Книги автора (1)

Онлайн

История

XVII դարի ազատագրական շարժումները Արևմտյան Հայաստանում

Աշխատությունը նվիրված է XVII դարում Արևմտյան Հայաստանում ծավալված ազատագրական շարժումների պատմական ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով հայ ժողովրդի քաղաքական, հասարակական և ազգային կյանքի այն բարդ ժամանակաշրջանը, երբ օտար տիրապետության պայմաններում շարունակվում էր անկախ պետականության վերականգնման և ազգային ինքնուրույնության պահպանման ձգտումը։ Գրքում քննության են առնվում ազատագրական պայքարի ձևավորման պատմական նախադրյալները, շարժումների առաջացմանը նպաստող ներքին և արտաքին հանգամանքները, հայ հասարակության տարբեր խավերի քաղաքական ձգտումները, ազգային գործիչների գործունեությունը և ազատագրական ծրագրերի իրականացման հնարավորությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում XVII դարի միջազգային քաղաքական իրադրությանը, տարածաշրջանում ձևավորված ուժային հարաբերություններին և այն հանգամանքներին, որոնք պայմանավորում էին հայ ժողովրդի ազատագրական հույսերի կապը արտաքին քաղաքական կենտրոնների ու եվրոպական պետությունների հետ։ Աշխատության պատմագիտական նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հայ ժողովրդի ազգային-ազատագրական գաղափարների զարգացումը, քաղաքական կողմնորոշումների ձևավորումը և պետականության վերականգնման ուղղությամբ ձեռնարկված նախաձեռնությունները։ Ներկայացվող պատմական նյութը կարևոր պատկերացում է տալիս ժամանակաշրջանի հասարակական տրամադրությունների, ազգային համախմբման փորձերի, հոգևոր և աշխարհիկ շրջանակների դերակատարության, ինչպես նաև ազատագրական պայքարի կազմակերպման ընթացքում առաջացած դժվարությունների ու հակասությունների մասին։ Գրքում արտացոլվում է XVII դարի հայ իրականության կապը ժամանակի միջազգային քաղաքական գործընթացների հետ՝ ընդգծելով, որ հայ ժողովրդի ազատագրական ձգտումները զարգանում էին ոչ թե մեկուսացված պայմաններում, այլ տարածաշրջանային և համաեվրոպական քաղաքական իրադարձությունների ազդեցության ներքո։ Հեղինակը պատմական իրադարձությունների ուսումնասիրության միջոցով բացահայտում է ազգային-ազատագրական շարժումների գաղափարական հիմքերը, դրանց կազմակերպական առանձնահատկությունները և պատմական նշանակությունը՝ հնարավորություն ընձեռելով հասկանալու, թե ինչպես էին ձևավորվում անկախության վերականգնման ծրագրերն ու դրանց իրականացման ուղիների որոնումները։ Աշխատությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմագրության մեջ՝ որպես XVII դարի ազգային-ազատագրական շարժումների ուսումնասիրությանը նվիրված պատմագիտական հետազոտություն, որը նպաստում է հայ ժողովրդի քաղաքական պատմության, ազատագրական մտքի զարգացման և ազգային ինքնագիտակցության պատմական ընթացքի ավելի ամբողջական ընկալմանը։ Այն արժեքավոր ընթերցանության նյութ է հայոց պատմությամբ, միջնադարյան և վաղ նոր շրջանի քաղաքական գործընթացներով, Արևմտյան Հայաստանի պատմությամբ, ազգային-ազատագրական պայքարի գաղափարախոսությամբ և հայ պատմագիտական մտքի զարգացմամբ հետաքրքրվողների, ինչպես նաև պատմաբանների, ուսանողների ու հետազոտողների համար։

Обновлено. 2026-11-18
XVII դարի ազատագրական շարժումները Արևմտյան Հայաստանում

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Подробнее Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Подробнее Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Подробнее Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Подробнее Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book3 Подробнее Մովսես Խորենացի Մովսես Խորենացի 410 թ․ – 490 թ․ Մովսես Խորենացին հայ պատմագրության հիմնադիրն է և հայտնի է որպես «Հայ պատմության հայր»։ Նրա «Հայոց պատմություն» աշխատությունը համարվում է հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից մեկը։ Այն նկարագրում է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունները, մշակույթը և պատմական զարգացումը։Մովսես Խորենացին համարվում է հայ պատմագրության հիմնադիրը և հաճախ կոչվում է «Հայ պատմության հայր»։ Նրա գլխավոր աշխատությունը՝ «Հայոց պատմությունը», հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից է։ Այս գրքում նա ներկայացրել է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունների պատմությունը և ազգային ավանդույթները։ Խորենացին օգտագործել է ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր աղբյուրներ։ Նրա աշխատությունը մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն պատմաբանների, այլև գրականագետների համար։ Գրքի լեզուն հարուստ է և պատկերավոր։ Նա կարևոր դեր է ունեցել հայկական ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման մեջ։ Խորենացու ազդեցությունը զգացվում է հետագա դարերի գրականության և պատմագրության վրա։ Նրա անունը դարձել է հայկական գիտական մտքի խորհրդանիշ։ Այսօր նա շարունակում է մնալ հայ մշակույթի ամենահարգված դեմքերից մեկը։ menu_book8 Подробнее