International organizations revisited

Other Subjects

Հրատարակությունը ներկայացնում է հանձնարարական մատենագիտական նյութ, որի նպատակն է համակարգված ձևով կողմնորոշել ընթերցողին մարքսիստական և լենինյան տեսության ձևավորմանն ու զարգացմանը վերաբերող սկզբնաղբյուրների, ուսումնասիրությունների և մեկնաբանական գրականության շրջանակում։ Այն կարելի է դիտարկել ոչ միայն որպես գաղափարախոսական բնույթի գրականության ուղեցույց, այլև որպես որոշակի պատմական ժամանակաշրջանի գրադարանային, կրթական և քաղաքական լուսավորության համակարգը բնութագրող աղբյուր։ Նյութում գրականությունը կարող է դասակարգվել ըստ թեմատիկ ուղղությունների՝ փիլիսոփայություն, քաղաքական տնտեսագիտություն, հասարակության և պատմության մեկնաբանություն, դասակարգային հարաբերություններ, պետության ու քաղաքական կազմակերպությունների վերաբերյալ տեսություններ և սոցիալ-տնտեսական զարգացման հարցեր։ Հանձնարարական ցանկի կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե տվյալ ժամանակաշրջանում որ աշխատություններն էին ընտրվում որպես հիմնական ընթերցանության նյութ, ինչ հաջորդականությամբ էր առաջարկվում դրանց ուսումնասիրությունը և ինչ լրացուցիչ մեկնաբանական աղբյուրներ էին ներառվում ընթերցանության շրջանակում։ Մատենագիտական տեսանկյունից կարևոր են գրքերի և հոդվածների ընտրության սկզբունքները, դրանց թեմատիկ խմբավորումը, bibliographic նկարագրությունների կառուցվածքը և ընթերցողական տարբեր խմբերի համար նյութի ներկայացման եղանակները։ Միաժամանակ հրատարակությունը կարող է օգտագործվել խորհրդային ժամանակաշրջանի մտավոր և կրթական միջավայրի ուսումնասիրության համար, քանի որ նման ցանկերը արտացոլում են ժամանակի պաշտոնական ուսումնական ու գաղափարական առաջնահերթությունները։ Դրանց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել նաև գրադարանների դերը քաղաքական և հասարակագիտական գրականության տարածման, ընթերցանության կազմակերպման և կրթական ծրագրերի սպասարկման գործում։ Պատմական աղբյուրի քննության ժամանակ կարևոր է հաշվի առնել կազմման ժամանակաշրջանի քաղաքական և գաղափարական համատեքստը, քանի որ գրականության ընտրությունը կարող էր պայմանավորված լինել տվյալ ժամանակի հաստատված կրթական չափանիշներով ու պաշտոնական մոտեցումներով։ Հրատարակությունն արժեքավոր է մատենագիտության, գրադարանագիտության, քաղաքական գաղափարների պատմության և խորհրդային կրթամշակութային քաղաքականության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով հասկանալ ոչ միայն առաջարկվող գրականության շրջանակը, այլև այն սկզբունքները, որոնցով հասարակագիտական ու քաղաքական ընթերցանությունը կազմակերպվում և ուղղորդվում էր տվյալ ժամանակաշրջանում։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է գնաճը բնութագրող հիմնական ցուցանիշների տնտեսամաթեմատիկական մոդելավորմանը և գնահատմանը՝ Հայաստանի Հանրապետության դրամավարկային քաղաքականության համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում գնաճը դիտարկվում է որպես մակրոտնտեսական կարևորագույն ցուցանիշ, որը միաժամանակ արտացոլում է ներքին և արտաքին տնտեսական գործընթացների ազդեցությունը և էական նշանակություն ունի դրամավարկային քաղաքականության որոշումների կայացման համար։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել սպառողական գների ընդհանուր մակարդակի փոփոխությունները, գնաճի հիմնական բաղադրիչները, բազային գնաճը, արտադրողների և ներմուծվող ապրանքների գների դինամիկան, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք պայմանավորում են գնաճային գործընթացների արագությունն ու կայունությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գնաճի վրա ազդող մակրոտնտեսական փոփոխականների բացահայտմանը, այդ թվում՝ դրամական զանգվածի, տոկոսադրույքների, փոխարժեքի, պահանջարկի, արտադրության ծավալների, աշխատավարձերի, արտաքին գների և ներմուծվող գնաճի ազդեցությանը։ Աշխատանքում տնտեսամաթեմատիկական մեթոդների կիրառմամբ կարող են կառուցվել գնաճի դինամիկան նկարագրող և կանխատեսող մոդելներ, որոնց միջոցով գնահատվում է տարբեր գործոնների ազդեցության չափն ու ուղղությունը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել ժամանակային շարքերի վերլուծությունը, ռեգրեսիոն և բազմագործոն մոդելների կառուցումը, վիճակագրական ցուցանիշների գնահատումը և մոդելների կանխատեսող կարողությունների ստուգումը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մոդելավորված արդյունքների համադրումը ՀՀ դրամավարկային քաղաքականության նպատակների և գործիքների հետ, մասնավորապես՝ գնաճի թիրախավորման, քաղաքականության տոկոսադրույքի փոփոխության և իրացվելիության կարգավորման ազդեցության գնահատումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է բացահայտել գնաճի ձևավորման առավել նշանակալի գործոնները և ցույց տալ, թե տարբեր տնտեսական պայմաններում ինչպես կարող են փոխվել դրանց ազդեցության ուժգնությունն ու տևողությունը։ Մոդելավորման արդյունքները կարող են օգտագործվել գնաճի կանխատեսումների կատարելագործման, դրամավարկային քաղաքականության որոշումների հիմնավորվածության բարձրացման և հնարավոր գնաճային ռիսկերի վաղ հայտնաբերման համար։ Աշխատանքը կարևոր է նաև տնտեսական քաղաքականության արդյունավետության գնահատման տեսանկյունից, քանի որ ճշգրիտ քանակական գնահատումները հնարավորություն են տալիս ավելի հիմնավորված ընտրել գնաճային ճնշումների մեղմման համապատասխան գործիքները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հետաքրքրել տնտեսագետներին, մակրոտնտեսական վերլուծաբաններին, կենտրոնական բանկերի և ֆինանսական կառույցների մասնագետներին, վիճակագիրներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և տնտեսագիտական մասնագիտությունների ուսանողներին։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Medicine

Բժշկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քրոնիկական տարածուն պարոդոնտիտով հիվանդների համալիր բուժման արդյունավետության ուսումնասիրությանը՝ ֆիզիոթերապևտիկ մեթոդների համակցված կիրառման պայմաններում։ Քննության են առնվում պարոդոնտի հյուսվածքների ախտաբանական փոփոխությունների առանձնահատկությունները, հիվանդության կլինիկական դրսևորումները և բուժման համալիր մոտեցումների ընտրության սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ցինկի էլեկտրոֆորեզի և միլիմետրային տիրույթի ալիքների էլեկտրամագնիսական դաշտի կիրառմանը՝ որպես հիմնական բուժումը լրացնող ֆիզիկական ազդեցության մեթոդների։ Վերլուծվում են դրանց հնարավոր ազդեցությունները պարոդոնտի հյուսվածքների վիճակի, տեղային գործընթացների և բուժման ընդհանուր արդյունքների վրա։ Քննարկվում են նաև բուժման արդյունավետության գնահատման կլինիկական չափանիշները, տարբեր բուժական միջոցների համակցման առանձնահատկությունները և հիվանդների վիճակի փոփոխությունների դիտարկման մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու համալիր թերապիայի շրջանակում ֆիզիոթերապևտիկ մեթոդների կիրառման նպատակահարմարությունն ու դրանց հնարավոր նշանակությունը բուժման արդյունքների բարելավման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ստոմատոլոգիայի, պարոդոնտոլոգիայի և ֆիզիոթերապիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

