Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Culture

    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1989, Մարտ, թիվ 10)

    Այս մատենագիտական տեղեկատվական հրատարակությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության ընթացիկ տեղեկատու-ցանկը՝ ընդգրկելով արվեստագիտության, երաժշտագիտության, թատերագիտության, կինոգիտության, կերպարվեստի պատմության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրություններին նվիրված աշխատություններ։ Ցանկում համակարգված կերպով ներկայացվում են նոր հրատարակություններ, հոդվածներ, ժողովածուներ և մեթոդական նյութեր, որոնք արտացոլում են ժամանակաշրջանի գիտական և ստեղծագործական գործընթացները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական մշակույթի զարգացման միտումներին, արվեստի տարբեր ճյուղերի պատմական ու տեսական ուսումնասիրություններին, ինչպես նաև մշակութային կյանքի կազմակերպման և պետական քաղաքականության վերաբերյալ հրապարակումներին։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես օժանդակ տեղեկատու աղբյուր գիտնականների, գրադարանավարների, արվեստաբանների, ուսանողների և մշակույթի ոլորտի մասնագետների համար՝ ապահովելով արդիական մատենագիտական տեղեկատվություն և նպաստելով գիտական հետազոտությունների համակարգմանը։

    Updated: 2026-09-02
    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1989, Մարտ, թիվ 10)
    Online

    Informatics

    PHP 5 Power Programming

    Այս գիրքը ներկայացնում է PHP 5 լեզվի խորացված հնարավորությունները և դրա կիրառությունը պրոֆեսիոնալ վեբ ծրագրավորման մեջ։ Այն կենտրոնանում է արդյունավետ, մասշտաբավորվող և բարձր արտադրողականությամբ վեբ հավելվածների կառուցման վրա՝ օգտագործելով PHP 5-ի նոր առանձնահատկությունները, այդ թվում օբյեկտակողմնորոշված ծրագրավորման զարգացված մոդելը։ Գրքում քննարկվում են դասերի և օբյեկտների առաջադեմ կիրառությունները, դիզայնի օրինաչափությունները (design patterns), սխալների կառավարումը, անվտանգության հարցերը և կոդի օպտիմալացման մեթոդները։ Հեղինակը նաև անդրադառնում է տվյալների բազաների հետ արդյունավետ աշխատանքի, վեբ ծառայությունների և XML-ի կիրառությանը PHP միջավայրում։ Նյութը հարուստ է գործնական օրինակներով և իրական նախագծերի մոտեցումներով, որոնք օգնում են զարգացնել պրոֆեսիոնալ մակարդակի վեբ ծրագրավորման հմտություններ։ Գիրքը նախատեսված է միջին և առաջադեմ ծրագրավորողների համար։

    Updated: 2026-09-10
    PHP 5 Power Programming
    Online

    Medicine

    Прогностическое значение комплексной оценки особенностей кровообращения и гормонального баланса в системе мать-плацента-плод у беременных, переносящих хронический психоэмоциональный стресс

    Այս աշխատությունը նվիրված է հղիության ընթացքում քրոնիկական հոգեհուզական սթրեսի պայմաններում մայր-պլացենտա-պտուղ համակարգում արյան շրջանառության և հորմոնալ հավասարակշռության առանձնահատկությունների համալիր գնահատմանը և դրանց կանխատեսական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն ֆիզիոլոգիական և պաթոֆիզիոլոգիական փոփոխություններն են, որոնք կարող են առաջանալ երկարատև սթրեսային ազդեցության պայմաններում և անդրադառնալ հղիության ընթացքի ու պտղի զարգացման վրա։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել մայրական օրգանիզմի, պլացենտայի և պտղի միջև արյան շրջանառության փոխկապակցվածությունը, հեմոդինամիկ ցուցանիշները և դրանց փոփոխությունները հղիության տարբեր փուլերում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հորմոնալ կարգավորման համակարգին, քանի որ երկարատև հոգեհուզական սթրեսը կարող է ուղեկցվել նեյրոէնդոկրին համակարգի փոփոխություններով, որոնք իրենց հերթին կարող են ազդել պլացենտայի ֆունկցիայի և պտղի կենսագործունեության վրա։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է արյան շրջանառության և հորմոնալ ցուցանիշների համատեղ գնահատումը՝ հնարավոր ռիսկերի վաղ հայտնաբերման և հղիության ելքերի կանխատեսման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել հղիների կլինիկական և լաբորատոր տվյալների վերլուծություն, հեմոդինամիկ հետազոտություններ և համապատասխան հորմոնների մակարդակների գնահատում։ Այդ տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտել այն ցուցանիշները, որոնք կարող են կապված լինել պտղի աճի և զարգացման խանգարումների, պլացենտար անբավարարության կամ հղիության այլ բարդությունների առաջացման հավանականության հետ։ Առանձին նշանակություն ունի տարբեր ռիսկային գործոնների փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ քրոնիկական սթրեսի ազդեցությունը կարող է տարբեր կերպ դրսևորվել՝ կախված հղիության ժամկետից, կնոջ ընդհանուր վիճակից և պլացենտար համակարգի ֆունկցիոնալ առանձնահատկություններից։ Աշխատությունը կարող է նաև դիտարկել կանխատեսական չափանիշների մշակման հնարավորությունները, որոնք կօգնեն բժշկին ավելի վաղ հայտնաբերել բարձր ռիսկի խմբում գտնվող հղիներին և ընտրել նրանց դինամիկ հսկողության համապատասխան մարտավարություն։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ պերինատալ բժշկության համար՝ հատկապես այն տեսանկյունից, որ հնարավորություն են տալիս սթրեսային ազդեցության պայմաններում գնահատել մայրական և պտղային համակարգերի փոխկապակցված ֆունկցիոնալ վիճակը։ Նյութը կարող է հետաքրքրել մանկաբարձ-գինեկոլոգներին, պերինատոլոգներին, ֆիզիոլոգներին, էնդոկրինոլոգիայի և բժշկական հետազոտությունների մասնագետներին, ինչպես նաև համապատասխան բժշկական մասնագիտությունների ուսանողներին ու հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կարևորում է հղիության ընթացքում քրոնիկական հոգեհուզական սթրեսի գնահատման համալիր մոտեցումը՝ արյան շրջանառության և հորմոնալ ցուցանիշների համադրման միջոցով, և ուսումնասիրում դրանց հնարավոր կիրառությունը հղիության և պտղի վիճակի հետ կապված ռիսկերի վաղ կանխատեսման ու բժշկական հսկողության կատարելագործման համար։

