Նոր գրքեր: Գյուղատնտեսություն: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги. Сельское хозяйство. Информационный указатель (1974, №2)

Law

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում մարդու իրավունքների գաղափարի տեսական հիմքերի, պատմական զարգացման և իրավական ամրագրման ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է մարդու իրավունքների էության, դրանց դասակարգման, պետության և անհատի փոխհարաբերությունների, իրավունքների պաշտպանության իրավական երաշխիքների և հայկական պետականության տարբեր փուլերում իրավական մտածողության զարգացման վրա։ Մարդու իրավունքները դիտարկվում են որպես իրավական պետության և հասարակական հարաբերությունների կազմակերպման հիմնարար սկզբունքներից մեկը, իսկ մարդու արժանապատվությունը՝ որպես հիմնական իրավունքների ու ազատությունների գաղափարական և իրավական հիմք։ Ուսումնասիրության տեսական հատվածում քննության են առնվում բնական և դրական իրավունքի վերաբերյալ մոտեցումները, մարդու իրավունքների համընդհանուր բնույթը, դրանց անօտարելիության, հավասարության և իրավական պաշտպանության սկզբունքները։ Կարևորվում է «մարդու իրավունքներ», «քաղաքացու իրավունքներ», «ազատություններ» և «իրավական երաշխիքներ» հասկացությունների հարաբերակցության պարզաբանումը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում անձնական, քաղաքական, սոցիալական, տնտեսական և մշակութային իրավունքների առանձնահատկություններին և դրանց փոխկապակցվածությանը։ Մարդու իրավունքների համակարգը ներկայացվում է որպես ամբողջություն, որի տարբեր բաղադրիչների արդյունավետ իրականացումը կախված է ինչպես օրենսդրական կարգավորումից, այնպես էլ համապատասխան պետական և հասարակական ինստիտուտների գործունեությունից։ Պատմական տեսանկյունից ուսումնասիրվում է Հայաստանում մարդու ազատության, արժանապատվության, արդարության և իրավական պաշտպանության վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորումը։ Դիտարկվում են հայկական իրավական և հասարակական մտքի տարբեր փուլերը՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես են ժամանակի ընթացքում փոփոխվել անհատի իրավական կարգավիճակի, իշխանության սահմանափակման, արդարադատության և հասարակական պարտականությունների վերաբերյալ պատկերացումները։ Հին և միջնադարյան իրավական ավանդույթները կարող են քննության առնվել ոչ թե ժամանակակից մարդու իրավունքների համակարգի ուղղակի համարժեքների, այլ հետագա իրավական մշակույթի ձևավորման պատմական նախադրյալների տեսանկյունից։ Կարևորվում է նաև նոր ժամանակաշրջանի հայ հասարակական-քաղաքական և իրավական միտքը, որի շրջանակում աստիճանաբար ավելի մեծ նշանակություն են ստացել անձի ազատության, իրավահավասարության, կրթության, սեփականության, հասարակական մասնակցության և իրավական պաշտպանության խնդիրները։ Առանձին տեղ է հատկացվում հայկական պետականության վերականգնման տարբեր փուլերին և մարդու իրավունքների իրավական կարգավիճակի փոփոխություններին։ Քննության է առնվում Հայաստանի Առաջին Հանրապետության ժամանակաշրջանի պետական և իրավական համակարգի ձևավորումը, ինչպես նաև խորհրդային ժամանակաշրջանում իրավունքների և ազատությունների սահմանադրական ամրագրման ու դրանց իրականացման առանձնահատկությունները։ Խորհրդային իրավական համակարգը վերլուծվում է իր պատմական և ինստիտուցիոնալ միջավայրում՝ տարբերակելով իրավական փաստաթղթերում ամրագրված իրավունքներն ու դրանց գործնական իրականացման մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է հատկացվում անկախ պետականության վերականգնումից հետո մարդու իրավունքների պաշտպանության նոր համակարգի ձևավորմանը։ Անկախ Հայաստանի իրավական զարգացման պայմաններում մարդու իրավունքների խնդիրը կապվում է ժողովրդավարական պետական համակարգի, սահմանադրական կարգի, իշխանությունների