Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги юным. Информационный указатель (1978, Հունվար, թիվ 1)

Technology

Աշխատությունը նվիրված է քարքարոտ հողերի մշակման համար նախատեսված խորը փխրեցուցիչի հաշվարկային մեթոդի մշակմանը և դրա հիմնական պարամետրերի հիմնավորմանը։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակը հողային շերտի խորքային փխրեցման գործընթացի արդյունավետության բարձրացումն է՝ հաշվի առնելով քարքարոտ հողերի մեխանիկական և ֆիզիկական առանձնահատկությունները, աշխատանքային օրգանների վրա առաջացող բեռնվածությունները և մեքենայի աշխատանքի պայմանները։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են խորքային փխրեցման տեխնոլոգիական գործընթացի տեսական հիմքերը, հողի դիմադրության ձևավորման առանձնահատկությունները, քարերի առկայության ազդեցությունը աշխատանքային օրգանի շարժման և բեռնվածության վրա, ինչպես նաև մեքենայի քարշային և էներգետիկ ցուցանիշները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խորը փխրեցուցիչի կառուցվածքային տարրերի և աշխատանքային օրգանների հիմնական երկրաչափական ու տեխնոլոգիական պարամետրերի ընտրությանը։ Հաշվարկային մեթոդի մշակման միջոցով հիմնավորվում են մշակման խորությունը, աշխատանքային օրգանի չափերը, ձևը, տեղադրման անկյունները, շարքերի և աշխատանքային օրգանների միջև եղած հեռավորությունները, ինչպես նաև աշխատանքի ընթացքում առաջացող ուժերի և էներգետիկ ծախսերի գնահատման եղանակները։ Ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից է տարբեր աշխատանքային պայմանների դեպքում մեքենայի կայուն և արդյունավետ աշխատանքի ապահովումը՝ նվազեցնելով հողի ավելորդ խտացումը, աշխատանքային օրգանների գերբեռնվածությունը և տեխնիկական մաշվածությունը։ Տեսական հաշվարկների և փորձարարական տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել առաջարկվող լուծումների հիմնավորվածությունը, բացահայտել կառուցվածքի առավել արդյունավետ պարամետրերը և որոշել դրանց ազդեցությունը հողի մշակման որակի ու մեքենայի արտադրողականության վրա։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսական մեքենաների նախագծմամբ զբաղվող ինժեներներին, հողամշակման տեխնոլոգիաների մասնագետներին, մեքենաշինական և ագրարային ուղղությունների ուսանողներին ու հետազոտողներին։ Այն նաև գործնական նշանակություն ունի քարքարոտ հողերի պայմաններում աշխատող հողամշակման մեքենաների կատարելագործման, դրանց էներգետիկ արդյունավետության բարձրացման և աշխատանքային ռեժիմների օպտիմալացման տեսանկյունից։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է պոլիեսթերային խեժերի և Հայաստանի տարածքում տարածված լեռնային ապարներից ստացվող լցանյութերի հիման վրա նոր շինարարական կոմպոզիտային նյութերի մշակմանն ու դրանց կիրառման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ շենքերի և կառուցվածքների վերականգնման, վերանորոգման ու ամրացման նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում տարբեր տեսակի բնական հանքային հումքի ֆիզիկամեխանիկական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց մշակման եղանակները և պոլիմերային կապակցանյութերի հետ համատեղ օգտագործման արդյունավետությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կոմպոզիտների բաղադրության օպտիմալացմանը, խեժի և լցանյութի հարաբերակցությանը, մասնիկների չափերին ու կառուցվածքին, ինչպես նաև այդ գործոնների ազդեցությանը ստացվող նյութերի ամրության, կպչունության, խտության, ջրակայունության, մաշակայունության և երկարատև շահագործման հատկությունների վրա։ Ուսումնասիրվում են նոր նյութերի մեխանիկական բնութագրերը տարբեր բեռնվածքների պայմաններում՝ գնահատելով դրանց սեղմման, ձգման և ծռման նկատմամբ դիմադրությունը և համեմատելով ավանդական շինարարական նյութերի համապատասխան ցուցանիշների հետ։ Կարևորվում է կոմպոզիտային նյութերի և գոյություն ունեցող բետոնե, քարե կամ այլ կառուցվածքային տարրերի միջև ամուր կապի ապահովումը, քանի որ վերականգնման աշխատանքների արդյունավետությունը մեծապես կախված է նոր և հին նյութերի համատեղ աշխատանքից։ Քննության են առնվում ճաքերի և վնասված հատվածների վերականգնման, կառուցվածքային տարրերի ամրացման, պաշտպանիչ շերտերի ձևավորման և շենքերի շահագործման ժամկետի երկարացման հնարավոր տեխնոլոգիական լուծումները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում Հայաստանի տեղական հանքային հումքի օգտագործման տնտեսական և տեխնոլոգիական առավելություններին, ինչը կարող է նվազեցնել ներմուծվող նյութերից կախվածությունը և նպաստել տեղական բնական ռեսուրսների առավել արդյունավետ կիրառմանը։ Փորձարարական հետազոտությունների միջոցով որոշվում են տարբեր բաղադրություններով կոմպոզիտների հատկությունները և ընտրվում են այն տարբերակները, որոնք առավել համապատասխան են շինարարական վերականգնման ու ամրացման պահանջներին։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են կիրառվել բնակելի, հասարակական և արդյունաբերական շենքերի, ինժեներական կառույցների և վնասված կառուցվածքային տարրերի վերականգնման գործընթացներում՝ նպաստելով դրանց ամրության, հուսալիության և երկարակեցության բարձրացմանը։

