Проблемы ошибки в уголовном праве (сравнительно-правовое исследование)

Economics

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ներդրումային ռիսկերի գնահատման և կանխատեսման մեթոդաբանական ու գործնական հիմնախնդիրների վերլուծությանը Հայաստան-ի տնտեսության պայմաններում։ Աշխատությունում դիտարկվում են ներդրումային միջավայրի վրա ազդող հիմնական տնտեսական, ֆինանսական, քաղաքական և ինստիտուցիոնալ գործոնները, որոնք կարող են պայմանավորել ներդրումային նախագծերի արդյունավետության և եկամտաբերության փոփոխությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկերի նույնականացման, չափման և կառավարման ժամանակակից մեթոդներին՝ ներառյալ վիճակագրական մոդելավորումը, սցենարային վերլուծությունը, զգայունության գնահատումը և կանխատեսման գործիքները։ Քննարկվում են նաև արտաքին տնտեսական ցնցումների, ֆինանսական շուկաների տատանումների և կարգավորող միջավայրի փոփոխությունների ազդեցությունը ներդրումային որոշումների վրա։ Աշխատությունը նպատակ ունի մշակել մոտեցումներ, որոնք կօգնեն բարձրացնել ներդրումային նախագծերի հուսալիությունը, նվազեցնել անորոշության ազդեցությունը և նպաստել տնտեսության կայուն զարգացմանն ու ներդրումային գրավչության աճին։

Culture

Այս աշխատությունը նվիրված է XVI-XVII դարերի հայկական գրքարվեստի և մոնումենտալ գեղանկարչության զարգացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով նոր գեղարվեստական մտածողության ձևավորման գործընթացները տվյալ ժամանակաշրջանում։ Հեղինակը վերլուծում է հայկական մանրանկարչության և որմնանկարչության մեջ տեղի ունեցած փոփոխությունները, պատկերային համակարգերի զարգացումը, թեմատիկ և ոճական նորարարությունները, ինչպես նաև ավանդական գեղարվեստական սկզբունքների և նոր ազդեցությունների փոխազդեցությունը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են ձեռագիր գրքերի ձևավորման առանձնահատկությունները, նկարազարդումների կառուցվածքը, գունային լուծումները, կերպարների ներկայացման եղանակները և այն գործոնները, որոնք նպաստել են հայկական արվեստի նոր փուլերի ձևավորմանը։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև պատմամշակութային միջավայրին, տարբեր տարածաշրջաններում ձևավորված գեղարվեստական դպրոցներին և այն պայմաններին, որոնց ներքո զարգացել են հայ վարպետների ստեղծագործական մոտեցումները։ Գիրքը արժեքավոր ուսումնասիրություն է հայկական միջնադարյան և նոր շրջանի արվեստի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների, արվեստաբանների, պատմաբանների, մշակույթի հետազոտողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայկական գրքային և մոնումենտալ արվեստի զարգացման ուղիներով։

