Ծխախոտի արտադրության և իրացման հաշվառման հիմնահարցերը ՀՀ-ում

Technology

Աշխատությունը նվիրված է մաշակայուն բետոնե ծածկույթների ստացման տեխնոլոգիական և նյութագիտական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ հիմնված մոդիֆիկացված ցեմենտային կոմպոզիցիաների կիրառության վրա։ Գրքում մանրամասն ներկայացվում են բետոնի կառուցվածքի ձևավորման գործընթացները, կապակցող նյութերի մոդիֆիկացիայի մեթոդները և հավելանյութերի ազդեցությունը վերջնական նյութի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է մաշակայունության բարձրացման ուղիները՝ ներառյալ հանքային և քիմիական հավելումների կիրառումը, ջր-ցեմենտ հարաբերակցության օպտիմալացումը, ինչպես նաև կարծրացման ռեժիմների կարգավորումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միկրոկառուցվածքային փոփոխություններին, ծակոտկենության նվազեցմանը, ամրության և դիմացկունության բարձրացման մեխանիզմներին՝ տարբեր շահագործման պայմաններում։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև արդյունաբերական և ինժեներական կիրառությունների օրինակներ՝ ճանապարհաշինություն, արդյունաբերական հատակներ և ենթակառուցվածքային օբյեկտներ, որտեղ մաշակայուն բետոնները ունեն առանձնահատուկ նշանակություն։ Քննարկվում են նաև արտադրության տեխնոլոգիական լուծումները, տնտեսական արդյունավետությունը և նյութերի երկարաժամկետ շահագործման առավելությունները։ Գիրքը նախատեսված է շինարարական ինժեներների, նյութագիտության մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ովքեր զբաղվում են նոր սերնդի բետոնային կոմպոզիցիաների մշակմամբ և կիրառական տեխնոլոգիաներով։

