Նոր գրքեր պատանիներին : Ինֆորմացիոն ցանկ (1979, Սեպտեմբեր, թիվ 9)

Culture

Այս մատենագիտական և տեղեկատվական աշխատությունը նախատեսված է մշակույթի և արվեստի ոլորտներում հրապարակված նոր գրականության համակարգված ներկայացման, հաշվառման և տարածման համար։ Այն ներառում է տարբեր ժամանակաշրջաններում հրատարակված գրքերի, գիտական հոդվածների, ժողովածուների, ցուցահանդեսային կատալոգների, արվեստագիտական ուսումնասիրությունների և այլ մասնագիտական աղբյուրների վերաբերյալ մատենագիտական տվյալներ՝ հնարավորություն տալով հետազոտողներին, ուսանողներին և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցներին արագ կողմնորոշվել առկա գրականության մեջ։ Աշխատությունում նյութերը դասակարգվում են ըստ թեմատիկ ուղղությունների՝ ընդգրկելով կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, կինոն, ճարտարապետությունը, ժողովրդական մշակույթը, մշակութային քաղաքականությունը և արվեստագիտության այլ ոլորտներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում աղբյուրների նկարագրական ներկայացմանը, հրատարակչական տվյալների ճշգրտությանը և տեղեկատվության մատչելի կազմակերպմանը, ինչը նպաստում է գիտահետազոտական և կրթական գործունեության արդյունավետությանը։ Այսպիսի տեղեկատուները կարևոր դեր են կատարում մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության, գիտական հաղորդակցության և մասնագիտական տեղեկատվության տարածման գործում։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է ցինկի և կապարի բարձր պարունակությամբ սուլֆիդապղնձային խտանյութից արժեքավոր մետաղների համալիր կորզման արդյունավետ տեխնոլոգիայի մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական խնդիրը բազմաբաղադրիչ հանքային հումքի վերամշակման այնպիսի եղանակի ընտրությունն ու հիմնավորումն է, որը հնարավորություն կտա առավել ամբողջականորեն օգտագործել խտանյութում առկա օգտակար բաղադրիչները՝ միաժամանակ նվազեցնելով արժեքավոր մետաղների կորուստները և բարձրացնելով տեխնոլոգիական գործընթացի արդյունավետությունը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են խտանյութի նյութական և հանքաբանական կազմը, դրանում առկա հիմնական ու ուղեկցող մետաղների ձևերը, դրանց փոխազդեցությունները տեխնոլոգիական գործընթացների ընթացքում և տարանջատման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պղնձի, ցինկի, կապարի և այլ արժեքավոր բաղադրիչների կորզման հաջորդականությանը, ինչպես նաև այն պայմանների ընտրությանը, որոնց դեպքում հնարավոր է հասնել դրանց առավել բարձր վերականգնման աստիճանի։ Հետազոտության կարևոր մասը տեխնոլոգիական տարբեր գործընթացների փորձարկումն ու դրանց արդյունքների համեմատական գնահատումն է։ Կարող են ուսումնասիրվել հանքանյութի նախնական մշակման, հիդրոմետալուրգիական կամ պիրոմետալուրգիական եղանակների, տարրալուծման, նստեցման, բաժանման և մաքրման տարբեր փուլեր՝ նպատակ ունենալով մշակել տեխնոլոգիականորեն հիմնավորված գործընթացների ամբողջական հաջորդականություն։ Աշխատության մեջ կարևոր նշանակություն ունի նաև տեխնոլոգիական պարամետրերի՝ ջերմաստիճանի, ռեագենտների քանակի, գործընթացի տևողության, միջավայրի թթվայնության և այլ պայմանների ազդեցության ուսումնասիրությունը։ Մշակվող տեխնոլոգիան կարող է դիտարկվել ոչ միայն մետաղների կորզման աստիճանի, այլև հումքի համալիր օգտագործման, արտադրանքի որակի, թափոնների նվազեցման և գործընթացի տնտեսական արդյունավետության տեսանկյունից։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ բազմամետաղային հանքային հումքի վերամշակման, արժեքավոր մետաղների կորզման արդյունավետության բարձրացման և հանքարդյունաբերական արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել մետալուրգներին, հանքանյութերի հարստացման և վերամշակման մասնագետներին, քիմիկոս-տեխնոլոգներին, հանքարդյունաբերության ոլորտի հետազոտողներին, ինժեներներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Literature