Culture

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի հայ թատերական արվեստի նշանավոր ներկայացուցիչ, դերասան, ռեժիսոր և մանկավարժ Արմեն Գուլակյանի (1899–1960) ստեղծագործական գործունեության, գեղարվեստական աշխարհայացքի և հայ թատրոնի զարգացման գործում ունեցած ավանդի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Արվեստագիտության թեկնածու Գոռ Վանյանի հեղինակած մենագրությունում ներկայացվում են անվանի արվեստագետի կյանքի և ստեղծագործության հիմնական փուլերը, նրա մասնագիտական ձևավորման առանձնահատկությունները, ռեժիսորական մտածողության զարգացումը և բեմարվեստի նկատմամբ ունեցած գեղագիտական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Գուլակյանի ստեղծագործական որոնումներին, ազգային թատերական ավանդույթների պահպանմանն ու նորարարական բեմադրական սկզբունքների կիրառմանը, ինչպես նաև հայկական և համաշխարհային թատերական մշակույթների փոխազդեցությանը։ Ուսումնասիրվում են ռեժիսորի բեմադրական արվեստի առանձնահատկությունները, ներկայացումների գեղարվեստական կառուցվածքը, դերասանական խաղի կազմակերպման մեթոդները, կերպարների հոգեբանական բացահայտման միջոցները և դրամատուրգիական նյութի բեմական մեկնաբանության սկզբունքները։ Անդրադարձ է կատարվում նրա ստեղծագործական գործունեության վաղ շրջանին, երբ ռեժիսորը հետաքրքրված էր պայմանական թատրոնի արտահայտչամիջոցներով, ինչպես նաև հասուն շրջանին, երբ նրա արվեստում առավել նշանակալի դարձան հոգեբանական ռեալիզմի սկզբունքները, բեմական ճշմարտացիությունը և դերասանի ստեղծագործական անհատականության կարևորումը։ Քննարկվում են Գուլակյանի կապերը հայկական թատերական դպրոցի ավանդույթների հետ, Օվի Սևումյանի ստեղծագործական սկզբունքների ազդեցությունը և Կոնստանտին Ստանիսլավսկու թատերական համակարգի կիրառման առանձնահատկությունները։ Կարևորվում է նրա գործունեությունը Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնում, որտեղ իրականացրած բեմադրությունները նպաստել են հայկական դրամատիկական արվեստի գեղարվեստական հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Ուշադրություն է հատկացվում նաև Երևանի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի թատրոնում նրա աշխատանքին, օպերային ներկայացումների բեմադրական առանձնահատկություններին և երաժշտական ու դրամատիկական արվեստների համադրման խնդիրներին։ Դիտարկվում են հայկական և համաշխարհային դասական դրամատուրգիայի ստեղծագործությունների նրա մեկնաբանությունները, մասնավորապես «Մակբեթ», «Ֆիգարոյի ամուսնությունը», «Դիմակահանդես» և «Կենդանի դիակ» ներկայացումները, որոնց միջոցով բացահայտվում են ռեժիսորի գեղարվեստական մտածողության բազմազանությունը, կերպարների հոգեբանական խորության ընկալումը և բեմական արտահայտչամիջոցների կիրառման վարպետությունը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է Գուլակյանի մանկավարժական գործունեության ուսումնասիրությունը, դերասանական և ռեժիսորական նոր սերունդների մասնագիտական պատրաստության գործում նրա ներդրման գնահատումը և թատերական կրթության վերաբերյալ նրա պատկերացումների լուսաբանումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև արվեստագետի ստեղծագործական ժառանգության պատմամշակութային նշանակությանը, ժամանակակիցների գնահատականներին, նրա գործունեության շուրջ ձևավորված տարբեր մեկնաբանություններին և խորհրդային ժամանակաշրջանի հասարակական ու գաղափարական պայմանների ազդեցությանը թատերական արվեստի զարգացման վրա։ Մենագրությունը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմելու հայ բեմարվեստի պատմության կարևոր ժամանակաշրջաններից մեկի, ազգային ռեժիսորական դպրոցի զարգացման օրինաչափությունների և Արմեն Գուլակյանի ստեղծագործական անհատականության մասին։ Այն արժեքավոր ուսումնասիրություն է թատերագիտության, արվեստաբանության և հայ մշակույթի պատմության տեսանկյունից և կարող է օգտակար լինել թատերագետների, ռեժիսորների, դերասանների, արվեստաբանների, մշակութաբանների, թատերական բուհերի ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների, ինչպես նաև հայկական թատրոնի պատմությամբ և ազգային բեմարվեստի զարգացման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Sociology

Այս քրեստոմատիան ներկայացնում է առօրեականության սոցիոլոգիայի հիմնական մոտեցումներն ու տեսական աղբյուրները՝ հավաքելով տարբեր հեղինակների աշխատություններից ընտրված տեքստեր, որոնք ուսումնասիրում են առօրյա կյանքի սոցիալական կառուցվածքը։ Գրքում վերլուծվում է, թե ինչպես են սովորական գործողությունները, վարքագծերը և փոխհարաբերությունները ձևավորում հասարակական իրականությունը՝ հաճախ աննկատ, բայց խորքային ազդեցություն ունենալով սոցիալական համակարգերի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում առօրյա կյանքի «ինքնըստինքյան հասկանալի» երևույթներին՝ լեզվին, սովորություններին, սոցիալական դերերին և ինստիտուցիոնալ վարքագծին։ Նյութում ներկայացվում են նաև տարբեր սոցիոլոգիական դպրոցների մոտեցումները՝ ֆենոմենոլոգիական, ինթերակցիոնիստական և կառուցվածքային տեսություններ, որոնք բացատրում են առօրեական փորձի սոցիալական իմաստները։ Քրեստոմատիան համադրում է տեսական և վերլուծական տեքստերը՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով խորապես հասկանալ առօրյա կյանքի սոցիոլոգիական նշանակությունը և դրա դերը հասարակության ձևավորման գործընթացում։