History

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հորդանանի և Իսրայելի միջև հարաբերությունների զարգացման ուսումնասիրությանը 20-րդ դարի վերջին և 21-րդ դարի սկզբին՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով առճակատումից դեպի համագործակցություն անցման գործընթացին։ Հետազոտությունը ներկայացնում է երկու երկրների հարաբերությունների քաղաքական, դիվանագիտական, անվտանգային և տնտեսական փոփոխությունները՝ դրանք դիտարկելով Մերձավոր Արևելքի ընդհանուր աշխարհաքաղաքական զարգացումների համատեքստում։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է այն պատմական և քաղաքական նախադրյալների վերլուծությունը, որոնք երկար ժամանակ պայմանավորել են երկու պետությունների միջև լարվածությունը, փոխադարձ անվստահությունը և տարածաշրջանային հակամարտությունների ազդեցությունը երկկողմ հարաբերությունների վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է այն գործոնները, որոնք աստիճանաբար նպաստեցին երկխոսության հաստատմանը և հարաբերությունների կարգավորմանը՝ ներառյալ տարածաշրջանային քաղաքական փոփոխությունները, խաղաղության գործընթացը, արտաքին դերակատարների միջնորդական ազդեցությունը և երկու երկրների անվտանգության շահերի վերաիմաստավորումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման գործընթացին և դրա հետագա զարգացմանը, ինչպես նաև քաղաքական երկխոսության ինստիտուցիոնալացմանը։ Աշխատությունը դիտարկում է նաև տնտեսական համագործակցության զարգացումը, առևտրային կապերը, ջրային ռեսուրսների կառավարման խնդիրները և այն ոլորտները, որտեղ փոխադարձ շահերը հնարավորություն են տվել ձևավորել համագործակցության մեխանիզմներ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում անվտանգային համագործակցությանը, սահմանային կայունությանը և տարածաշրջանային սպառնալիքների նկատմամբ երկու երկրների մոտեցումներին, քանի որ այս գործոնները զգալի ազդեցություն են ունեցել հարաբերությունների խորացման կամ սահմանափակման վրա։ Միաժամանակ գիրքը ցույց է տալիս, որ համագործակցության հաստատումը չի վերացրել բոլոր հակասությունները․ պաղեստինյան հիմնախնդիրը, Երուսաղեմի կարգավիճակը, տարածաշրջանային ճգնաժամերը և հասարակական տարբեր ընկալումները շարունակում են կարևոր դեր ունենալ երկկողմ հարաբերությունների դինամիկայում։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես կարող են երկարատև հակամարտության և անվստահության պայմաններում պետությունները, ելնելով քաղաքական ու տնտեսական շահերից, աստիճանաբար անցնել հարաբերությունների կարգավորման և գործնական համագործակցության։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել միջազգային հարաբերությունների, դիվանագիտության, Մերձավոր Արևելքի պատմության և քաղաքականության, տարածաշրջանային անվտանգության ու հակամարտությունների կարգավորման խնդիրներով զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է Հորդանան-Իսրայել հարաբերությունների վերափոխման համապարփակ ուսումնասիրություն՝ ցույց տալով, թե ինչպես են քաղաքական իրողությունները, անվտանգային շահերը, տնտեսական փոխկախվածությունը և դիվանագիտական գործընթացները նպաստել առճակատումից դեպի ավելի կառուցողական և համագործակցային հարաբերությունների անցմանը։

