Права человека в Армении: проблемы теории и истории

Մանկավարժություն

Մանկավարժական և լեզվամեթոդական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է միջնակարգ դպրոցում հայոց լեզվի շարահյուսական համակարգի կարևոր բաղադրիչներից մեկի ուսուցման տեսական և գործնական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում համապատասխան շարահյուսական միավորների քերականական առանձնահատկությունները, նախադասության կառուցվածքում դրանց դերը և սովորողների կողմից նյութի յուրացման ընթացքում առաջացող հիմնական դժվարությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեսական գիտելիքների մատչելի ներկայացմանը, քերականական երևույթների ճանաչման և տարբերակման հմտությունների ձևավորմանը, ինչպես նաև կետադրական կանոնների գիտակցված կիրառմանը։ Վերլուծվում են դասավանդման տարբեր մեթոդների, վարժությունների, օրինակների և ինքնուրույն աշխատանքների կիրառման հնարավորությունները։ Քննարկվում են նաև սովորողների լեզվական մտածողության, գրավոր ու բանավոր խոսքի զարգացման և շարահյուսական վերլուծության կարողությունների կատարելագործման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հիմնավորելու ուսուցման արդյունավետ մեթոդական մոտեցումները և նպաստելու քերականական նյութի առավել համակարգված յուրացմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի ուսուցիչներին, մանկավարժներին, լեզվաբաններին, մեթոդիստներին և բանասիրական կրթություն ստացող ուսանողներին։

Գրականություն

«Սալոմե»-ն ողբերգական պիես է, որը պատմում է Երուսաղեմի թագավոր Հերոդի արքայադստեր՝ Սալոմեի սիրո, կրքի և վրեժի մասին պատմությունը, հիմնված Նոր Կտակարանում հիշատակված դրվագների վրա։ Պիեսը ներկայացնում է մարդկային ցանկությունների, բռնության և քաղաքական խաղերի միջև հակասությունները, և առանձնանում է պոետիկ ու խորհրդանշական լեզվով։ Հիմնական թեմաները․ Սերը, կրքը և վիրավորանքը Վրեժխնդրության և իշխանության հակադրություն Մարդու ներքին հակասությունները և մանուշակների (թաքնված ցանկությունների) դերը Քաղաքական և սոցիալական ազդեցություն մարդկային գործողությունների վրա Խորհրդանշականություն և միստիկ մոտեցում Գրքի առանձնահատկությունները․ Կարճ, բայց ինտենսիվ դրամատիկական պիես՝ խորհրդանշական և սիմվոլիստական ոճով Հարմար է թատերական, գրականագիտության և խորհրդանշական գրականության սիրահարների համար Ուշագրավ պոետիկ լեզու և դրամատիկ կառուցվածք Ներկայացնում է մարդկային սրտի և հոգու խոր հակասություններ

