Новые аспекты ранней диагностики, медикаментозной терапии и профилактики флеботромбозов сетчатки

Biology

Կենսաբանական թաղանթները բջջի և նրա օրգանելների սահմանազատող, ընտրողաբար թափանցելի կառուցվածքներ են, որոնք ապահովում են բջջի ներքին միջավայրի կայունությունը և նրա փոխազդեցությունը արտաքին միջավայրի հետ։ Դրանց հիմնական բաղադրիչը լիպիդային երկշերտն է, որը կազմված է ֆոսֆոլիպիդներից, որոնց հիդրոֆիլ գլուխները ուղղված են դեպի ջրային միջավայր, իսկ հիդրոֆոբ պոչերը՝ դեպի ներս՝ ձևավորելով պաշտպանիչ շերտ։ Այս կառուցվածքի մեջ տեղակայված են նաև սպիտակուցներ, որոնք կարող են լինել տրանսպորտային, ռեցեպտորային կամ կառուցվածքային և ապահովում են նյութերի տեղափոխումը, ազդանշանների ընկալումը և բջջային կապը։ Կենսաբանական թաղանթները կատարում են ընտրողական թափանցելիության ֆունկցիա՝ թույլ տալով որոշ նյութերի անցումը բջջի ներս կամ դուրս և արգելելով մյուսների մուտքը, ինչը կարևոր է նյութափոխանակության և հոմեոստազի պահպանման համար։ Դրանք նաև մասնակցում են էներգետիկ գործընթացներին, օրինակ՝ միտոքոնդրիաների և քլորոպլաստների թաղանթներում տեղի ունեցող ռեակցիաներին, որոնք կապված են ATP-ի սինթեզի հետ։ Բացի այդ, թաղանթները կարևոր դեր ունեն բջիջների միջև հաղորդակցման մեջ՝ ապահովելով ազդանշանների փոխանցում և բջջային ճանաչում։ Ընդհանուր առմամբ, կենսաբանական թաղանթները բջջի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ հիմքերից են, որոնք ապահովում են կյանքի համար անհրաժեշտ կարգավորված գործընթացների իրականացումը։

Economics

Ինֆլյացիան տնտեսական երևույթ է, որը բնութագրվում է ապրանքների և ծառայությունների ընդհանուր գների մակարդակի շարունակական աճով և փողի գնողունակության նվազմամբ։ Այսինքն՝ նույն գումարով ժամանակի ընթացքում հնարավոր է ձեռք բերել ավելի քիչ ապրանքներ, քան նախկինում։ Ինֆլյացիայի էությունը կապված է տնտեսության մեջ փողի և ապրանքների միջև անհավասարակշռության հետ, երբ փողի զանգվածի աճը գերազանցում է արտադրության և ծառայությունների աճը։ Ինֆլյացիան կարող է առաջանալ տարբեր պատճառներով՝ պահանջարկի աճից, երբ սպառողները ցանկանում են ավելի շատ գնել, քան տնտեսությունը կարող է առաջարկել, կամ առաջարկի կրճատումից, երբ արտադրությունը նվազում է, օրինակ՝ հումքի թանկացման կամ ճգնաժամերի պատճառով։ Բացի այդ, ինֆլյացիայի վրա կարող են ազդել նաև պետական բյուջեի դեֆիցիտը, վարկավորման ընդլայնումը և արտաքին տնտեսական գործոնները։ Ինֆլյացիան ունի տարբեր տեսակներ՝ չափավոր, արագացող և հիպերինֆլյացիա, որոնցից յուրաքանչյուրն արտահայտում է գների աճի տարբեր արագություններ և տնտեսական հետևանքներ։ Չափավոր ինֆլյացիան որոշ դեպքերում կարող է նույնիսկ խթանել տնտեսական ակտիվությունը, սակայն բարձր ինֆլյացիան հանգեցնում է բնակչության կենսամակարդակի անկման, խնայողությունների արժեզրկման և տնտեսական անկայունության։ Կառավարությունները և կենտրոնական բանկերը փորձում են վերահսկել ինֆլյացիան դրամավարկային քաղաքականության միջոցով՝ կարգավորելով փողի շրջանառությունը, տոկոսադրույքները և տնտեսական աճը։ Ինֆլյացիայի էությունը հասկանալը կարևոր է, քանի որ այն անմիջականորեն ազդում է յուրաքանչյուր մարդու կյանքի վրա՝ սկսած եկամուտներից մինչև առօրյա ծախսեր և ֆինանսական պլանավորում։

