Ինֆլուենցա կամ նոր հիվանդություն

Culture

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է 20-րդ դարի 60-ականներից մինչև 21-րդ դարի սկզբն ընկած ժամանակահատվածում հայ կոմպոզիտորների վոկալ-կամերային ստեղծագործությունների կատարողական և կոմպոզիցիոն առանձնահատկությունների համակողմանի քննությանը։ Նյութում վերլուծվում են ժանրի զարգացման հիմնական միտումները, ազգային երաժշտական ավանդույթների և ժամանակակից կոմպոզիտորական մտածողության փոխազդեցությունը, ինչպես նաև հայ հեղինակների կողմից կիրառված նոր արտահայտչամիջոցներն ու ոճական լուծումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ձայնի և դաշնամուրի կամ կամերային անսամբլի փոխհարաբերությանը, երաժշտական դրամատուրգիայի կառուցմանը, բանաստեղծական տեքստի մեկնաբանությանը և երաժշտական կերպարների ձևավորման միջոցներին։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է կատարողական խնդիրներին՝ ինտոնացիոն ճշգրտությանը, արտասանության և խոսքային արտահայտչականության դերին, դինամիկական ու տեմբրային նրբերանգների կիրառմանը, ինչպես նաև երգչի և նվագակցի ստեղծագործական համագործակցության առանձնահատկություններին։ Միաժամանակ դիտարկվում են ժանրի ոճական փոփոխությունները՝ նեոռոմանտիկական, մոդեռնիստական և ժամանակակից գեղագիտական ուղղությունների ազդեցության ներքո, ներկայացնելով հայ վոկալ-կամերային երաժշտության զարգացման ամբողջական պատկերը։