    Updated: 2026-09-09
    Прогностическое значение комплексной оценки особенностей кровообращения и гормонального баланса в системе мать-плацента-плод у беременных, переносящих хронический психоэмоциональный стресс
    Online

    Culture

    Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1975: Հոկտեմբեր, նոյեմբեր, դեկտեմբեր

    Աշխատությունը տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի օրացույց է, որը նվիրված է 1975 թվականի հոկտեմբեր, նոյեմբեր և դեկտեմբեր ամիսների նշանավոր ու հիշարժան տարեթվերի համակարգված ներկայացմանը։ Այն նախատեսված է տարբեր բնագավառների կարևոր իրադարձությունների, պատմական տարեդարձերի, նշանավոր անձանց ծննդյան և մահվան տարելիցների, մշակութային ու հասարակական նշանակություն ունեցող ամսաթվերի վերաբերյալ տեղեկությունները մեկտեղելու համար։ Նյութը կարող է ընդգրկել պատմության, գրականության, արվեստի, գիտության, կրթության, հասարակական և քաղաքական կյանքի հետ կապված տարեթվեր՝ հնարավորություն տալով ընթերցողին որոշակի ժամանակահատվածի շրջանակում արագ կողմնորոշվել կարևոր հիշարժան իրադարձությունների մեջ։ Ամսաթվերի ժամանակագրական դասավորությունը տեղեկատուն դարձնում է հարմար գործնական օգտագործման համար՝ հատկապես գրադարաններում, կրթական հաստատություններում, մշակութային կազմակերպություններում և տեղեկատվական աշխատանքում։ Աշխատությունը կարող է ծառայել որպես հիմք թեմատիկ ցուցահանդեսների, գրական և մշակութային միջոցառումների, հիշատակի օրերի, դասախոսությունների և այլ միջոցառումների կազմակերպման համար։ Հատուկ արժեք ունի նաև այն հանգամանքը, որ նման օրացույցները միավորում են տարբեր ոլորտներին վերաբերող տարեթվեր՝ ստեղծելով տվյալ ժամանակաշրջանի պատմամշակութային կյանքի բազմակողմանի տեղեկատվական պատկերը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, ուսուցիչների, մշակութային գործիչների, լրագրողների, ուսանողների և ընդհանուր տեղեկատու նյութերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, այն ներկայացնում է 1975 թվականի վերջին եռամսյակի կարևոր ամսաթվերի համակարգված տեղեկատու՝ նպաստելով պատմական հիշողության պահպանմանը և նշանավոր իրադարձությունների ու անհատների մասին տեղեկատվության գործնական օգտագործմանը։

    Updated: 2026-09-21
    Նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1975: Հոկտեմբեր, նոյեմբեր, դեկտեմբեր
    Online

