Պատրաստի նյութեր

Բժշկական, սրտաբանական և ինտերվենցիոն սրտաբանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է կորոնար անոթների ստենտավորման արդյունավետության ուսումնասիրությանը բազմաանոթային և բազմասեգմենտային ախտահարումներով հիվանդների շրջանում՝ կախված ներանոթային միջամտության տակտիկական առանձնահատկություններից։ Քննության են առնվում սրտի իշեմիկ հիվանդության զարգացման մեխանիզմները, կորոնար զարկերակների աթերոսկլերոտիկ ախտահարումների առանձնահատկությունները և սրտամկանի արյունամատակարարման խանգարումների կլինիկական հետևանքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմաանոթային և բազմասեգմենտային ախտահարումների ախտորոշմանը, դրանց անատոմիական բարդության գնահատմանը և վերանոթավորման համապատասխան ռազմավարության ընտրությանը։ Վերլուծվում են կորոնար ստենտավորման տարբեր մարտավարությունները, միջամտության փուլային կամ միաժամանակյա իրականացման հնարավորությունները, ստենտերի ընտրության առանձնահատկությունները և ախտահարված անոթների վերականգնման ծավալի նշանակությունը։ Քննարկվում են միջամտության տեխնիկական հաջողության, կորոնար արյունահոսքի վերականգնման, կլինիկական ախտանիշների նվազեցման և հիվանդների հետագա առողջական վիճակի գնահատման չափանիշները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել կորոնարոգրաֆիայի, ներանոթային պատկերավորման, ֆունկցիոնալ գնահատման և հիվանդների կլինիկական դիտարկման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում ստենտավորումից հետո հնարավոր բարդությունների, կրկնակի նեղացումների, թրոմբոզների և կրկնակի վերանոթավորման անհրաժեշտության հետ կապված ռիսկերի գնահատմանը։ Կարևորվում է հիվանդների անհատական կլինիկական առանձնահատկությունների, ուղեկցող հիվանդությունների և կորոնար ախտահարումների բարդության հաշվառումը բուժական մարտավարության ընտրության գործընթացում։ Աշխատանքը կարող է նպաստել բազմաանոթային կորոնար հիվանդության ներանոթային բուժման արդյունավետության գնահատման և միջամտությունների պլանավորման գիտական մոտեցումների կատարելագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել սրտաբանության, ինտերվենցիոն սրտաբանության, սրտանոթային վիրաբուժության և կլինիկական բժշկության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Լեզվաբանական, քերականագիտական և զուգադրական լեզվաբանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ժամանակային հարաբերականության կարգի ուսումնասիրությանը ժամանակակից անգլերենում՝ իսպաներենի համապատասխան քերականական և իմաստային կառույցների համեմատությամբ։ Քննության են առնվում ժամանակի լեզվական արտահայտման միջոցները, բայական ժամանակաձևերի համակարգերը և գործողությունների ժամանակային փոխհարաբերությունների ներկայացման առանձնահատկությունները երկու լեզուներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բացարձակ և հարաբերական ժամանակների տարբերակմանը, խոսքի պահի ու գործողության ժամանակի փոխհարաբերությանը, ինչպես նաև միաժամանակության, նախորդման և հաջորդման իմաստների քերականական արտահայտությանը։ Վերլուծվում են անգլերենի բայական ժամանակաձևերի, վաղակատար և շարունակական ձևերի գործառույթները՝ իսպաներենի համապատասխան ժամանակաձևերի և կերպային տարբերությունների զուգադրությամբ։ Քննարկվում են ժամանակների համաձայնեցման, ուղղակի և անուղղակի խոսքի, ստորադասական նախադասությունների և բարդ շարահյուսական կառույցների շրջանակներում ժամանակային հարաբերությունների արտահայտման օրինաչափությունները։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են դիտարկվել անգլերենի և իսպաներենի ժամանակային ձևերի իմաստային համապատասխանությունները, դրանց կիրառության սահմանափակումները և համատեքստով պայմանավորված տարբերությունները։ Անդրադարձ է կատարվում բայական ժամանակի, կերպի և եղանակի փոխկապակցվածությանը, ինչպես նաև ժամանակային հարաբերականության արտահայտման բառային ու շարահյուսական միջոցներին։ Կարևորվում է զուգադրական վերլուծության նշանակությունը երկու լեզուների քերականական համակարգերի ընդհանրությունների և տարբերությունների բացահայտման, թարգմանական համարժեքների ընտրության և օտար լեզուների դասավանդման մեթոդիկայի կատարելագործման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ընդհանուր և զուգադրական լեզվաբանության, անգլերենի և իսպաներենի քերականության, թարգմանաբանության ու օտար լեզուների ուսուցման ոլորտների մասնագետների և հետազոտողների համար։

