Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionInformatics
Разработка методов определения нескольких инвариантов неавтономных систем и автоматизация вычислительных процедур
Մաթեմատիկական և հաշվողական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ոչ ինքնավար դինամիկական համակարգերի մի շարք ինվարիանտների որոշման մեթոդների մշակմանը և համապատասխան հաշվարկային ընթացակարգերի ավտոմատացման հիմնախնդիրներին։ Քննության են առնվում ժամանակից բացահայտ կախվածություն ունեցող դինամիկական համակարգերի մաթեմատիկական նկարագրության առանձնահատկությունները, դրանց վարքը բնութագրող մեծությունները և ինվարիանտների տեսական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիֆերենցիալ հավասարումներով ներկայացվող համակարգերի կառուցվածքային հատկություններին, պահպանվող մեծությունների հայտնաբերման հնարավորություններին և մաթեմատիկական վերլուծության համապատասխան մեթոդներին։ Վերլուծվում են ինվարիանտների որոշման անալիտիկ և թվային մոտեցումները, հաշվարկային ալգորիթմների կառուցման սկզբունքները և դրանց կիրառելիության պայմանները տարբեր դասերի ոչ ինքնավար համակարգերի համար։ Քննարկվում են նաև սիմվոլային հաշվարկների, համակարգչային հանրահաշվի և ծրագրային գործիքների օգտագործման հնարավորությունները՝ բարդ մաթեմատիկական գործողությունների ավտոմատացման նպատակով։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են հաշվարկային ընթացակարգերի ճշգրտության, կայունության, արդյունավետության և ալգորիթմական բարդության գնահատման հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում մշակվող մեթոդների հնարավոր կիրառություններին դինամիկական համակարգերի որակական վերլուծության, մաթեմատիկական մոդելավորման, կառավարման տեսության և ֆիզիկական գործընթացների հետազոտության բնագավառներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կիրառական մաթեմատիկայի, դիֆերենցիալ հավասարումների, դինամիկական համակարգերի տեսության, հաշվողական մաթեմատիկայի և գիտական ծրագրավորման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-08
History
1978–1979 թվականների ազգագրական և բանահյուսական դաշտային հետազոտությունների արդյունքները․ գիտական նստաշրջանի նյութեր՝ նվիրված Հայաստանում խորհրդային կարգերի հաստատման 60-ամյակին
Ժողովածուն ներկայացնում է 1978–1979 թվականներին իրականացված ազգագրական և բանահյուսական դաշտային հետազոտությունների արդյունքներին նվիրված գիտական նստաշրջանի նյութերը։ Այն արտացոլում է հայ ժողովրդի ավանդական մշակույթի, կենցաղի, սովորույթների, ծեսերի, հավատալիքների և բանավոր ստեղծագործության ուսումնասիրության տարբեր ուղղություններ։ Դաշտային հետազոտությունների կարևորությունը պայմանավորված է անմիջականորեն բնակավայրերում պահպանված մշակութային նյութերի հավաքմամբ, գրանցմամբ և գիտական վերլուծությամբ։ Ազգագրական դիտարկումները հնարավորություն են տալիս բացահայտելու ընտանիքի և համայնքի կյանքը, տնտեսական զբաղմունքները, տոնական ու ծիսական սովորույթները, ժողովրդական գիտելիքները և սերունդների միջև մշակութային ժառանգության փոխանցման ձևերը։ Բանահյուսական նյութերն իրենց հերթին կարևոր տեղեկություններ են պարունակում ժողովրդի պատմական հիշողության, աշխարհայացքի, արժեքային պատկերացումների և ստեղծագործական ավանդույթների մասին։ Ժողովածուն կարևորում է նաև այդ նյութերի գիտական փաստագրման ու պահպանման անհրաժեշտությունը՝ դրանք դիտարկելով որպես ազգային մշակութային ժառանգության անբաժանելի մաս։ Գիտական նստաշրջանի պատմական առիթը նյութերին հաղորդում է նաև ժամանակաշրջանի հասարակական և գիտական միջավայրի առանձնահատկությունները ճանաչելու հնարավորություն։ Հրատարակությունը արժեքավոր է ազգագրագետների, բանագետների, պատմաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների և հայ ժողովրդական մշակույթով հետաքրքրվողների համար։
