Սովորողների քաղաքացիական դաստիարակության հիմնախնդիրը ազգային կրթության համակարգում

Pedagogy

Գիրքը ներկայացնում է ուսուցման գործընթացում կիրառվող գործնական խաղերի ստեղծման, կազմակերպման և արդյունավետ օգտագործման տեսական ու մեթոդական հիմքերը։ Այն անդրադառնում է խաղային ուսուցման նշանակությանը, դրա դերին սովորողների ակտիվության, ստեղծագործական մտածողության, համագործակցության և ինքնուրույն աշխատանքի զարգացման գործում։ Նյութում բացահայտվում են գործնական խաղերի նախագծման հիմնական սկզբունքները, կառուցվածքային առանձնահատկությունները, կիրառման փուլերը և մանկավարժական նպատակները։ Հեղինակը ներկայացնում է, թե ինչպես կարելի է խաղային մեթոդները ներառել տարբեր ուսումնական իրավիճակներում՝ բարձրացնելով դասավանդման արդյունավետությունը և ապահովելով սովորողների ավելի խոր ներգրավվածություն ուսումնական գործընթացում։ Գիրքը օգտակար է մանկավարժների, դասախոսների, ուսուցիչների, կրթության ոլորտի մասնագետների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են ժամանակակից ուսուցման մեթոդներով, ինտերակտիվ մոտեցումներով և կրթական միջավայրում նորարարական տեխնոլոգիաների կիրառմամբ։

History

Աշխատությունը նվիրված է «Հայրենիք» ամսագրում 1920-1930-ական թվականներին հրապարակված հրապարակախոսական նյութերի ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով տվյալ ժամանակաշրջանի հայ քաղաքական, հասարակական և մշակութային մտքի զարգացման համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել ամսագրի հրապարակախոսության թեմատիկ ուղղությունները, գաղափարական առանձնահատկությունները, հեղինակային մոտեցումները և հասարակական նշանակությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են քննության առնվել ազգային ինքնության, հայրենիքի և սփյուռքի հարաբերությունների, հայ ժողովրդի պատմական հիշողության, քաղաքական իրադարձությունների, ազգային-ազատագրական պայքարի և Հայաստանի Հանրապետության վերաբերյալ հրապարակումները։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել այն հանգամանքին, թե ինչպես է պարբերականը ներկայացրել 1920-1930-ական թվականների միջազգային և տարածաշրջանային քաղաքական զարգացումները, հայության առջև ծառացած խնդիրները և Սփյուռքի հասարակական կյանքի տարբեր դրսևորումները։ Հրապարակախոսական նյութերի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել նաև ժամանակաշրջանի գաղափարական բանավեճերը, քաղաքական դիրքորոշումների ձևավորումը և ազգային խնդիրների շուրջ տարբեր տեսակետների արտահայտումը։ Կարևոր նշանակություն ունի ամսագրի լեզվական և ոճական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, քանի որ հրապարակախոսությունը միաժամանակ հանդես է գալիս որպես տեղեկատվության տարածման, հասարակական կարծիքի ձևավորման և ազգային գաղափարների պահպանման միջոց։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ ամսագրի հեղինակների, հրապարակումների ժանրային բազմազանության, խմբագրական քաղաքականության և պարբերականի՝ հայ մտավորական ու քաղաքական միջավայրում ունեցած դերի հարցերին։ Նյութերի համատեքստային ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս «Հայրենիք»-ի հրապարակախոսությունը դիտարկել ոչ միայն որպես մամուլի պատմության փաստ, այլև որպես 20-րդ դարի առաջին կեսի հայ հասարակական մտքի կարևոր աղբյուր։ Աշխատանքը կարող է արժեքավոր լինել հայ մամուլի պատմությամբ, սփյուռքահայության հասարակական-քաղաքական կյանքով, հրապարակախոսությամբ և ազգային գաղափարախոսության զարգացմամբ հետաքրքրվող գրականագետների, պատմաբանների, հայագետների, լրագրության պատմության ուսումնասիրողների և ուսանողների համար։

