Книги автора (1)

Онлайн

История

Առաքել Դավրիժեցու աշխատությունը՝ որպես XVII դարի Սեֆյան Իրանի պատմության սկզբնաղբյուր

Աշխատությունը նվիրված է XVII դարի հայ պատմագիր Առաքել Դավրիժեցու պատմագիտական ժառանգության ուսումնասիրությանը և նրա երկի՝ որպես Սեֆյան Իրանի պատմության կարևոր սկզբնաղբյուրի գիտական նշանակության բացահայտմանը։ Ուսումնասիրության առանցքում հայ պատմագրական ավանդույթի և Իրանի քաղաքական, հասարակական ու մշակութային պատմության փոխկապակցվածությունն է, ինչպես նաև այն հարցը, թե ինչպիսի արժեքավոր տեղեկություններ կարող է հաղորդել հայ հեղինակի պատմական երկը Սեֆյան պետության ներքին կյանքի, կառավարման համակարգի, քաղաքական իրադարձությունների և տարածաշրջանային հարաբերությունների վերաբերյալ։ Առաքել Դավրիժեցին իր ժամանակաշրջանի պատմական իրադարձությունների անմիջական ընկալման և դրանց գրավոր արձանագրման շնորհիվ կարևոր տեղ է զբաղեցնում ոչ միայն հայ պատմագրության, այլև Մերձավոր Արևելքի պատմության սկզբնաղբյուրների շարքում։ Նրա աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու XVII դարի Իրանի պատմական զարգացումները հայ պատմագրական դիտանկյունից՝ ուշադրություն դարձնելով հայ ժողովրդի և Սեֆյան պետության քաղաքական ու հասարակական կյանքի փոխհարաբերություններին, հայ համայնքների դրությանը, կրոնական և մշակութային միջավայրին, ինչպես նաև տարածաշրջանում տեղի ունեցող պատմական գործընթացների ազդեցությանը Հայաստանի և հարակից տարածքների վրա։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի սկզբնաղբյուրի տեղեկատվական ներուժի գնահատումը, քանի որ պատմագրական երկում պահպանված տեղեկությունները կարող են լրացնել պարսկական և այլ օտարալեզու պատմական վկայությունները՝ նպաստելով տարբեր աղբյուրների համադրման և պատմական իրադարձությունների առավել ամբողջական վերակազմության գործընթացին։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է նաև Առաքել Դավրիժեցու պատմագիտական մոտեցումները, ժամանակակից իրադարձությունների նկարագրության առանձնահատկությունները, պատմական փաստերի ներկայացման սկզբունքները և հեղինակի հաղորդած տեղեկությունների նշանակությունը Սեֆյան Իրանի քաղաքական ու հասարակական պատմության հետազոտության համար։ Այն ընդգծում է հայ պատմագրական աղբյուրների դերը Իրանի պատմության ուսումնասիրման գործում և ցույց տալիս, որ հայերեն պատմական գրավոր ժառանգությունը կարևոր սկզբնաղբյուրային արժեք ունի նաև ազգային պատմության սահմաններից դուրս։ Աշխատությունը գիտական հետաքրքրություն է ներկայացնում հայագիտության, իրանագիտության, արևելագիտության և աղբյուրագիտության ոլորտներով զբաղվող մասնագետների, ինչպես նաև XVII դարի Հայաստանի և Իրանի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ նպաստելով հայ-իրանական պատմական առնչությունների, տարածաշրջանի քաղաքական զարգացումների և պատմական հիշողության ձևավորման գործընթացների ավելի խորքային ընկալմանը։

Обновлено. 2026-11-20
Առաքել Դավրիժեցու աշխատությունը՝ որպես XVII դարի Սեֆյան Իրանի պատմության սկզբնաղբյուր

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Подробнее Մովսես Խորենացի Մովսես Խորենացի 410 թ․ – 490 թ․ Մովսես Խորենացին հայ պատմագրության հիմնադիրն է և հայտնի է որպես «Հայ պատմության հայր»։ Նրա «Հայոց պատմություն» աշխատությունը համարվում է հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից մեկը։ Այն նկարագրում է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունները, մշակույթը և պատմական զարգացումը։Մովսես Խորենացին համարվում է հայ պատմագրության հիմնադիրը և հաճախ կոչվում է «Հայ պատմության հայր»։ Նրա գլխավոր աշխատությունը՝ «Հայոց պատմությունը», հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից է։ Այս գրքում նա ներկայացրել է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունների պատմությունը և ազգային ավանդույթները։ Խորենացին օգտագործել է ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր աղբյուրներ։ Նրա աշխատությունը մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն պատմաբանների, այլև գրականագետների համար։ Գրքի լեզուն հարուստ է և պատկերավոր։ Նա կարևոր դեր է ունեցել հայկական ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման մեջ։ Խորենացու ազդեցությունը զգացվում է հետագա դարերի գրականության և պատմագրության վրա։ Նրա անունը դարձել է հայկական գիտական մտքի խորհրդանիշ։ Այսօր նա շարունակում է մնալ հայ մշակույթի ամենահարգված դեմքերից մեկը։ menu_book8 Подробнее Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Подробнее Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Подробнее Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Подробнее Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book7 Подробнее