History

Այս աշխատությունը նվիրված է աշխարհաբար լեզվով գրված և տպագրված գրքերի զարգացման պատմությանը հայ տպագրության սկզբից մինչև 1850 թվականը՝ ներկայացնելով այդ ժամանակահատվածի գրական-մշակութային գործընթացների ամբողջական պատկերը։ Այն ներառում է առաջաբան, որտեղ քննարկվում են հայ տպագրության ձևավորման պատմական պայմանները, աշխարհաբար գրականության աստիճանական ձևավորումը և դրա դերը հայ հասարակական ու կրթական կյանքի զարգացման մեջ, ինչպես նաև մատենագիտական ցանկ, որտեղ համակարգված կերպով ներկայացված են տվյալ ժամանակաշրջանում լույս տեսած հիմնական աշխատությունները, դրանց հեղինակները, տպագրության վայրերն ու տարիները։ Ուշադրություն է դարձվում այն փաստին, թե ինչպես է աշխարհաբար լեզուն աստիճանաբար սկսել փոխարինել գրաբարին որոշ գործառույթներում՝ դառնալով ավելի հասկանալի լայն ընթերցող հանրության համար և նպաստելով գրագիտության տարածմանը։ Աշխատությունը կարևոր աղբյուր է հայ գրքի պատմության, մատենագիտության և լեզվական զարգացման ուսումնասիրության համար, քանի որ այն ոչ միայն փաստագրում է տպագիր ժառանգությունը, այլ նաև բացահայտում է մշակութային և հասարակական փոփոխությունները, որոնք ազդել են հայ գրականության ձևավորման վրա։

Culture

Աշխատությունը նվիրված է հայ ազգային էպիկական ժառանգության կարևորագույն դրսևորումներից մեկի և դրա գրական մշակումների նկարազարդումների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով բանավոր խոսքի, գրական տեքստի և տեսողական արվեստի փոխազդեցությունը։ Գրքում ուշադրություն է դարձվում էպոսի կերպարների, դրվագների, միջավայրի և գաղափարական բովանդակության գեղարվեստական մեկնաբանություններին, որոնք տարբեր նկարիչների ստեղծագործություններում ստացել են ինքնատիպ տեսողական արտահայտություն։ Ուսումնասիրվում են նկարազարդումների ձևավորման առանձնահատկությունները, կերպարների պատկերային լուծումները, կոմպոզիցիոն կառուցվածքը, գունային մտածողությունը, գրաֆիկական ոճը և ազգային մշակութային տարրերի կիրառությունը։ Առանձին դիտարկվում են նաև էպոսի գրական մշակումների նկարազարդումները՝ ցույց տալու համար, թե ինչպես են գրական տեքստի փոփոխություններն ու մեկնաբանությունները ազդում դրա տեսողական ներկայացման վրա։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու հայկական էպիկական նյութի պատկերավորման զարգացման ընթացքին և բացահայտելու տարբեր ժամանակաշրջանների գեղարվեստական մտածողության ազդեցությունը նկարազարդումների լեզվի վրա։ Հատուկ նշանակություն ունի ժողովրդական ավանդույթների, ազգային կերպարվեստի և ժամանակակից գեղարվեստական միջոցների համադրության ուսումնասիրությունը, քանի որ հենց այդ փոխազդեցության միջոցով են ձևավորվում էպոսի տեսողական ինքնատիպ կերպարներն ու պատկերային համակարգերը։ Գրքում նկարազարդումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես գրական ստեղծագործությունը ուղեկցող պատկերային նյութ, այլև որպես ինքնուրույն գեղարվեստական մեկնաբանություն, որը կարող է ընդգծել տեքստի գաղափարական, հուզական և խորհրդանշական շերտերը։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ մշակութային ժառանգության ուսումնասիրման տեսանկյունից և կարող է հետաքրքրել արվեստաբաններին, գրականագետներին, մշակութաբաններին, նկարիչներին, գրքի ձևավորմամբ զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին, հետազոտողներին և հայկական էպիկական ու պատկերագրական մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

