Տնտեսության զարգացման բնապահպանական հետևանքների քանակական գնահատման հիմնահարցերը Հայաստանի Հանրապետությունում

Литература

Ժողովածուն նվիրված է Հայկական ՍՍՀ-ում գրադարանների գործունեության փորձի ներկայացմանը, ընդհանրացմանը և տարածմանը՝ արտացոլելով խորհրդային ժամանակաշրջանում գրադարանային գործի կազմակերպման հիմնական ուղղություններն ու մեթոդները։ Նյութում կարևոր տեղ է հատկացվում գրադարանների աշխատանքի կազմակերպմանը, ընթերցողների սպասարկմանը, գրքային ֆոնդերի համալրմանն ու պահպանմանը, գրականության հանրահռչակմանը և բնակչության շրջանում ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը։ Ժողովածուն արժեքավոր է հատկապես այն տեսանկյունից, որ ներկայացնում է գրադարանային աշխատանքի գործնական փորձը և ցույց է տալիս, թե ինչպիսի մեթոդներ էին կիրառվում տարբեր տիպի գրադարաններում՝ աշխատանքը արդյունավետ կազմակերպելու և ընթերցողների պահանջներին համապատասխանեցնելու համար։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է առաջավոր փորձի բացահայտումն ու տարածումը։ Գրադարանների հաջողված աշխատանքային ձևերը դիտարկվում են որպես այլ գրադարաններում կիրառման ենթակա օրինակներ, իսկ փորձի փոխանակումը ներկայացվում է որպես մասնագիտական զարգացման և գրադարանային ծառայությունների կատարելագործման միջոց։ Այդ համատեքստում կարևորվում են գրադարանավարների վերապատրաստումը, գործնական պարապմունքները, փորձի փոխանակումը և մեթոդական աջակցությունը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում գյուղական և քաղաքային բնակչության գրադարանային սպասարկմանը, ընթերցողների տարբեր խմբերի հետ տարվող աշխատանքներին, երիտասարդների և երեխաների ընթերցանության կազմակերպմանը։ Գրադարանի գործունեությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես գրքերի տրամադրման գործընթաց, այլև որպես մշակութային և կրթական աշխատանք, որի միջոցով հնարավոր էր նպաստել բնակչության ընդհանուր կրթական մակարդակի բարձրացմանը, մասնագիտական գիտելիքների տարածմանը և մշակութային հետաքրքրությունների զարգացմանը։ Ժողովածուում արտացոլվում են նաև գրադարանների մասսայական և տեղեկատվական աշխատանքի տարբեր ձևերը՝ գրքային ցուցահանդեսներ, գրական երեկոներ, ընթերցողների հետ հանդիպումներ, թեմատիկ միջոցառումներ, բանավոր և գրավոր տեղեկատվության տարածում։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև գրադարանների կապը դպրոցների, մշակութային հաստատությունների, արտադրական կազմակերպությունների և հասարակական կառույցների հետ, քանի որ այդ համագործակցությունը հնարավորություն էր տալիս ընդլայնելու գրադարանի հասարակական դերակատարությունը։ Գրքային ֆոնդերի արդյունավետ օգտագործման տեսանկյունից կարևորվում են գրականության ճիշտ ընտրությունը, դասակարգումը, հաշվառումը, պահպանությունը և ընթերցողների պահանջների ուսումնասիրությունը։ Գրադարանային աշխատանքի որակի բարձրացման համար անհրաժեշտ էր ոչ միայն ավելացնել գրքային ֆոնդերը, այլև ապահովել դրանց նպատակային օգտագործումը և ընթերցողին անհրաժեշտ գրականության արագ ու հարմար հասանելիությունը։ Ժողովածուն նաև պատկերացում է տալիս այդ ժամանակաշրջանի գրադարանագիտության մեթոդական մոտեցումների մասին՝ ներկայացնելով աշխատանքի պլանավորման, հաշվառման, վերահսկման և արդյունքների ամփոփման նշանակությունը։ Ընդհանուր առմամբ, ժողովածուն կարևոր աղբյուր է խորհրդային Հայաստանի գրադարանային համակարգի կազմակերպական և