բաժանման, դատական պաշտպանության և միջազգային իրավական չափանիշների հետ։ 1995 թվականի Սահմանադրությունը և հետագա սահմանադրական փոփոխությունները կարևոր փուլեր են մարդու և քաղաքացու հիմնական իրավունքների ու ազատությունների իրավական կարգավորման զարգացման մեջ։ Ժամանակակից սահմանադրական համակարգում մարդը ճանաչվում է բարձրագույն արժեք, իսկ մարդու անօտարելի արժանապատվությունը՝ նրա իրավունքների և ազատությունների անքակտելի հիմք։ Հանրային իշխանության համար դրանց հարգումն ու պաշտպանությունը սահմանվում են որպես պարտականություն։ Քննության են առնվում կյանքի, անձնական ազատության, ֆիզիկական և հոգեկան անձեռնմխելիության, անձնական և ընտանեկան կյանքի, սեփականության, կրթության, կարծիքի արտահայտման, մտքի, խղճի և կրոնի ազատության, ազատ տեղաշարժի, միավորումների և այլ հիմնական իրավունքների իրավական հիմքերը։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ որոշ իրավունքներ կարող են օրենքով սահմանված պայմաններում ենթարկվել սահմանափակումների։ Այդ համատեքստում կարևորվում են օրինականության, որոշակիության, անհրաժեշտության և համաչափության սկզբունքները, որոնք նախատեսված են անհատի իրավունքների նկատմամբ պետական միջամտությունը իրավական սահմաններում պահելու համար։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում իրավունքների դատական պաշտպանության խնդրին։ Իրավունքների իրավական ամրագրումը լիարժեք նշանակություն է ստանում այն դեպքում, երբ անձն ունի դրանց խախտման դեպքում արդյունավետ պաշտպանության միջոցներից օգտվելու հնարավորություն։ Այդ պատճառով քննության են առնվում դատարանների, սահմանադրական արդարադատության և իրավական պաշտպանության այլ մեխանիզմների գործառույթները։ Դիտարկվում են արդար դատաքննության, արդյունավետ իրավական պաշտպանության, իրավական որոշակիության և օրենքի առջև հավասարության սկզբունքները՝ որպես մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգի կարևոր տարրեր։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև Մարդու իրավունքների պաշտպանի ինստիտուտի ձևավորմանն ու զարգացմանը։ Հայաստանում մարդու իրավունքների պաշտպանության մասնագիտացված պետական ինստիտուցիոնալ համակարգի ձևավորման քայլերը սկսվել են դեռևս 1990-ականներին, իսկ հետագա սահմանադրական զարգացումների արդյունքում Մարդու իրավունքների պաշտպանը ստացել է սահմանադրական կարգավիճակ։ Ուսումնասիրվում է այդ ինստիտուտի նշանակությունը պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների գործունեության նկատմամբ մարդու իրավունքների պահպանման տեսանկյունից վերահսկողության, խախտված իրավունքների վերականգնմանը նպաստելու և օրենսդրության կատարելագործման հարցերում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ներպետական և միջազգային իրավունքի փոխհարաբերությունը։ Հայաստանի կողմից մարդու իրավունքներին վերաբերող միջազգային պայմանագրերի ընդունումը և համապատասխան միջազգային համակարգերին մասնակցությունը նպաստել են ազգային իրավական համակարգի զարգացմանը։ Ժամանակակից սահմանադրական կարգավորումը նախատեսում է, որ հիմնական իրավունքների վերաբերյալ դրույթները մեկնաբանելիս հաշվի է առնվում Հայաստանի վավերացրած մարդու իրավունքների միջազգային պայմանագրերի հիման վրա գործող մարմինների պրակտիկան։ Այս հանգամանքը հնարավորություն է տալիս մարդու իրավունքների ազգային համակարգը դիտարկել միջազգային իրավական զարգացումների հետ փոխկապակցվածության մեջ։ Առանձին ուսումնասիրության առարկա են հավասարության և խտրականության արգելքի սկզբունքները։ Քննության է առնվում իրավական հավասարության նշանակությունը ժողովրդավարական հասարակությունում և այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով պետությունը պետք է ապահովի իրավունքների արդյունավետ իրականացումը տարբեր խմբերի