Կենդանաբանական, ֆաունիստիկական և էկոլոգիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի տարածքում տարածված քնամկների ընտանիքի (Rodentia: Myoxidae Gray, 1821) ներկայացուցիչների տեսակային կազմի, տարածվածության և էկոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում քնամկների համակարգաբանական դիրքը, ձևաբանական և կենսաբանական բնութագրերը, ինչպես նաև դրանց տեղը Հայաստանի կաթնասունների ֆաունայի կազմում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր տեսակների աշխարհագրական տարածվածությանը, բնակության միջավայրերի ընտրությանը և Հայաստանի բնական ու լանդշաֆտային գոտիներում դրանց հանդիպման առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են քնամկների կենսակերպը, սննդառության առանձնահատկությունները, բազմացման կենսաբանությունը, սեզոնային ակտիվությունը և ձմեռային քնի հետ կապված ֆիզիոլոգիական ու վարքագծային հարմարվողականությունները։ Քննարկվում են անտառային, թփուտային և այլ բնական կենսամիջավայրերում քնամկների կենսապայմանները, պոպուլյացիաների տարածական բաշխվածությունը և շրջակա միջավայրի գործոնների ազդեցությունը դրանց կենսագործունեության վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել դաշտային դիտարկումների, կենդանիների հաշվառման, ձևաբանական համեմատությունների և էկոլոգիական տվյալների վերլուծության մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում քնամկների դերին բնական էկոհամակարգերում, սննդային շղթաներում նրանց ունեցած նշանակությանը և այլ կենդանատեսակների ու բուսականության հետ փոխհարաբերություններին։ Կարևորվում են բնակության միջավայրերի փոփոխության, անտառային էկոհամակարգերի խախտման և մարդածին ազդեցությունների պայմաններում քնամկների պոպուլյացիաների պահպանության հիմնախնդիրները։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Հայաստանի կաթնասունների կենսաբազմազանության վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը, տեսակների տարածվածության գնահատմանը և բնապահպանական միջոցառումների գիտական հիմնավորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել կենդանաբանության, թերիոլոգիայի, էկոլոգիայի, կենսաբազմազանության պահպանության և Հայաստանի կենդանական աշխարհի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Գյուղատնտեսական մեքենաշինության, ագրոտեխնիկայի և հողերի պահպանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է լանջային հողատարածքների նվազագույն մշակման համար նախատեսված սկավառակային հողի մշակման գործիքի մշակմանը և դրա կառուցվածքային ու տեխնոլոգիական պարամետրերի գիտական հիմնավորմանը։ Քննության են առնվում թեք լանջերում հողի մշակման առանձնահատկությունները, հողային էրոզիայի առաջացման պատճառները, խոնավության պահպանման հիմնախնդիրները և հողապաշտպան երկրագործության տեխնոլոգիական պահանջները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սկավառակային հողի մշակման գործիքների կառուցվածքին, աշխատանքային օրգանների երկրաչափական բնութագրերին և տարբեր թեքության պայմաններում դրանց աշխատանքի արդյունավետությանը։ Վերլուծվում են սկավառակների տրամագծի, տեղադրման անկյունների, աշխատանքային խորության, շարժման արագության և մեքենայի զանգվածի ազդեցությունները հողի փխրեցման որակի, քարշային դիմադրության և էներգածախսերի վրա։ Քննարկվում են լանջային տեղանքում մեքենայի կայունության, աշխատանքային օրգանների հողի մեջ ներթափանցման, բուսական մնացորդների պահպանման և հողի մակերևութային կառուցվածքի փոփոխության հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել մեքենայի կառուցվածքային սխեմայի նախագծումը, տեսական հաշվարկները, փորձարարական հետազոտությունները և տեխնոլոգիական պարամետրերի օպտիմալացման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում նվազագույն մշակման տեխնոլոգիաների կիրառման հնարավորություններին՝ հողի էրոզիայի սահմանափակման, արտադրական ծախսերի նվազեցման, վառելիքի խնայողության և գյուղատնտեսական աշխատանքների արտադրողականության բարձրացման նպատակով։ Կարևորվում է մշակվող մեքենայի տեխնիկական և շահագործական ցուցանիշների գնահատումը տարբեր հողային, ռելիեֆային և ագրոտեխնիկական պայմաններում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսական մեքենաշինության, հողագործության մեքենայացման, հողապաշտպան տեխնոլոգիաների և լանջային տարածքների արդյունավետ օգտագործման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Իրավաբանական, քրեաիրավական և քրեական քաղաքականության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է կաշառք տված անձին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու իրավական հիմքերի, պայմանների և գործնական կիրառման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում կաշառք տալու հանցակազմի իրավական բնութագրերը, կոռուպցիոն հանցագործությունների առանձնահատկությունները և դրանց համար քրեական պատասխանատվության սահմանման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն իրավական հանգամանքներին, որոնց առկայությամբ օրենսդրությունը կարող է նախատեսել կաշառք տված անձի ազատում քրեական պատասխանատվությունից, մասնավորապես՝ կաշառքի շորթման, իրավասու մարմիններին կամավոր հաղորդում ներկայացնելու և հանցագործության բացահայտմանը նպաստելու դեպքերում։ Վերլուծվում են կամավոր հաղորդման իրավական նշանակությունը, դրա գնահատման չափանիշները, անձի վարքագծի և հանցագործության բացահայտման միջև փոխկապակցվածությունը։ Քննարկվում են քրեական պատասխանատվությունից ազատելու համապատասխան դրույթների մեկնաբանման, դրանց կիրառման սահմանների, ապացուցման և իրավակիրառ պրակտիկայում առաջացող հակասությունների հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել քրեական օրենսդրության զարգացման առանձնահատկությունները, դատական պրակտիկան, տարբեր պետությունների իրավական կարգավորումները և կոռուպցիայի դեմ պայքարի միջազգային չափանիշները։ Անդրադարձ է կատարվում քրեական պատասխանատվության անխուսափելիության, արդարության, համաչափության և հանցագործությունների բացահայտման խրախուսման սկզբունքների փոխհարաբերություններին։ Կարևորվում է կաշառք տված անձին պատասխանատվությունից ազատելու իրավական մեխանիզմների հստակեցումը՝ կամայական կիրառման կանխարգելման, իրավական որոշակիության ապահովման և հակակոռուպցիոն քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել քրեական իրավունքի, քրեական դատավարության, կրիմինոլոգիայի, հակակոռուպցիոն օրենսդրության և իրավակիրառ գործունեության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Պատմագիտական, հայագիտական և պատմագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայոց հին և վաղմիջնադարյան պատմության հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը XIX դարի ֆրանսիական հայագիտության շրջանակներում։ Քննության են առնվում Ֆրանսիայում հայագիտական ուսումնասիրությունների ձևավորման և զարգացման նախադրյալները, արևելագիտության գիտական ավանդույթների ազդեցությունը և հայոց պատմության նկատմամբ ֆրանսիացի հետազոտողների հետաքրքրության հիմնական ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի հին պետական կազմավորումների, հայկական թագավորությունների, քաղաքական ինստիտուտների և տարածաշրջանային հարաբերությունների վերաբերյալ ֆրանսիական պատմագրության մեկնաբանություններին։ Վերլուծվում են Հայաստանի քրիստոնեացման, հայ գրերի ստեղծման, վաղմիջնադարյան պետականության, եկեղեցու և մշակութային կյանքի պատմության հետ կապված գիտական հարցադրումները։ Քննարկվում են ֆրանսիացի հայագետների կողմից հայկական, հունահռոմեական, բյուզանդական և այլ սկզբնաղբյուրների օգտագործման առանձնահատկությունները, պատմական փաստերի մեկնաբանման մեթոդները և դրանց գիտական արժանահավատության գնահատման խնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Անտուան-Ժան Սեն-Մարտենի, Վիկտոր Լանգլուայի և այլ ֆրանսիացի արևելագետների հայագիտական աշխատությունները, նրանց հետազոտական մոտեցումների ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Անդրադարձ է կատարվում XIX դարի եվրոպական պատմագիտական մտքի ազդեցությանը հայոց պատմության ժամանակագրության, պատմական աշխարհագրության և աղբյուրագիտական հիմնախնդիրների ուսումնասիրության վրա։ Կարևորվում է ֆրանսիական հայագիտության ներդրման գնահատումը հայոց հին և վաղմիջնադարյան պատմության գիտական ուսումնասիրության զարգացման, պատմական աղբյուրների շրջանառության և միջազգային հայագիտական համագործակցության համատեքստում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, պատմագրության, աղբյուրագիտության, արևելագիտության և եվրոպական հայագիտության պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Պատմագիտական և հասարակական-քաղաքական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Կովկասում հայ հեղափոխականների առաջին խմբի ձևավորման, գաղափարական ուղղվածության և գործունեության պատմական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում XIX դարում Կովկասի հասարակական-քաղաքական իրավիճակը, Ռուսական կայսրության ազգային քաղաքականության ազդեցությունը և հայ հասարակության շրջանում ազատագրական ու հեղափոխական գաղափարների տարածման նախադրյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ մտավորականության, ուսանողության և հասարակական ակտիվ խմբերի մասնակցությանը հեղափոխական գաղափարների ձևավորման ու տարածման գործընթացներում։ Վերլուծվում են առաջին հեղափոխական խմբի ստեղծման պայմանները, մասնակիցների գաղափարական համոզմունքները, կազմակերպական կապերը և հասարակական փոփոխությունների վերաբերյալ նրանց պատկերացումները։ Քննարկվում են սոցիալական արդարության, քաղաքական ազատությունների, ազգային ինքնագիտակցության և հասարակական վերափոխումների գաղափարների փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև ռուսական հեղափոխական շարժումների հնարավոր ազդեցությունը հայ գործիչների աշխարհայացքի վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել խմբի անդամների կենսագրական տվյալները, նրանց գործունեության վերաբերյալ պատմական վկայությունները, ժամանակի հրապարակախոսական նյութերը և արխիվային փաստաթղթերը։ Անդրադարձ է կատարվում Կովկասի տարբեր ազգային ու հասարակական շրջանակների հետ հայ հեղափոխականների շփումներին, գաղափարական համագործակցության առանձնահատկություններին և քաղաքական կազմակերպվածության զարգացման գործընթացներին։ Կարևորվում է առաջին հեղափոխական խմբերի պատմական դերի գնահատումը հայ հասարակական-քաղաքական մտքի, ազգային շարժումների և հետագա քաղաքական կազմակերպությունների ձևավորման համատեքստում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայ ժողովրդի նոր պատմության, Կովկասի պատմության, հեղափոխական շարժումների և հասարակական-քաղաքական գաղափարների զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Տնտեսագիտական, ֆինանսական և ձեռնարկատիրական կառավարման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում փոքր և միջին ձեռնարկությունների գործունեության կատարելագործման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի պայմաններում։ Քննության են առնվում փոքր և միջին ձեռնարկատիրության դերը ազգային տնտեսության զարգացման, զբաղվածության ապահովման, մրցակցային միջավայրի ձևավորման և տնտեսական ակտիվության խթանման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆինանսատնտեսական ճգնաժամերի առաջացման պատճառներին, դրանց ազդեցությանը ձեռնարկությունների ֆինանսական կայունության, արտադրության ծավալների, իրացման շուկաների և ներդրումային հնարավորությունների վրա։ Վերլուծվում են փոքր և միջին ձեռնարկությունների ֆինանսավորման սահմանափակումները, վարկային ռեսուրսների հասանելիության խնդիրները, իրացվելիության ռիսկերը և գործառնական ծախսերի կառավարման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ճգնաժամային պայմաններում ձեռնարկությունների գործունեության շարունակականության ապահովման, ֆինանսական պլանավորման, ռիսկերի կառավարման, արտադրական գործընթացների արդյունավետության բարձրացման և շուկայական փոփոխություններին հարմարվելու հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Հայաստանի Հանրապետության փոքր և միջին ձեռնարկատիրության զարգացման ցուցանիշները, պետական աջակցության ծրագրերը, հարկային քաղաքականության ազդեցությունը և միջազգային հակաճգնաժամային փորձի կիրառելիությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նորարարական տեխնոլոգիաների ներդրման, գործունեության բազմազանեցման, կառավարման համակարգերի կատարելագործման և ձեռնարկությունների մրցունակության ամրապնդման նշանակությանը։ Կարևորվում են պետության, ֆինանսական կազմակերպությունների և մասնավոր հատվածի համագործակցության հնարավորությունները՝ ձեռնարկատիրական միջավայրի բարելավման, ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիության ընդլայնման և տնտեսական դիմակայունության բարձրացման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ձեռնարկատիրության տնտեսագիտության, ֆինանսական