History

Այս գիտական-պատմագիտական աշխատանքը նվիրված է Ամենայն հայոց կաթողիկոս Վազգեն Ա-ի հասարակական և մշակութային գործունեության բազմակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով նրա դերակատարությունը հայ եկեղեցու, ազգային ինքնության պահպանման և մշակութային կյանքի զարգացման գործընթացներում։ Գրքում վերլուծվում է նրա գործունեությունը հատկապես Խորհրդային Հայաստանի և սփյուռքի պայմաններում՝ ընդգծելով եկեղեցու դիրքի ամրապնդման, հոգևոր արժեքների պահպանման և ազգային համախմբման ուղղությամբ իրականացված նախաձեռնությունները։ Հեղինակը ներկայացնում է Վազգեն Ա-ի ներդրումը կրթամշակութային ոլորտում՝ հոգևոր կրթության զարգացման, հրատարակչական գործունեության խթանման և երիտասարդության հոգևոր դաստիարակության ուղղություններով։ Աշխատության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա միջեկեղեցական և միջազգային կապերին, ինչպես նաև հայ եկեղեցու հեղինակության բարձրացմանը համաշխարհային քրիստոնեական հարթակում։ Միաժամանակ դիտարկվում է նրա հասարակական գործունեության ազդեցությունը ազգային ինքնագիտակցության և մշակութային ժառանգության պահպանման վրա։ Գիրքը նախատեսված է եկեղեցաբանների, պատմաբանների, մշակութաբանների, աստվածաբանների և հայ ազգային-եկեղեցական կյանքի ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Mathematics

Աշխատությունը նվիրված է պտտվող զանգվածային մարմինների կողմից տարածաժամանակի կառուցվածքի վրա առաջացվող ազդեցությունների ուսումնասիրությանը և դրանց դրսևորմանը գրավիտացիայի ընդհանրացված կամ փոփոխված տեսություններում։ Հետազոտության առանցքում ընդհանուր հարաբերականության շրջանակում հայտնի շրջանակի քարշման երևույթն է, ըստ որի պտտվող զանգվածը կարող է ազդեցություն ունենալ իրեն շրջապատող տարածաժամանակի երկրաչափության վրա և առաջացնել մոտակայքում շարժվող մարմինների ուղեծրային պարամետրերի ու գիրոսկոպների կողմնորոշման լրացուցիչ փոփոխություններ։ Քննվում է այս ազդեցության մաթեմատիկական նկարագրությունը թույլ գրավիտացիոն դաշտի մոտավորությամբ և պտտվող զանգվածային աղբյուրների դեպքում տարածաժամանակի համապատասխան հատկությունների հիման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ուղեծրերի պրեցեսիային, անկյունային մոմենտի ազդեցությանը և գրավիտացիոն դաշտի գրավիտոմագնիսական բաղադրիչի ֆիզիկական մեկնաբանությանը։ Հետազոտության մյուս կարևոր ուղղությունը վերաբերում է ընդհանուր հարաբերականությունից տարբերվող կամ այն ընդլայնող գրավիտացիոն մոդելներին։ Դիտարկվում է, թե դաշտային հավասարումների, գրավիտացիոն գործողության կամ տարածաժամանակի երկրաչափական նկարագրության փոփոխությունները ինչպես կարող են անդրադառնալ պտտվող մարմնի շուրջ ձևավորվող գրավիտացիոն դաշտին և համապատասխան պրեցեսիոն երևույթներին։ Համեմատական վերլուծության միջոցով հնարավոր է գնահատել, թե տարբեր տեսական մոդելներում ինչպիսի շեղումներ կարող են առաջանալ դասական հարաբերականության կանխատեսումներից և որ ֆիզիկական մեծություններն են առավել զգայուն նման փոփոխությունների նկատմամբ։ Կարևորվում է թույլ դաշտի սահմանում ստացվող արդյունքների ուսումնասիրությունը, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս տեսական արտահայտությունները կապել աստղաֆիզիկական և ճշգրիտ գրավիտացիոն չափումների հետ։ Քննարկվում է նաև այն հարցը, թե պտտման հետ կապված գրավիտացիոն ազդեցությունների չափումները որքանով կարող են ծառայել տարբեր գրավիտացիոն տեսությունների սահմանափակման կամ դրանց կանխատեսումների համեմատության համար։ Տեսական ուսումնասիրության մեջ նշանակություն ունեն տարածաժամանակի մետրիկական հատկությունները, մարմնի զանգվածը և անկյունային մոմենտը, փորձնական մասնիկի շարժման բնութագրերը և դիտարկվող համակարգի երկրաչափական պայմանները։ Նման խնդիրների ուսումնասիրությունը կապ է ստեղծում հարաբերականության ընդհանուր տեսության, դիֆերենցիալ երկրաչափության, երկնային մեխանիկայի և ժամանակակից աստղաֆիզիկայի միջև։ Աշխատությունը նպաստում է պտտվող գրավիտացիոն աղբյուրների շուրջ տեղի ունեցող ռելյատիվիստական երևույթների ավելի խորքային ըմբռնմանը և հնարավորություն է տալիս տեսական մակարդակում ուսումնասիրել, թե փոփոխված գրավիտացիոն մոտեցումները ինչպիսի նոր առանձնահատկություններ կարող են ներմուծել տարածաժամանակի դինամիկայի և դիտելի գրավիտացիոն ազդեցությունների նկարագրության մեջ։