Technology

Սննդարդյունաբերության, քիմիական տեխնոլոգիայի և ֆիզիկաքիմիական գործընթացների ուսումնասիրությանը նվիրված այս աշխատանքը լուսաբանում է դիֆուզիայի ազդեցությունը թունդ ալկոհոլային խմիչքների արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների և պատրաստի արտադրանքի որակական բնութագրերի վրա։ Քննության են առնվում դիֆուզիայի ֆիզիկական և քիմիական հիմունքները, նյութափոխանակության օրինաչափությունները և դրանց նշանակությունը հեղուկ միջավայրերում տարբեր բաղադրիչների տեղափոխման ու բաշխման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրական միջավայրերում նյութերի կոնցենտրացիաների փոփոխություններին, ջերմաստիճանի, միջավայրի բաղադրության և այլ ֆիզիկաքիմիական գործոնների ազդեցությանը դիֆուզիոն գործընթացների ինտենսիվության վրա։ Վերլուծվում են հումքի բաղադրիչների փոխազդեցությունները, լուծվող նյութերի տեղափոխման առանձնահատկությունները և դրանց հնարավոր ազդեցությունը արտադրանքի քիմիական կազմի ու զգայորոշական հատկությունների ձևավորման վրա։ Քննարկվում են դիֆուզիոն երևույթների դերը տեխնոլոգիական տարբեր փուլերում, զանգվածափոխանակության արդյունավետության գնահատման մեթոդները և արտադրական գործընթացների վերահսկման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել դիֆուզիայի մաթեմատիկական մոդելավորման, ֆիզիկաքիմիական ցուցանիշների փորձարարական հետազոտության և ստացված տվյալների համեմատական վերլուծության մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում դիֆուզիոն գործընթացների ուսումնասիրության նշանակությանը սննդարդյունաբերական տեխնոլոգիաների գիտական հիմնավորման, արտադրանքի որակի կայունության ապահովման և արտադրական համակարգերի արդյունավետության գնահատման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել սննդի տեխնոլոգիայի, կիրառական քիմիայի, զանգվածափոխանակության գործընթացների, արտադրանքի որակի վերահսկման և սննդարդյունաբերական սարքավորումների հետազոտությամբ զբաղվող մասնագետների ու գիտաշխատողների համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է շարժողական հնարավորությունների սահմանափակումներ ունեցող պացիենտներին բուժական ֆիզկուլտուրայով ինքնուրույն զբաղվելու հմտությունների ուսուցման մեթոդական, բժշկական և վերականգնողական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են բուժական ֆիզկուլտուրայի դերը ֆիզիկական վերականգնման գործընթացում, շարժողական ակտիվության պահպանման և զարգացման հիմնական սկզբունքները, ինչպես նաև անհատական վարժությունների ծրագրերի կազմակերպման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շարժողական սահմանափակումների բնույթին, դրանց առաջացման պատճառներին, պացիենտների ֆունկցիոնալ վիճակին և ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության անհատական ընտրության անհրաժեշտությանը։ Ուսումնասիրվում են բուժական վարժությունների ուսուցման փուլերը, շարժումների ճիշտ կատարման հմտությունների ձևավորումը, ինքնուրույն պարապմունքների կազմակերպման կանոնները և ֆիզիկական ակտիվության նկատմամբ պացիենտների մոտիվացիայի բարձրացման մեթոդները։ Դիտարկվում են տարբեր հիվանդությունների և վնասվածքների հետևանքով առաջացած շարժողական խանգարումների պայմաններում կիրառվող վերականգնողական մոտեցումները՝ հաշվի առնելով օրգանիզմի ֆիզիկական հնարավորությունները, տարիքը և առողջական ընդհանուր վիճակը։ Կարևորվում են շնչառական վարժությունների, հոդերի շարժունակության պահպանման, մկանային ուժի զարգացման, հավասարակշռության և շարժումների համակարգման բարելավմանն ուղղված վարժությունների ուսուցման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ներկայացվել անհատական պարապմունքների ծրագրերի կազմման, վարժությունների հաջորդականության ընտրության, ծանրաբեռնվածության աստիճանական փոփոխության և ինքնուրույն աշխատանքի արդյունքների վերահսկման մեթոդներ։ Անդրադարձ է կատարվում բուժական ֆիզկուլտուրայի մասնագետի, ֆիզիոթերապևտի և բուժող բժշկի համագործակցությանը՝ պացիենտի համար անվտանգ և արդյունավետ վերականգնողական ծրագիր մշակելու նպատակով։ Առանձնացվում են վարժությունների կատարման ընթացքում ինքնազգացողության վերահսկման, գերծանրաբեռնվածության կանխարգելման և հնարավոր հակացուցումների հաշվառման հարցերը։ Կարևորվում են նաև պացիենտների հոգեբանական պատրաստվածությունը, ինքնուրույնության զարգացումը, առօրյա գործունեության մեջ շարժողական ակտիվության ներառումը և վերականգնողական գործընթացի շարունակականության ապահովումը։ Աշխատությունը կարող է նպաստել բուժական ֆիզկուլտուրայի ուսուցման մեթոդների կատարելագործմանը, պացիենտների ֆունկցիոնալ անկախության բարձրացմանը և կյանքի որակի բարելավմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել վերականգնողական բժշկության մասնագետների, ֆիզիոթերապևտների, բուժական ֆիզկուլտուրայի հրահանգիչների, հատուկ մանկավարժների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է հայկական խաչքարերի ծագման, պատմական զարգացման, գործառութային նշանակության և խորհրդանշական իմաստաբանության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ պատմագիտական և հնագիտական մոտեցումների կիրառմամբ։ Քննարկվում են խաչքարային արվեստի ձևավորման նախադրյալները, վաղքրիստոնեական հուշարձանների հետ դրա առնչությունները, ինչպես նաև հայկական մշակութային միջավայրում խաչքարերի տարածման և զարգացման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խաչքարերի կառուցվածքային և պատկերագրական հորինվածքներին, զարդաքանդակների խորհրդանշական բովանդակությանը, կրոնական պատկերացումներին և դրանց արտահայտման գեղարվեստական միջոցներին։ Ուսումնասիրվում են խաչքարերի պաշտամունքային, հիշատակային, նվիրատվական և հասարակական գործառույթները, դրանց տեղադրության առանձնահատկությունները և կապը միջնադարյան հայկական հոգևոր ու սոցիալական կյանքի հետ։ Անդրադարձ է կատարվում հնագիտական գտածոների, վիմագիր արձանագրությունների և պատմական աղբյուրների նշանակությանը՝ խաչքարերի ժամանակագրության, տարածքային առանձնահատկությունների և մշակութային դերի բացահայտման գործում։ Աշխատությունը կարևորում է խաչքարերը որպես հայկական ինքնության, քրիստոնեական աշխարհընկալման և ազգային գեղարվեստական ավանդույթների արտահայտություն։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, հնագետների, արվեստաբանների, մշակութաբանների և հայկական պատմամշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Linguistics

