչպես նաև պատմական արդարության և պատասխանատվության հարցերը։ Դիտարկվում են նաև ցեղասպանությունների ճանաչման շուրջ ծավալվող քաղաքական քննարկումները, պատմական փաստերի մեկնաբանման տարբերությունները, ժխտողականության դրսևորումները և դրանց ազդեցությունը միջազգային հարաբերությունների վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել պատմահամեմատական, աղբյուրագիտական, քաղաքագիտական և միջազգային իրավունքի վերլուծության մեթոդներ՝ ցեղասպանության և աշխարհաքաղաքական գործընթացների փոխազդեցությունը բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև Հայոց ցեղասպանության միջազգային քաղաքական համատեքստին և դրա պատմագիտական գնահատման խնդիրներին՝ կախված ուսումնասիրության ընդգրկումից։ Այն կարևոր նշանակություն ունի ցեղասպանագիտության, միջազգային հարաբերությունների պատմության, պատմական հիշողության և մարդու իրավունքների պաշտպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, քաղաքագետների, միջազգային իրավունքի մասնագետների, ցեղասպանագիտության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

History

Այս աշխատությունը հայ պատմագրության նշանավոր երկերից է, որը նվիրված է V դարի իրադարձություններին և հայ ժողովրդի պատմական հիշողության մեջ առանձնահատուկ տեղ զբաղեցնող Վարդանանց պատերազմին։ Այն ներկայացնում է հայ ժողովրդի պայքարը Սասանյան Պարսկաստանի քաղաքական և կրոնական ճնշումների դեմ՝ կենտրոնանալով քրիստոնեական հավատքի պահպանման, ազգային ինքնության պաշտպանության և հոգևոր արժեքներին հավատարիմ մնալու գաղափարների վրա։ Պատմական շարադրանքի առանցքում Վարդան Մամիկոնյանի և նրա զինակիցների պայքարն է, որը կապված է 451 թվականի Ավարայրի ճակատամարտի հետ։ Այս իրադարձությունը հայ պատմական գիտակցության մեջ դարձել է հավատքի, անձնազոհության, հայրենասիրության և հավաքական դիմադրության խորհրդանիշ։ Եղիշեի անունով հայտնի պատմագրական երկը կարևոր աղբյուր է ոչ միայն ռազմական ու քաղաքական իրադարձությունների, այլև ժամանակաշրջանի գաղափարական մթնոլորտի, հայ հասարակության ներքին հարաբերությունների և քրիստոնեական հավատքի պահպանման համար մղված պայքարի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Հեղինակի շարադրանքում պատմական դեպքերը ներկայացվում են հոգևոր և բարոյական մեկնաբանությամբ՝ ընդգծելով հավատարմության, քաջության, անձնազոհության և համոզմունքներին հավատարիմ մնալու նշանակությունը։ Աշխատությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմագրության մեջ նաև իր գրական առանձնահատկություններով։ Պատմական պատումը համադրվում է ճարտասանական արտահայտչամիջոցների, հերոսական կերպարների ներկայացման և գաղափարական շեշտադրումների հետ, ինչի շնորհիվ երկը դարձել է հայ դասական գրականության և պատմական արձակի նշանակալի նմուշներից մեկը։ Վարդանանց պատերազմի պատմությունը հետագա դարերում մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ազգային ինքնագիտակցության, եկեղեցական ավանդության և հայրենասիրական մտածողության ձևավորման վրա։ Այն բազմիցս հիշատակվել է պատմական երկերում, կրոնական գրականության մեջ և ազգային հիշողությանն առնչվող ստեղծագործություններում՝ պահպանելով իր նշանակությունը տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում։ Աշխատությունը արժեքավոր է նաև որպես սկզբնաղբյուր, որի տեղեկությունները հետազոտողները համադրում են այլ պատմական վկայությունների հետ՝ V դարի Հայաստանի քաղաքական իրադրությունը, Սասանյան տերության հետ հարաբերությունները և հայ եկեղեցու