Ещё в разделе География

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Экономика

    Խոշոր շինարարական ծրագրերի համալիր գնահատման մեթոդաբանությունը և դրանց հետ կապված վեճերի լուծումը

    Շինարարական տնտեսագիտության և նախագծերի կառավարման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է խոշոր շինարարական ծրագրերի համալիր գնահատման մեթոդաբանության մշակման, դրանց իրականացման արդյունավետության որոշման և առաջացող վեճերի լուծման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խոշոր շինարարական ծրագրերի պլանավորման, նախագծման, ֆինանսավորման և իրականացման հիմնական փուլերը, ինչպես նաև դրանց տնտեսական, տեխնիկական, կազմակերպական և իրավական առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ներդրումային ծախսերի, ֆինանսական եկամտաբերության, շինարարական աշխատանքների որակի, իրականացման ժամկետների, բնապահպանական ազդեցությունների և սոցիալական հետևանքների գնահատման չափանիշներին։ Վերլուծվում են բազմաչափ գնահատման, ծախսերի և օգուտների համեմատության, ռիսկերի բացահայտման, տնտեսական կանխատեսման և այլընտրանքային նախագծային լուծումների ընտրության մեթոդները։ Քննարկվում են նաև շինարարական պայմանագրերի կատարման ընթացքում առաջացող վեճերի պատճառները, կողմերի պայմանագրային պարտավորությունները, ֆինանսական պահանջները, աշխատանքների ուշացումները և որակի վերաբերյալ տարաձայնությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են բանակցությունների, միջնորդության, արբիտրաժի, դատական պաշտպանության և անկախ փորձագիտական գնահատման կիրառման հնարավորությունները՝ շինարարական վեճերի արդյունավետ կարգավորման նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում խոշոր շինարարական ծրագրերի կառավարման թափանցիկության, իրավական ռիսկերի նվազեցման, շահագրգիռ կողմերի համագործակցության և ներդրումային որոշումների հիմնավորվածության բարձրացման նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել շինարարական տնտեսագիտության, ներդրումային նախագծերի կառավարման, շինարարական իրավունքի, տեխնիկատնտեսական փորձաքննության և պայմանագրային վեճերի լուծման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Обновлено. 2026-10-08
    Խոշոր շինարարական ծրագրերի համալիր գնահատման մեթոդաբանությունը և դրանց հետ կապված վեճերի լուծումը
    Онлайн

    Другие предметы

    Նոր գրքեր պատանիներին։ (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги юным։ (Информационный указатель) (1975, թիվ 4)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով երիտասարդ ընթերցողներին, ծնողներին, ուսուցիչներին և գրադարանային աշխատողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն պատանեկան գրականության նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են գեղարվեստական, ճանաչողական, գիտահանրամատչելի և կրթական բնույթի գրքեր, որոնք ուղղված են պատանիների աշխարհայացքի ձևավորմանը, ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը և ստեղծագործական մտածողության խթանմանը։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ընտրել տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան գրքեր և օգտագործել դրանք ինչպես ինքնուրույն ընթերցանության, այնպես էլ ուսումնական գործընթացի շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է ընթերցանության նկատմամբ հետաքրքրության բարձրացմանը և երիտասարդ սերնդի մտավոր զարգացմանը՝ ապահովելով որակյալ գրականության հասանելիություն։

    Обновлено. 2026-09-16
    Նոր գրքեր պատանիներին։ (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги юным։ (Информационный указатель) (1975, թիվ 4)
    Онлайн