կառավարման, հակաճգնաժամային կառավարման, պետական տնտեսական քաղաքականության և Հայաստանի փոքր ու միջին բիզնեսի զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Արվեստաբանական, պատմամշակութային և հայագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայ արվեստագետների ներդրման ուսումնասիրությանը Իրանի նոր և նորագույն շրջանների նկարչության ձևավորման ու զարգացման գործընթացներում։ Քննության են առնվում Իրանի գեղանկարչության պատմական զարգացման առանձնահատկությունները, գեղարվեստական ավանդույթների վերափոխումները և հայ նկարիչների ստեղծագործական գործունեության մշակութային նախադրյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Իրանի հայկական համայնքի գեղարվեստական կյանքին, հայ արվեստագետների մասնագիտական կրթությանը, ստեղծագործական միջավայրին և իրանական արվեստի զարգացման հետ նրանց փոխառնչություններին։ Վերլուծվում են հայ նկարիչների ստեղծագործություններում ազգային գեղարվեստական ավանդույթների, իրանական մշակութային ազդեցությունների և եվրոպական նկարչական ուղղությունների համադրության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են դիմանկարչության, բնանկարչության, կենցաղային և պատմական թեմատիկայի, ինչպես նաև գեղանկարչական տեխնիկաների զարգացման գործում հայ արվեստագետների ունեցած դերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել տարբեր ժամանակաշրջաններում գործունեություն ծավալած հայ նկարիչների ստեղծագործական ժառանգությունը, նրանց անհատական ոճերը, գեղարվեստական նորարարությունները և մասնակցությունը Իրանի մշակութային հաստատությունների ու արվեստագիտական կրթության զարգացմանը։ Անդրադարձ է կատարվում հայ և իրանական գեղարվեստական ավանդույթների փոխազդեցությանը, մշակութային ինքնության պահպանման առանձնահատկություններին և բազմամշակութային միջավայրում ստեղծագործական համագործակցության նշանակությանը։ Կարևորվում է հայ արվեստագետների գործունեության ուսումնասիրությունը՝ Իրանի նկարչության պատմության ամբողջական ներկայացման, հայ-իրանական մշակութային կապերի բացահայտման և տարածաշրջանային արվեստի զարգացման օրինաչափությունների գնահատման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել արվեստաբանության, գեղանկարչության պատմության, հայագիտության, իրանագիտության և հայ-իրանական մշակութային հարաբերությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Պատմագիտական, քաղաքագիտական և միջազգային հարաբերությունների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է 1948–2006 թվականներին քրդերի և հրեաների փոխառնչությունների պատմական զարգացման, քաղաքական, հասարակական և մշակութային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում քրդական և հրեական համայնքների պատմական շփումների նախադրյալները, Մերձավոր Արևելքի քաղաքական վերափոխումները և 1948 թվականին Իսրայել պետության ստեղծումից հետո ձևավորված տարածաշրջանային իրողությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Իրաքի, Իրանի, Թուրքիայի և Սիրիայի քրդական համայնքների պատմական դրությանը, ինչպես նաև այդ երկրներում բնակված հրեական համայնքների հետ նրանց հարաբերությունների առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են քրդական ազգային շարժումների զարգացման, Իսրայելի տարածաշրջանային քաղաքականության և Մերձավոր Արևելքի պետությունների միջև հարաբերությունների ազդեցությունները քուրդ-հրեական փոխառնչությունների վրա։ Քննարկվում են քաղաքական շահերի համընկնման և հակասությունների, հնարավոր համագործակցության, դիվանագիտական շփումների և տարածաշրջանային անվտանգության հետ կապված հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Իրաքյան Քուրդիստանի քաղաքական զարգացումները, քրդական կազմակերպությունների արտաքին կապերը, Իսրայելում քրդական ծագում ունեցող հրեաների համայնքային կյանքը և պատմամշակութային ժառանգության պահպանման առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ազգային ինքնության, էթնիկ հիշողության, մշակութային փոխազդեցությունների և սփյուռքյան համայնքների դերին երկու ժողովուրդների հարաբերությունների զարգացման գործում։ Կարևորվում է 1948–2006 թվականների ընթացքում տեղի ունեցած իրադարձությունների ուսումնասիրությունը՝ տարածաշրջանային քաղաքականության, ազգային շարժումների և միջէթնիկ հարաբերությունների պատմական