History

Գրքում հիշատակվում է Խորեն վարդապետ Ստեփանեն և նրա գործունեությունը Բաքվում։ Հոգևորականի անվան և բնակավայրի հիշատակումը թույլ է տալիս ենթադրել, որ աշխատությունը կամ հրատարակությունը վերաբերում է տվյալ հոգևորականի կյանքին, ծառայությանը կամ Բաքվում ծավալած գործունեությանը։ XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին Բաքուն Կովկասի հայաբնակ կարևոր կենտրոններից էր, որտեղ գործում էին հայկական եկեղեցական համայնքներ, կրթական հաստատություններ, մշակութային կազմակերպություններ և տպագրական օջախներ։ Քաղաքի հայ համայնքի հոգևոր ու հասարակական կյանքում եկեղեցական գործիչները կարող էին կարևոր դեր ունենալ կրոնական ծառայության, կրթության, համայնքային կազմակերպման և ազգային մշակույթի պահպանման գործում։ Վերնագրի «Բաքվի մեջ» ձևակերպումը մատնանշում է տվյալ վայրի հետ անմիջական կապը, սակայն ինքնին չի պարզում՝ գիրքը կենսագրակա՞ն ակնարկ է, պատմական տեղեկությո՞ւն, հրապարակախոսակա՞ն նյութ, թե՞ որևէ այլ բնույթի աշխատություն։ Առանց հրատարակության տարեթվի, էջաքանակի, տպարանի կամ բովանդակության մասին լրացուցիչ տվյալների հնարավոր չէ հաստատել նաև հեղինակի ինքնությունը, նյութի ստեղծման հանգամանքները կամ Խորեն վարդապետ Ստեփանեի գործունեության կոնկրետ դրվագները։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել Բաքվի հայ համայնքի պատմության, հոգևորականության գործունեության և կովկասահայ հասարակական կյանքի ուսումնասիրության համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է կրտսեր դպրոցական տարիքում դիմացկունության զարգացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրա մշակման մեթոդների անհատականացմանը՝ հաշվի առնելով երեխայի տարիքային և անհատական ֆիզիկական հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության հիմնական ուղղությունը ֆիզիկական դաստիարակության գործընթացում դիմացկունության ձևավորումն է, որը կարևոր նշանակություն ունի երեխայի ընդհանուր շարժողական զարգացման, աշխատունակության, ֆիզիկական առողջության և հետագա մարզական պատրաստվածության համար։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ կրտսեր դպրոցական տարիքը երեխայի օրգանիզմի ակտիվ աճի և զարգացման շրջան է, ուստի ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության ընտրությունը պետք է համապատասխանի տվյալ տարիքային փուլի ֆիզիոլոգիական առանձնահատկություններին և երեխայի պատրաստվածության մակարդակին։ Դիմացկունության զարգացման գործընթացը ներկայացվում է ոչ միայն որպես ֆիզիկական վարժությունների որոշակի համալիրի կիրառում, այլև որպես նպատակային մանկավարժական գործընթաց, որի արդյունավետությունը կախված է ծանրաբեռնվածության ծավալից, ինտենսիվությունից, հաճախականությունից, վերականգնման ժամանակից և վարժությունների ճիշտ հաջորդականությունից։ Կարևոր տեղ է հատկացվում անհատականացման սկզբունքին, քանի որ նույն տարիքի երեխաները կարող են էապես տարբերվել ֆիզիկական զարգացման, շարժողական կարողությունների, առողջական վիճակի, հոգեբանական առանձնահատկությունների և ֆիզիկական ակտիվության նկատմամբ վերաբերմունքի առումով։ Այդ պատճառով աշխատանքի մեթոդական մոտեցումը ենթադրում է երեխայի անհատական հնարավորությունների գնահատում և դրանց համապատասխան ուսումնական ու մարզական առաջադրանքների ընտրություն։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկական դաստիարակության դասերի կազմակերպման, արտադասարանական մարզական գործունեության պլանավորման և երեխաների շարժողական ունակությունների նպատակային զարգացման համար։ Առանձին նշանակություն ունի դիմացկունության զարգացման տարիքային դինամիկայի ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե տվյալ զարգացման փուլում ինչպիսի մեթոդներ և վարժություններ կարող են առավել արդյունավետ լինել։ Աշխատանքի կիրառական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ դրա դրույթները կարող են օգտագործվել ուսուցիչների, մարզիչների և ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետների կողմից՝ երեխաների համար ավելի նպատակային և անհատականացված պարապմունքներ կազմակերպելու նպատակով։ Այն կարող է հետաքրքրել նաև մանկավարժության, ֆիզիկական դաստիարակության, սպորտային մարզման և տարիքային ֆիզիոլոգիայի ոլորտներում սովորող ուսանողներին ու հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը դիմացկունության զարգացումը դիտարկում է որպես երեխայի բազմակողմանի ֆիզիկական զարգացման կարևոր բաղադրիչ՝ ընդգծելով տարիքային առանձնահատկությունների հաշվառման, անհատական մոտեցման և գիտականորեն հիմնավորված մեթոդների կիրառման անհրաժեշտությունը կրտսեր դպրոցականների ֆիզիկական դաստիարակության գործընթացում։

Linguistics

Լեզվաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է լեզվի կառուցվածքի, գործառության և զարգացման տարբեր խնդիրների գիտական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում լեզվական համակարգի հիմնական մակարդակները՝ հնչյունական, բառային, ձևաբանական, շարահյուսական և իմաստաբանական երևույթները, ինչպես նաև դրանց միջև առկա փոխկապակցվածությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական միավորների կառուցվածքային ու գործառական առանձնահատկություններին, դրանց կիրառությանը խոսքում և լեզվական օրինաչափությունների բացահայտմանը։ Վերլուծվում են լեզուների պատմական զարգացման, բարբառային տարբերակման, բառապաշարի փոփոխությունների և քերականական համակարգերի ձևավորման հետ կապված հարցեր։ Քննարկվում են նաև համեմատական և տիպաբանական ուսումնասիրությունների հնարավորությունները, լեզուների ընդհանրություններն ու տարբերությունները և լեզվական երևույթների հետազոտման մեթոդաբանական մոտեցումները։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բազմակողմանի պատկերացում կազմելու լեզվի՝ որպես զարգացող և փոխկապակցված համակարգի վերաբերյալ։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբաններին, բանասերներին, լեզուների պատմությամբ ու կառուցվածքով զբաղվող հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին։