Biology

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է գալեկտիններ 1 և 3 սպիտակուցների աֆինային մաքրման մեթոդաբանության մշակմանը և դրանց որոշ կենսաքիմիական ու ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է մշակել արդյունավետ և վերարտադրելի մոտեցումներ այս լեկտինային սպիտակուցների մեկուսացման ու մաքրման համար, ինչպես նաև ստացված մաքրված նյութի հիման վրա ուսումնասիրել դրանց կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները։ Գալեկտինները ածխաջրեր ճանաչող սպիտակուցների ընտանիք են, որոնք կարող են փոխազդել բջջային մակերևույթի գլիկոկոնյուգատների հետ և մասնակցել տարբեր կենսաբանական գործընթացների կարգավորմանը, ուստի դրանց հատկությունների ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի մոլեկուլային կենսաբանության և կենսաքիմիայի համար։ Աֆինային մաքրման մեթոդի հիմքում ընկած է սպիտակուցի և դրա նկատմամբ ընտրողական կապ ունեցող լիգանդի փոխազդեցությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս նպատակային առանձնացնել անհրաժեշտ սպիտակուցը բարդ կենսաբանական խառնուրդից։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել մաքրման գործընթացի հիմնական փուլերը՝ սկզբնական կենսաբանական նյութի նախապատրաստումը, սպիտակուցային ֆրակցիայի ստացումը, ընտրողական կապի ապահովումը, չկապված բաղադրիչների հեռացումը և նպատակային սպիտակուցների էլյուցիան։ Մեթոդաբանության արդյունավետությունը կարող է գնահատվել մաքրման աստիճանի, ստացված սպիտակուցի քանակի, մաքրության, կայունության և կենսաբանական ակտիվության պահպանման միջոցով։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի գալեկտինների մոլեկուլային հատկությունների համեմատական ուսումնասիրությունը, քանի որ նույնիսկ նույն ընտանիքին պատկանող սպիտակուցները կարող են տարբերվել կառուցվածքով, օլիգոմերացման առանձնահատկություններով և տարբեր ածխաջրային լիգանդների նկատմամբ կապման բնույթով։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են դիտարկվել սպիտակուցների մոլեկուլային զանգվածը, մաքրության մակարդակը, ագրեգացման կամ օլիգոմերացման հատկությունները, լուծելիությունը և ֆիզիկաքիմիական կայունությունը։ Կարևոր ուղղություն է նաև ածխաջրերի նկատմամբ կապման հատկությունների ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս գնահատել գալեկտինների լեկտինային ակտիվությունը և դրանց փոխազդեցության առանձնահատկությունները տարբեր գլիկոկոնյուգատների հետ։ Ստացված տվյալները կարող են օգտագործվել գալեկտինների կառուցվածք–ֆունկցիա փոխհարաբերությունների ավելի լավ հասկանալու և դրանց կենսաբանական դերերի հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Աշխատության կիրառական նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ բարձր մաքրության և պահպանված ակտիվությամբ գալեկտինների ստացումը անհրաժեշտ նախապայման է հետագա կենսաքիմիական, բջջաբանական և մոլեկուլային հետազոտությունների համար։ Մշակված մաքրման մոտեցումը կարող է ծառայել որպես հիմք նմանատիպ սպիտակուցների մեկուսացման և հետազոտման այլ համակարգերի համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիկոսներին, մոլեկուլային կենսաբաններին, կենսատեխնոլոգներին, սպիտակուցների քիմիայով և ածխաջուր–սպիտակուց փոխազդեցություններով զբաղվող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը միավորում է սպիտակուցների մաքրման տեխնոլոգիան և գալեկտինների կենսաքիմիական բնութագրումը՝ նպատակ ունենալով ստեղծել դրանց հետագա ուսումնասիրությունների համար անհրաժեշտ արդյունավետ մեթոդական հիմք և բացահայտել գալեկտիններ 1 և 3-ի որոշ կարևոր հատկություններ։

