Պետական ծախսերի կառավարման համակարգը և դրա կատարելագործման ուղղությունները Հայաստանի Հանրապետությունում

Law

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տնտեսական ընկերությունների լուծարման իրավական կարգավորման հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով կորպորատիվ իրավունքի և տնտեսական հարաբերությունների զարգացման արդի մարտահրավերները։ Գրքում մանրամասն վերլուծվում են իրավաբանական անձանց լուծարման տարբեր հիմքերը, այդ գործընթացի փուլերը և իրավական հետևանքները՝ ներառյալ կամավոր և հարկադիր լուծարման առանձնահատկությունները, պարտատերերի իրավունքների պաշտպանությունը և պարտավորությունների կատարման մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ՀՀ քաղաքացիական օրենսդրության և ոլորտային հատուկ օրենքների փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև դատական պրակտիկայի ազդեցությանը լուծարման գործընթացների վրա։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև տնտեսական ընկերությունների սնանկության և վերակազմակերպման ինստիտուտների հետ կապերը, որոնց միջոցով հաճախ լուծման գործընթացները ձեռք են բերում ավելի բարդ իրավական բնույթ։ Վերլուծվում են պետական մարմինների վերահսկողական գործառույթները, գրանցման և լիկվիդացիոն ընթացակարգերի արդյունավետությունը, ինչպես նաև առկա իրավական բացերը, որոնք կարող են հանգեցնել վեճերի կամ շահերի բախման։ Գրքի նպատակն է ձևակերպել լուծարման իրավական կարգավորման կատարելագործման ուղղություններ՝ ապահովելու ավելի կանխատեսելի, թափանցիկ և արդյունավետ տնտեսական միջավայր։

Pedagogy

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է 19-րդ դարի 30–80-ական թվականներին Արևելյան Հայաստանում ուսուցչի պատրաստման հիմնախնդրի ուսումնասիրությանը՝ այդ ժամանակաշրջանի կրթական, հասարակական և մշակութային զարգացումների համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել ուսուցչական կադրերի ձևավորման անհրաժեշտությունը, դրանց պատրաստման առկա ձևերը, կրթական հաստատությունների դերը և այն գործոնները, որոնք ազդել են ուսուցչի մասնագիտական կերպարի ու պատրաստության համակարգի զարգացման վրա։ Ուսումնասիրվող ժամանակաշրջանը կարևոր փուլ էր Արևելյան Հայաստանի կրթական կյանքի համար, քանի որ փոխվում էին հասարակական պայմանները, ընդլայնվում էր դպրոցական կրթության նկատմամբ հետաքրքրությունը, իսկ կրթված մասնագետների պահանջարկը աստիճանաբար մեծանում էր։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել դպրոցների ցանցի ձևավորումն ու զարգացումը, ուսուցչական աշխատանքի կազմակերպումը և կրթական հաստատությունների համար պատրաստված մասնագետների անհրաժեշտությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցչի մասնագիտական գիտելիքներին, մանկավարժական կարողություններին, ընդհանուր կրթական մակարդակին և այն պահանջներին, որոնք տվյալ ժամանակաշրջանում ներկայացվում էին ուսուցչի նկատմամբ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ուսուցչական կադրերի պատրաստման տարբեր ուղիների ուսումնասիրությունը։ Դրանց թվում կարող էին լինել ուսումնական հաստատություններում ստացած մասնագիտական պատրաստությունը, հոգևոր և աշխարհիկ կրթական կառույցների գործունեությունը, ինքնակրթությունը, փորձառու ուսուցիչների ազդեցությունը և արտերկրում կամ այլ կրթական կենտրոններում ստացած կրթությունը։ Այս գործընթացների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես էր աստիճանաբար ձևավորվում ուսուցչի մասնագիտությունը որպես առանձին մասնագիտական գործունեության ոլորտ։ Աշխատության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև մանկավարժական գաղափարների տարածման և կրթության բովանդակության փոփոխության հարցերը։ 19-րդ դարի ընթացքում հայկական կրթական միջավայրում տարածվում էին նոր մանկավարժական մոտեցումներ, որոնք շեշտադրում էին սովորողի գիտելիքների համակարգված զարգացումը, ուսուցման մեթոդների կատարելագործումը, աշխարհիկ կրթության ընդլայնումը և մայրենի լեզվով ուսուցման կարևորությունը։ Այդ գործընթացները անմիջականորեն ազդում էին նաև ուսուցչի պատրաստության նկատմամբ ներկայացվող պահանջների վրա։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել ժամանակի հայկական դպրոցների և ուսուցչական սեմինարիաների գործունեության վերլուծությունը, ինչպես նաև այն կրթական գործիչների ներդրումը, որոնք նպաստեցին ուսուցչական մասնագիտության զարգացմանը։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել կրթական ծրագրերին, դասավանդվող առարկաներին, ուսուցման մեթոդներին և ապագա ուսուցիչների ընդհանուր ու մասնագիտական պատրաստության հարաբերակցությանը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև այն խնդիրներին, որոնք խոչընդոտում էին ուսուցչական կադրերի բավարար պատրաստմանը՝ կրթական հաստատությունների սահմանափակ թվին, նյութական միջոցների պակասին, որակյալ մասնագետների սակավությանը, կրթական անհավասարություններին և դպրոցական համակարգի կազմակերպչական դժվարություններին։ Միաժամանակ ուսումնասիրության մեջ կարող է ընդգծվել հասարակության մտավոր և մշակութային զարգացման գործում ուսուցչի ունեցած առանձնահատուկ դերը։ Ուսուցիչը ոչ միայն գիտելիքներ փոխանցող մասնագետ էր, այլև հասարակական և մշակութային արժեքների տարածող, ազգային կրթության կարևոր գործիչ և նոր սերնդի ձևավորման պատասխանատու։ Աշխատության աղբյուրագիտական արժեքը կարող է պայմանավորված լինել ժամանակաշրջանի դպրոցական փաստաթղթերի, մանկավարժական գրականության, կրթական ծրագրերի, մամուլի նյութերի, հիշողությունների և կրթական գործիչների աշխատությունների օգտագործմամբ։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել կրթության պատմությամբ, հայ մանկավարժության պատմությամբ, 19-րդ դարի հայկական հասարակական ու մշակութային կյանքով զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև մանկավարժներին և կրթության ոլորտի մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է Արևելյան Հայաստանում ուսուցչական մասնագիտության և մասնագիտական պատրաստության ձևավորման գործընթացը՝ ցույց տալով կրթական համակարգի զարգացման, մանկավարժական գաղափարների տարածման և հասարակական պահանջների փոփոխության ազդեցությունը ուսուցչի պատրաստման հիմնախնդրի վրա։