Տնտեսագիտություն

Այս թեման վերաբերում է քաղաքական մարքեթինգի կիրառական նշանակությանը նախընտրական արշավների կազմակերպման և իրականացման գործընթացում Հայաստանի Հանրապետության օրինակով, որտեղ ուսումնասիրվում են քաղաքական ուժերի կողմից կիրառվող ռազմավարությունները՝ ընտրողների վարքագծի վրա ազդեցություն գործելու, քաղաքական ապրանքի (կուսակցություն, առաջնորդ, գաղափարախոսություն) դիրքավորման և հասարակական աջակցություն ձևավորելու նպատակով։ Հետազոտության կենտրոնում են քաղաքական հաղորդակցության գործիքները՝ PR արշավներ, մեդիա ռազմավարություններ, սոցիալական ցանցերի օգտագործում, բրենդինգ և իմիջի ձևավորում, ինչպես նաև ընտրական ծրագրերի «փաթեթավորում»՝ որպես շուկայական առաջարկների համակարգ։ Միաժամանակ դիտարկվում են Հայաստանի ընտրական միջավայրի առանձնահատկությունները՝ փոքր ընտրազանգված, բարձր տեղեկատվական զգայունություն, մեդիա դաշտի ազդեցություն, ինչպես նաև քաղաքական վստահության մակարդակը, որոնք էականորեն պայմանավորում են մարքեթինգային գործիքների արդյունավետությունը։ Հետազոտությունը ընդգծում է նաև սեգմենտավորման և թիրախավորման կարևորությունը՝ ըստ սոցիալ-ժողովրդագրական խմբերի, տարածաշրջանների և արժեքային կողմնորոշումների, ինչպես նաև քաղաքական հաղորդակցության էթիկական սահմանները, որոնք պետք է ապահովեն տեղեկատվության ճշգրտությունն ու մանիպուլյացիայի նվազեցումը։ Ընդհանուր առմամբ, քաղաքական մարքեթինգը դիտարկվում է որպես ժամանակակից ընտրական գործընթացների անբաժանելի բաղադրիչ, որը զգալի ազդեցություն ունի ընտրողների վարքագծի ձևավորման և քաղաքական մրցակցության արդյունավետության վրա։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է Սերգեյ Դովլաթովի ստեղծագործության պոետիկայի հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով նրա արձակի կառուցվածքային, ժանրային և ոճական առանձնահատկությունները։ Վերլուծվում են հեղինակի գեղարվեստական մտածողության ձևավորման սկզբունքները, պատմողական տեխնիկան, հեգնանքի և ինքնահեգնանքի կիրառությունը, ինչպես նաև փաստագրական և գեղարվեստական տարրերի փոխհարաբերությունը նրա ստեղծագործություններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Դովլաթովի արձակում կերպարների կառուցման եղանակներին, առօրյա կյանքի գեղարվեստական վերարտադրությանը, լեզվական պարզության և ենթատեքստային խորության համադրությանը, ինչպես նաև նրա պոետիկայի կապերին ռուսական արձակի ավանդույթի և XX դարի երկրորդ կեսի գրական գործընթացների հետ։ Ուսումնասիրությունը ներկայացնում է համեմատական և տեսական վերլուծություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել Դովլաթովի ստեղծագործական համակարգի, նրա պոետիկայի յուրահատկությունների և ռուս ժամանակակից արձակի զարգացման մեջ ունեցած նշանակալի դերի մասին։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է 1878-1914 թվականներին Օսմանյան կայսրության տարածքում, մասնավորապես Արևմտյան Հայաստանի վեց հիմնական նահանգներում՝ Վանի, Բիթլիսի, Էրզրումի, Խարբերդի, Դիարբեքիրի և Սեբաստիայի վիլայեթներում, հայ բնակչության թվաքանակի վերաբերյալ առկա վիճակագրական տվյալների ուսումնասիրությանը և համեմատական վերլուծությանը։ Հետազոտության առանցքում Օսմանյան կառավարության և Կոստանդնուպոլսի Հայոց պատրիարքարանի կողմից հավաքագրված ու հրապարակված ժողովրդագրական տվյալներն են, դրանց ձևավորման մեթոդաբանությունը, հավաստիության աստիճանը, տարբերությունների պատճառները և քաղաքական նշանակությունը։ Ուսումնասիրությունը հատկապես կարևոր է նրանով, որ տվյալ ժամանակաշրջանում հայ բնակչության թվաքանակի և դրա հարաբերակցության հարցը մյուս էթնիկ ու կրոնական խմբերի նկատմամբ դուրս էր գալիս զուտ ժողովրդագրական վիճակագրության շրջանակներից և անմիջականորեն առնչվում էր Հայկական հարցին, միջազգային դիվանագիտությանը և Օսմանյան կայսրության արևելյան նահանգներում բարեփոխումների իրականացման խնդրին։ Աշխատանքը ներկայացնում է այն հանգամանքները, որոնց պայմաններում բնակչության թվաքանակի վերաբերյալ վիճակագրական տվյալները կարող էին դառնալ քաղաքական ու դիվանագիտական պայքարի կարևոր գործիք։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Բեռլինի պայմանագրից հետո ձևավորված իրավիճակին, երբ արևմտահայաբնակ նահանգներում բնակչության ժողովրդագրական պատկերի վերաբերյալ տվյալները կարևոր նշանակություն ստացան բարեփոխումների անհրաժեշտության և դրանց տարածքային ու քաղաքական հիմնավորման քննարկումներում։ Հետազոտության կարևոր բաժիններից է Օսմանյան պաշտոնական վիճակագրության և Հայոց պատրիարքարանի տվյալների