    Литература

    Հին Հունաստանի լեգենդներն ու առասպելները

    Գիրքը ներկայացնում է Հին Հունաստանի հարուստ առասպելական աշխարհը՝ բացահայտելով հին հույների պատկերացումները տիեզերքի ծագման, աստվածների ու մարդկանց հարաբերությունների, բնության երևույթների, կյանքի ու մահվան, բարու և չարի, ճակատագրի, արդարության, հերոսության և մարդկային գոյության հիմնարար հարցերի մասին։ Հին հունական դիցաբանությունը մարդկության մշակութային ժառանգության կարևորագույն բաղադրիչներից է, որի միջոցով պահպանվել են հնագույն քաղաքակրթության աշխարհայացքը, կրոնական հավատալիքները, բարոյական պատկերացումները, պատմական հիշողությունն ու գեղարվեստական մտածողությունը։ Ստեղծագործության կենտրոնում հին հույների առասպելական տիեզերքն է՝ իր աստվածներով, աստվածուհիներով, կիսաստվածներով, հերոսներով, առասպելական արարածներով և խորհրդավոր իրադարձություններով։ Ներկայացվող ավանդությունների միջոցով ընթերցողը ծանոթանում է օլիմպիական աստվածների աշխարհին, նրանց ծագմանն ու փոխհարաբերություններին, իշխանության և գերիշխանության համար մղվող պայքարին, ինչպես նաև մարդկային կյանքի վրա աստվածային կամքի և ճակատագրի ազդեցության մասին հնագույն պատկերացումներին։ Առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում Զևսի, Հերայի, Պոսեյդոնի, Աթենասի, Ապոլլոնի, Արտեմիսի, Աֆրոդիտեի, Արեսի, Հերմեսի, Հեփեստոսի և Դիոնիսոսի հետ կապված առասպելական ավանդությունները, որոնցում աստվածները հանդես են գալիս ոչ միայն որպես գերբնական ուժերի մարմնավորումներ, այլև որպես մարդկային բնավորության, ցանկությունների, կրքերի, հակասությունների և ձգտումների խորհրդանշական արտահայտություններ։ Առասպելական պատմությունների կարևոր մասն են կազմում նաև աշխարհի և աստվածների առաջացման, սկզբնական քաոսից տիեզերական կարգի ձևավորման, տիտանների ու օլիմպիական աստվածների հակամարտության, ինչպես նաև աշխարհի կառավարման և աստվածային իշխանության հաստատման մասին պատկերացումները։ Հերոսական առասպելներն իրենց հերթին բացահայտում են հին հունական իդեալները՝ քաջությունը, ուժը, խոհեմությունը, պատիվը, հավատարմությունը, անձնազոհությունը և դժվարությունների դեմ պայքարելու կամքը։ Հատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում Հերակլեսի սխրանքների, Պերսևսի, Թեսևսի, Յասոնի և արգոնավորդների, Բելլերոփոնի, Դեդալոսի և Իկարոսի, ինչպես նաև այլ հայտնի առասպելական հերոսների հետ կապված ավանդությունները, որոնք արտացոլում են մարդու՝ սեփական սահմանները հաղթահարելու, անհնարին թվացող փորձությունների դիմակայելու և անմահ փառքի հասնելու ձգտումը։ Նշանակալի տեղ ունեն նաև Տրոյական պատերազմի հետ կապված առասպելները, որոնցում միահյուսվում են աստվածների ու մարդկանց ճակատագրերը, հերոսական փառքի որոնումը, սիրո և վրեժի հակասությունները, պատերազմի ողբերգական հետևանքներն ու մարդկային կյանքի անցողիկության գաղափարը։ Հին հունական առասպելաբանության առանձնահատուկ աշխարհն ամբողջացնում են անդրաշխարհի, Հադեսի թագավորության, մահվան, հետմահու գոյության, պատժի և փրկության մասին պատկերացումները, ինչպես նաև այնպիսի հայտնի առասպելական կերպարների ու պատմությունների շուրջ ձևավորված ավանդությունները, որոնք դարեր շարունակ պահպանել են իրենց գեղարվեստական և խորհրդանշական նշանակությունը։ Գրքի բովանդակության կարևոր գաղափարական առանցքներից է մարդու և աստվածների փոխհարաբերությունը, որտեղ մարդը մշտապես կանգնած է սեփական կամքի, աստվածային օրենքների և անխուսափելի