Updated: 2026-11-03
Political Science
Ազգային ժողովի ատենագրություններ, նիստ Զ
Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային ժողովի վեցերորդ նիստի պաշտոնական ատենագրությունը՝ որպես 19-րդ դարի հայ համայնքային կյանքի և ազգային կառավարման պատմության վավերագրական աղբյուր։ Այն պահպանում է ժողովի գործունեության ընթացքի, քննարկումների և նիստի մասնակիցների արտահայտած դիրքորոշումների մասին տեղեկությունները։ Ատենագրական նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու ազգային ներկայացուցչական մարմնի աշխատանքային կազմակերպումը, հարցերի քննարկման ընթացակարգերը, առաջարկությունների ներկայացման և որոշումների ձևավորման եղանակները։ Դրանք կարևոր են Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի ինքնակառավարման համակարգի, ազգային հաստատությունների փոխհարաբերությունների և հասարակական նշանակության խնդիրների լուծման պատմական գործընթացները հասկանալու համար։ Հրատարակությունը արժեքավոր նյութ է նաև ժամանակաշրջանի պաշտոնական խոսքի, վարչական լեզվի և ժողովական մշակույթի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Նիստերի արձանագրությունները միասին ձևավորում են պատմական փաստաթղթերի կարևոր ամբողջություն, որի միջոցով հնարավոր է հետևել Ազգային ժողովի գործունեության շարունակականությանը, համայնքային կառավարման առանձնահատկություններին և արևմտահայ հասարակական-քաղաքական կյանքի զարգացումներին։
Updated: 2026-11-02
Biology
Структурные и функциональные особенности аргиназы печени лягушек Rana ridibunda в течение онтогенетического развития
Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է գորտերի՝ Rana ridibunda տեսակի լյարդում արգինազա ֆերմենտի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը օնտոգենետիկ զարգացման տարբեր փուլերում։ Աշխատության հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացած է այն բանի վրա, թե ինչպես է այս ֆերմենտի ակտիվությունը, կառուցվածքային կազմակերպվածությունը և կենսաքիմիական հատկությունները փոխվում օրգանիզմի զարգացման ընթացքում։ Արգինազան կարևոր դեր ունի ազոտային փոխանակության գործընթացներում՝ մասնակցելով արգինինի քայքայմանը և միզանյութի առաջացմանը, ուստի դրա գործունեության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու կենդանու նյութափոխանակության կարգավորման մեխանիզմները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են լյարդի ֆերմենտային համակարգի ձևավորման և վերակազմավորման առանձնահատկությունները՝ սկսած զարգացման վաղ փուլերից մինչև հասուն օրգանիզմ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ֆերմենտի ակտիվության տարիքային փոփոխություններին, հնարավոր իզոֆերմենտային ձևերի առկայությանը, սպիտակուցային կառուցվածքի առանձնահատկություններին և տարբեր կենսաքիմիական գործոնների նկատմամբ դրա արձագանքին։ Աշխատանքը նաև հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են օնտոգենեզի ընթացքում փոխվում ազոտային նյութափոխանակության հետ կապված գործընթացները և ինչպես է լյարդի ֆունկցիոնալ հասունացումը կապված ֆերմենտային համակարգերի զարգացման հետ։ Rana ridibunda-ի ընտրությունը որպես հետազոտության օբյեկտ կարևոր է, քանի որ երկկենցաղների զարգացման ընթացքում տեղի են ունենում էական ֆիզիոլոգիական և նյութափոխանակային փոփոխություններ, որոնք կարող են արտացոլվել լյարդի ֆերմենտային ակտիվության մեջ։ Այս առումով ուսումնասիրությունը միավորում է կենսաքիմիական, ֆիզիոլոգիական և զարգացման կենսաբանության մոտեցումները՝ փորձելով բացահայտել ֆերմենտի կառուցվածքի և ֆունկցիայի փոխկապակցվածությունը զարգացման տարբեր փուլերում։ Աշխատության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ ոչ միայն երկկենցաղների նյութափոխանակության առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև օնտոգենեզի ընթացքում ֆերմենտային համակարգերի ձևավորման և կարգավորման ընդհանուր օրինաչափությունների ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-06
