Մշակույթի հանրային ընկալումներն արդի Հայաստանում

Политология

Աշխատությունը նվիրված է հայ-ադրբեջանական հակամարտության միջազգային քաղաքականության ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով տարածաշրջանային և գլոբալ ուժերի փոխհարաբերությունների, արտաքին քաղաքական շահերի և անվտանգության խնդիրների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են հակամարտության միջազգայինացման գործընթացը, տարբեր պետությունների և միջազգային կազմակերպությունների դիրքորոշումները, ինչպես նաև հակամարտության կարգավորման վրա արտաքին դերակատարների ունեցած ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանում Ռուսաստանի, Թուրքիայի, Իրանի, Միացյալ Նահանգների և եվրոպական պետությունների շահերին ու քաղաքականությանը, ինչպես նաև դրանց փոխազդեցությանը Հարավային Կովկասի անվտանգության համակարգում։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել հակամարտության դիվանագիտական կարգավորման փորձերը, բանակցային գործընթացների հիմնական փուլերը, միջազգային միջնորդության ձևաչափերը և հակամարտող կողմերի դիրքորոշումների շուրջ ձևավորված միջազգային արձագանքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում միջազգային իրավունքի, ինքնորոշման, տարածքային ամբողջականության, անվտանգության և հումանիտար խնդիրների փոխհարաբերությանը, որոնք առանցքային նշանակություն ունեն հակամարտության միջազգային ընկալման և կարգավորման գործընթացում։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տարածաշրջանային տրանսպորտային և էներգետիկ նախագծերին, տնտեսական շահերին և աշխարհաքաղաքական մրցակցությանը, որոնք ազդում են հակամարտության շուրջ միջազգային քաղաքականության ձևավորման վրա։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել ինչպես երկկողմ հարաբերությունները, այնպես էլ միջազգային և տարածաշրջանային կազմակերպությունների ներգրավվածությունը, միջնորդական նախաձեռնությունները և խաղաղության հաստատման ուղղությամբ իրականացված քայլերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ հակամարտության զարգացումները փոխկապակցված են Հարավային Կովկասում ուժերի հարաբերակցության փոփոխությունների և ավելի լայն միջազգային անվտանգության գործընթացների հետ։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել հայ-ադրբեջանական հակամարտության միջազգային չափումների, արտաքին դերակատարների շահերի և տարածաշրջանային քաղաքական դինամիկայի ավելի ամբողջական ըմբռնմանը։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, դիվանագետներին, պատմաբաններին, տարածաշրջանային անվտանգության հետազոտողներին, կոնֆլիկտաբաններին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

