Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionPedagogy
Մկրտիչ Խրիմյանի մանկավարժական հայացքներն ու գործունեությունը
Աշխատությունը նվիրված է հայ ազգային և հոգևոր-կրթական մտքի կարևոր ներկայացուցիչներից մեկի՝ Մկրտիչ Խրիմյան մանկավարժական հայացքների և գործնական գործունեության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրա դերը XIX դարի հայ կրթական համակարգի ձևավորման և ազգային ինքնագիտակցության բարձրացման գործընթացներում։ Գրքում վերլուծվում են Խրիմյանի գաղափարները կրթության նպատակների, դաստիարակության սկզբունքների, ազգային արժեքների փոխանցման և դպրոցական համակարգի կազմակերպման վերաբերյալ՝ ցույց տալով, թե ինչպես էր նա կապում կրթությունը ժողովրդի հոգևոր վերածննդի և հասարակական առաջընթացի հետ։ Հեղինակը դիտարկում է Խրիմյանի գործունեությունը որպես մանկավարժական մտքի և հասարակական ակտիվության միասնություն՝ ներառելով նրա հրապարակախոսական աշխատանքները, քարոզչական գործունեությունը և կրթական նախաձեռնությունները, որոնք ուղղված էին ազգային ինքնության պահպանմանը և զարգացմանը։ Ուսումնասիրության մեջ կարևորվում է նաև ժամանակի սոցիալ-քաղաքական պայմանների ազդեցությունը նրա մանկավարժական մոտեցումների ձևավորման վրա, ինչպես նաև նրա գաղափարների ազդեցությունը հետագա սերունդների կրթական և մշակութային մտածողության վրա։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, պատմաբանների, հայագիտական հետազոտողների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հայ կրթության պատմությամբ և ազգային-մշակութային վերածննդի գործընթացներով։
Updated: 2026-09-20
Economics
Իրավաբանական անձանց վերակազմակերպման տնտեսական հիմնախնդիները ՀՀ-ում
Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում իրավաբանական անձանց վերակազմակերպման գործընթացի տնտեսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց լուծման արդյունավետ ուղիների բացահայտմանը։ Գրքում վերլուծվում են կազմակերպությունների միաձուլման, միացման, բաժանման, առանձնացման և վերակազմավորման գործընթացների տնտեսական նշանակությունը, դրանց ազդեցությունը ձեռնարկությունների արդյունավետության, մրցունակության և կառավարման համակարգերի կատարելագործման վրա։ ՀՀ օրենսդրությամբ իրավաբանական անձանց վերակազմակերպումը ներառում է միաձուլում, միացում, բաժանում, առանձնացում և վերակազմավորում, իսկ գործընթացները կապված են նաև իրավահաջորդության և պետական գրանցման հարցերի հետ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է վերակազմակերպման ընթացքում առաջացող ֆինանսական, կառավարչական, կազմակերպական և իրավական խնդիրները, գնահատում է դրանց ազդեցությունը ձեռնարկությունների գործունեության շարունակականության և տնտեսական կայունության վրա։ Աշխատությունում ներկայացվում են ՀՀ տնտեսության առանձնահատկություններին համապատասխան վերլուծություններ, վերակազմակերպման արդյունավետության բարձրացման մեխանիզմներ, կառավարման նոր մոտեցումներ և գործնական առաջարկություններ։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում նաև վերակազմակերպման պետական կարգավորման և գրանցման ընթացակարգերին, որոնք կարևոր դեր ունեն կազմակերպությունների իրավական կարգավիճակի փոփոխության գործընթացում։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, իրավաբանների, կորպորատիվ կառավարման մասնագետների, ձեռնարկությունների ղեկավարների, գիտաշխատողների, բուհերի դասախոսների, ուսանողների և կազմակերպությունների զարգացման ու վերակազմակերպման խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-09-20
Other Subjects
Նոր գրքեր: Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ)= Новые книги: Техника (1988, Январь, №1-2)
Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։
Updated: 2026-08-21
Technology
Երկրատեղեկատվական համակարգերում տարածական տվյալների տեխնոլոգիաների կազմակերպման մշակումը և մետատվյալների բազաների նախագծումը Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է երկրատեղեկատվական համակարգերում տարածական տեղեկատվության կազմակերպման, մշակման, պահպանման և փոխանակման տեխնոլոգիական ու տեղեկատվական հիմքերի կատարելագործմանը՝ Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում դրանց կիրառման առանձնահատկությունների հաշվառմամբ։ Հետազոտության կենտրոնում աշխարհագրական դիրք ունեցող տվյալների միասնական կառավարման մեխանիզմների ձևավորումն է, որոնք հնարավորություն են տալիս տարբեր աղբյուրներից ստացված քարտեզագրական, գեոդեզիական, բնապահպանական, վարչատարածքային, ենթակառուցվածքային և այլ տեղեկություններ ներառել փոխկապակցված տեղեկատվական միջավայրում։ Քննվում են տարածական տվյալների կառուցվածքի, դասակարգման, թվայնացման, համակարգման և տվյալների բազաներում պահպանման սկզբունքները, ինչպես նաև տարբեր տեղեկատվական համակարգերի միջև տվյալների համատեղելիության ապահովման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մետատվյալներին՝ որպես տարածական տվյալների բովանդակությունը, ծագումը, ժամանակային արդիականությունը, ճշգրտությունը, կոորդինատային համակարգը, հասանելիության պայմանները և այլ կարևոր բնութագրեր նկարագրող տեղեկատվական շերտի։ Մետատվյալների բազաների նախագծումը դիտարկվում է որպես տարածական ռեսուրսների արդյունավետ որոնման, գնահատման, փոխանակման և կրկնակի օգտագործման կարևոր նախապայման։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տվյալների մոդելավորման, բազաների կառուցվածքի նախագծման, դասակարգիչների և միասնական նկարագրական դաշտերի ձևավորման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ստեղծել տարբեր կազմակերպությունների կողմից օգտագործելի համակարգված տեղեկատվական միջավայր։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տարածական տվյալների ստանդարտացման և փոխգործունակության խնդիրը, քանի որ տարբեր պետական ու մասնագիտական կառույցներում ստեղծվող տեղեկատվության համադրումը պահանջում է ընդհանուր տեխնիկական և կազմակերպական սկզբունքներ։ Հայաստանի պայմաններում նման համակարգերի զարգացումը կարող է դիտարկվել տարածքային կառավարման, քաղաքաշինության, հողային ռեսուրսների հաշվառման, բնապահպանական մոնիթորինգի, տրանսպորտային ենթակառուցվածքների և այլ ոլորտների տեղեկատվական ապահովման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև տվյալների արդիականացման, որակի վերահսկման, հասանելիության և տեղեկատվական անվտանգության խնդիրներին։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է երկրատեղեկատվական տեխնոլոգիաների, տարածական տվյալների ենթակառուցվածքների, տվյալների բազաների նախագծման և թվային քարտեզագրության մոտեցումները՝ ուղղված տարածական տեղեկատվության միասնական, հուսալի և արդյունավետ կառավարման համակարգերի ձևավորմանը։
Updated: 2026-09-21
Medicine
Համակարգային բորբոքային ռեակցիայի համախտանիշի վաղ ախտորոշումն ու առաջնահերթ բուժումն ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունքի հիվանդների մոտ