Political Science

Գիրքը՝ «Քաղաքական աշխարհագրություն», հեղինակը Վալեսյան Ա., հանդիսանում է ուսումնական և գիտամեթոդական ձեռնարկ, որը նվիրված է քաղաքական աշխարհագրության հիմնական հասկացությունների, ուսումնասիրության օբյեկտների և ժամանակակից զարգացման միտումների վերլուծությանը։ Այն ներկայացնում է քաղաքական և տարածքային գործոնների փոխկապակցվածությունը, պետությունների աշխարհագրական դիրքի ազդեցությունը նրանց արտաքին և ներքին քաղաքականության վրա, ինչպես նաև համաշխարհային քաղաքական քարտեզի ձևավորման ու փոփոխության գործընթացները։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են պետությունների սահմանների ձևավորումը, տարածաշրջանային հակամարտությունները, աշխարհաքաղաքական կենտրոնները և ուժային բալանսի փոփոխությունները գլոբալ մակարդակում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված աշխարհաքաղաքական տեսություններին, միջազգային հարաբերությունների տարածքային հիմքերին, ռեսուրսների բաշխման քաղաքական նշանակությանը և տարածաշրջանային ինտեգրացիոն գործընթացներին։ Ներառված են նաև գլոբալիզացիայի ազդեցությունը տարածքային քաղաքականության վրա, ինչպես նաև փոքր և զարգացող պետությունների աշխարհաքաղաքական խնդիրները։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, դասախոսների և աշխարհագրության ու քաղաքագիտության ոլորտներով հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպաստելով քաղաքական գործընթացների տարածքային ընկալման խորացմանը։

Political Science

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում քաղաքական ինստիտուտների ձևավորման, փոխակերպման և զարգացման գործընթացների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում քաղաքական ինստիտուտները դիտարկվում են որպես պետության և հասարակության փոխհարաբերությունները կազմակերպող առանցքային կառույցներ, որոնց գործունեությունն անմիջականորեն կապված է քաղաքական համակարգի կայունության, ժողովրդավարական կառավարման, իշխանության լեգիտիմության և հասարակական մասնակցության հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են Հայաստանի անկախ պետականության ձևավորումից հետո քաղաքական համակարգի զարգացման հիմնական փուլերը, ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների պատճառներն ու ուղղությունները, ինչպես նաև քաղաքական միջավայրի վերափոխման ազդեցությունը պետական կառավարման մեխանիզմների վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում օրենսդիր, գործադիր և դատական իշխանությունների փոխհարաբերություններին, կուսակցական համակարգին, ընտրական ինստիտուտներին, քաղաքացիական հասարակության դերակատարությանը և քաղաքական մասնակցության ձևերին։ Հեղինակը փորձում է բացահայտել այն գործոնները, որոնք նպաստում են քաղաքական ինստիտուտների կայացմանը կամ, հակառակը, սահմանափակում դրանց արդյունավետությունը՝ դիտարկելով իրավական, սոցիալական, տնտեսական և քաղաքական պայմանների փոխազդեցությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև ինստիտուցիոնալ բարեփոխումների և ժողովրդավարական զարգացման կապը։ Քննարկվում են իշխանության հաշվետվողականության, քաղաքական մրցակցության, հանրային վերահսկողության, ընտրական գործընթացների, պետական կառավարման արդյունավետության և քաղաքացիների քաղաքական ներգրավվածության հետ կապված հիմնախնդիրները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են Հայաստանի քաղաքական ինստիտուտները փոփոխվել տարբեր ժամանակաշրջաններում, ինչպիսի մարտահրավերներ են առաջացել դրանց զարգացման ընթացքում և ինչ նշանակություն ունեն ինստիտուցիոնալ կայունությունն ու արդյունավետությունը երկրի քաղաքական համակարգի հետագա զարգացման համար։ Այն կարող է հետաքրքրել քաղաքագետներին, իրավաբաններին, պետական կառավարման մասնագետներին, սոցիոլոգներին, հետազոտողներին, բուհերի դասախոսներին և ուսանողներին, ինչպես նաև Հայաստանի քաղաքական համակարգի և պետական ինստիտուտների զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Management