համար։ Այս համատեքստում կարող են դիտարկվել նաև երեխաների, կանանց, հաշմանդամություն ունեցող անձանց, ազգային փոքրամասնությունների և այլ խմբերի իրավունքների պաշտպանության իրավական առանձնահատկությունները՝ մարդու իրավունքների ընդհանուր սկզբունքների շրջանակում։ Կարևորվում է սոցիալական և տնտեսական իրավունքների ուսումնասիրությունը։ Կրթության, աշխատանքի, սոցիալական ապահովության, առողջության պահպանման և արժանապատիվ կենսապայմանների հետ կապված իրավական խնդիրները դիտարկվում են պետության սոցիալական գործառույթների համատեքստում։ Վերլուծվում է այն հարցը, թե ինչպես են սահմանադրական և օրենսդրական երաշխիքները փոխկապակցվում պետության տնտեսական հնարավորությունների, հանրային քաղաքականության և համապատասխան հաստատությունների գործունեության հետ։ Ուսումնասիրության մեջ կարող է առանձնացվել նաև իրավունքների և պարտականությունների փոխհարաբերության խնդիրը։ Անհատի ազատությունը ժողովրդավարական իրավակարգում դիտարկվում է մյուս անձանց իրավունքների և օրինական շահերի հարգման հետ միասին։ Այդ պատճառով մարդու իրավունքների տեսությունը ներառում է ոչ միայն պետության կողմից անհատի ազատության պաշտպանության, այլև տարբեր իրավունքների միջև հնարավոր հակասությունների հավասարակշռման հարցերը։ Հատուկ նշանակություն է տրվում իրավական պետության սկզբունքին, քանի որ մարդու իրավունքների իրական պաշտպանությունը պայմանավորված է օրենքի գերակայությամբ, անկախ և արդյունավետ դատական համակարգով, պետական մարմինների հաշվետվողականությամբ և իշխանության կամայական միջամտության սահմանափակմամբ։ Իրավական պետության զարգացումը դիտարկվում է որպես շարունակական գործընթաց, որի ընթացքում իրավական նորմերը, պետական հաստատությունները և իրավական մշակույթը պետք է փոխադարձաբար լրացնեն միմյանց։ Պատմական և տեսական մոտեցումների համադրումը հնարավորություն է տալիս ցույց տալ, որ մարդու իրավունքների համակարգը ձևավորվում է ոչ միայն սահմանադրական դրույթների ընդունմամբ, այլև հասարակության իրավական գիտակցության, պետական ինստիտուտների զարգացման, դատական պրակտիկայի և միջազգային իրավական փոխազդեցությունների միջոցով։ Այդ պատճառով առանձնացվում է իրավական կրթության և մարդու իրավունքների մշակույթի նշանակությունը։ Քաղաքացիների կողմից սեփական իրավունքների և դրանց պաշտպանության մեխանիզմների իմացությունը կարող է նպաստել իրավական պաշտպանության միջոցների առավել արդյունավետ կիրառմանը և հանրային իշխանության նկատմամբ իրավական վերահսկողության ամրապնդմանը։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է Հայաստանում մարդու իրավունքների գաղափարի զարգացման պատմական և իրավատեսական հիմքերի միասնական ուսումնասիրությամբ։ Այն հնարավորություն է տալիս համադրել հայկական իրավական ավանդույթը, պետականության տարբեր ժամանակաշրջանների փորձը, սահմանադրական զարգացումները և մարդու իրավունքների միջազգային չափանիշների ազդեցությունը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել մարդու իրավունքների, սահմանադրական իրավունքի, պետության և իրավունքի տեսության, իրավական պատմության և միջազգային իրավունքի ոլորտների հետազոտողների, իրավաբանների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Mathematics