Literature

«Գրականության պատմության դրվագներ»-ը ներկայացնում է գրականության պատմական գործընթացները՝ մատնանշելով նշանակալից հեղինակների, ստեղծագործությունների և շարժումների ներդրումը։ Գիրքը միավորում է պատմական, մշակութային և քննադատական մոտեցումներ՝ ընթերցողին առաջարկելով պատկերացում գրականության էվոլյուցիայի մասին և շեշտը դնելով հայ գրականության առանձնահատկությունների վրա։ Հիմնական թեմաները․ Գրականության պատմական զարգացում և շրջաններ Հնագույնից մինչև արդի գրականություն Հայ գրականության ազդեցությունը և փոխհարաբերությունը համաշխարհային գրականության հետ Գրական քննադատության և վերլուծության մեթոդներ Հեղինակների և ստեղծագործությունների պատմական ու մշակութային նշանակություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Համակողմանի ու պատմական-վերլուծական մոտեցում Հարմար է ուսանողների, հետազոտողների և գրականագետների համար Ներկայացնում է տարբեր գրական շրջանների հիմնական դրվագները՝ հակիրճ ու հասկանալի ձևով Միավորում է հայ և համաշխարհային գրականության համեմատական վերլուծություններ

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է արտակարգ իրավիճակներում մասնագիտական գործունեություն իրականացնող լրագրողների սոցիալական և հոգեբանական պատրաստվածության առանձնահատկությունների, ձևավորման պայմանների և մասնագիտական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն հոգեբանական, հաղորդակցական և մասնագիտական կարողություններն են, որոնք անհրաժեշտ են ճգնաժամային, արագ փոփոխվող և բարձր լարվածությամբ պայմաններում տեղեկատվություն հավաքելու, ստուգելու, մշակելու և հանրությանը ներկայացնելու համար։ Քննվում են սթրեսակայունության, ինքնակարգավորման, ուշադրության կենտրոնացման, արագ կողմնորոշման, պատասխանատու որոշումների ընդունման և արդյունավետ հաղորդակցության նշանակությունը լրագրողական աշխատանքի համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն հանգամանքին, որ արտակարգ իրավիճակների լուսաբանումը կարող է ուղեկցվել տեղեկատվական անորոշությամբ, ժամանակի սահմանափակությամբ, հասարակական բարձր հետաքրքրությամբ և մասնագիտական պատասխանատվության մեծացմամբ, ինչն առանձնահատուկ պահանջներ է առաջադրում լրագրողի պատրաստվածությանը։ Ուսումնասիրվում են լրագրողի և տեղեկատվության աղբյուրների, տուժած կամ խոցելի անձանց, փրկարարական ու այլ մասնագիտական ծառայությունների ներկայացուցիչների միջև հաղորդակցության սոցիալ-հոգեբանական կողմերը։ Կարևորվում են մասնագիտական էթիկայի սկզբունքները, անձնական տվյալների և արժանապատվության նկատմամբ հարգանքը, չստուգված տեղեկությունների տարածումից խուսափելը և հանրության շրջանում անհարկի վախ կամ խուճապ չառաջացնելու պատասխանատվությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև երկարատև հոգեբանական լարվածության, մասնագիտական հոգնածության և հուզական ծանրաբեռնվածության ազդեցությունները, ինչպես նաև կազմակերպական աջակցության, մասնագիտական վերապատրաստման և հոգեբանական պատրաստության ծրագրերի նշանակությունը։ Սոցիալական պատրաստվածությունը ներառում է տարբեր խմբերի հետ փոխգործակցելու, հանրային արձագանքները հասկանալու և հաղորդագրությունները իրավիճակին համապատասխան կառուցելու կարողությունները, իսկ հոգեբանական պատրաստվածությունը կապված է սեփական հուզական վիճակի կառավարման և աշխատանքային արդյունավետության պահպանման հետ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև նախնական ուսուցման և իրավիճակային վարժանքների դերը, որոնք կարող են օգնել լրագրողին ծանոթանալ ճգնաժամային հաղորդակցության առանձնահատկություններին և ձևավորել մասնագիտական վարքի կայուն հմտություններ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է լրագրագիտության, սոցիալական հոգեբանության, ճգնաժամային հաղորդակցության և մասնագիտական պատրաստության մոտեցումները՝ ներկայացնելով լրագրողի սոցիալ-հոգեբանական պատրաստվածությունը որպես արտակարգ իրավիճակներում պատասխանատու և արդյունավետ մասնագիտական գործունեության կարևոր բաղադրիչ։