պատմությունը ուսումնասիրելու համար։ Միաժամանակ, երկի կրոնական ու գաղափարական ուղղվածությունը կարևոր է հաշվի առնել պատմական տեղեկությունների քննադատական գնահատման ընթացքում։ Կոստանդնուպոլսում լույս տեսած այս հրատարակությունը հայ պատմագրական ժառանգության տարածման և պահպանման կարևոր օրինակ է։ Այն կարող է հետաքրքրել հայագետներին, պատմաբաններին, գրականագետներին, աստվածաբաններին, ինչպես նաև հայ ժողովրդի անցյալով և ազգային մշակույթի ձևավորմամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Գրքի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ճանաչելու Վարդանանց պատերազմի պատմական նշանակությունը, Եղիշեի պատմագրական ոճը և այն գաղափարները, որոնք դարերի ընթացքում նպաստել են հայ ժողովրդի հոգևոր ու ազգային ինքնության պահպանմանը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը հայ պատմական հիշողության կարևորագույն երկերից է, որտեղ միավորվում են պատմական իրադարձությունների նկարագրությունը, քրիստոնեական հավատքի պաշտպանությունը և ազգային դիմադրության գաղափարը։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով նոր լույս տեսած և գրադարանային հավաքածուներում համալրված գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին և մասնագետներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն միջազգային հրատարակչական դաշտում թողարկված նոր գրականության վերաբերյալ։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական և մշակութային բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտության, մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման ժամանակակից միտումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ռեսուրս, որը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել օտարալեզու նոր գրականության մեջ, ծանոթանալ տարբեր երկրների հեղինակների և հետազոտողների աշխատանքներին, ինչպես նաև ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է միջազգային գիտելիքների տարածմանը, միջմշակութային հաղորդակցության զարգացմանը և համաշխարհային գրական ու գիտական ժառանգության հասանելիության ընդլայնմանը։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է խաղողագործական և գինեգործական արտադրության բուսական ծագման երկրորդային հումքի համալիր օգտագործման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ այն արժեքավոր ֆունկցիոնալ նյութերի աղբյուրի վերածելու տեսանկյունից։ Հետազոտության առանցքում բնական հումքի կառուցվածքային և քիմիական առանձնահատկությունների նպատակային օգտագործումն է՝ երկու տարբեր գործառույթ համատեղող սորբենտային նյութերի ձևավորման և դրանց հիմնական հատկությունների գնահատման համար։ Քննվում է սկզբնական բուսական նյութի բաղադրության, ածխածնային կառուցվածքի, մակերևութային ֆունկցիոնալ խմբերի և ծակոտկենության նշանակությունը վերջնական նյութի սորբցիոն վարքի ձևավորման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում համալիր վերամշակման գաղափարին, որի դեպքում հումքի տարբեր բաղադրիչների արդյունավետ օգտագործումը դիտարկվում է ոչ միայն նոր նյութերի ստացման, այլև արտադրական մնացորդների քանակի նվազեցման և ռեսուրսների առավել ամբողջական օգտագործման տեսանկյունից։ Ստացված նյութերի ուսումնասիրության ընթացքում կարող են գնահատվել դրանց մակերևութային կառուցվածքը, ծակոտիների բնույթը, խոնավության նկատմամբ վարքը, տարբեր նյութերի հետ փոխազդեցության առանձնահատկությունները և սորբցիոն ունակությունը։ Բիֆունկցիոնալ բնույթը ենթադրում է, որ նյութը կարող է միաժամանակ դրսևորել տարբեր տեսակի փոխազդեցությունների նկատմամբ ընտրողական կամ համակցված ակտիվություն, ինչը ընդլայնում է դրա հնարավոր կիրառությունների շրջանակը։ Կարևորվում է սորբցիայի մեխանիզմների պարզաբանումը՝ ֆիզիկական կլանման, մակերևութային քիմիական փոխազդեցությունների և նյութի կառուցվածքային առանձնահատկությունների փոխադարձ կապի դիտարկմամբ։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև ստացված նյութերի ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի համեմատական գնահատում՝ պարզելու համար, թե հումքի վերամշակման տարբեր մոտեցումներն ինչպես են անդրադառնում վերջնական արտադրանքի արդյունավետության վրա։ Գործնական նշանակության տեսանկյունից նման նյութերը հետաքրքրություն կարող են ներկայացնել ջրային միջավայրերի մաքրման, անցանկալի բաղադրիչների հեռացման, տեխնոլոգիական լուծույթների մշակման և բնապահպանական այլ խնդիրների լուծման համար։ Միաժամանակ աշխատանքը կարևոր է շրջանաձև տնտեսության սկզբունքների տեսանկյունից, քանի որ գյուղատնտեսական ծագման մնացորդը դիտարկվում է որպես երկրորդային հումք՝ հավելյալ արժեք ունեցող նյութերի արտադրության համար։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը միավորում է սորբցիոն տեխնոլոգիաների, նյութագիտության, ֆիզիկական քիմիայի և կենսազանգվածի վերամշակման մոտեցումները՝ նպաստելով բնական վերականգնվող ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և էկոլոգիապես նպատակահարմար նյութերի ստեղծման գիտական հիմքերի զարգացմանը։

Religion

Մեծ հայրենադարձությունը (1946–1948 թթ.) և Հայ եկեղեցու դերը այդ գործընթացում ձևավորում են սփյուռքահայության և Խորհրդային Հայաստանի հարաբերությունների կարևոր էջերից մեկը, որտեղ քաղաքական, սոցիալական և հոգևոր գործոնները փոխկապակցված էին։ Այդ տարիներին Խորհրդային Հայաստան կազմակերպված զանգվածային հայրենադարձությունը պայմանավորված էր ինչպես Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո առաջացած ժողովրդագրական խնդիրներով, այնպես էլ սփյուռքահայության շրջանում հայրենիք վերադառնալու գաղափարական և ազգային ձգտումներով։ Հայ եկեղեցին այս գործընթացում հանդես եկավ որպես կարևոր հոգևոր և համայնքային կառույց, որը սփյուռքում պահպանում էր ազգային ինքնությունը, լեզուն և մշակութային կապերը հայրենիքի հետ՝ նպաստելով հայրենադարձության գաղափարի տարածմանը և աջակցությանը։ Միաժամանակ եկեղեցու դերը բարդ էր, քանի որ խորհրդային գաղափարախոսական միջավայրում կրոնական հաստատությունները ենթարկվում էին սահմանափակումների, իսկ պետական քաղաքականությունը հաճախ փորձում էր վերահսկել կամ սահմանափակել նրանց ազդեցությունը։ Այդուհանդերձ, հատկապես սփյուռքահայ համայնքներում եկեղեցին շարունակում էր մնալ ազգային համախմբման կենտրոն՝ կազմակերպելով օգնություն, տեղեկատվական աշխատանք և համայնքային քննարկումներ հայրենադարձության վերաբերյալ։ Մեծ հայրենադարձության ընթացքում Հայաստան տեղափոխված հազարավոր հայեր բախվեցին սոցիալական, կենցաղային և ադապտացիոն դժվարությունների, ինչը հետագայում ազդեց գործընթացի ընդհանուր գնահատման վրա, սակայն այն միաժամանակ նշանակալի դեր ունեցավ երկրի ժողովրդագրական և մշակութային զարգացման մեջ։ Ընդհանուր առմամբ, Հայ եկեղեցու մասնակցությունը Մեծ հայրենադարձության գործընթացին կարելի է դիտարկել որպես ազգային ինքնության պահպանման և հայրենիքի հետ կապի ամրապնդման կարևոր գործոն, որը, չնայած սահմանափակումներին, նպաստեց սփյուռք-հայրենիք հարաբերությունների շարունակականությանը։