Религия

Աշխատությունը նվիրված է քրիստոնեական ինքնաքննության գաղափարին՝ ընթերցողին հրավիրելով խորհելու սեփական հավատի, համոզմունքների, վարքի և հոգևոր կյանքի համապատասխանության մասին քրիստոնեական ուսմունքին։ Դրա հիմնական նպատակն է օգնել մարդուն տարբերակելու հավատքի արտաքին դրսևորումները ներքին համոզմունքից և հասկանալու, թե որքանով են իր առօրյա արարքները համապատասխանում քրիստոնեական արժեքներին։ Ինքնաքննությունը ներկայացվում է որպես հոգևոր աճի կարևոր միջոց, որի շնորհիվ անհատը կարող է բացահայտել իր թերությունները, վերանայել սխալները և ձգտել բարոյական կատարելագործման։ Նման բնույթի կրոնական աշխատություններում սովորաբար ուշադրություն է դարձվում հավատի անկեղծությանը, Աստծո պատվիրանների պահպանմանը, սիրուն, խոնարհությանը, ներողամտությանը, ազնվությանը, գթասրտությանը և մերձավորի հանդեպ պատասխանատվությանը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև խոսքի ու գործի համապատասխանությանը՝ ընդգծելով, որ քրիստոնյա լինելը չի սահմանափակվում միայն դավանանքի ընդունմամբ կամ եկեղեցական արարողություններին մասնակցությամբ, այլ պետք է արտահայտվի մարդու վերաբերմունքի և վարքագծի մեջ։ Հարցադրումների և խորհրդածությունների միջոցով ընթերցողը խրախուսվում է անկեղծորեն գնահատելու սեփական հոգևոր վիճակը՝ առանց ինքնարդարացման և ձևականության։ Գիրքն ունի խրատական ու դաստիարակչական բնույթ և նպատակաուղղված է անձնական պատասխանատվության, բարոյական գիտակցության ու հոգևոր կարգապահության ամրապնդմանը։ Այն արժեքավոր է հայերեն քրիստոնեական ուսուցողական գրականության, կրոնական ինքնաճանաչման և 19-րդ դարի հոգևոր դաստիարակության ավանդույթների ուսումնասիրության համար։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է քրոնիկ միելոիդ լեյկոզով հիվանդների բուժման ընթացքում իմատինիբի արդյունավետության մոնիթորինգի հիմնախնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում քրոնիկ միելոիդ լեյկոզի բուժման ժամանակ թիրախային դեղաբուժության արդյունքների գնահատումն է, ինչպես նաև բուժման նկատմամբ հիվանդների արձագանքի ժամանակին և օբյեկտիվ վերահսկումը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են հիվանդության զարգացման և ախտորոշման հիմնական առանձնահատկությունները, դրա ընթացքի գնահատման սկզբունքները և բուժման արդյունավետության որոշման ժամանակակից մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իմատինիբի ազդեցության մեխանիզմին և այն հանգամանքին, որ դեղամիջոցը նպատակաուղղված կերպով ազդում է քրոնիկ միելոիդ լեյկոզի զարգացման հետ կապված մոլեկուլային մեխանիզմների վրա։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչն է բուժման ընթացքում հեմատոլոգիական, ցիտոգենետիկ և մոլեկուլային պատասխանների գնահատումը, որոնք հնարավորություն են տալիս հետևել հիվանդության վերահսկման աստիճանին և բացահայտել բուժման արդյունավետության նվազման կամ հիվանդության առաջընթացի հնարավոր նշանները։ Քննարկվում են նաև բուժման նկատմամբ ոչ բավարար արձագանքի, ռեզիստենտության և հիվանդության կրկնության հետ կապված խնդիրները, ինչպես նաև դրանց վաղ հայտնաբերման նշանակությունը հետագա բուժական մարտավարության ընտրության համար։ Աշխատությունը կարևորում է պարբերական լաբորատոր և կլինիկական վերահսկողության դերը՝ ընդգծելով, որ հիվանդի վիճակի երկարաժամկետ հսկողությունը հնարավորություն է տալիս անհրաժեշտության դեպքում ժամանակին վերանայել բուժման մոտեցումները։ Նյութում անդրադարձ է կատարվում նաև դեղամիջոցի տանելիությանը, հնարավոր անցանկալի ազդեցությունների գնահատմանը և բուժման նկատմամբ հիվանդի հետևողականության նշանակությանը, քանի որ թիրախային թերապիայի արդյունավետությունը կախված է ոչ միայն դեղամիջոցի կենսաբանական ազդեցությունից, այլև դրա պատշաճ և շարունակական կիրառությունից։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել քրոնիկ միելոիդ լեյկոզի բուժման ընթացքում հիվանդների անհատականացված հսկողության և թերապևտիկ որոշումների կատարելագործմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել արյունաբանների, ուռուցքաբանների, կլինիկական դեղագետների, բժշկական հետազոտողների, բժշկության ոլորտի ուսանողների և քրոնիկ միելոիդ լեյկոզի ժամանակակից բուժման ու մոնիթորինգի մեթոդներով հետաքրքրվող մասնագետների։