համատեքստում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել Մերձավոր Արևելքի պատմության, քրդագիտության, հրեագիտության, միջազգային հարաբերությունների և տարածաշրջանային քաղաքական գործընթացների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Սննդագիտության, կենսաքիմիայի և սննդամթերքի պահպանման տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ծիածանափայլ իշխանի (Oncorhynchus mykiss) ճարպաթթուների և ամինաթթուների քանակական ու որակական կազմի փոփոխությունների ուսումնասիրությանը երկարատև սառեցված պահպանման պայմաններում։ Քննության են առնվում ձկան մկանային հյուսվածքի կենսաքիմիական կազմը, սպիտակուցների և լիպիդների սննդային նշանակությունը, ինչպես նաև ցածր ջերմաստիճանների ազդեցությունը դրանց կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հագեցած և չհագեցած ճարպաթթուների հարաբերակցությանը, անփոխարինելի ամինաթթուների պարունակությանը և պահպանման ընթացքում դրանց հնարավոր փոփոխություններին։ Վերլուծվում են լիպիդների օքսիդացման, սպիտակուցների կառուցվածքային փոփոխությունների և կենսաքիմիական այլ գործընթացների ազդեցությունները ձկան սննդային արժեքի ու որակական ցուցանիշների վրա։ Քննարկվում են սառեցման և պահպանման ջերմաստիճանային պայմանների, պահպանման տևողության, փաթեթավորման և հումքի սկզբնական որակի նշանակությունը ճարպաթթվային ու ամինաթթվային կազմի պահպանման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ճարպաթթուների քրոմատոգրաֆիական որոշման, ամինաթթվային կազմի լաբորատոր վերլուծության և տարբեր ժամանակահատվածներում ստացված արդյունքների համեմատական գնահատման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում ձկան սննդային արժեքի պահպանման, օքսիդացման գործընթացների սահմանափակման, որակի վերահսկման և սառեցված արտադրանքի պահպանման ժամկետների գիտական հիմնավորման հարցերին։ Կարևորվում է ստացված տվյալների հնարավոր կիրառությունը ձկնամթերքի վերամշակման, սառնարանային պահպանման տեխնոլոգիաների կատարելագործման և սպառողին անվտանգ ու որակյալ արտադրանք տրամադրելու գործընթացներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել սննդամթերքի կենսաքիմիայի, ձկնամթերքի տեխնոլոգիայի, սննդային անվտանգության և սառնարանային պահպանման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Բուսաբանական, էկոլոգիական և երկրաբուսաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հյուսիսային Հայաստանի ենթալպյան գոտու բարձրախոտային բուսական համակեցությունների էկոլոգա-ֆիտոցենոտիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ենթալպյան բարձրախոտերի տարածման աշխարհագրական օրինաչափությունները, տեսակային կազմը, բուսական համակեցությունների կառուցվածքը և դրանց ձևավորման բնական նախադրյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարձրադիր լեռնային էկոհամակարգերի կլիմայական պայմաններին, հողերի ֆիզիկաքիմիական հատկություններին, խոնավության ռեժիմին և ռելիեֆի ազդեցությանը բուսականության զարգացման վրա։ Վերլուծվում են բարձրախոտային համակեցությունների տեսակային բազմազանությունը, գերիշխող բուսատեսակների հարաբերակցությունը, բուսածածկույթի խտությունը և ֆիտոցենոզների տարածական կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են բույսերի էկոլոգիական հարմարվողականության մեխանիզմները, աճելավայրերի պայմանների և բուսական համակեցությունների փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև բնական ու մարդածին գործոնների ազդեցությունները ենթալպյան բուսականության վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել դաշտային երկրաբուսաբանական նկարագրությունների, բուսատեսակների հաշվառման, համակեցությունների դասակարգման և էկոլոգիական ցուցանիշների համեմատական վերլուծության մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում բարձրախոտային բուսականության սեզոնային զարգացմանը, կենսազանգվածի ձևավորմանը, հողապաշտպան նշանակությանը և լեռնային էկոհամակարգերի կենսաբազմազանության պահպանման գործում ունեցած դերին։ Կարևորվում են արոտավայրերի օգտագործման, կլիմայական փոփոխությունների, բուսական ծածկույթի խախտման և բնական համակեցությունների վերականգնման հիմնախնդիրները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել բուսաբանության, ֆիտոցենոլոգիայի, բույսերի էկոլոգիայի, լեռնային էկոհամակարգերի ուսումնասիրության, բնապահպանության և