Ղեկավարի դերերը և գործառույթները կառավարման համակարգում վերաբերում են այն հիմնական պարտականություններին և գործունեության տեսակներին, որոնք իրականացնում է ղեկավարը կազմակերպության նպատակներին հասնելու համար։ Ղեկավարը հանդիսանում է այն առանցքային անձը, ով համակարգում է մարդկանց աշխատանքը, ընդունում է որոշումներ և ապահովում է կազմակերպության արդյունավետ գործունեությունը։ Կառավարման տեսության մեջ առանձնացվում են ղեկավարի մի քանի հիմնական դերեր։ Առաջին խումբը միջանձնային դերերն են, որոնց մեջ մտնում են ղեկավարի ներկայացուցչական դերը, թիմի առաջնորդի դերը և կապող օղակի դերը աշխատակիցների միջև։ Երկրորդ խումբը տեղեկատվական դերերն են, երբ ղեկավարը հավաքում, մշակում և փոխանցում է տեղեկատվություն, հանդես է գալիս որպես տեղեկատվության տարածող և խոսնակ։ Երրորդ խումբը որոշումային դերերն են, որոնք ներառում են խնդիրների լուծումը, ռեսուրսների բաշխումը, բանակցությունների վարումը և նոր հնարավորությունների բացահայտումը։ Ղեկավարի հիմնական գործառույթներն են պլանավորումը, կազմակերպումը, մոտիվացումը և վերահսկողությունը։ Պլանավորման փուլում ղեկավարը սահմանում է նպատակներ և դրանց հասնելու ուղիներ։ Կազմակերպման ընթացքում նա բաշխում է աշխատանքը և ռեսուրսները։ Մոտիվացիայի գործառույթը նպատակ ունի խթանել աշխատակիցների արդյունավետությունը՝ տարբեր նյութական և ոչ նյութական միջոցներով։ Վերահսկողությունը թույլ է տալիս գնահատել աշխատանքի արդյունքները և համեմատել դրանք նախատեսված նպատակների հետ։ Ժամանակակից կառավարման համակարգում ղեկավարը պետք է նաև ունենա առաջնորդական հմտություններ, ճկունություն, հաղորդակցման կարողություններ և արագ որոշումներ ընդունելու ունակություն։ Այսպիսով, ղեկավարի դերերն ու գործառույթները համարվում են կազմակերպության հաջող աշխատանքի և զարգացման հիմնական պայմաններից մեկը։

Chemistry

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է մակերևութային ակտիվ նյութերի, ամինաթթուների կամ վիտամինների և ջրի եռակոմպոնենտ համակարգերում տեղի ունեցող մոլեկուլային փոխազդեցությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը օքսիդացման և կոմպլեքսագոյացման ռեակցիաների վրա։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են այդ համակարգերում ձևավորվող միկրոմիջավայրերը՝ միցելներ, ագրեգատներ և հիդրոֆոբ-հիդրոֆիլ փոխազդեցությունների արդյունքում առաջացող կառուցվածքային կազմակերպվածությունները, որոնք զգալիորեն փոխում են ռեակցիոն միջավայրի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մակերևութային ակտիվ նյութերի դերին կենսաակտիվ մոլեկուլների լուծելիության, կայունության և ռեակտիվության կարգավորման գործընթացներում։ Վերլուծվում է ամինաթթուների և վիտամինների մասնակցությունը մետաղական իոնների հետ կոմպլեքսագոյացման գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը օքսիդացման-վերականգնման ռեակցիաների արագության և ուղղության վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են նաև միջմոլեկուլային կապերի տեսակները՝ ջրածնային կապեր, էլեկտրաստատիկ փոխազդեցություններ և հիդրոֆոբ ազդեցություններ, որոնք միասին ձևավորում են համակարգի ընդհանուր վարքագիծը։