մեթոդական առանձնահատկությունները հասկանալու համար։ Այն ներկայացնում է գրադարանների աշխատանքը որպես կրթական, մշակութային և տեղեկատվական գործունեության ամբողջություն և հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տվյալ ժամանակաշրջանում ընթերցողների սպասարկման, գրքային ֆոնդերի կառավարման, առաջավոր փորձի տարածման և գրադարանավարների մասնագիտական աշխատանքի կազմակերպման ձևերը։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է 1918-1945 թվականներին հայկական ազգային զորամիավորումների ձևավորման, զարգացման, կազմակերպական կառուցվածքի, ռազմական գործունեության և պատմական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Ուսումնասիրության ժամանակագրական շրջանակը ներառում է հայ ժողովրդի համար քաղաքական և ռազմական առումով բեկումնային մի քանի փուլեր՝ Հայաստանի Առաջին Հանրապետության ստեղծման և պետական բանակի ձևավորման շրջանը, խորհրդայնացման հետ կապված ռազմական ու կազմակերպական վերափոխումները, ինչպես նաև Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիները։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում հայկական ազգային ռազմական ուժերի ստեղծման նախադրյալներին, դրանց կազմավորման գործընթացին, հրամանատարական համակարգին, զինվածությանն ու համալրմանը, ինչպես նաև այն քաղաքական և ռազմավարական պայմաններին, որոնց ներքո դրանք գործել են։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում 1918-1920 թվականների Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի գործունեությանը և տարածաշրջանում տեղի ունեցող ռազմական բախումների պայմաններում դրանց դերակատարությանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել նաև այն փոփոխությունները, որոնք հայկական ռազմական կառույցներում տեղի ունեցան Հայաստանի խորհրդայնացումից հետո, երբ ազգային ռազմական ներուժը ներառվեց Խորհրդային Միության միասնական զինված ուժերի համակարգում։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի տարիների համատեքստում աշխատանքը կարող է անդրադառնալ խորհրդային բանակում հայկական կազմավորումներին, հայ զինվորականների և հրամանատարների մասնակցությանը տարբեր ռազմաճակատներում, ինչպես նաև ազգային ռազմական ինքնության պահպանմանն ու դրա դրսևորումներին։ Կարևոր է նաև հայկական զորամիավորումների դերի գնահատումը ոչ միայն առանձին ռազմական գործողությունների, այլև ազգային անվտանգության, պետականության, հասարակական համախմբման և պատմական հիշողության տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է հիմնվել արխիվային փաստաթղթերի, ռազմական հրամանների, վիճակագրական տվյալների, հուշագրությունների, ժամանակակից մամուլի և այլ պատմական աղբյուրների ուսումնասիրության վրա՝ հնարավորություն տալով վերականգնել տվյալ ժամանակաշրջանի ռազմական իրականության առավել ամբողջական պատկերը։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել ռազմական պատմությամբ, հայոց պատմությամբ, Առաջին Հանրապետության պատմությամբ և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին, հետազոտողներին և ընթերցողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի 1918-1945 թվականների ընթացքում հայկական ռազմական կազմավորումների պատմական ուղու, դրանց կազմակերպական և մարտական առանձնահատկությունների, ինչպես նաև Հայաստանի պետականության և հայ ժողովրդի ռազմական պատմության մեջ ունեցած դերակատարության ամբողջական ընկալման համար։