Աշխատությունը նվիրված է համակարգային բորբոքային ռեակցիայի համախտանիշի (SIRS) վաղ ախտորոշման և առաջնային բուժման գործընթացների ուսումնասիրությանը ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունքի հիվանդների մոտ։ Գրքում ներկայացվում են SIRS-ի կլինիկական նշանները, կենսաքիմիական ցուցանիշները և ռիսկային գործոնները, որոնք հնարավորություն են տալիս վաղ հայտնաբերման համար արագ և հուսալի ախտորոշում կատարել։ Հեղինակը վերլուծում է ախտորոշման ժամանակակից մեթոդները, ռեակցիայի փուլերը և հիվանդների վիճակի գնահատման ալգորիթմները, ինչպես նաև ներկայացնում է սկզբնական բուժման ռազմավարություններ՝ ներառյալ դեղորայքային, ֆիզիոթերապևտիկ և ռեսուրսային աջակցման մեթոդները։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձված հիվանդների կյանքին սպառնացող բարդությունների կանխարգելմանը և վերականգնման գործընթացի օպտիմալացմանը, ինչպես նաև բուժման արդյունավետության և մահացության նվազեցման գործոնների ուսումնասիրմանը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ինտենսիվ թերապիայի, վարակաբանության և կլինիկական բժշկության ոլորտներում՝ նպաստելով SIRS ունեցող հիվանդների ժամանակին, նպատակային և արդյունավետ բժշկական միջամտությունների իրականացմանը։
Updated: 2026-09-23
History
ԼՂՀ-ի հռչակումը և պետական շինարարության գործընթացը (1991 թ. սեպտեմբեր-1994 թ. մայիս)
Աշխատությունը նվիրված է 1991 թվականի սեպտեմբերից մինչև 1994 թվականի մայիսը Լեռնային Ղարաբաղում տեղի ունեցած քաղաքական և ինստիտուցիոնալ գործընթացների պատմական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում Խորհրդային Միության կազմալուծման ժամանակաշրջանում տարածաշրջանում ձևավորված քաղաքական իրավիճակը, ինքնորոշման շուրջ զարգացումները և նոր կառավարման մարմինների ստեղծման գործընթացը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում 1991 թվականին Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության հռչակմանը, դրան հաջորդած քաղաքական և վարչական վերափոխումներին, ինչպես նաև օրենսդիր ու գործադիր կառույցների ձևավորմանը։ Ուսումնասիրվում են կառավարման համակարգի կազմակերպման, իրավական ակտերի ընդունման, տեղական իշխանության մարմինների գործունեության և պետական ինստիտուտների ձևավորման հետ կապված գործընթացները։ Դրանք դիտարկվում են հայ-ադրբեջանական հակամարտության և լայնածավալ ռազմական գործողությունների պայմաններում, ինչը էականորեն ազդել է հասարակական կյանքի, կառավարման և տնտեսության կազմակերպման վրա։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև սոցիալական և տնտեսական կառավարման խնդիրներին, բնակչության կենսական կարիքների ապահովմանը և արտակարգ պայմաններում հաստատությունների գործունեությանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում արտաքին քաղաքական կապերի և միջազգային միջնորդական գործընթացների ուսումնասիրությունը։ 1992 թվականին ստեղծված ԵԱՀԿ Մինսկի գործընթացը դարձավ հակամարտության խաղաղ կարգավորման միջազգային հիմնական ձևաչափերից մեկը, իսկ 1994 թվականի մայիսին ձեռք բերված հրադադարը դադարեցրեց այդ փուլի լայնածավալ ռազմական գործողությունները՝ չլուծելով հակամարտության վերջնական քաղաքական կարգավիճակի հարցը։ Պատմական վերլուծության ընթացքում կարևոր է տարբերակել տվյալ ժամանակաշրջանում տեղում ձևավորված կառավարման ինստիտուտների փաստացի գործունեությունը և դրանց միջազգային իրավական կարգավիճակի շուրջ առկա տարաձայնությունները։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե քաղաքական ճգնաժամի և հակամարտության պայմաններում ինչպես էին ձևավորվում նոր վարչական ու քաղաքական կառույցներ և ինչ խնդիրների էին բախվում դրանց գործունեության կազմակերպման ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քաղաքական պատմության, պետական կառավարման և հակամարտությունների պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով 1991–1994 թվականների իրադարձությունների ու ինստիտուցիոնալ վերափոխումների համակարգված պատմական քննություն։
Updated: 2026-09-25