Պետական հատվածի գործունեության աառաջարկը և պահանջարկը. Կոլեկտիվ շուկայական գործունեությունների նմանություններն ու տարբերությունները

Literature

Հրատարակությունը ներկայացված է որպես վեպ՝ կենտրոնանալով Վարդգիս անունով հերոսի կամ կերպարի շուրջ ծավալվող պատմության վրա։ Վերնագիրը հուշում է անհատական կերպարի միջոցով մարդկային հարաբերությունների, կյանքի հանգամանքների և հասարակական միջավայրի գեղարվեստական պատկերման հնարավորության մասին։ Վեպի ժանրային կառուցվածքը ենթադրում է դեպքերի հաջորդական զարգացում, կերպարների փոխհարաբերությունների բացահայտում և պատմողական ընթացքի միջոցով որոշակի գաղափարների կամ խնդիրների ներկայացում։ Նման ստեղծագործությունները կարող են անդրադառնալ անհատի ներաշխարհին, նրա ընտրություններին, հասարակության հետ ունեցած կապերին և այն հակասություններին, որոնք ձևավորում են մարդկային ճակատագիրը։ Սակայն միայն մատենագիտական վերնագրի հիման վրա հնարավոր չէ հստակեցնել սյուժեն, մյուս գործող անձանց կամ ստեղծագործության հիմնական գաղափարական ուղղությունը։ Այն կարելի է դիտարկել 19-րդ դարի հայ արձակի զարգացման և վեպի ժանրի տարածման համատեքստում։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գեղարվեստական գրականության պատմության, Կալկաթայի հայկական տպագրական ու մշակութային կյանքի և հայ համայնքներում գրական ստեղծագործությունների տարածման ուսումնասիրության համար։ Այն նաև կարևոր նյութ է՝ հասկանալու, թե ինչպես է վեպի ժանրը ներգրավվել հայ ընթերցողական մշակույթի ձևավորման գործընթացում։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի բուսական ծածկույթի աշխարհագրական տարածվածության, տեսակային բազմազանության և բնական պայմաններով պայմանավորված առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հեղինակ Ալեքսանդր Գրոսհեյմը ներկայացնում է Հայաստանի տարածքի բուսականության հիմնական տիպերը՝ ընդգծելով երկրի աշխարհագրական դիրքի, լեռնային ռելիեֆի, բարձրության գոտիականության և կլիմայական պայմանների ազդեցությունը բուսական համակեցությունների ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կիսաանապատային, տափաստանային, անտառային, մերձալպյան և ալպյան բուսականության տարածման օրինաչափություններին, դրանց բնորոշ հատկանիշներին և փոխադարձ կապերին։ Դիտարկվում են տարբեր բնական գոտիների բուսական կազմի տարբերությունները, բուսական համակեցությունների կառուցվածքը և դրանց ձևավորման պատմաաշխարհագրական նախադրյալները։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի բուսական աշխարհի հարստությանը, առանձին շրջանների բուսաաշխարհագրական առանձնահատկություններին և բնական միջավայրի բազմազանությանը։ 1928 թվականին հրատարակված այս գիտական ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի բուսական ծածկույթի պատմական վիճակի ճանաչման, հետագա բուսաբանական հետազոտությունների հետ համեմատությունների իրականացման և տարածաշրջանի բնական լանդշաֆտների փոփոխությունների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել բուսաբանների, աշխարհագրագետների, էկոլոգների, բնապահպանների, կենսաբանների և Հայաստանի բնական աշխարհագրությամբ ու բուսականությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների և ուսանողների համար։