    Other Subjects

    Երևանի պատմական կենտրոնի ճարտարապետահատակագծային կազմակերպման որոշ խնդիրներ

    Աշխատությունը նվիրված է Երևանի պատմական կենտրոնի տարածական կառուցվածքի, ճարտարապետական միջավայրի և հատակագծային կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ քաղաքային զարգացման տարբեր փուլերի և ժառանգության պահպանության խնդիրների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում պատմականորեն ձևավորված փողոցային ցանցը, թաղամասերի կառուցվածքը, հրապարակները, հասարակական տարածքները, կառուցապատման բնույթը և առանձին ճարտարապետական կառույցների դերը քաղաքային միջավայրի ամբողջական կերպարի ձևավորման գործում։ Ուշադրություն է դարձվում պատմական կառուցվածքի և հետագա քաղաքաշինական վերափոխումների փոխհարաբերությանը՝ բացահայտելով այն խնդիրները, որոնք առաջանում են նոր կառուցապատման, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների զարգացման, բնակչության և գործառույթների կենտրոնացման պայմաններում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի արժեքավոր պատմաճարտարապետական միջավայրի պահպանման և ժամանակակից քաղաքի պահանջներին դրա հարմարեցման միջև հավասարակշռության ապահովումը։ Քննության են առնվում կառուցապատման մասշտաբի, շենքերի բարձրության, փողոցների և բակային տարածքների հարաբերակցության, տեսողական կապերի ու քաղաքային համայնապատկերի պահպանման հարցերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում պատմական շենքերի, հուշարձանների և ավանդական քաղաքային հյուսվածքի դերին՝ կենտրոնի ինքնատիպությունն ու մշակութային հիշողությունը պահպանելու տեսանկյունից։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տարբեր ժամանակաշրջաններում մշակված գլխավոր հատակագծերի և քաղաքաշինական նախագծերի ազդեցությանը կենտրոնական հատվածների կառուցվածքի վրա՝ գնահատելով դրանց արդյունքում առաջացած տարածական փոփոխությունները։ Ուսումնասիրվում են հասարակական տարածքների բարեկարգման, հետիոտնային և տրանսպորտային շարժման կազմակերպման, կանաչ տարածքների պահպանման և քաղաքային գործառույթների արդյունավետ տեղաբաշխման խնդիրները։ Պատմական միջավայրի վերականգնման և վերակառուցման մոտեցումները դիտարկվում են ոչ միայն առանձին շենքերի պահպանության, այլև ամբողջական քաղաքային հյուսվածքի շարունակականության ապահովման տեսանկյունից։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն ճարտարապետության ու քաղաքաշինության համար՝ նպաստելով պատմական կենտրոնների վերակառուցման սկզբունքների, մշակութային ժառանգության պահպանության և ժամանակակից քաղաքային զարգացման միջև փոխհարաբերությունների առավել ամբողջական ընկալմանը։

    Updated: 2026-09-29
    Երևանի պատմական կենտրոնի ճարտարապետահատակագծային կազմակերպման որոշ խնդիրներ
    Online

    Literature

    Սայաթ-Նովա

    Sayat-Nova-ը 18-րդ դարի հայ աշուղ-բանաստեղծ, երաժիշտ և երգիչ է, որի ստեղծագործական ժառանգությունը համարվում է հայ, վրացական և պարսկական մշակույթների կարևոր մասերից մեկը։ Նա ստեղծագործել է հիմնականում երեք լեզվով՝ հայերեն, վրացերեն և պարսկերեն, ինչը վկայում է իր բազմամշակութային միջավայրի և բարձր կրթվածության մասին։ Սայաթ-Նովան եղել է Թիֆլիսի արքունական միջավայրի աշուղ, ծառայել է Հերակլ II թագավորի արքունիքում, սակայն հետագայում հեռացվել է պալատից և դարձել հոգևորական՝ անցնելով Սանահինի վանք։ Նրա երգերը հիմնականում սիրային, փիլիսոփայական և բարոյական բովանդակություն ունեն՝ արտահայտելով մարդու զգացմունքների խորությունը, սիրո ուժը և կյանքի անցողիկության գաղափարը։ Սայաթ-Նովայի ստեղծագործությունները առանձնանում են իրենց բարձր գեղարվեստական արժեքով, լեզվական հարուստ պատկերներով և երաժշտական կառուցվածքով, ինչը նրան դարձրել է աշուղական արվեստի ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա կյանքի և ստեղծագործության շուրջ ձևավորվել են բազմաթիվ լեգենդներ, իսկ նրա կերպարը լայնորեն ներկայացվել է նաև կինոյում և արվեստում, մասնավորապես Սերգեյ Փարաջանովի հայտնի ֆիլմում։ Սայաթ-Նովան համարվում է ոչ միայն հայ, այլ նաև տարածաշրջանային մշակութային ժառանգության կարևոր դեմք, որի ստեղծագործությունները մինչ այսօր պահպանվում և կատարվում են։

    Updated: 2026-09-19
    Սայաթ-Նովա