ճակատագրի միջև։ Առասպելներում հաճախ ընդգծվում է, որ նույնիսկ ամենահզոր հերոսը չի կարող լիովին խուսափել ճակատագրի սահմանած փորձություններից, իսկ չափազանց ինքնավստահությունը, ամբարտավանությունը և աստվածային կամ բնական կարգի խախտումը կարող են հանգեցնել կործանման։ Միևնույն ժամանակ, հին հունական առասպելները փառաբանում են մարդկային բանականությունը, հնարամտությունը, ստեղծագործական ուժը և գիտելիքի ձգտումը՝ ցույց տալով, որ մարդն իր խիզախությամբ ու մտավոր կարողություններով կարող է դիմակայել բազմաթիվ դժվարությունների։ Գրական առումով նյութն առանձնանում է պատկերավորությամբ, խորհրդանշական մտածողությամբ, արտահայտիչ կերպարներով, դրամատիկ հակամարտություններով և գեղարվեստական հարուստ երևակայությամբ։ Առասպելական պատումներում իրականությունն ու երևակայությունը միահյուսվում են՝ ստեղծելով մի աշխարհ, որտեղ բնության երևույթները ստանում են մարդկային հատկանիշներ, կենդանիներն ու առասպելական արարածները դառնում են խորհրդանշական կերպարներ, իսկ սովորական մարդկային ապրումներն ու հասարակական հարաբերությունները ներկայացվում են աստվածային և հերոսական իրադարձությունների միջոցով։ Հատկանշական են նաև առասպելների բազմաշերտ կառուցվածքը, դրանցում առկա բարոյախոսական ենթատեքստերը, հակադրությունների կիրառումը և խորհրդանիշների համակարգը, որոնց շնորհիվ յուրաքանչյուր պատմություն կարող է ընկալվել ինչպես ինքնուրույն գեղարվեստական պատում, այնպես էլ ավելի խորքային փիլիսոփայական իմաստ ունեցող ավանդություն։ Պատմամշակութային տեսանկյունից հին հունական դիցաբանությունը բացառիկ նշանակություն ունի եվրոպական և համաշխարհային մշակույթի ձևավորման համար։ Այն խորապես ազդել է անտիկ գրականության, թատրոնի, քանդակագործության, ճարտարապետության, կերպարվեստի և փիլիսոփայական մտքի զարգացման վրա, իսկ հետագա դարերում դարձել է Վերածննդի, կլասիցիզմի, ռոմանտիզմի և ժամանակակից արվեստի բազմաթիվ ստեղծագործությունների ոգեշնչման աղբյուր։ Հոմերոսի, Հեսիոդոսի, Էսքիլեսի, Սոֆոկլեսի և Եվրիպիդեսի գրական ժառանգության հետ սերտորեն առնչվող այս առասպելական աշխարհը կարևոր բանալի է անտիկ մշակույթի, նրա արժեքային համակարգի և գեղարվեստական մտածողության ընկալման համար։ Դիցաբանական կերպարներն ու պատմությունները մինչ օրս լայնորեն կիրառվում են գրականության, արվեստի, կինոյի, երաժշտության, հոգեբանության և գիտական տարբեր ոլորտներում՝ պահպանելով իրենց արդիականությունն ու մեկնաբանական հնարավորությունները։ Գիրքը արժեքավոր ընթերցանության նյութ է ինչպես հին աշխարհի պատմությամբ և մշակույթով հետաքրքրվողների, այնպես էլ գրականության, դիցաբանության, փիլիսոփայության և արվեստի ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար։ Այն հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն գաղափարական ու գեղարվեստական հիմքերը, որոնց վրա ձևավորվել են եվրոպական քաղաքակրթության բազմաթիվ մշակութային պատկերացումներ, ճանաչելու համաշխարհային գրականության մեջ հաճախ հանդիպող առասպելական կերպարներն ու խորհրդանիշները և ավելի խորությամբ հասկանալու հին հունական հասարակության հոգևոր աշխարհը։ Միաժամանակ այն զարգացնում է պատմական մտածողությունը, երևակայությունը, մշակութային համեմատության և խորհրդանշական պատկերները մեկնաբանելու կարողությունը՝ ընթերցողին ներկայացնելով մի քաղաքակրթության աշխարհայացք, որի ստեղծած առասպելները հազարամյակներ շարունակ շարունակում են մնալ մարդկության ընդհանուր մշակութային հիշողության անբաժանելի մասը։

