Պոստիմպրեսիոնիզմի դրսևորումները հայ գեղանկարչության մեջ XX դարի սկզբին

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է տեղային ռազմական ընդհարումների պայմաններում վիրավորների ներքին օրգանների հիվանդությունների դեպքում թերապևտիկ օգնության կազմակերպման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության փորձի հիման վրա։ Ներկայացվում են ռազմական իրավիճակներում բժշկական օգնության համակարգի կազմակերպման սկզբունքները, վիրավորների բժշկական տեսակավորման, ախտորոշման, բուժման և տարհանման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ներքին օրգանների ախտահարումների դեպքում բուժական մոտեցումները, շտապ և մասնագիտացված օգնության կազմակերպումը, ինչպես նաև բժշկական ծառայությունների արդյունավետ համագործակցության մեխանիզմները։ Աշխատությունում վերլուծվում են ռազմական բժշկության գործնական խնդիրները, բուժօգնության որակի բարձրացման ուղիները և ճգնաժամային պայմաններում առողջապահական համակարգի գործունեության առանձնահատկությունները։ Գիրքը նախատեսված է ռազմական բժիշկների, թերապևտների, բուժաշխատողների, բժշկական բուհերի դասախոսների, ուսանողների և ռազմական բժշկության ոլորտով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Other Subjects

Աշխատությունը պատմատեխնիկական և արդյունաբերական բնույթի ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է Կեդաբեկի պղնձահանքի և դրա հետ կապված Կեդաբեկի ու Կալակենտի պղնձաձուլական ձեռնարկությունների գործունեությունը՝ հանքարդյունաբերության, մետալուրգիական արտադրության և տարածաշրջանի տնտեսական զարգացման համատեքստում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնանում է հանքավայրի երկրաբանական և հանքաբանական առանձնահատկությունների, պղնձային հանքաքարի արդյունահանման կազմակերպման, արտադրական ենթակառուցվածքների և արդյունահանված հումքի հետագա վերամշակման ընդհանուր համակարգի վրա։ Ներկայացվում են հանքավայրի շահագործման պայմանները, հանքային մարմինների բնույթը, հանքաքարի արդյունաբերական նշանակությունը և հանքային տնտեսության կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում պղնձաձուլական արտադրության նկարագրությունը՝ հանքաքարի նախնական մշակման, տեղափոխման, հարստացման և մետալուրգիական վերամշակման հիմնական փուլերի պատմատեխնիկական դիտարկմամբ։ Ձեռնարկությունների գործունեությունը դիտարկվում է որպես միասնական արտադրական համալիր, որտեղ հանքարդյունահանումը, տրանսպորտային հաղորդակցությունները, էներգետիկ ապահովումը և մետալուրգիական արտադրությունը փոխկապակցված էին ընդհանուր տնտեսական նպատակներով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել արտադրական սարքավորումներին, տեխնիկական միջոցներին, շինություններին և ձեռնարկությունների նյութական ենթակառուցվածքին՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի արդյունաբերական տեխնոլոգիաների զարգացման մակարդակի մասին։ Անդրադարձ է կատարվում նաև աշխատուժի կազմակերպմանը, արդյունաբերական բնակավայրերի ձևավորմանը և խոշոր հանքարդյունաբերական ձեռնարկությունների ազդեցությանը շրջակա տարածքների սոցիալ-տնտեսական կյանքի վրա։ Հանքարդյունաբերական համալիրի գործունեությունը կարևոր է նաև տնտեսական աշխարհագրության տեսանկյունից, քանի որ բնական ռեսուրսների շահագործումը նպաստում էր ճանապարհների, արտադրական հաղորդակցությունների և այլ ենթակառուցվածքների զարգացմանը։ Միաժամանակ նման աղբյուրը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել արդյունաբերական ձեռնարկությունների կառավարման և արտադրական գործընթացների կազմակերպման պատմական առանձնահատկությունները։ Տեխնիկական նկարագրությունների և տնտեսական տվյալների համադրումը նյութը դարձնում է արժեքավոր աղբյուր ինչպես գունավոր մետալուրգիայի պատմության, այնպես էլ Կովկասի հանքարդյունաբերական զարգացման ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը պատկերացում է տալիս պղնձի արդյունահանման և վերամշակման ամբողջական արտադրական համակարգի մասին՝ միավորելով երկրաբանական, տեխնոլոգիական, տնտեսական և արդյունաբերական պատմության խնդիրները։