Culture

Այս գիրքը ներկայացնում է նշանավոր հայ նկարիչ, ծաղրանկարիչ և գրաֆիկ Ալեքսանդր Սարուխանի ստեղծագործական ուղին, արվեստագիտական ժառանգությունն ու մշակութային ներդրումը՝ անդրադառնալով նրա կյանքի կարևոր փուլերին, գեղարվեստական մտածողությանը, ստեղծագործական ոճի առանձնահատկություններին, թեմատիկ բազմազանությանը և կերպարվեստում կիրառած արտահայտչամիջոցներին։ Աշխատությունը վերլուծում է հեղինակի ստեղծագործություններում արտացոլված հասարակական, քաղաքական և մշակութային իրողությունները, ներկայացնում է նրա ծաղրանկարների, նկարազարդումների, գրաֆիկական աշխատանքների և գեղանկարչական գործերի գաղափարական ու գեղագիտական արժեքը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հայկական արվեստի զարգացման վրա։ Գիրքը նախատեսված է արվեստաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների, նկարիչների, ինչպես նաև բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հայկական կերպարվեստի պատմությամբ, գրաֆիկական արվեստով և Ալեքսանդր Սարուխանի ստեղծագործական ժառանգությամբ։

Law

Աշխատությունը նվիրված է քրեական դատավարությունում արդար դատաքննության իրավունքի ապահովման դատավարական երաշխիքների, դրանց իրավական բնույթի և գործնական կիրառման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են արդար դատաքննության իրավունքի բովանդակությունը, դրա սահմանադրական և միջազգային իրավական հիմքերը, ինչպես նաև քրեական արդարադատության համակարգում մարդու հիմնարար իրավունքների պաշտպանության նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անկախ և անաչառ դատարանի կողմից գործի քննության, անմեղության կանխավարկածի, պաշտպանության իրավունքի, կողմերի հավասարության և մրցակցության սկզբունքների իրականացման մեխանիզմներին։ Ուսումնասիրվում են քրեական վարույթի տարբեր փուլերում կասկածյալի, մեղադրյալի և դատավարության մյուս մասնակիցների իրավունքների պաշտպանության առանձնահատկությունները, դատավարական գործողությունների օրինականության ապահովումը և պետական մարմինների լիազորությունների սահմանափակման իրավական հիմքերը։ Անդրադարձ է կատարվում փաստաբանական օգնություն ստանալու իրավունքին, ապացույցների ձեռքբերման և գնահատման կանոններին, դատական նիստերի հրապարակայնությանը, ողջամիտ ժամկետում գործի քննությանը և դատական որոշումների բողոքարկման հնարավորություններին։ Կարևորվում են Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի և միջազգային իրավական այլ չափանիշների նշանակությունը արդար դատաքննության երաշխիքների ձևավորման ու զարգացման գործընթացում։ Դիտարկվում են նաև դատական պրակտիկայում առաջացող իրավական խնդիրները, դատավարական խախտումների հետևանքները և արդյունավետ իրավական պաշտպանության միջոցների կիրառման անհրաժեշտությունը։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի քրեական դատավարության օրենսդրության կատարելագործման, դատական իշխանության նկատմամբ հանրային վստահության ամրապնդման և մարդու իրավունքների պաշտպանության արդյունավետության բարձրացման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, դատավորների, դատախազների, փաստաբանների, քրեական դատավարության մասնագետների, հետազոտողների և իրավաբանական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Informatics