    Обновлено. 2026-11-17
    Հին Հունաստանի լեգենդներն ու առասպելները
    Онлайн

    История

    «Անապատի օդապարուկների» կառուցվածքը, ձևերը, թվագրությունը և գործառույթը

    Աշխատությունը նվիրված է «անապատի օդապարուկներ» կոչվող հնագիտական կառույցների կառուցվածքային առանձնահատկությունների, տարածման ձևերի, թվագրման և հնարավոր գործառույթների ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են այս յուրահատուկ հուշարձանների ճարտարապետական լուծումները, կառուցման մեթոդները, աշխարհագրական տարածվածությունը և դրանց կապը հնագույն հասարակությունների կենսակերպի, տնտեսության և շրջակա միջավայրի հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են տարբեր գիտական վարկածներ՝ կապված դրանց օգտագործման նպատակների հետ, ներառյալ կենդանիների որսի, կառավարման կամ այլ տնտեսական գործունեության հնարավոր կիրառությունները։ Քննարկվում են հնագիտական տվյալները, դաշտային հետազոտությունների արդյունքները, թվագրման մեթոդները և կառույցների նշանակությունը հին հասարակությունների պատմության վերականգնման գործում։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի հնագիտության, հնագույն տնտեսության, մարդու և շրջակա միջավայրի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով անցյալի մշակութային և տեխնոլոգիական ձեռքբերումների առավել խորքային ըմբռնմանը։

    Обновлено. 2026-09-20
    «Անապատի օդապարուկների» կառուցվածքը, ձևերը, թվագրությունը և գործառույթը
    Онлайн

    Медицина

    Хирургические особенности трансплантации почки и качество жизни пациентов

    Աշխատությունը նվիրված է երիկամի փոխպատվաստման վիրաբուժական առանձնահատկությունների և փոխպատվաստում ստացած հիվանդների կյանքի որակի ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են երիկամի փոխպատվաստման նշանակությունը երիկամային անբավարարության բուժման գործընթացում, վիրահատության նախապատրաստման հիմնական սկզբունքները, դոնորական օրգանի ընտրության և ստացողի առողջական վիճակի գնահատման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վիրաբուժական միջամտության տեխնիկական կողմերին, անոթային և միզուղիների միացումների ձևավորման սկզբունքներին, ինչպես նաև վիրահատության ընթացքում և դրանից հետո հնարավոր բարդությունների կանխարգելման խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են փոխպատվաստված երիկամի ֆունկցիայի վերականգնման, հետվիրահատական հսկողության, օրգանի մերժման ռիսկի և իմունաճնշիչ բուժման հետ կապված հարցերը։ Դիտարկվում են հիվանդների առողջական վիճակի փոփոխությունները, ֆիզիկական ակտիվության վերականգնումը, առօրյա գործունեության հնարավորությունները և սոցիալական կյանքին վերաինտեգրման առանձնահատկությունները։ Կարևորվում են կյանքի որակի գնահատման բժշկական, հոգեբանական և սոցիալական չափանիշները, հիվանդների ինքնազգացողությունը, հուզական բարեկեցությունը և բուժման արդյունքներից բավարարվածությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել կլինիկական տվյալների վերլուծության, վիրահատական արդյունքների համեմատական գնահատման, հիվանդների հարցումների և կյանքի որակի ստանդարտացված գնահատման մեթոդներ։ Անդրադարձ է կատարվում փոխպատվաստումից հետո հիվանդների երկարաժամկետ հսկողության, դեղորայքային բուժման շարունակականության, հնարավոր վարակային և սրտանոթային բարդությունների վերահսկման անհրաժեշտությանը։ Առանձնացվում են վիրաբուժական տեխնիկայի կատարելագործման, հետվիրահատական խնամքի կազմակերպման և բազմամասնագիտական բժշկական աջակցության նշանակությունը բուժման արդյունավետության բարձրացման գործում։ Կարևորվում է նաև փոխպատվաստումից հետո հիվանդների կյանքի որակի համեմատությունը մինչվիրահատական վիճակի կամ երիկամային փոխարինող բուժման այլ եղանակների հետ՝ հաշվի առնելով անհատական առողջական առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը կարող է նպաստել երիկամի փոխպատվաստման վիրաբուժական արդյունքների գնահատման, հնարավոր բարդությունների նվազեցման և հիվանդակենտրոն բուժօգնության կազմակերպման մոտեցումների կատարելագործմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ փոխպատվաստման կենտրոնների գործունեության, հետվիրահատական վերականգնման ծրագրերի և հիվանդների երկարաժամկետ բժշկական հսկողության կազմակերպման համար։ Այն օգտակար է փոխպատվաստաբանների, վիրաբույժների, նեֆրոլոգների, ուրոլոգների, կլինիկական հետազոտողների և բժշկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Обновлено. 2026-10-16
    Хирургические особенности трансплантации почки и качество жизни пациентов
    Онлайн