Law

Работа посвящена комплексному исследованию соотношения права на свободу слова и необходимости противодействия отрицанию геноцида и иных преступлений против человечности в контексте международно-правовых обязательств Республики Армения. В центре исследования находится сложная правовая проблема определения допустимых границ свободы выражения мнения в тех случаях, когда публичные высказывания затрагивают исторические массовые преступления, достоинство и права их жертв, а также общественные интересы, связанные с сохранением памяти и предотвращением повторения подобных преступлений. Рассматриваются международно-правовые основы защиты свободы выражения мнения, существующие механизмы ограничения данного права и критерии, позволяющие определить правомерность таких ограничений. Отдельное внимание уделяется правовой природе отрицания геноцида и других преступлений против человечности, его возможному воздействию на общественные отношения и проблеме разграничения недопустимой формы отрицания, подстрекательства к ненависти и иных выражений от научной дискуссии, исторического исследования и иных форм реализации свободы слова. В работе анализируются международные стандарты в сфере прав человека, подходы международных и региональных судебных органов, а также законодательные и правоприменительные механизмы, связанные с противодействием разжиганию ненависти и оправданию массовых преступлений. Особое место занимает рассмотрение армянского законодательства и его соотношения с международными обязательствами Республики Армения, включая вопросы необходимости, соразмерности и правовой определённости ограничений свободы выражения мнения. Исследование позволяет выявить основные коллизии и практические трудности, возникающие при применении соответствующих правовых норм, а также обозначить возможные направления совершенствования национального законодательства и правоприменительной практики. Материал представляет интерес для специалистов в области международного и конституционного права, прав человека, юридической науки, судей, адвокатов, преподавателей и студентов юридических вузов, а также исследователей вопросов свободы слова, исторической памяти и международно-правовой защиты от преступлений против человечности.

Linguistics

Լեզվաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է առոգանության դերին խոսքի իմաստային, գործառական և հաղորդակցական կառուցվածքի ձևավորման գործընթացում։ Քննության են առնվում հնչերանգի, շեշտի, խոսքի տեմպի, դադարների և մեղեդայնության առանձնահատկությունները՝ որպես բանավոր հաղորդակցության իմաստաստեղծ բաղադրիչներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն միջոցներին, որոնց օգնությամբ խոսողն արտահայտում է հաղորդման նպատակը, վերաբերմունքը, հուզական երանգները և առանձնացնում արտահայտության առավել կարևոր հատվածները։ Վերլուծվում է առոգանական կառուցվածքի և խոսքի բառաքերականական կազմության փոխազդեցությունը, ինչպես նաև տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում առոգանության գործառույթների փոփոխությունը։ Քննարկվում են պատմողական, հարցական, հրամայական և այլ տիպի արտահայտությունների հնչերանգային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև համատեքստի ազդեցությունը խոսքի իմաստավորման վրա։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու առոգանության նշանակությունը խոսքային մտադրության փոխանցման, արտահայտության իմաստային կազմակերպման և հաղորդակցության արդյունավետության ապահովման գործում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հնչյունաբանության, գործառական լեզվաբանության, խոսքի տեսության և հաղորդակցական լեզվաբանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Sociology