Литература

«Կիզլի ատա» վերնագիրը, ըստ գրության ձևի, կարող է լինել թուրքերենից կամ օսմաներենից փոխանցված տեղանուն կամ արտահայտություն։ «Ատա» ձևը հնարավոր է կապված լինի թուրքերեն ada՝ «կղզի» բառի հետ, սակայն «Կիզլի» բաղադրիչի նշանակությունն ու ամբողջ վերնագրի ճշգրիտ ընթերցումը միայն այս գրառումից հաստատել հնարավոր չէ։ Հետևաբար, առանց գրքի տիտղոսաթերթի, հեղինակի անվան կամ լրացուցիչ մատենագիտական տեղեկությունների՝ դժվար է վստահորեն որոշել՝ այն վե՞պ է, պատմվածքների ժողովա՞ծու, թարգմանությո՞ւն, թե՞ այլ բնույթի աշխատություն։ Եթե հրատարակությունն իսկապես գեղարվեստական ստեղծագործություն է, դրա բովանդակությունը կարող է կապված լինել վերնագրում հիշատակվող վայրի, այնտեղ տեղի ունեցող իրադարձությունների կամ այդ վայրի հետ առնչվող կերպարների պատմության հետ, սակայն նման մեկնաբանությունը մնում է ենթադրական։ Գիրքը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել 19-րդ դարի վերջի Կոստանդնուպոլսի հայատառ հրատարակչական միջավայրի և հայ ընթերցողներին հասանելի գրականության ուսումնասիրության համար։ Ստեղծագործության ժանրը, հեղինակը, սկզբնաղբյուր լեզուն, սյուժեն և գրական նշանակությունը ճշգրտելու համար անհրաժեշտ է լրացուցիչ տեղեկություն՝ հատկապես տիտղոսաթերթի պատկերը կամ գրքի սկզբի էջերը։

Педагогика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական հիմնարկներում կրթության կազմակերպման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ կրթությունը դիտարկելով որպես անձի վերասոցիալականացման, զարգացման և հասարակություն վերաինտեգրվելու կարևոր միջոց։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել ազատությունից զրկված անձանց կրթական կարիքները, քրեակատարողական միջավայրում ուսուցման կազմակերպման առանձնահատկությունները և այն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել կրթական ծրագրերի արդյունավետության բարձրացմանը։ Աշխատության հիմքում ընկած է այն մոտեցումը, որ կրթության իրավունքի իրացումը չի կորցնում իր նշանակությունը ազատազրկման պայմաններում, իսկ կրթական գործընթացը կարող է կարևոր դեր ունենալ անձի գիտելիքների, հմտությունների, ինքնագնահատականի և հասարակական պատասխանատվության ձևավորման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են դիտարկվել քրեակատարողական հիմնարկներում հանրակրթական, մասնագիտական և այլ կրթական ծրագրերի կազմակերպման ձևերը, դրանց բովանդակությունը, հասանելիությունը և համապատասխանությունը սովորողների անհատական կարիքներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կրթության կազմակերպման այնպիսի պայմաններին, ինչպիսիք են ուսումնական տարածքների և նյութատեխնիկական միջոցների առկայությունը, դասավանդողների պատրաստվածությունը, ուսուցման մեթոդների ընտրությունը, կրթական ռեսուրսների հասանելիությունը և ուսումնական գործընթացի շարունակականության ապահովումը։ Քրեակատարողական միջավայրի առանձնահատկությունները կարող են ստեղծել լրացուցիչ կազմակերպչական և մանկավարժական դժվարություններ, քանի որ կրթական գործընթացը պետք է համատեղվի անվտանգության պահանջների, հաստատության ներքին կանոնակարգի և ազատազրկված անձանց տարբեր սոցիալական ու կրթական կարիքների հետ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև կրթության և վերասոցիալականացման փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը։ Կրթական գործընթացը կարող է նպաստել հաղորդակցական և մասնագիտական հմտությունների զարգացմանը, օրինական կենսակերպի ձևավորմանը, աշխատանքի շուկա հետագայում ինտեգրվելու հնարավորությունների ընդլայնմանը և կրկնահանցագործության ռիսկի նվազեցմանը։ Այդ տեսանկյունից կարևոր է ոչ միայն կրթական ծրագրերի առկայությունը, այլև դրանց շարունակականությունը և կապը ազատ արձակվելուց հետո անձին անհրաժեշտ սոցիալական ու մասնագիտական աջակցության համակարգերի հետ։ Հետազոտության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև կրթական մոտիվացիայի խնդիրները, քանի որ ազատազրկված անձանց կրթական նախապատմությունը, տարիքը, սոցիալական վիճակը և նախկին փորձը կարող են տարբեր կերպ ազդել ուսուցման նկատմամբ նրանց վերաբերմունքի վրա։ Անհատականացված և ներառական մոտեցումների կիրառումը կարող է հնարավորություն տալ առավել արդյունավետ արձագանքելու այդ տարբերություններին։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև քրեակատարողական հիմնարկների և կրթական հաստատությունների, սոցիալական ծառայությունների, հասարակական կազմակերպությունների ու այլ կառույցների համագործակցության անհրաժեշտությանը։ Նման բազմակողմանի համագործակցությունը կարող է նպաստել կրթական ծրագրերի բովանդակության բարելավմանը, մասնագիտական կրթության հնարավորությունների ընդլայնմանը և ազատազրկված անձանց հետագա սոցիալական ինտեգրմանը։ Ուսումնասիրության գործնական նշանակությունն այն է, որ դրա արդյունքները կարող են օգտագործվել քրեակատարողական կրթության քաղաքականության և ծրագրերի կատարելագործման, ուսուցման կազմակերպման մեխանիզմների բարելավման և վերասոցիալականացման արդյունավետ միջոցների մշակման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել մանկավարժներին, սոցիալական աշխատողներին, քրեակատարողական համակարգի մասնագետներին, կրթության կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչներին, իրավաբաններին և վերականգնողական ծրագրերի մշակմամբ զբաղվող մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը կրթությունը ներկայացնում է որպես քրեակատարողական միջավայրում մարդու զարգացման և հասարակական վերաինտեգրման կարևոր գործիք՝ բացահայտելով դրա կազմակերպման առկա խնդիրները և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունները Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում։