    География

    Լեռնային պայմաններում ավտոտրակտորային շարժակազմից արտանետվող թունավոր գազերի փոփոխության հետազոտումը և նորմավորումը

    Աշխատությունը նվիրված է լեռնային պայմաններում ավտոմոբիլային և տրակտորային շարժակազմի շարժիչներից առաջացող վնասակար արտանետումների փոփոխության օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը և դրանց բնապահպանական նորմավորման գիտական հիմքերի մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում բարձրության, մթնոլորտային ճնշման, օդի ջերմաստիճանի, ճանապարհային պայմանների և շարժիչի աշխատանքային ռեժիմների ազդեցությունն է արտանետվող գազերի կազմի ու բնութագրերի վրա։ Լեռնային տարածքներում մթնոլորտային պայմանների փոփոխությունը կարող է ազդել շարժիչում վառելիքի այրման գործընթացի արդյունավետության վրա, ինչի հետևանքով փոփոխվում են արտանետումների ցուցանիշները և տրանսպորտային միջոցների բնապահպանական ազդեցությունը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են համեմատվել տարբեր բարձրություններում և շահագործման պայմաններում ստացված տվյալները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել արտանետումների փոփոխության հիմնական միտումները և դրանց վրա ազդող գործոնների հարաբերական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ածխածնի օքսիդների, ազոտի օքսիդների, չայրված ածխաջրածինների և շարժիչային արտանետումներին բնորոշ այլ աղտոտիչների ընդհանուր բնապահպանական գնահատմանը։ Կարևորվում է նաև ավտոտրակտորային տեխնիկայի տեխնիկական վիճակի, շարժիչի տեսակի, շահագործման ծանրաբեռնվածության և ճանապարհի թեքության ազդեցության ուսումնասիրությունը։ Ստացված արդյունքների հիման վրա հնարավոր է գնահատել հարթավայրային պայմանների համար սահմանված մոտեցումների կիրառելիությունը լեռնային տարածքներում և հիմնավորել տեղական առանձնահատկությունները հաշվի առնող վերահսկման ու նորմավորման սկզբունքներ։ Հետազոտությունն ունի նաև գործնական բնապահպանական նշանակություն, քանի որ տրանսպորտային արտանետումների գնահատումը կարևոր է բնակավայրերի օդային ավազանի պահպանության, տեխնիկական վերահսկողության և շրջակա միջավայրի աղտոտման նվազեցման միջոցառումների մշակման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ավտոտրանսպորտային ճարտարագիտության, շարժիչների շահագործման, մթնոլորտային օդի պահպանության և բնապահպանական նորմավորման մոտեցումները՝ լեռնային պայմաններում շարժակազմի էկոլոգիական բնութագրերի առավել ճշգրիտ գնահատման նպատակով։

    Обновлено. 2026-09-26
    Լեռնային պայմաններում ավտոտրակտորային շարժակազմից արտանետվող թունավոր գազերի փոփոխության հետազոտումը և նորմավորումը