Technology

Շինարարական և ինժեներական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է թեթև և ծանր բետոններից կառուցված կարկասային շենքերի վարքի համեմատական ուսումնասիրությանը սեյսմիկ ազդեցությունների պայմաններում։ Քննության են առնվում տարբեր խտություն և ֆիզիկամեխանիկական հատկություններ ունեցող բետոնների կիրառմամբ կառուցված շենքերի դինամիկական բնութագրերը, զանգվածի և կոշտության ազդեցությունը կառուցվածքի արձագանքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկրաշարժային բեռնվածքների պայմաններում առաջացող տեղաշարժերին, ներքին ուժերին, տատանման առանձնահատկություններին և կառուցվածքային տարրերի լարվածադեֆորմացիոն վիճակին։ Վերլուծվում են թեթև ու ծանր բետոնների կիրառման դեպքում շենքի ընդհանուր զանգվածի, կարկասի կոշտության և սեյսմիկ ուժերի միջև ձևավորվող փոխկապակցվածությունները։ Քննարկվում են նաև հաշվարկային մոդելների ընտրության, կառուցվածքային լուծումների արդյունավետության գնահատման և սեյսմակայունության ապահովման հետ կապված նախագծային հարցերը։ Համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տարբեր տեսակի բետոնների ազդեցությունը կարկասային շենքերի սեյսմիկ արձագանքի վրա և հիմնավորելու համապատասխան կառուցվածքային լուծումների ընտրությունը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել շինարարական կոնստրուկցիաների, սեյսմակայուն շինարարության և կառուցվածքային մեխանիկայի ոլորտների մասնագետների համար։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է անգլերենում հարցական և հրամայական նախադասությունների իլլոկուտիվ գործառույթների դրսևորման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ խոսքային ակտերի տեսության, գործաբանության և հաղորդակցական լեզվաբանության շրջանակներում։ Դիտարկվում են հարցական և հրամայական նախադասությունների կառուցվածքային, իմաստաբանական ու գործաբանական առանձնահատկությունները, դրանց հաղորդակցական նպատակները և խոսողի մտադրության արտահայտման միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նախադասության քերականական ձևի և իրական հաղորդակցական գործառույթի փոխհարաբերությանը, ինչպես նաև ուղղակի և անուղղակի խոսքային ակտերի տարբերակմանը։ Քննարկվում են հարցական կառույցների միջոցով տեղեկություն ստանալու, խնդրանք, առաջարկ, հորդոր, կասկած կամ գնահատական արտահայտելու հնարավորությունները, ինչպես նաև հրամայական նախադասությունների կիրառությունը հրահանգի, խորհրդի, հրավերի, նախազգուշացման և թույլտվության համատեքստերում։ Անդրադարձ է կատարվում հաղորդակցական իրավիճակի, խոսակիցների փոխհարաբերությունների, սոցիալական դերերի, քաղաքավարության սկզբունքների և համատեքստային գործոնների ազդեցությանը իլլոկուտիվ նշանակության ձևավորման վրա։ Կարևորվում են հնչերանգի, բառային ընտրության, եղանակավորող միջոցների և շարահյուսական կառուցվածքների դերը խոսքային մտադրությունների արտահայտման ու մեկնաբանման գործընթացում։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել անգլերենի հաղորդակցական համակարգի առավել խորքային ըմբռնմանը, խոսքային ակտերի գործառական դասակարգման կատարելագործմանը և օտար լեզուների ուսուցման գործաբանական մոտեցումների զարգացմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, անգլերենի մասնագետների, թարգմանաբանների, հաղորդակցական լեզվաբանության հետազոտողների, դասախոսների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Philosophy

Կրոնագիտական և պատմաբանասիրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քրիստոնեական պարականոն գրականության կարևոր հուշարձաններից մեկի պատմաքննական ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում բնագրի ծագման, ձևավորման, տարածման և տարբեր խմբագրությունների հետ կապված խնդիրները, ինչպես նաև դրա տեղը վաղ քրիստոնեական գրական ավանդության շրջանակում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմողական նյութի կառուցվածքին, կերպարներին, կրոնական մոտիվներին և կանոնական ավետարանների հետ ունեցած բովանդակային ու գաղափարական առնչություններին։ Վերլուծվում են բնագրում պահպանված ավանդությունները, դրանց պատմական հիմքերի գնահատման հնարավորությունները և տարբեր աղբյուրների փոխազդեցության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նաև ձեռագրական ավանդույթի, թարգմանությունների, տարբերակների և տեքստաբանական համեմատության հետ կապված հարցերը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել երկի պատմական զարգացման ընթացքը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու պարականոն ավետարանական գրականության ձևավորման, վաղ քրիստոնեական պատկերացումների և դրանց հետագա մշակութային ազդեցության վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կրոնագիտության, աստվածաբանության, աղբյուրագիտության, վաղ քրիստոնեական գրականության և տեքստաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