Ուսումնասիրությունը նվիրված է պարաբոլիկ քվանտային կետերում էլեկտրոնային և խառնուրդային վիճակների տեսական հետազոտությանը։ Աշխատության կենտրոնում քվանտային սահմանափակման պայմաններում էլեկտրոնների վարքի, էներգետիկ մակարդակների ձևավորման և նյութի խառնուրդային կենտրոնների ազդեցության ուսումնասիրությունն է։ Քննարկվում են այն ֆիզիկական օրինաչափությունները, որոնք առաջանում են, երբ լիցքակիրների շարժումը սահմանափակվում է նանոմետրական չափերի կառուցվածքում, ինչի հետևանքով ձևավորվում են դիսկրետ էներգետիկ վիճակներ՝ էապես տարբերվող զանգվածային նյութերի հատկություններից։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պարաբոլիկ պոտենցիալով քվանտային կետերում էլեկտրոնային վիճակների մաթեմատիկական նկարագրությանը, էներգետիկ սպեկտրի կառուցվածքին և արտաքին կամ ներքին գործոնների ազդեցությանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է խառնուրդային կենտրոնների և դրանց առաջացրած տեղայնացված վիճակների հետազոտությունը, ինչպես նաև այդ կենտրոնների փոխազդեցությունը քվանտային կետում գտնվող էլեկտրոնների հետ։ Վերլուծվում են այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են կետերի չափերը, պոտենցիալի պարամետրերը, խառնուրդի դիրքը և համակարգի այլ բնութագրերը, որոնք կարող են փոփոխել էլեկտրոնային վիճակների էներգիան և կառուցվածքը։ Տեսական մոդելների և քվանտամեխանիկական մեթոդների կիրառմամբ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու ցածրաչափ համակարգերում լիցքակիրների վարքը և դրանց փոխազդեցությունները։ Աշխատության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքների, քվանտային էլեկտրոնիկայի, օպտոէլեկտրոնիկայի և այլ նանոտեխնոլոգիական համակարգերի ֆիզիկական հիմքերի ուսումնասիրման համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել քվանտային ֆիզիկայի, պինդ մարմնի ֆիզիկայի և կիսահաղորդչային ֆիզիկայի մասնագետներին, տեսական ֆիզիկոսներին, նանոֆիզիկայի ոլորտի հետազոտողներին, ինչպես նաև ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Linguistics

Գիրքը օսմաներեն լեզվի ուսուցման համար նախատեսված պատկերազարդ քերականական դասագիրք է, որի նպատակն է սովորողներին համակարգված ձևով ծանոթացնել օսմաներենի լեզվական կառուցվածքին և գործնական կիրառությանը։ Այն նախատեսված է ուսուցման սկզբնական փուլի համար և ներկայացնում է լեզվի ուսումնասիրման հիմունքները՝ քերականական կանոնների, օրինակների և պատկերազարդ նյութերի միջոցով։ Աշխատությունն արտացոլում է օսմաներենը որպես գրավոր և հաղորդակցական լեզու սովորեցնելու ավանդական մեթոդները, որոնցում տեսական բացատրությունները զուգակցվում են տեսողական ու գործնական օժանդակ միջոցների հետ։ Նման դասագրքերը կարևոր դեր են ունեցել օսմանյան ժամանակաշրջանի կրթական միջավայրում՝ լեզվի ուսուցումը մատչելի դարձնելու և սովորողների ընթերցանության ու գրավոր արտահայտման հմտությունները զարգացնելու գործում։ Հրատարակությունը արժեքավոր է օսմաներենի պատմական քերականության, լեզվի դասավանդման մեթոդների, հայերենով կազմված լեզվաբանական ձեռնարկների և հայ-օսմանյան մշակութային ու կրթական կապերի ուսումնասիրության համար։ «Ա տարի» նշումը մատնանշում է դասընթացի առաջին տարին կամ առաջին աստիճանը, սակայն առանց հրատարակության լրացուցիչ մատենագիտական տվյալների հնարավոր չէ հաստատել հրատարակման տարեթիվը, հեղինակը կամ դասագրքի բաժինների ճշգրիտ բովանդակությունը։

History

Աշխատությունը նվիրված է հայերի և վրացիների ծագման հարցի ուսումնասիրությանը և նրանց՝ Փոքր Ասիայի հնագույն բնակչության հետ ունեցած պատմական ու մշակութային կապերի քննությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է քննարկել Հայկական բարձրավանդակի և հարակից տարածքների հնագույն բնակչության էթնիկական կազմավորման գործընթացները, տարբեր ժողովուրդների փոխհարաբերությունները և այն պատմական պայմանները, որոնց ներքո ձևավորվել են հայ և վրաց ժողովուրդների վաղ պատմական ինքնությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են համադրվել պատմական աղբյուրների, հնագիտական տվյալների, տեղանունների, լեզվաբանական նյութերի և հին հեղինակների հաղորդած տեղեկությունների հիման վրա ձևավորված տեսակետները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Փոքր Ասիայի հնագույն ժողովուրդներին և նրանց հնարավոր փոխառնչություններին Հայկական