Культура

Սույն նյութը ներկայացնում է Հայաստանում հրատարակված նոր գրքերի ինֆորմացիոն ցանկը՝ ընդգծելով ազգային, պատմական, մշակութային և գիտական կարևոր թեմաները։ Աշխատությունը ընդգրկում է Հայաստանի պատմությանը, արվեստին, գրականությանը, տնտեսությանը և հասարակական կյանքին վերաբերող նոր հրատարակությունները՝ ապահովելով ընթերցողների և հետազոտողների համար ժամանակակից գրականության և տեղեկատվական աղբյուրների համակարգված ու համապարփակ ներկայացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ազգային ինքնության, մշակութային ժառանգության և գիտական մտքի զարգացումների լուսաբանմանը՝ ներառելով ինչպես տեսական, այնպես էլ կիրառական բնույթի աշխատություններ։ Ինֆորմացիոն ցանկը ծառայում է որպես ուղեցույց մասնագետների, ուսանողների և մշակութային ոլորտի հետ հետաքրքրված անձանց համար՝ ապահովելով Հայաստանի հետ կապված նոր գիտական, կրթական և մշակութային գրականության հասանելիություն։

История

Մատենագիտական և պատմագրական ուղղվածություն ունեցող այս հրատարակությունը ներկայացնում է հայ ժողովրդի պատմության վաղ շրջանից մինչև XV դարն ընդգրկող թեմաներով գեղարվեստական և պատմագրական գրականության հանձնարարական ընտրանի։ Նյութերը հնարավորություն են տալիս պատմական անցյալը դիտարկել գրողների ստեղծագործական ընկալման և գեղարվեստական մեկնաբանության միջոցով՝ համադրելով պատմական իրադարձությունների, նշանավոր դեմքերի, հասարակական կյանքի և ազգային մշակույթի վերաբերյալ տարբեր պատկերացումներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն ստեղծագործություններին, որոնցում արտացոլված են Հայաստանի պատմական զարգացման տարբեր փուլերը, ժողովրդի պայքարը, կենցաղը, մշակութային ժառանգությունը և հոգևոր արժեքները։ Մատենագիտական նյութերի համակարգված ներկայացումը նպաստում է համապատասխան գրականության որոնմանը և թեմատիկ ընթերցանության կազմակերպմանը։ Հրատարակությունը կարող է կիրառվել նաև գրադարանային սպասարկման, ընթերցանության ուղղորդման և պատմական թեմաներով գրականության հանրահռչակման նպատակներով։ Այն հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ծանոթանալու հայոց պատմության գեղարվեստական արտացոլման բազմազան ձևերին և տարբեր ժամանակաշրջանների վերաբերյալ գրական աղբյուրների շրջանակին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, ուսուցիչների, ուսանողների, պատմության և գրականության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Литература

Այս գրականագիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Համաստեղ-ի արձակի պոետիկ առանձնահատկությունների վերլուծությանը՝ ընդգծելով նրա ստեղծագործական լեզվի, պատկերային համակարգի և պատմողական կառուցվածքի յուրահատկությունները։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են հեղինակի արձակում բնության պատկերների խորհրդանշականությունը, հայրենիքի թեմայի բազմաշերտ ներկայացումը և էմիգրացիոն փորձի արտահայտման ձևերը։ Հեղինակի լեզվաոճական միջոցների, ռիթմիկ կառուցվածքի և գեղարվեստական մտածողության վերլուծության միջոցով բացահայտվում են նրա արձակի քնարական-պոետիկ բնույթը և ազգային ինքնության գաղափարական շերտերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմողական տեխնիկային, ներքին մոնոլոգի կիրառությանը և ժամանակի ու հիշողության փոխկապակցվածությանը՝ որպես գեղարվեստական աշխարհի կառուցման հիմնական գործիքների։ Աշխատությունը համադրում է գրականագիտության, ոճաբանության և պոետիկայի մոտեցումները՝ առաջարկելով Համաստեղի արձակի ավելի խորքային մեկնաբանություն։

Информатика

Այս աշխատությունը վերաբերում է անլար սենսորային ցանցերում (Wireless Sensor Networks) ծածկույթի և կապակցվածության ցանկալի մակարդակի ապահովման համար օպտիմալ արձանագրությունների մշակմանը՝ համատեղելով ցանցային տեսության, օպտիմիզացիայի և էներգաարդյունավետ հաշվարկների մոտեցումները։ Այն ուսումնասիրում է այն հիմնարար խնդիրը, թե ինչպես կարելի է ապահովել տարածքի բավարար մոնիթորինգ (coverage) և միևնույն ժամանակ պահպանել ցանցի հանգույցների հուսալի հաղորդակցական կապը (connectivity)՝ նվազագույն էներգիայի ծախսով և առավելագույն շահագործման տևողությամբ։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են սենսորային հանգույցների տեղաբաշխման, ակտիվ/քնած ռեժիմների կառավարման, տվյալների փոխանցման և երթուղավորման մեխանիզմների տարբեր մոդելներ, որոնք ուղղված են ցանցի ընդհանուր արդյունավետության բարձրացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում էներգիայի սպառման նվազեցմանը, քանի որ սենսորային ցանցերում հանգույցների մարտկոցային սահմանափակ ռեսուրսները վճռորոշ գործոն են համակարգի երկարաժամկետ աշխատանքի համար։ Բացի այդ, ներկայացվում են մաթեմատիկական մոդելներ և օպտիմիզացիոն ալգորիթմներ, որոնք թույլ են տալիս հավասարակշռել ծածկույթի և կապակցվածության միջև առկա հակասական պահանջները՝ հաճախ կիրառելով գրաֆների տեսություն, կլաստերավորման մեթոդներ և էվրիստիկ մոտեցումներ։ Ուսումնասիրվում են նաև դինամիկ միջավայրերում ցանցի հարմարվողականության խնդիրները, որտեղ հանգույցների խափանումները կամ տեղաշարժերը կարող են ազդել ընդհանուր կառուցվածքի վրա։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի իրերի ինտերնետի (IoT), խելացի միջավայրերի, արդյունաբերական մոնիթորինգի և անվտանգության համակարգերի զարգացման համար, քանի որ առաջարկվող մեթոդները թույլ են տալիս ստեղծել ավելի կայուն, էներգաարդյունավետ և ինքնակազմակերպվող ցանցային համակարգեր։