History

XIX դարի առաջին կեսի հայ-ռուսական քաղաքական և հասարակական հարաբերություններին վերաբերող պաշտոնական բնույթի պատմական փաստաթուղթ է, որը ներկայացնում է Ռուսաց կայսր Նիկոլայ Առաջինի՝ Վրաստանում բնակվող հայ ժողովրդին ուղղված կայսերական հռչակագիրը։ Փաստաթուղթն արտացոլում է Ռուսական կայսրության իշխանությունների և Անդրկովկասի հայ բնակչության միջև ձևավորված վարչական, քաղաքական ու հասարակական հարաբերությունների պատմական իրողությունները, ինչպես նաև կայսերական իշխանության կողմից հայ համայնքին ուղղված պաշտոնական հաղորդակցության ձևերն ու լեզվական առանձնահատկությունները։ Հռչակագրի հիմնական գաղափարական առանցքը կայսեր բարեհաճության, ողորմածության և հովանավորության մասին պաշտոնական հայտարարությունն է, որի միջոցով ներկայացվում է միապետի վերաբերմունքը հայ ժողովրդին և ընդգծվում նրա իշխանության ներքո բնակվող ժողովուրդների նկատմամբ պետական հոգածության գաղափարը։ Փաստաթղթի բովանդակությունը կարևոր է դիտարկել XIX դարի սկզբի տարածաշրջանային քաղաքական զարգացումների համատեքստում, երբ Արևելյան Հայաստանի և Վրաստանի տարածքները գտնվում էին Ռուսական կայսրության ընդլայնվող քաղաքական ազդեցության պայմաններում, իսկ հայ բնակչության հասարակական, կրոնական և համայնքային կյանքում տեղի էին ունենում էական փոփոխություններ։ Այդ ժամանակաշրջանում հայ հասարակության համար առանձնահատուկ նշանակություն ունեին ազգային-եկեղեցական կառույցների պահպանումը, համայնքային իրավունքների կարգավորումը, կրթական հաստատությունների զարգացումը, առևտրական գործունեության ընդլայնումը և նոր վարչական համակարգին հարմարվելու խնդիրները։ Հռչակագիրը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև որպես պետական իշխանության և ազգային համայնքի փոխհարաբերությունների արտահայտություն, քանի որ նման փաստաթղթերը ոչ միայն տեղեկացնում էին կայսերական որոշումների և վերաբերմունքի մասին, այլև ձևավորում էին իշխանության ու հասարակության միջև պաշտոնական հաղորդակցության գաղափարական շրջանակը։ Պատմական և քաղաքական տեսանկյունից կարևոր է նաև կայսերական իշխանության լեզվի ուսումնասիրությունը, որտեղ բարեհաճության, ողորմածության, հովանավորության և հավատարմության գաղափարները ներկայացվում էին որպես միապետական կառավարման օրինաչափ բաղադրիչներ։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին Ռուսական կայսրության պետական կառույցները դիմում տարբեր ժողովուրդների և ինչպիսի պաշտոնական ձևակերպումներ էին կիրառվում նրանց հետ հարաբերություններում։ Գրական-լեզվական առումով հռչակագիրը հետաքրքրություն է ներկայացնում XIX դարի պաշտոնական հայերեն գրավոր խոսքի, վարչական բառապաշարի, կայսերական փաստաթղթերի թարգմանական ու հրատարակչական ավանդույթների ուսումնասիրության համար։ Դրա լեզուն և ձևակերպումները կարևոր նյութ են պետական-պաշտոնական ոճի զարգացման, հայերեն վարչական գրագրության և ժամանակաշրջանի քաղաքական տերմինաբանության հետազոտության տեսանկյունից։ Հատուկ պատմամշակութային նշանակություն ունի հրատարակության կապը Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցի տպարանի հետ։ Ներսիսյան դպրոցը XIX դարում դարձավ հայ կրթական, հասարակական և մշակութային կյանքի կարևոր կենտրոններից մեկը՝ նպաստելով հայերեն գրքի հրատարակությանը, կրթության տարածմանը և ազգային մտավոր կյանքի զարգացմանը։ Դպրոցի տպագրական գործունեությունը կարևոր դեր է ունեցել նաև պաշտոնական, կրոնական, կրթական և հասարակական բնույթի նյութերի տարածման գործում։ Այս առումով հրատարակությունը վկայում է հայ տպագրության՝ ազգային համայնքի և պետական իշխանությունների միջև հաղորդակցության պահպանման ու տարածման գործում ունեցած դերի մասին։ Այն արժեքավոր պատմական սկզբնաղբյուր է հայ-ռուսական հարաբերությունների, Վրաստանի հայ համայնքի պատմության, XIX դարի կայսերական վարչական քաղաքականության, հայ հասարակական կյանքի և Թիֆլիսի տպագրական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Հատկապես կարևոր է պատմաբանների, քաղաքագետների, հայագետների, իրավունքի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների և մատենագետների համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հայ ժողովրդի պատմական ճակատագրի, պետական իշխանության և ազգային ինքնության փոխհարաբերությունները XIX դարի քաղաքական միջավայրում։