Այս աշխատությունը նվիրված է հայերենի, անգլերենի և ռուսերենի արարման իմաստ արտահայտող բայերի համեմատական և իմաստաբանական ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել երեք լեզուներում համապատասխան բայային համակարգերի ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է արարման, ստեղծման, ձևավորման, առաջացման և գոյության մեջ դնելու իմաստային դաշտը՝ ուշադրություն դարձնելով այն հանգամանքին, թե ինչպես են տարբեր լեզուներում բայերը ներկայացնում գործողության բնույթը, արդյունքը, գործընթացը և դրա մասնակիցներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բայերի բառային իմաստի կառուցվածքին, իմաստային բաղադրիչներին, բազմիմաստությանը և համատեքստային գործածությանը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են համադրվել երեք լեզուների համապատասխան բայերը՝ ըստ դրանց արտահայտած գործողության տեսակի, ուղղվածության, արդյունքայնության, տևականության և պատճառականության։ Կարևորվում է նաև բայերի կապակցելիության ուսումնասիրությունը, քանի որ նույն ընդհանուր իմաստը տարբեր լեզուներում կարող է արտահայտվել տարբեր կառուցվածքային և շարահյուսական եղանակներով։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ արարման բայերի հոմանիշային և հականիշային հարաբերություններին, բառային-իմաստային խմբերին, դարձվածային գործածություններին և փոխաբերական իմաստների ձևավորմանը։ Հայերենի, անգլերենի և ռուսերենի համադրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու լեզվական տարբեր համակարգերում նույն հասկացության արտահայտման յուրահատկությունները և պարզելու, թե որ իմաստային հատկանիշներն են ընդհանուր, իսկ որոնք՝ լեզվին հատուկ։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել բայերի գործածության հաճախականությանը, ժամանակային և տեսքային բնութագրերին, ինչպես նաև դրանց դերին նախադասության իմաստային կառուցվածքի ձևավորման մեջ։ Համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ պատկերացում կազմելու լեզուների միջև իմաստային համարժեքության, մասնակի համարժեքության և անհամարժեքության դեպքերի մասին։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ թարգմանության տեսության և պրակտիկայի, բառարանագրության, օտար լեզուների ուսուցման և համակարգչային լեզվաբանության ոլորտներում, քանի որ արարման իմաստային դաշտի ճիշտ նկարագրությունը կարևոր է լեզվական համապատասխանությունների ճշգրիտ որոշման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հայերենագիտությամբ, անգլերենագիտությամբ և ռուսագիտությամբ զբաղվող լեզվաբանների, թարգմանիչների, բառարանագիրների, հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

History

Այս աշխատությունը պատմագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է 17-րդ դարի նշանավոր հայ ճանապարհորդի և հիշատակագիրի՝ Զաքարիա Ագուլեցի կյանքին և գործունեությանը, ինչպես նաև նրա ապրած ժամանակաշրջանի պատմական միջավայրին։ Գրքում հեղինակը փորձում է վերականգնել այն դարաշրջանի ամբողջական պատկերը, երբ հայ հասարակությունը գտնվում էր պարսկական և օսմանյան ազդեցությունների խաչմերուկում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում առևտրական ճանապարհներին, քաղաքների կյանքին, սոցիալ-տնտեսական պայմաններին և հայ վաճառականների գործունեությանը։ Զաքարիա Ագուլեցին հայտնի է իր ճանապարհորդական գրառումներով, որտեղ նա մանրամասն նկարագրում է տարբեր քաղաքներ, ժողովուրդներ, սովորույթներ և քաղաքական իրավիճակներ։ Աշխատության հեղինակ Աշոտ Հովհաննիսյանը վերլուծում է այդ հիշատակությունները՝ դրանք դիտարկելով որպես կարևոր պատմական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս հասկանալու ժամանակի իրական կյանքը։ Գրքում ընդգծվում են հետևյալ հիմնական թեմաները․ Զաքարիա Ագուլեցու ճանապարհորդությունները և գրառումները 17-րդ դարի հայկական առևտրական սփյուռքը Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական վիճակը պարսկական տիրապետության շրջանում տարածաշրջանային քաղաքական և մշակութային կապերը հիշատակությունների պատմագիտական արժեքը Այս աշխատությունը համադրում է կենսագրական և պատմագիտական մոտեցումները՝ ներկայացնելով թե՛ հեղինակի կյանքը, թե՛ նրա ապրած դարաշրջանի լայն պատկերը։