Culture

Երաժշտագիտական, միջնադարագիտական և մշակութաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է երաժշտության ընկալման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը հայ միջնադարյան մեկնողական ավանդույթի շրջանակներում՝ հոգևոր, փիլիսոփայական և գեղագիտական մտածողության պատմական զարգացման համատեքստում։ Քննության են առնվում հայ միջնադարյան հեղինակների պատկերացումները երաժշտության էության, ծագման, նշանակության և մարդու հոգևոր կյանքի հետ դրա փոխառնչությունների վերաբերյալ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երաժշտության և խոսքի, հնչյունի և իմաստի, ներդաշնակության և տիեզերական կարգի փոխհարաբերություններին՝ միջնադարյան աստվածաբանական ու փիլիսոփայական մեկնությունների լույսի ներքո։ Վերլուծվում են երաժշտական մտածողության արտահայտությունները հայ մեկնողական գրականության մեջ, երաժշտության խորհրդանշական նշանակությունը և դրա կապը քրիստոնեական աշխարհընկալման ու ծիսական մշակույթի հետ։ Քննարկվում են հոգևոր երգեցողության, շարականների, սաղմոսերգության և եկեղեցական երաժշտական ավանդույթների ընկալման տեսական ու գեղագիտական հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել միջնադարյան մեկնողական երկերը, աստվածաբանական աշխատությունները, փիլիսոփայական մեկնությունները և երաժշտության վերաբերյալ պատմական վկայությունները՝ դրանց գաղափարական ու մշակութային բովանդակությունը բացահայտելու նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում անտիկ և քրիստոնեական երաժշտափիլիսոփայական պատկերացումների ազդեցությանը հայկական մտավոր ավանդույթի վրա, ինչպես նաև երաժշտության մեկնաբանության ազգային առանձնահատկություններին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայ միջնադարյան երաժշտության պատմության, երաժշտագիտության, հայագիտության, միջնադարյան փիլիսոփայության, աստվածաբանության և հայկական հոգևոր մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Literature

Հրանտ Մաթևոսյանը հայ ժամանակակից գրականության ամենանշանավոր արձակագիրներից և մտավորականներից մեկն է, որի ստեղծագործությունները առանձնանում են խոր հոգեբանականությամբ, գյուղական կյանքի ճշգրիտ պատկերումով և մարդու ներաշխարհի վերլուծությամբ։ Նա ծնվել է Լոռու մարզում՝ Ալավերդու շրջանի Ահնիձոր գյուղում, և իր մանկության ու պատանեկության տարիների գյուղական միջավայրը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա գրական մտածողության ձևավորման վրա։ Մաթևոսյանի ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում մարդը, բնությունը, գյուղական կյանքի բարդ հարաբերությունները և ազգային ինքնության հարցերը։ Նրա հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը», «Աշնան արև», «Տերը», «Օգոստոս», որոնք համարվում են հայ արձակի լավագույն նմուշներից։ Մաթևոսյանի լեզուն առանձնանում է իր պատկերավորությամբ, խորությամբ և փիլիսոփայական շերտերով, որտեղ պարզ առօրյա իրավիճակները վերածվում են մարդկային գոյության մասին խոր մտորումների։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ ընդգծվում է մարդու և բնության անքակտելի կապը, ինչպես նաև բարոյական արժեքների և մարդկային հարաբերությունների կարևորությունը։ Հրանտ Մաթևոսյանը ոչ միայն գրող էր, այլև հասարակական մտածող, ով իր հոդվածներում և ելույթներում անդրադարձել է ազգային, մշակութային և սոցիալական խնդիրներին։ Նրա գրականությունը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ նոր սերնդի գրողների վրա և նպաստել է հայ արձակի զարգացմանը։ Մաթևոսյանի ստեղծագործությունները թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով և ճանաչում են ստացել նաև միջազգային գրական միջավայրում։ Նրա անունը այսօր համարվում է հայ գրականության դասական արժեքներից մեկը, իսկ նրա ստեղծագործությունները շարունակում են ուսումնասիրվել և սիրվել տարբեր սերունդների կողմից։