համադրումը։ Ուսումնասիրության մեջ մանրամասն անդրադարձ է կատարվում պատրիարքարանի կողմից 1878-1880 և 1913-1914 թվականներին կազմակերպված մարդահամարներին, դրանց անցկացման ընթացքին, հարցաթերթերի բովանդակությանը, տեղական հոգևոր և վարչական կառույցների մասնակցությանը, ինչպես նաև այն դժվարություններին ու խոչընդոտներին, որոնց հանդիպել են տվյալների հավաքագրման ընթացքում։ Միաժամանակ վերլուծվում են Օսմանյան վիճակագրության առանձնահատկությունները և այն գործոնները, որոնք կարող էին ազդել բնակչության հաշվառման ամբողջականության ու արդյունքների վրա։ Համեմատական տվյալները ցույց են տալիս, որ երկու կառույցների ներկայացրած թվերը էականորեն տարբերվում էին միմյանցից, հատկապես վեց նահանգների հայ բնակչության հաշվարկներում, ինչն ուսումնասիրության մեջ դիտարկվում է ոչ միայն որպես վիճակագրական մեթոդների տարբերության, այլև տվյալ ժամանակաշրջանի քաղաքական իրադրության համատեքստում։ Աշխատանքը փորձում է պարզել, թե որքանով կարող էին վարչական սահմանները, հաշվառման մեթոդները, կրոնական պատկանելության հիմքով բնակչության դասակարգումը, տեղական իշխանությունների գործունեությունը, միգրացիաները և այլ ժողովրդագրական գործընթացներ ազդել վերջնական թվերի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև այն հարցին, թե ինչպես էր բնակչության թվաքանակի խնդիրը ներկայացվում միջազգային դիվանագիտական գործընթացներում, հատկապես այն ժամանակաշրջաններում, երբ հայկական բարեփոխումների հարցը կրկին ակտիվորեն հայտնվում էր միջազգային օրակարգում։ Հետազոտությունը կարևոր աղբյուրագիտական նշանակություն ունի, քանի որ ոչ միայն ներկայացնում է վիճակագրական թվերը, այլև փորձում է գնահատել դրանց՝ որպես պատմական աղբյուրների արժեքը, սահմանափակումները և փոխադարձ համադրելիությունը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս խուսափել որևէ մեկ վիճակագրական համակարգի տվյալները մեխանիկորեն ընդունելուց և խնդիրը դիտարկել ավելի լայն՝ քաղաքական, վարչական, ժողովրդագրական և աղբյուրագիտական համատեքստում։ Աշխատանքի կարևորությունը հատկապես ընդգծվում է Հայոց ցեղասպանության նախօրյակի ժողովրդագրական պատկերը վերականգնելու տեսանկյունից, քանի որ նախապատերազմյան հայ բնակչության թվաքանակի վերաբերյալ տարբեր տվյալները հետագայում նշանակալի դեր են ունեցել ինչպես պատմագիտական ուսումնասիրություններում, այնպես էլ զոհերի թվաքանակի և ցեղասպանության ժողովրդագրական հետևանքների վերաբերյալ քննարկումներում։ Ուսումնասիրությունը նաև հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել Օսմանյան կայսրության բազմազգ և բազմակրոն հասարակության ժողովրդագրական կառուցվածքի մասին՝ ուշադրություն դարձնելով ոչ միայն հայերի բացարձակ թվաքանակին, այլև նրանց տեսակարար կշռին տվյալ տարածքների ընդհանուր բնակչության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է պատմական ժողովրդագրության, աղբյուրագիտության, վիճակագրական վերլուծության և Հայկական հարցի պատմության մոտեցումները՝ բացահայտելու համար արևմտահայության թվաքանակի վերաբերյալ տվյալների ձևավորման, ներկայացման և քաղաքական օգտագործման առանձնահատկությունները 1878-1914 թվականներին։ Այն արժեքավոր է հայոց պատմությամբ, Օսմանյան կայսրության պատմությամբ, Հայկական հարցով, արևմտահայության ժողովրդագրությամբ և Հայոց ցեղասպանության նախապատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Մշակույթ

Այս մատենագիտական տեղեկատվական հրատարակությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության ընթացիկ տեղեկատու-ցանկը՝ ընդգրկելով արվեստագիտության, երաժշտագիտության, թատերագիտության, կինոգիտության, կերպարվեստի պատմության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրություններին նվիրված աշխատություններ։ Ցանկում համակարգված կերպով ներկայացվում են նոր հրատարակություններ, հոդվածներ, ժողովածուներ և մեթոդական նյութեր, որոնք արտացոլում են ժամանակաշրջանի գիտական և ստեղծագործական գործընթացները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական մշակույթի զարգացման միտումներին, արվեստի տարբեր ճյուղերի պատմական ու տեսական ուսումնասիրություններին, ինչպես նաև մշակութային կյանքի կազմակերպման և պետական քաղաքականության վերաբերյալ հրապարակումներին։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես օժանդակ տեղեկատու աղբյուր գիտնականների, գրադարանավարների, արվեստաբանների, ուսանողների և մշակույթի ոլորտի մասնագետների համար՝ ապահովելով արդիական մատենագիտական տեղեկատվություն և նպաստելով գիտական հետազոտությունների համակարգմանը։