Max Weber-ը համարվում է դասական սոցիոլոգիայի հիմնադիրներից մեկը և ժամանակակից հասարակագիտական մտածողության կարևորագույն ներկայացուցիչներից, որի գործունեությունը հիմնականում ընկնում է 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի պատմական ժամանակաշրջանում՝ մի փուլ, երբ Եվրոպան անցնում էր արագ արդյունաբերականացման, կապիտալիստական հարաբերությունների ձևավորման և քաղաքական-սոցիալական մեծ փոփոխությունների միջով։ Նրա ժամանակը բնութագրվում էր նաև ազգային պետությունների ուժեղացմամբ, բյուրոկրատական համակարգերի զարգացմամբ և սոցիալական գիտությունների ձևավորմամբ որպես ինքնուրույն ակադեմիական ոլորտներ։ Վեբերը իր աշխատություններում ուսումնասիրել է հասարակության կառուցվածքը, իշխանության ձևերը, տնտեսության և մշակույթի փոխկապակցվածությունը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով ռացիոնալացման գործընթացին, որը նա համարում էր ժամանակակից արևմտյան հասարակությունների հիմնական բնութագիրը։ Նրա հայտնի գաղափարներից է «բողոքական էթիկան և կապիտալիզմի ոգին», որտեղ նա փորձում է բացատրել, թե ինչպես կրոնական արժեքները կարող են ազդել տնտեսական վարքագծի և կապիտալիստական զարգացման ձևավորման վրա։ Վեբերի ժամանակաշրջանը նաև նշանավորվում էր գիտական մոտեցումների արագ զարգացմամբ, որտեղ նա փորձեց սոցիոլոգիան դարձնել խիստ մեթոդաբանական գիտություն՝ հիմնված հասկանալու (Verstehen) մոտեցման վրա։ Նրա աշխատանքները մեծ ազդեցություն են ունեցել ոչ միայն սոցիոլոգիայի, այլ նաև քաղաքական գիտության, տնտեսագիտության և կառավարման տեսության զարգացման վրա՝ ձևավորելով այն հիմքերը, որոնց վրա մինչ այսօր կառուցվում են սոցիալական համակարգերի վերլուծությունները։

Law

Աշխատությունը նվիրված է քրեական դատավարության մինչդատական փուլում անձի հիմնարար իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության իրավական երաշխիքների, դրանց իրականացման մեխանիզմների և կիրառական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում քրեական վարույթում ներգրավված անձանց իրավական կարգավիճակն է, ինչպես նաև պետական մարմինների կողմից իրականացվող դատավարական գործողությունների և անձի իրավունքների պաշտպանության միջև անհրաժեշտ հավասարակշռության ապահովումը։ Քննվում են անձի ազատության և անձնական անձեռնմխելիության, պաշտպանության իրավունքի, անմեղության կանխավարկածի, մասնավոր կյանքի հարգման, արդյունավետ իրավական պաշտպանության և արդար դատաքննության ընդհանուր սկզբունքների դրսևորումները մինչդատական վարույթի ընթացքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կասկածյալի, մեղադրյալի, տուժողի և քրեական վարույթին մասնակցող այլ անձանց իրավունքների ծավալին, դրանց իրացման դատավարական պայմաններին և իրավասու մարմինների համապատասխան պարտականություններին։ Ուսումնասիրվում են հարկադրանքի միջոցների կիրառման իրավական սահմանները, դատական վերահսկողության նշանակությունը և այն ընթացակարգային երաշխիքները, որոնք նախատեսված են պետական միջամտության կամայականությունը կանխելու համար։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում պաշտպանի մասնակցության, իրավաբանական օգնություն ստանալու, դատավարական որոշումները բողոքարկելու և իրավունքի ենթադրյալ խախտումների դեմ արդյունավետ պաշտպանության միջոցներից օգտվելու խնդիրը։ Հետազոտության շրջանակում կարող է վերլուծվել նաև ապացույցների ձեռքբերման օրինականության և անձի իրավունքների պաշտպանության փոխկապակցվածությունը, քանի որ մինչդատական վարույթի ընթացքում իրականացվող գործողությունները կարող են էականորեն ազդել հետագա դատաքննության արդարության վրա։ Առանձին նշանակություն ունի դատախազական հսկողության, դատական վերահսկողության և վարույթ իրականացնող մարմինների պատասխանատվության հարաբերակցության ուսումնասիրությունը։ Ազգային իրավակարգավորման վերլուծությունը կարող է համադրվել մարդու իրավունքների պաշտպանության միջազգային սկզբունքների և չափանիշների հետ՝ բացահայտելու օրենսդրական ու իրավակիրառական համակարգի զարգացման հնարավոր ուղղությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քրեական դատավարության իրավունքի, մարդու իրավունքների պաշտպանության և դատական վերահսկողության տեսական ու կիրառական մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել մինչդատական վարույթում անձի իրավական պաշտպանության արդյունավետ համակարգի հիմնական բաղադրիչները։