Այս աշխատությունը նվիրված է Լագրանժյան ռելաքսացիայի վրա հիմնված օպտիմիզացման և վերականգնման համակարգերի տեսական ու գործնական ուսումնասիրությանը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում բարդ օպտիմիզացիոն խնդիրների լուծման այն մոտեցումներն են, որոնց դեպքում սկզբնական խնդրի սահմանափակումները վերաձևակերպվում կամ թուլացվում են՝ ավելի մատչելի հաշվարկային խնդիր ստանալու նպատակով, իսկ ստացված լուծումների հիման վրա իրականացվում է սկզբնական խնդրի հնարավոր լուծման կամ օպտիմալության վերաբերյալ գնահատում։ Աշխատության մեջ քննարկվում են Լագրանժյան ֆունկցիայի, երկակիության, ռելաքսացիայի և սահմանափակումներով օպտիմիզացիայի հիմնական գաղափարները, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն մեթոդներին, որոնց միջոցով հնարավոր է բարդ և մեծածավալ խնդիրները վերածել ավելի պարզ ենթախնդիրների՝ նվազեցնելով հաշվարկային բարդությունը և բարձրացնելով լուծման գործընթացի արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև վերականգնման խնդիրը, երբ ռելաքսացված օպտիմիզացիոն խնդրի լուծումը չի բավարարում սկզբնական խնդրի բոլոր սահմանափակումներին և անհրաժեշտ է կառուցել այնպիսի ընթացակարգ, որը ստացված լուծումը կվերածի թույլատրելի կամ մոտավորապես օպտիմալ լուծման։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ վերականգնման տարբեր ռազմավարությունների, դրանց ճշգրտության, կայունության և հաշվարկային արդյունավետության գնահատմանը։ Քննարկվում են նաև տեսական երաշխիքները, որոնք հնարավորություն են տալիս սահմանել ռելաքսացված և սկզբնական խնդիրների լուծումների միջև հնարավոր տարբերությունները և գնահատել ստացված արդյունքի որակը։ Մեթոդների կիրառական արժեքը հատկապես դրսևորվում է մեծ չափի, դիսկրետ կամ բարդ կառուցվածք ունեցող օպտիմիզացիոն խնդիրների դեպքում, որտեղ ուղղակի լուծումը կարող է պահանջել զգալի հաշվողական ռեսուրսներ։ Աշխատության շրջանակում նման մոտեցումները կարող են դիտարկվել որպես արդյունավետ գործիքներ պլանավորման, ռեսուրսների բաշխման, ցանցային խնդիրների, կոմբինատոր օպտիմիզացիայի և այլ կիրառական ոլորտներում առաջացող խնդիրների լուծման համար։ Ուսումնասիրությունը միավորում է մաթեմատիկական մոդելավորման, օպտիմալացման տեսության և ալգորիթմական հաշվարկների մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով մշակել ավելի արդյունավետ և գործնականորեն կիրառելի լուծման մեխանիզմներ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել կիրառական մաթեմատիկայի, օպտիմալացման, համակարգերի վերլուծության և համակարգչային գիտության ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Psychology

Ժողովածուն ընդգրկում է՝ հոգեբանության՝ որպես գիտության բնույթի վերաբերյալ տարբեր տեսական մոտեցումներ, հարցադրումներ՝ արդյոք հոգեբանությունը հումանիտար, բնագիտական, թե սոցիալական գիտություն է, միջդիսցիպլինար մոտեցումների քննարկում, հոգեբանական երևույթների ուսումնասիրության մեթոդաբանական խնդիրներ, տարբեր գիտնականների դիրքորոշումների համեմատական վերլուծություն։ Այն օգտակար է՝ հոգեբանության և փիլիսոփայության ուսանողների համար, հետազոտողների և դասախոսների համար, ինչպես նաև գիտության տեսության և մեթոդաբանության հարցերով հետաքրքրվողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ժողովածուն նպաստում է հոգեբանության գիտական ինքնության շուրջ քննարկումների խորացմանը՝ ընդգծելով դրա միջանկյալ դիրքը հումանիտար և բնագիտական գիտությունների միջև։