կենսաբազմազանության պահպանության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Տնտեսագիտական, սոցիոլոգիական և սոցիալական քաղաքականության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է աղքատության և սոցիալ-տնտեսական անհավասարության հաղթահարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում աղքատության առաջացման տնտեսական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ պատճառները, բնակչության եկամուտների տարբերակման առանձնահատկությունները և հասարակության տարբեր խմբերի կենսամակարդակի վրա ազդող գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աղքատության չափման մեթոդներին, եկամուտների և սպառման անհավասարության գնահատման ցուցանիշներին, ինչպես նաև սոցիալական խոցելիության բացահայտման մոտեցումներին։ Վերլուծվում են զբաղվածության մակարդակի, աշխատավարձերի, կրթության հասանելիության, առողջապահական ծառայությունների և սոցիալական պաշտպանության համակարգի ազդեցությունները բնակչության բարեկեցության վրա։ Քննարկվում են տնտեսական աճի և սոցիալական արդարության փոխկապակցվածությունը, եկամուտների վերաբաշխման մեխանիզմները, հարկաբյուջետային քաղաքականության հնարավորությունները և սոցիալական աջակցության ծրագրերի արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել աղքատության տարածքային, ժողովրդագրական և սոցիալական առանձնահատկությունները, միջազգային փորձը, վիճակագրական տվյալների վերլուծության մեթոդները և անհավասարության նվազեցմանն ուղղված տնտեսական քաղաքականության մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում աշխատաշուկայի զարգացման, մասնագիտական կրթության, ձեռնարկատիրության խթանման և սոցիալական ներառման նշանակությանը աղքատության երկարաժամկետ հաղթահարման գործընթացում։ Կարևորվում են պետական կառավարման մարմինների, հասարակական կազմակերպությունների և միջազգային կառույցների համագործակցության հնարավորությունները՝ սոցիալական պաշտպանության համակարգի կատարելագործման և բնակչության կենսամակարդակի բարձրացման նպատակով։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտության, սոցիոլոգիայի, սոցիալական աշխատանքի, հանրային կառավարման և աղքատության ու անհավասարության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Գրադարանագիտական, կազմակերպական և մեթոդական բնույթի այս հրահանգչա-մեթոդական նամակը նվիրված է գրադարանների գրքային ֆոնդերի արդյունավետ օգտագործման, պատշաճ պահպանման և սպասարկման գործընթացների բարելավման հարցերին։ Քննության են առնվում գրադարանային հավաքածուների կազմակերպման հիմնական սկզբունքները, գրքային ֆոնդերի հաշվառման, դասակարգման, տեղաբաշխման և ընթերցողներին տրամադրման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրքերի ֆիզիկական վիճակի պահպանմանը, վնասվածքների կանխարգելմանը, պահեստավորման պայմանների բարելավմանը և գրադարանային նյութերի երկարաժամկետ օգտագործման ապահովմանը։ Ներկայացվում են գրքային ֆոնդերի պահպանության կազմակերպական միջոցառումները, գրքերի շրջանառության վերահսկման, պարբերական ստուգումների և հաշվառման փաստաթղթերի վարման մեթոդական մոտեցումները։ Քննարկվում են գրադարանային սպասարկման արդյունավետության բարձրացման, ընթերցողների պահանջմունքների ուսումնասիրման և գրականության մատչելիության ապահովման խնդիրները։ Հրահանգչա-մեթոդական նամակը կարող է անդրադառնալ գրադարանավարների մասնագիտական պարտականություններին, գրքային ֆոնդերի օգտագործման կանոնների պահպանմանը և ընթերցողների շրջանում գրքի նկատմամբ պատասխանատու վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Կարևորվում են գրադարանային տարածքների նպատակահարմար կազմակերպումը, գրքերի պահպանության համար անհրաժեշտ միջավայրային պայմանների ապահովումը և ֆոնդերի մաշվածության նվազեցման միջոցառումները։ Հրատարակության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է գրադարանների աշխատանքի միասնական կազմակերպական մոտեցումների տարածմամբ, գրքային հավաքածուների պահպանության որակի բարձրացմամբ և գրադարանային ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործմամբ։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրադարանների ղեկավարների, գրադարանավարների, գրքային ֆոնդերի պահպանության պատասխանատուների, գրադարանագիտության մասնագետների և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների համար։