Литература

Լաուրան՝ Պետրարկայի բանաստեղծական ստեղծագործությունների կենտրոնական կերպարը, ներկայացնում է իտալական ռենեսանսի սիրված թեման՝ սիրո, հոգևոր կատարելության և իդեալական գեղեցկության մարմնացումը։ Պետրարկայի համար Լաուրան եղել է իրական անձ, ով, ըստ պատմական տեղեկությունների, եղել է Ֆլորենցիայից, և որի նկատմամբ բանաստեղծը զգացել է վեհ և կրքոտ հիացմունք՝ կյանքի, գեղեցկության և հոգևոր բարոյականության նկատմամբ։ Նրա ոգեշնչումն արտացոլված է «Կանզոներո» ստեղծագործության բազմաթիվ սոնետներում, որտեղ Լաուրա դառնում է սիրո, ներքին տառապանքի և հոգևոր մաքրության խորհրդանիշ։ Լաուրան ոչ միայն առարկա է երկրային սիրո, այլև հոգևոր հասունության ու բարոյական կատարյալության խորհրդանիշ՝ պոետի համար դառնալով հավերժական ոգեշնչման աղբյուր։ Պետրարկայի գրական ոճը՝ նրբագեղ, զգացմունքային ու խորհրդանշական, թույլ է տալիս ընթերցողին զգալ Լաուրայի կերպարի բարդությունը՝ միաժամանակ արտահայտելով մարդու երազանքները և հոգու ներքին պայքարը։ Լաուրա դարձել է ոչ միայն Պետրարկայի ստեղծագործությունների լիրիկական հենասյունը, այլև ողջ եվրոպական պոեզիայի վրա ազդած իդեալական սիրո խորհրդանիշ, որտեղ սիրո, գեղեցկության և հոգևոր արժեքների միասնությունը ցուցաբերում է մարդու ներքին իդեալների հասնելու հավերժական ձգտումը։ Պետրարկայի համար Լաուրա ներառում է իրականության և իդեալի միասնություն, ինչն էլ դարձնում է նրա բանաստեղծությունները ժամանակակից ընթերցողին նույնքան ազդեցիկ և ուսուցողական։