Linguistics

Գրականագիտական, լեզվաոճաբանական և թարգմանաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Ուիլյամ Շեքսպիրի կատակերգությունների լեզվում ճարտասանական միջոցների կիրառության առանձնահատկությունների և դրանց հայերեն թարգմանության համարժեքության ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում Շեքսպիրի դրամատուրգիական լեզվի գեղարվեստական ինքնատիպությունը, կատակերգական խոսքի կառուցվածքը և ճարտասանական հնարների դերը կերպարների բնութագրման ու ստեղծագործությունների գաղափարական բովանդակության արտահայտման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոխաբերության, համեմատության, հակադրության, կրկնության, բառախաղի, հեգնանքի և ճարտասանական հարցերի կիրառությանը։ Վերլուծվում են նշված միջոցների իմաստային, ոճական և հաղորդակցական գործառույթները՝ հաշվի առնելով դրանց ազդեցությունը երկխոսությունների արտահայտչականության, հումորի և դրամատիկական իրավիճակների ձևավորման վրա։ Քննարկվում են անգլերեն բնագրերի և հայերեն թարգմանությունների լեզվական ու մշակութային տարբերությունները, ինչպես նաև գեղարվեստական արտահայտչամիջոցների փոխանցման ընթացքում առաջացող դժվարությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Շեքսպիրի առանձին կատակերգություններից ընտրված հատվածներ՝ բնագրային և թարգմանական տարբերակների համեմատական վերլուծության միջոցով։ Անդրադարձ է կատարվում թարգմանական համարժեքության, իմաստային ճշգրտության, ոճական համապատասխանության և գեղարվեստական ազդեցության պահպանման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում է թարգմանչական ռազմավարությունների ուսումնասիրությունը, մասնավորապես՝ բառացի թարգմանության, իմաստային վերարտադրության, փոխհատուցման և մշակութային հարմարեցման հնարավորությունների գնահատումը։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Շեքսպիրի ստեղծագործությունների հայերեն թարգմանությունների լեզվաոճական առանձնահատկությունների բացահայտմանը և գեղարվեստական թարգմանության տեսության զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել անգլիական գրականության, համեմատական գրականագիտության, ոճագիտության, ճարտասանության և թարգմանաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Other Subjects

Այս հաշվետվությունը ներկայացնում է 2022 թվականի ընթացքում կատարված աշխատանքների համակարգված ամփոփում, որի նպատակն է ցույց տալ իրականացված գործունեության ծավալը, հիմնական ուղղությունները, ձեռքբերումները և առաջացած խնդիրների լուծման ընթացքը։ Նման փաստաթղթերում սովորաբար ընդգրկվում են աշխատանքային գործընթացների նկարագրությունը ըստ ժամանակահատվածների, կատարված առաջադրանքների տեսակները, դրանց արդյունավետության գնահատումը և արդյունքների համեմատական վերլուծությունը նախորդ շրջանի տվյալների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում աշխատանքի պլանավորման և իրականացման փուլերին՝ ընդգծելով, թե ինչպես են նպատակները վերածվել կոնկրետ գործողությունների և ինչպիսի արդյունքներ են գրանցվել կազմակերպության կամ անհատի գործունեության տարբեր ոլորտներում։ Բացի այդ, հաշվետվությունը կարող է ներառել նաև համագործակցությունների նկարագրություն, օգտագործված մեթոդներ, ռեսուրսների կիրառման արդյունավետություն և ապագա զարգացման ուղղություններ։ Ընդհանուր առմամբ, նման փաստաթուղթը ծառայում է որպես վերահսկման և գնահատման գործիք, որը թույլ է տալիս վերլուծել 2022 թվականի աշխատանքային գործունեության ամբողջական պատկերը և հիմք ստեղծել հաջորդ տարվա ծրագրավորման և բարելավումների համար։