բարձրավանդակի ու Կովկասի բնակչության հետ։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ տարբեր պատմական դարաշրջանների՝ սկսած հնագույն ժամանակներից մինչև ավելի ուշ փուլեր, և փորձել վերականգնել բնակչության տեղաշարժերի, մշակութային շփումների ու քաղաքական փոխազդեցությունների ընդհանուր պատկերը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև էթնոգենեզի խնդիրը, որի ուսումնասիրությունը պահանջում է տարբեր տեսակի աղբյուրների համադրություն և պատմական գործընթացների բազմակողմանի դիտարկում։ Լեզվաբանական տեսանկյունից կարող են քննության առնվել հայերենի, վրացերենի և տարածաշրջանի հնագույն լեզուների միջև հնարավոր կապերը, փոխառությունները, տեղանունները և լեզվական շփումների հետքերը։ Հնագիտական նյութերի օգտագործումը, իր հերթին, հնարավորություն է տալիս համեմատելու տարբեր մշակույթների նյութական ժառանգությունը, բնակավայրերի կառուցվածքը, թաղման ծեսերը, խեցեղենը և այլ հնագիտական համալիրներ։ Աշխատության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ այն փորձում է հայերի և վրացիների վաղ պատմությունը դիտարկել ոչ թե մեկուսացված, այլ Փոքր Ասիայի և Հարավային Կովկասի ավելի լայն պատմամշակութային միջավայրում։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել տարածաշրջանի ժողովուրդների միջև երկարատև շփումները և փոխազդեցությունները՝ միաժամանակ տարբերակելով մշակութային ընդհանրությունները էթնիկական ծագման ուղղակի ապացույցներից։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել հայագետներին, վրացագետներին, հնագետներին, պատմաբաններին, լեզվաբաններին, հնագույն աշխարհի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին և Հայկական բարձրավանդակի ու Կովկասի հնագույն բնակչության պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է բարդ համակարգերի մաթեմատիկական և համակարգչային մոդելավորմանը՝ ստոխաստիկ հաշվարկների և հավանականային մեթոդների կիրառմամբ։ Հետազոտության առանցքում այնպիսի համակարգերի ուսումնասիրությունն է, որոնց վարքագիծը պայմանավորված է մեծ թվով փոխկապակցված տարրերով, պատահական գործոններով, անորոշություններով և ժամանակի ընթացքում փոփոխվող ներքին ու արտաքին ազդեցություններով։ Ստոխաստիկ մոտեցումը հնարավորություն է տալիս համակարգի պարամետրերը և գործընթացները ներկայացնել ոչ միայն հաստատուն կամ միարժեք մեծությունների, այլև հավանականային բնութագրերի միջոցով՝ ավելի իրատեսորեն նկարագրելով իրական համակարգերում հանդիպող տատանումները և անկանխատեսելիությունը։ Ուսումնասիրվում են պատահական գործընթացների, հավանականային բաշխումների, պատահական փոփոխականների և վիճակագրական գնահատման սկզբունքների կիրառման հնարավորությունները բարդ համակարգերի վարքագծի նկարագրման համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մոդելի կառուցվածքի ընտրությանը, սկզբնական տվյալների ձևավորմանը, համակարգի վիճակների միջև անցումների նկարագրմանը և ստացված արդյունքների վիճակագրական մեկնաբանմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է համակարգչային նմանակման մեթոդների կիրառումը, որոնց միջոցով հնարավոր է բազմակի հաշվարկային փորձերի հիման վրա ուսումնասիրել համակարգի հնարավոր վիճակները և գնահատել տարբեր սցենարների իրականացման հավանականությունները։ Այս համատեքստում կարևորվում են Մոնտե Կառլոյի տիպի մոտեցումները և պատահական ընտրանքների վրա հիմնված հաշվարկային մեթոդները, որոնք հատկապես օգտակար են այն դեպքերում, երբ խնդրի ճշգրիտ վերլուծական լուծումը դժվար է կամ գործնականում անհասանելի։ Քննվում են նաև մոդելների ճշգրտության, կայունության և հաշվարկային արդյունավետության հարցերը՝ հաշվի առնելով պատահականության պատճառով առաջացող վիճակագրական սխալները։ Կարևորվում է մոդելավորման արդյունքների բազմակի կրկնությունների հիման