Джалиля Наджи Аль-Хашими

Джалиля Наджи Аль-Хашими

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

История

Ստրկությունը արաբական խալիֆայությունում մ.թ. VII–VIII դարերում

Աշխատությունը նվիրված է արաբական խալիֆայության վաղ շրջանի սոցիալական, տնտեսական և հասարակական կյանքի կարևորագույն երևույթներից մեկին՝ ստրկության ինստիտուտին և դրա դրսևորման առանձնահատկություններին մ.թ. VII–VIII դարերում։ Այն ներկայացնում է ստրկության գոյության պատմական նախադրյալները, ձևավորման ու զարգացման պայմանները, ինչպես նաև դրա տեղն ու նշանակությունը նորաստեղծ արաբական պետության հասարակական կառուցվածքում։ Ուսումնասիրության առանցքում ստրկատիրական հարաբերություններն են, ստրուկների սոցիալական կարգավիճակը, նրանց իրավական և տնտեսական դրությունը, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որոնք պայմանավորում էին մարդկանց ստրկացման, ստրուկների ձեռքբերման և օգտագործման տարբեր ձևերը։ Առանձնահատուկ ուշադրության են արժանի արաբական խալիֆայության ընդարձակման հետևանքով առաջացած հասարակական փոփոխությունները, ռազմական արշավանքների, նվաճումների և գերիների գերեվարման ազդեցությունը ստրկության տարածման վրա, ինչպես նաև ստրուկների դերը խալիֆայության տնտեսական գործունեության և կենցաղային հարաբերությունների մեջ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու ստրկությունը ոչ միայն որպես տնտեսական շահագործման համակարգ, այլև որպես միջնադարյան հասարակության սոցիալական կազմակերպման կարևոր բաղադրիչ, որն առնչվում էր իշխանության, սեփականության, իրավունքի, կրոնական պատկերացումների և տարբեր ժողովուրդների միջև ձևավորված հարաբերությունների հետ։ Պատմական տեսանկյունից թեման կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ VII–VIII դարերը արաբական խալիֆայության ձևավորման, տարածքային ընդարձակման և քաղաքական ու հասարակական ինստիտուտների կայացման ժամանակաշրջանն էին։ Այդ պայմաններում ստրկատիրական հարաբերությունները զարգանում էին բազմազգ և բազմամշակութային միջավայրում՝ իրենց վրա կրելով արաբական նախաիսլամական ավանդույթների, իսլամի տարածման, նվաճված տարածքների հասարակական կառուցվածքների և տեղական սովորույթների ազդեցությունը։ Ստրկության ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի նաև վաղ միջնադարյան Մերձավոր Արևելքի պատմության, արաբական պետության սոցիալական համակարգի և իսլամական քաղաքակրթության ձևավորման գործընթացների ավելի ամբողջական ընկալման համար։ Աշխատանքը արժեքավոր է միջնադարյան Արևելքի պատմությամբ, արաբական խալիֆայության հասարակական հարաբերություններով, ստրկության պատմությամբ և իսլամական աշխարհի սոցիալ-տնտեսական զարգացմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների, ուսանողների ու հետազոտողների համար՝ նպաստելով տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական կառուցվածքի, սոցիալական անհավասարության և պատմական փոխակերպումների խորքային ըմբռնմանը։

Обновлено. 2026-11-20
Ստրկությունը արաբական խալիֆայությունում մ.թ. VII–VIII դարերում

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Վահան Տերյան Վահան Տերյան 1885 թ․ – 1920 թ․ Վահան Տերյանը հայ քնարական պոեզիայի ամենասիրելի հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտահայտված են սերը, մենությունը, կարոտը և կյանքի անցողիկությունը։ Տերյանի բանաստեղծությունները հայտնի են իրենց երաժշտականությամբ և նուրբ տրամադրությամբ։ Նա մեծ ազդեցություն է կրել եվրոպական խորհրդապաշտությունից։ Նրա պոեզիան նոր շունչ է բերել հայկական գրականությանը։ Տերյանի լեզուն մեղմ է, գեղեցիկ և հուզական։ Նրա բազմաթիվ բանաստեղծություններ դարձել են երգեր։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա սերունդների բանաստեղծների վրա։ Տերյանի ստեղծագործությունները շարունակում են մնալ ամենաընթերցվողներից։ Նա համարվում է հայ քնարերգության մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Подробнее Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book3 Подробнее Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Подробнее Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Подробнее