Other Subjects
1827 թվականի տարեցույց և օրացույց
Հրատարակությունը նախատեսված է տարվա ժամանակային հաշվարկի, օրերի և ամիսների հերթականության ներկայացման, ինչպես նաև ընթերցողին անհրաժեշտ ամենօրյա տեղեկությունների տրամադրման համար։ Այն միավորում է տարեցույցի և օրացույցի գործառույթները՝ ծառայելով որպես ժամանակի կազմակերպման ու տարբեր ամսաթվերի որոշման գործնական միջոց։ Նմանատիպ օրացույցներում սովորաբար նշվում են ամիսների անվանումները, շաբաթվա օրերը, տոնական և հիշատակի օրերը, կրոնական տոներն ու պահքերը, ինչպես նաև եկեղեցական տարվա կարևոր իրադարձությունները։ Հայկական միջավայրում օրացուցային հրատարակությունները հաճախ առանձնահատուկ նշանակություն են ունեցել, քանի որ ընթերցողին հնարավորություն են տվել համադրելու քրիստոնեական տոմարային համակարգը հայկական թվականության հետ և կողմնորոշվելու տարբեր ժամանակագրական հաշվարկներում։ Դրանք կարող էին ներառել նաև սրբերի հիշատակության օրեր, եկեղեցական արարողությունների վերաբերյալ նշումներ և տարվա ընթացքում կատարվող ծիսական իրադարձությունների մասին տեղեկություններ։ Նման հրատարակությունները կարևոր էին հոգևորականների, ուսուցիչների, վաճառականների, արհեստավորների և առօրյա կյանքում ամսաթվերի ճշգրիտ հաշվարկի կարիք ունեցող մարդկանց համար։ Բացի գործնական նշանակությունից՝ օրացույցը արժեքավոր աղբյուր է ժամանակաշրջանի տոմարային պատկերացումների, հայկական թվականության կիրառության և հայ համայնքների հոգևոր ու հասարակական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև վկայում է հայկական տպագրության միջոցով ժամանակի հաշվարկման և գիտելիքի տարածման ավանդույթի շարունակականության մասին։
Updated: 2026-11-09
Other Subjects
Վարկային փաթեթ
Այս աշխատությունը նվիրված է վարկային փաթեթի էությանը, կառուցվածքին և կիրառման առանձնահատկություններին ժամանակակից բանկային և ֆինանսական համակարգում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է վարկային փաթեթը՝ որպես տարբեր վարկատեսակների, պայմանների և ֆինանսական գործիքների համադրություն, որը բանկերը կամ ֆինանսական կազմակերպությունները առաջարկում են հաճախորդներին՝ նրանց տարբեր կարիքների բավարարման նպատակով։ Հեղինակը անդրադառնում է վարկային փաթեթների հիմնական բաղադրիչներին՝ սպառողական վարկեր, հիփոթեքային վարկեր, բիզնես վարկեր, վարկային քարտեր և օվերդրաֆթներ՝ բացատրելով դրանց տրամադրման պայմանները, տոկոսադրույքների ձևավորումը և մարման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարկային ռիսկերի գնահատմանը, վարկունակության վերլուծությանը և ապահովագրական ու գրավային պահանջներին, որոնք կարևոր դեր ունեն վարկային փաթեթների կայունության ապահովման գործում։ Գրքում քննարկվում են նաև բանկերի կողմից վարկային փաթեթների ձևավորման ռազմավարությունները՝ շուկայի հատվածավորում, հաճախորդների կարիքների ուսումնասիրություն և մրցակցային առավելությունների ստեղծում։ Վերլուծվում է վարկային փաթեթների դերը ֆինանսական հասանելիության ընդլայնման, փոքր և միջին բիզնեսի զարգացման և տնտեսական ակտիվության խթանման գործում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական հիմքերը և գործնական մոտեցումները՝ օգտակար լինելով ֆինանսիստների, բանկային ոլորտի մասնագետների, տնտեսագետների և ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-23