վրա գնահատումը, վստահելի վիճակագրական բնութագրերի ստացումը և դրանց համեմատությունը իրական կամ փորձարարական տվյալների հետ։ Բարդ համակարգերի դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև առանձին տարրերի տեղային փոխազդեցություններից ամբողջ համակարգի մակարդակում ձևավորվող վարքագծի ուսումնասիրությունը։ Ստոխաստիկ մոդելավորումը հնարավորություն է տալիս վերլուծելու համակարգի զգայունությունը տարբեր պարամետրերի նկատմամբ, ուսումնասիրելու անորոշությունների տարածումը և գնահատելու հազվադեպ, սակայն համակարգի գործունեության համար նշանակալի իրադարձությունների հնարավոր ազդեցությունը։ Նման մեթոդները կիրառելի են տեխնիկական, ֆիզիկական, կենսաբանական, տնտեսական, տեղեկատվական և զանգվածային սպասարկման համակարգերի ուսումնասիրության մեջ։ Աշխատությունը նպաստում է հավանականային մոդելավորման և հաշվողական մեթոդների համատեղ կիրառման սկզբունքների զարգացմանը՝ բարդ համակարգերի կառուցվածքը, դինամիկան և անորոշության պայմաններում դրանց հնարավոր վարքագիծը առավել ամբողջական նկարագրելու նպատակով։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է հանքաքարի մանրացման համար կիրառվող աղացների էլեկտրաբանեցման համակարգերի աշխատանքային ռեժիմների ուսումնասիրությանը և դրանց տեխնիկատնտեսական ցուցանիշների բարելավման խնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում էլեկտրական շարժաբերի, սնուցման համակարգի և մեխանիկական բեռնվածքի փոխազդեցությունն է հանքաքարի մանրացման տեխնոլոգիական գործընթացի տարբեր պայմաններում։ Աղացի աշխատանքը բնութագրվում է զգալի և փոփոխական մեխանիկական բեռնվածքներով, ինչի պատճառով էլեկտրաշարժիչի ու կառավարման համակարգի աշխատանքային ռեժիմների ճիշտ ընտրությունը կարևոր նշանակություն ունի սարքավորման հուսալիության, արտադրողականության և էներգաարդյունավետության համար։ Ուսումնասիրվում են գործարկման, հաստատված աշխատանքի, բեռնվածքի փոփոխության և անցումային գործընթացների ժամանակ էլեկտրական ու մեխանիկական հիմնական մեծությունների փոփոխությունները՝ հնարավորություն տալով գնահատել շարժաբերի համապատասխանությունը տեխնոլոգիական պահանջներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում էլեկտրաէներգիայի սպառման, շարժիչի բեռնվածության, հզորության գործակցի, պտտման արագության և տեխնոլոգիական ծանրաբեռնվածության միջև գոյություն ունեցող փոխկապակցվածությանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ոչ արդյունավետ աշխատանքային ռեժիմների բացահայտումը և կառավարման այնպիսի սկզբունքների հիմնավորումը, որոնք կարող են նպաստել ավելորդ էներգածախսի նվազեցմանը և սարքավորումների շահագործման կայունության բարձրացմանը։ Դիտարկվում են նաև էլեկտրական շարժաբերի պաշտպանության, վերահսկման և ավտոմատ կառավարման համակարգերի դերը, ինչպես նաև տեխնոլոգիական պարամետրերի փոփոխություններին շարժաբերի հարմարվողականության հնարավորությունները։ Աշխատանքային ռեժիմների վերլուծությունը կարող է իրականացվել հաշվարկային մոդելների, արտադրական չափումների և համակարգի բնութագրերի համեմատական գնահատման միջոցով՝ բացահայտելով էլեկտրական և մեխանիկական ենթահամակարգերի փոխադարձ ազդեցությունները։ Բարելավման ուղղությունները կապված են շարժաբերի ռացիոնալ կառավարման, սարքավորումների աշխատանքային ծանրաբեռնվածության համաձայնեցման, էներգետիկ կորուստների սահմանափակման և տեխնոլոգիական գործընթացի կայունացման հետ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է էլեկտրական շարժաբերի, հանքարդյունաբերական սարքավորումների, ավտոմատ կառավարման և էներգաարդյունավետության վերաբերյալ մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել հանքաքարի մանրացման համակարգերի տեխնիկական հուսալիությունը, շահագործման արդյունավետությունը և էներգետիկ ցուցանիշները։