Linguistics

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ժամանակակից հայերենի և պարսկերենի բառային կազմերի համեմատական-համադրական ուսումնասիրությանը՝ երկու լեզուների բառապաշարի ձևավորման, կառուցվածքի, իմաստային հարաբերությունների և զարգացման օրինաչափությունների բացահայտման նպատակով։ Հետազոտությունը կարևոր է հատկապես հայերենի և պարսկերենի բազմադարյա լեզվամշակութային շփումների համատեքստում, քանի որ այդ հարաբերությունները տարբեր ժամանակաշրջաններում իրենց արտահայտությունն են գտել նաև լեզուների բառապաշարում։ Աշխատանքում երկու լեզուների բառային համակարգերը դիտարկվում են համաժամանակյա տեսանկյունից՝ ուշադրություն դարձնելով դրանց ընդհանուր և տարբերակիչ հատկանիշներին։ Ուսումնասիրվում են բառապաշարի հիմնական շերտերը, բառերի ծագումնաբանական առանձնահատկությունները, փոխառությունները, իմաստային փոփոխությունները, բառերի կազմության եղանակները և նոր բառերի առաջացման գործընթացները։ Համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն բառային միավորները, որոնք երկու լեզուներում ունեն ընդհանուր կամ մերձավոր իմաստային դաշտեր, ինչպես նաև տարբերակելու ձևական նմանությունը իրական լեզվական ընդհանրությունից։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում փոխառություններին, որոնք հայերենի և պարսկերենի բառապաշարների փոխազդեցության կարևոր վկայություններից են։ Ուսումնասիրվում են պարսկերենից հայերեն անցած բառերը և հայերենի ազդեցության հնարավոր դրսևորումները պարսկերենի բառային համակարգում՝ հաշվի առնելով պատմական, մշակութային և հասարակական շփումների պայմանները։ Այս նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն պարզելու առանձին բառերի ծագումն ու տարածման ուղիները, այլև պատկերացնելու երկու ժողովուրդների երկարատև շփումների լեզվական հետևանքները։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է նաև երկու լեզուների բառաստեղծական համակարգերի համադրությունը։ Քննարկվում են ածանցման, բարդացման, բառային միավորների վերաիմաստավորման և այլ եղանակների միջոցով նոր բառերի կազմավորման առանձնահատկությունները։ Համեմատվում է այն, թե ինչպես են հայերենն ու պարսկերենը արձագանքում հասարակական, գիտատեխնիկական, մշակութային և քաղաքական նոր իրողություններին և ինչ լեզվական միջոցներով են լրացնում ժամանակակից բառապաշարը։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում նաև բառերի իմաստային կառուցվածքին։ Նույն կամ մոտ իմաստ ունեցող բառերի համադրական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու իմաստային նրբերանգները, գործածական տարբերությունները, բազմիմաստության դրսևորումները և այն դեպքերը, երբ արտաքին ձևով նման բառերը տարբեր լեզուներում ունեն տարբեր նշանակություններ։ Այս մոտեցումը հատկապես կարևոր է թարգմանության, երկլեզու բառարանագրության և լեզուների ուսուցման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև ժամանակակից հասարակական կյանքի և մշակույթի ազդեցությանը երկու լեզուների բառապաշարի զարգացման վրա։ Նոր իրողությունների, տեխնոլոգիական առաջընթացի, միջազգային հաղորդակցության և գլոբալացման պայմաններում հայերենն ու պարսկերենը մշտապես համալրվում են նոր բառերով և արտահայտություններով, որոնց մի մասը ձևավորվում է ներքին բառաստեղծական միջոցներով, իսկ մյուս մասը ներթափանցում է այլ լեզուներից։ Այդ գործընթացների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու երկու լեզուների բառային համակարգերի շարժունակությունն ու զարգացման միտումները։ Աշխատանքի արժեքը պայմանավորված է նաև հայերենագիտության և իրանագիտության փոխկապակցման հնարավորությամբ։ Երկու լեզուների բառապաշարի համեմատական ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել ինչպես հայերենի և պարսկերենի միջև լեզվական կապերի առավել խորքային բացահայտմանը, այնպես էլ դրանց ժամանակակից վիճակի համակարգված նկարագրությանը։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ թարգմանության, բառարանագրության, լեզուների դասավանդման և միջմշակութային հաղորդակցության ոլորտներում։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը ներկայացնում է ժամանակակից հայերենի և պարսկերենի բառային կազմերը որպես զարգացող և փոխազդեցությունների ենթարկվող համակարգեր՝ բացահայտելով դրանց կառուցվածքային, իմաստային, ծագումնաբանական և գործառական ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Այն կարող է հետաքրքրել լեզվաբաններին, հայերենագետներին, իրանագետներին, թարգմանիչներին, բառարանագիրներին, լեզվի ուսուցիչներին և հայ-իրանական լեզվամշակութային կապերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին։