Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionTechnology
Development of tools increasing quality assurance efficiency for built-in self-test solutions in nanoscale soc
Այս աշխատանքը նվիրված է նանոմաշտաբային համակարգ-չիպերի (SoC) մեջ ներկառուցված ինքնաթեստավորման (Built-In Self-Test, BIST) լուծումների որակի ապահովման արդյունավետության բարձրացման համար գործիքների և մեթոդների մշակմանը՝ հաշվի առնելով ժամանակակից միկրոէլեկտրոնային տեխնոլոգիաների բարդությունը, խտության աճը և սխալների նկատմամբ զգայունության բարձրացումը։ Հեղինակը վերլուծում է BIST ճարտարապետությունների հիմնական սկզբունքները՝ ընդգծելով դրանց դերը արտադրական և գործառնական փուլերում սխալների հայտնաբերման, ախտորոշման և վավերացման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նանոմաշտաբային տեխնոլոգիաներում առաջացող խնդիրներին՝ ներառյալ տրանզիստորային տատանումները, արտահոսքային հոսանքները, դելեյի փոփոխականությունը և soft-error-ների աճը, որոնք բարդացնում են ավանդական թեստավորման մեթոդների արդյունավետությունը։
Updated: 2026-09-19
Economics
Մրցակցային միջավայրի ձևավորման ուղիները ՀՀ-ում (ՀՀ արդյունաբերության օրինակով)
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի տնտեսությունում մրցակցային հարաբերությունների ձևավորման և զարգացման տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ նախադրյալների ուսումնասիրությանը՝ արդյունաբերության ոլորտի առանձնահատկությունների օրինակով։ Հետազոտության շրջանակում մրցակցությունը դիտարկվում է որպես շուկայական տնտեսության արդյունավետ գործունեության կարևոր մեխանիզմ, որն առնչվում է արտադրողականության բարձրացմանը, նորարարությունների տարածմանը, արտադրանքի որակի բարելավմանը և տնտեսավարող սուբյեկտների գործունեության արդյունավետության ապահովմանը։ Քննության են առնվում շուկայական կառուցվածքների ձևավորման գործընթացները, արդյունաբերական ձեռնարկությունների միջև մրցակցային հարաբերությունների բնույթը, շուկայի կենտրոնացվածության, մուտքի խոչընդոտների, սեփականության կառուցվածքի և ձեռնարկությունների տնտեսական վարքագծի փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անցումային տնտեսության պայմաններում ձևավորված կառուցվածքային խնդիրներին և այն գործոններին, որոնք կարող են սահմանափակել նոր տնտեսավարող սուբյեկտների մուտքը առանձին արդյունաբերական շուկաներ։ Վերլուծվում են մրցակցային միջավայրի գնահատման տեսական և մեթոդաբանական մոտեցումները, շուկայական կենտրոնացվածությունը բնութագրող ցուցանիշները, ձեռնարկությունների մրցունակության վրա ազդող արտադրական, ֆինանսական, տեխնոլոգիական և կազմակերպական գործոնները։ Կարևորվում է նաև փոքր և միջին ձեռնարկությունների մասնակցությունը մրցակցային հարաբերությունների զարգացման գործընթացում, քանի որ տնտեսավարող սուբյեկտների բազմազանությունը կարող է նպաստել շուկաների կառուցվածքային հավասարակշռության և տնտեսական նախաձեռնության ընդլայնմանը։ Հետազոտության մեջ դիտարկվում են պետական տնտեսական քաղաքականության, մրցակցության իրավական կարգավորման, հակամրցակցային վարքագծի սահմանափակման և հավասար տնտեսական պայմանների ձևավորման ընդհանուր սկզբունքները։ Արդյունաբերության օրինակով հնարավոր է բացահայտել տարբեր ճյուղերի միջև մրցակցության ինտենսիվության տարբերությունները և գնահատել արտադրական ներուժի, տեխնոլոգիական արդիականացման, ներդրումային ակտիվության ու արտաքին շուկաների հետ փոխգործակցության նշանակությունը ձեռնարկությունների մրցունակության համար։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է մրցակցության տեսության, արդյունաբերական տնտեսագիտության և տնտեսական քաղաքականության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով համակարգել մրցակցային միջավայրի զարգացմանը նպաստող գործոնները և ներկայացնել արդյունաբերական շուկաների արդյունավետ գործունեության համար անհրաժեշտ տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ պայմանները։
Updated: 2026-09-25
Finance
Վարկային կազմակերպությունների ֆինանսական կայունության գնահատման հիմնախնդիրները ՀՀ-ում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում վարկային կազմակերպությունների ֆինանսական կայունության գնահատման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց արդյունավետության ապահովման մեթոդների վերլուծությանը։ Հեղինակը դիտարկում է վարկային կազմակերպությունների դերը ֆինանսական համակարգում, դրանց գործունեության առանձնահատկությունները և կայունության վրա ազդող հիմնական գործոնները՝ ներառյալ ակտիվների որակը, իրացվելիությունը, կապիտալի բավարարությունը, վարկային ռիսկերի կառավարումը և ֆինանսական արդյունքների գնահատումը։ Քննարկվում են ֆինանսական կայունության գնահատման տեսական մոտեցումները, կիրառվող ցուցանիշները և վերլուծական մեթոդները, ինչպես նաև դրանց կիրառելիությունը Հայաստանի վարկային շուկայում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մակրոտնտեսական միջավայրի, կարգավորող քաղաքականության, մրցակցային պայմանների և ֆինանսական ռիսկերի ազդեցությանը վարկային կազմակերպությունների գործունեության վրա։ Հետազոտությունը ներկայացնում է առկա խնդիրների բացահայտում, գնահատման մեխանիզմների կատարելագործման հնարավորություններ և առաջարկություններ՝ ուղղված ֆինանսական կայունության ամրապնդմանը, կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը և վարկային համակարգի զարգացմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ֆինանսիստների, տնտեսագետների, բանկային և վարկային ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և Հայաստանի ֆինանսական համակարգի զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-08-26
Biology
Генотоксические, молекулярно-ципогенетичес эпигенетическив эффекты микотоксинов и их комбинации in vivo и in vitro
Աշխատությունը նվիրված է միկոտոքսինների և դրանց տարբեր համակցությունների գենոտոքսիկ, մոլեկուլային-ցիտոգենետիկական և էպիգենետիկական ազդեցությունների համալիր ուսումնասիրությանը կենդանի օրգանիզմներում և լաբորատոր բջջային համակարգերում։ Քննության են առնվում միկրոսկոպիկ սնկերի կողմից արտադրվող թունավոր նյութերի ազդեցությամբ գենետիկական նյութում և բջջային կարգավորման համակարգերում առաջացող հնարավոր փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ԴՆԹ-ի վնասման, քրոմոսոմային փոփոխությունների, գենոմային անկայունության և բջջային գործընթացների խանգարման ցուցանիշների գնահատմանը։ Ուսումնասիրվում են նաև էպիգենետիկական մեխանիզմները, որոնց միջոցով միկոտոքսինները կարող են ազդել գեների ակտիվության կարգավորման վրա՝ առանց ԴՆԹ-ի սկզբնական հաջորդականության փոփոխության։ Համեմատվում են առանձին միկոտոքսինների և դրանց համակցված ազդեցությունները՝ պարզելու համար, թե միաժամանակյա ներգործության դեպքում դրանց կենսաբանական ազդեցությունները կարող են ինչպես ուժեղանալ, այնպես էլ փոփոխվել։ Կարևորվում է in vivo և in vitro փորձարարական մոտեցումների համադրումը, որը հնարավորություն է տալիս տարբեր մակարդակներում գնահատել ուսումնասիրվող նյութերի ազդեցության բնույթը և բացահայտել հնարավոր փոխազդեցությունները։ Վերլուծվում են ազդեցության չափաբաժնի, տևողության և կենսաբանական համակարգի առանձնահատկությունների նշանակությունը դիտվող փոփոխությունների ձևավորման գործում։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել միկոտոքսինների կենսաբանական վտանգների առավել ամբողջական գնահատմանը, դրանց համակցված ազդեցության մեխանիզմների պարզաբանմանը և թունաբանական ռիսկերի գնահատման գիտական մոտեցումների կատարելագործմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գենետիկայի, մոլեկուլային կենսաբանության, ցիտոգենետիկայի, էպիգենետիկայի, թունաբանության և սննդային անվտանգության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-01
Mathematics
Կրկնակի քվանտային կետերի և օղակների էլեկտրոնային և օպտիկական հատկությունների վրա արտաքին գործոնների ազդեցության տեսական ուսուսնասիրում
Գիրքը նվիրված է կրկնակի քվանտային կետերի և օղակների էլեկտրոնային ու օպտիկական հատկությունների տեսական ուսումնասիրությանը՝ արտաքին գործոնների ազդեցության պայմաններում։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են նանոկառուցվածքների քվանտային առանձնահատկությունները, էլեկտրոնային վիճակների ձևավորման մեխանիզմները, էներգետիկ սպեկտրների փոփոխությունները և օպտիկական անցումների բնութագրերը։ Վերլուծվում է արտաքին էլեկտրական և մագնիսական դաշտերի, երկրաչափական պարամետրերի, նյութական հատկությունների և այլ ֆիզիկական ազդեցությունների դերը քվանտային համակարգերի վարքագծի վրա։ Քննարկվում են տեսական մոդելներ, մաթեմատիկական մեթոդներ և հաշվարկային մոտեցումներ, որոնք կիրառվում են նանոէլեկտրոնիկայի և քվանտային տեխնոլոգիաների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքների ֆիզիկայի, քվանտային տեղեկատվական համակարգերի և նոր սերնդի օպտոէլեկտրոնային սարքերի զարգացման տեսանկյունից։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկոսների, նանոտեխնոլոգիայի և նյութագիտության մասնագետների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների, ինչպես նաև ֆիզիկայի և կիրառական տեխնոլոգիաների ոլորտներում սովորող ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-19
Literature
Արևմտահայ նորավեպը (1880-1910-ական թվականներ. ժանրի պատմություն և տեսություն)
Գրքում ներկայացվում է արևմտահայ նորավեպի զարգացումը 1880–1910-ական թվականներին՝ ուշադրություն դարձնելով ժանրի պատմությանը և տեսությանը, վերլուծվում են պատմական, սոցիալական և մշակութային պայմանները, որոնք ազդել են նորավեպի առաջացման և տարածման վրա, ներկայացվում են հիմնական հեղինակները, նրանց ստեղծագործական սկզբունքները և թեմատիկ ուղղվածությունը, ուսումնասիրվում է ժանրի կառուցվածքը, կերպարային զարգացումը, սյուժետային և ժամանակագրական լուծումները, ինչպես նաև սիմվոլիզմի, ռեալիզմի և ժամանակակից գրական հոսանքների ազդեցությունը արևմտահայ գրականության վրա, քննարկվում է լեզվական և ոճաբանական առանձնահատկությունները, վերլուծվում է ընթերցողի ընկալման դերը և հասարակական արձագանքը այդ ստեղծագործություններին, գիրքը համադրական կերպով դիտարկում է արևմտահայ և արևելահայ նորավեպի տարբերություններն ու կապերը, մատուցում է տեսական եզրակացություններ ժանրի զարգացման, առանձնահատկությունների և զարգացման հեռանկարների վերաբերյալ, և նախատեսված է գրականագետների, ուսուցիչների, ուսանողների և հայ գրականության պատմությամբ հետաքրքրված ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-12