History

Աշխատությունը նվիրված է Բիայնիլի-Ուրարտու պետության քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և հասարակական կառուցվածքի համալիր ուսումնասիրությանը՝ պատմական և հնագիտական աղբյուրների համադրման միջոցով։ Հետազոտության կենտրոնում մ.թ.ա. առաջին հազարամյակի առաջին կեսին Հայկական լեռնաշխարհում ձևավորված հզոր պետական կազմավորման զարգացման առանձնահատկություններն են, պետական կառավարման համակարգը, տարածքային ընդարձակումը, տնտեսական հիմքերը և հասարակության ներքին կառուցվածքը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր տեղ է հատկացվում սեպագիր արձանագրություններին, հնագիտական պեղումների նյութերին, ամրոցներին, բնակավայրերին, դամբարաններին, պաշտամունքային կառույցներին, կենցաղային առարկաներին, զենքերին և այլ նյութական վկայություններին, որոնց միջոցով հնարավոր է վերականգնել պետության և հասարակության կյանքի տարբեր կողմերը։ Աշխատությունը դիտարկում է պետական իշխանության կազմակերպման համակարգը և թագավորական իշխանության դերը՝ ուսումնասիրելով կենտրոնական կառավարման, վարչատարածքային բաժանման, ռազմական կազմակերպության և ենթակա տարածքների կառավարման մեխանիզմները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պետության ռազմական հզորությանը, ամրոցաշինությանը և ռազմավարական նշանակություն ունեցող բնակավայրերի ձևավորմանը, քանի որ ռազմական կառույցները կարևոր դեր են ունեցել ինչպես տարածքների վերահսկման, այնպես էլ տնտեսական և վարչական կենտրոնների պաշտպանության գործում։ Մեծ նշանակություն ունի նաև տնտեսական կյանքի ուսումնասիրությունը։ Աշխատության մեջ քննարկվում են գյուղատնտեսության, ոռոգման համակարգերի, անասնապահության, արհեստների և առևտրի զարգացման հարցերը։ Հատկապես կարևոր են ջրանցքների և արհեստական ոռոգման համակարգերի կառուցումը, որոնք հնարավորություն էին տալիս ընդլայնելու մշակվող հողատարածքները և ապահովելու բնակչության ու պետական կառույցների տնտեսական պահանջները։ Հնագիտական նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու նաև արտադրական գործընթացները, մետաղագործությունը, խեցեգործությունը, շինարարական տեխնիկան և արհեստագործական մասնագիտացումները։ Հասարակության ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում սոցիալական շերտավորմանը, տարբեր խմբերի և համայնքների դիրքին, ռազմիկների, արհեստավորների, գյուղատնտեսական բնակչության և իշխանական վերնախավի փոխհարաբերություններին։ Կարևոր խնդիր է նաև կախյալ բնակչության և ռազմագերիների դերի բացահայտումը, քանի որ ռազմական արշավանքները և բնակչության տեղաշարժերը ազդեցություն էին ունենում պետության ժողովրդագրական ու տնտեսական գործընթացների վրա։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև կրոնական պատկերացումներին և պաշտամունքային համակարգին՝ ուսումնասիրելով աստվածությունների պաշտամունքը, տաճարների և սրբավայրերի նշանակությունը, արքայական իշխանության ու կրոնական գաղափարախոսության փոխհարաբերությունը։ Կրոնական համակարգը դիտարկվում է ոչ միայն որպես հոգևոր կյանքի դրսևորում, այլև որպես պետական իշխանության ամրապնդման և հասարակության կազմակերպման կարևոր բաղադրիչ։ Հետազոտության պատմահնագիտական բնույթը թույլ է տալիս համադրել գրավոր աղբյուրների տվյալները նյութական մշակույթի վկայությունների հետ և ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել պետության իրական կյանքի մասին։ Այդ համադրությունը հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ հնագույն հասարակությունների վերաբերյալ պահպանված գրավոր տեղեկությունները հաճախ ներկայացնում են իրադարձությունները իշխանական տեսանկյունից, մինչդեռ հնագիտական նյութերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու առօրյա կյանքը, արտադրությունը, բնակավայրերի կառուցվածքը և սոցիալական հարաբերությունների տարբեր դրսևորումները։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը Բիայնիլի-Ուրարտուն ներկայացնում է որպես զարգացած պետական և հասարակական համակարգ ունեցող հին քաղաքական կազմավորում՝ ընդգծելով նրա կառավարման, տնտեսության, ռազմական կազմակերպության, կրոնական կյանքի և նյութական մշակույթի առանձնահատկությունները։ Այն արժեքավոր է Հայկական լեռնաշխարհի հնագույն պատմության, Ուրարտուի պետականության և հասարակական հարաբերությունների ուսումնասիրության համար և կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հնագետներին, արևելագետներին, հայագետներին, ուսանողներին և Հին Արևելքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։