Այս ժողովածուն նվիրված է անգլիացի բանաստեղծների ստեղծագործություններին և նպատակ ունի ընթերցողին ծանոթացնել անգլիական բանաստեղծական ավանդույթի տարբեր դրսևորումներին։ «Ծաղկաքաղ» հասկացությունը մատնանշում է տարբեր հեղինակների երկերից ընտրված հատվածների կամ առանձին ստեղծագործությունների հավաքածու, որի միջոցով ներկայացվում են տվյալ գրականության ուշագրավ նմուշները։ Նման ժողովածուներում կարող են ընդգրկվել տարբեր թեմաներով բանաստեղծություններ՝ սիրո, բնության, մարդկային զգացմունքների, բարոյական արժեքների, հասարակական կյանքի և փիլիսոփայական մտորումների մասին։ Հրատարակությունը կարող էր ծառայել ինչպես գեղագիտական ընթերցանության, այնպես էլ անգլիական գրականության ուսումնասիրության և այլ ժողովուրդների գրական ժառանգության ճանաչման նպատակներին։ XIX դարում նման գրական ընտրանիները կարևոր դեր ունեին եվրոպական գրականության տարածման, թարգմանական մշակույթի զարգացման և հայ ընթերցողին օտարալեզու գրական ավանդույթներին ծանոթացնելու գործում։ Ժողովածուի վերնագիրը հստակորեն մատնանշում է անգլիացի բանաստեղծների ստեղծագործությունների ընտրանի լինելը, սակայն առանց բովանդակության ցանկի կամ բնագրի հնարավոր չէ որոշել ընդգրկված հեղինակների անունները, ստեղծագործությունների վերնագրերը, դրանց բնագրային կամ թարգմանական ձևը և գրական ժամանակաշրջանների ընդգրկումը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում անգլիական պոեզիայի տարածման, հայ գրական միջավայրում եվրոպական գրականության ընկալման և XIX դարի գրական-կրթական հրատարակությունների ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Էժեն Իոնեսկոյի դրամատուրգիայում կերպարների կառուցման սկզբունքների, նրանց հոգեբանական, գաղափարական և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն յուրահատուկ կերպարային համակարգն է, որի միջոցով բացահայտվում են մարդու օտարման, հաղորդակցության դժվարության, անհատականության կորստի, հասարակական պայմանականությունների և գոյության անհեթեթության խնդիրները։ Դրամատուրգի կերպարները հաճախ հեռանում են դասական թատրոնին բնորոշ ամբողջական հոգեբանական բնութագրումից և ներկայանում որպես որոշակի գոյաբանական վիճակներ, վարքագծային ձևեր կամ հասարակական հարաբերություններ արտահայտող գեղարվեստական տիպեր։ Քննվում է նրանց խոսքի և գործողությունների միջև առաջացող հակասությունը, երկխոսությունների խզվածությունը, կրկնությունները, տրամաբանական կապերի թուլացումը և լեզվի աստիճանական իմաստազրկումը, որոնց միջոցով ընդգծվում է մարդկանց միջև իրական հաղորդակցության ճգնաժամը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սովորական առօրյա մարդու կերպարին, որը հայտնվում է անսովոր կամ անհեթեթ իրավիճակներում և ստիպված է դիմակայել շրջապատող իրականության անկանխատեսելի փոփոխություններին։ Հերոսների վարքագծի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու անհատի և զանգվածի, ազատ ընտրության և հարմարվողականության, անձնական ինքնության և հասարակական ճնշման միջև հակադրությունները։ Կարևոր նշանակություն ունեն նաև կերպարների փոխակերպումները, որոնց միջոցով արտաքին իրադարձությունները հաճախ վերածվում են մարդու ներքին կամ հասարակական վիճակի խորհրդանշական արտահայտության։ Ուսումնասիրվում է կոմիկականի և ողբերգականի համադրությունը, քանի որ կերպարների գործողությունների ծիծաղաշարժ կամ գրոտեսկային բնույթը հաճախ ուղեկցվում է միայնության, վախի, անօգնականության և գոյաբանական անորոշության զգացումով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համեմատվել տարբեր դրամաների գլխավոր և երկրորդական կերպարները՝ բացահայտելու կրկնվող կերպարային տիպերը և դրանց փոփոխությունները հեղինակի ստեղծագործական զարգացման ընթացքում։ Կերպարների բնութագրումը դիտարկվում է նաև աբսուրդի թատրոնի գեղագիտության համատեքստում, որտեղ ավանդական սյուժետային ու հոգեբանական տրամաբանության խախտումը դառնում է գեղարվեստական արտահայտչամիջոց։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու Իոնեսկոյի դրամատուրգիական աշխարհի, մարդու գոյության վերաբերյալ նրա գեղարվեստական պատկերացումների և եվրոպական նորագույն դրամայի կերպարակերտման առանձնահատկությունների մասին։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է հայերենի անվանական խմբի կառուցվածքային և շարահյուսական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ մասնավորապես նախադասական ատրիբուտիվ համալիրի կիրառության համատեքստում։ Հետազոտության առանցքում Վ. Ինգվեի առաջադրած վարկածի փորձարկումն է, որի միջոցով ուսումնասիրվում են անվանական խմբի բաղադրիչների փոխհարաբերությունները, դրանց դասավորության օրինաչափությունները և նախադասության կառուցվածքում ունեցած գործառույթները։ Ուսումնասիրությունը հիմնված է հայերեն լեզվական նյութի վրա և նպատակ ունի պարզելու, թե որքանով են տվյալ լեզվի փաստերը համապատասխանում տեսական դրույթներին ու արդյոք անհրաժեշտություն է առաջանում վերանայելու կամ ճշգրտելու առանձին տեսական մոտեցումներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նախադասական ատրիբուտիվ համալիրի կառուցվածքին, դրա բաղադրիչների հաջորդականությանը, անվան և նրան բնորոշող տարրերի կապին, ինչպես նաև այդ կապերի ձևավորման և մեկնաբանման հնարավոր տարբերություններին։ Նյութում լեզվական փաստերը դիտարկվում են ոչ միայն առանձին օրինակների մակարդակում, այլև համակարգային տեսանկյունից՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու հայերենի անվանական խմբի կազմակերպման ընդհանուր օրինաչափությունները։ Աշխատությունը կարևոր է նաև տեսական լեզվաբանության տեսանկյունից, քանի որ հայերենի կոնկրետ նյութի ուսումնասիրության միջոցով անդրադառնում է շարահյուսական կառուցվածքների համընդհանուր և լեզվամասնավոր դրսևորումների փոխհարաբերությանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հայերենի շարահյուսական կառուցվածքի ավելի խորքային ընկալմանը, անվանական խմբի տեսական նկարագրության կատարելագործմանը և լեզվաբանական վարկածների փաստական ստուգմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայերենագիտությամբ, ընդհանուր և տեսական լեզվաբանությամբ, շարահյուսությամբ ու քերականական կառուցվածքների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Culture

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակությունների, գիտական ուսումնասիրությունների և գրական աղբյուրների մատենագիտական տեղեկատվություն՝ ծառայելով որպես ընթացիկ տեղեկատու մասնագետների, հետազոտողների և ընթերցողների համար։ Նյութում ամփոփվում են մշակութային կյանքի տարբեր ոլորտներին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ՝ ներառելով արվեստի պատմության, գրականության, թատրոնի, երաժշտության, կերպարվեստի և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրություններին առնչվող աղբյուրներ։ Հրատարակությունը նպատակ ունի համակարգել և տարածել տեղեկատվություն նոր գրականության վերաբերյալ՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ նյութերի որոնումը, գիտահետազոտական աշխատանքների կազմակերպումը և մշակութաբանական ուսումնասիրությունների իրականացումը։ Այն կարևոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի ոլորտի մասնագետների, ուսանողների և հետազոտողների համար՝ ապահովելով տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և գիտական հրատարակությունների համապարփակ տեղեկատու հիմք։