Исаева, Марина Валентиновна

Исаева, Марина Валентиновна

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

История

Չինաստանում աշխարհի և պետության մասին պատկերացումները III–VI դարերում (ըստ նորմատիվ պատմագրական երկերի)

Աշխատությունը նվիրված է III–VI դարերի Չինաստանում աշխարհի, պետության, հասարակական կարգի և քաղաքական իշխանության վերաբերյալ ձևավորված պատկերացումների ուսումնասիրությանը՝ հիմնվելով տվյալ ժամանակաշրջանի նորմատիվ պատմագրական երկերի տեղեկությունների վրա։ Այն անդրադառնում է չինական ավանդական աշխարհայացքի այն հիմնարար սկզբունքներին, որոնց միջոցով ընկալվում և մեկնաբանվում էին տիեզերքի կառուցվածքը, աշխարհի կարգավորվածությունը, պետության տեղն ու նշանակությունը համընդհանուր աշխարհակարգում, ինչպես նաև իշխանության ծագման, օրինականության և կառավարման բարոյական հիմքերի հարցերը։ Հատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ Չինաստանում պետության մասին պատկերացումները սերտորեն կապված էին տիեզերաբանական, փիլիսոփայական, բարոյական և քաղաքական հայեցակարգերի հետ։ Պետությունը դիտարկվում էր ոչ միայն որպես տարածքային և վարչական միավոր, այլև որպես համընդհանուր ներդաշնակության պահպանման, հասարակական հարաբերությունների կարգավորման և բարոյական սկզբունքների իրագործման կարևորագույն հաստատություն։ Նորմատիվ պատմագրական երկերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին պատմական իրադարձությունները, կառավարիչների գործունեությունը, քաղաքական փոփոխություններն ու պետական կառավարման տարբեր ձևերը ներկայացվում տվյալ ժամանակաշրջանի գաղափարական պատկերացումների շրջանակում։ Դրանց միջոցով բացահայտվում են իշխանության և հասարակության փոխհարաբերությունների, տիրակալի պարտականությունների, պետական կարգի կայունության, քաղաքական օրինականության և պատմական շարունակականության վերաբերյալ ընդունված մոտեցումները։ III–VI դարերը Չինաստանի պատմության մեջ առանձնահատուկ ժամանակաշրջան էին՝ նշանավորվելով քաղաքական մասնատվածությամբ, տարբեր իշխանությունների ու դինաստիաների գոյությամբ, սոցիալական և գաղափարական փոփոխություններով։ Այս պայմաններում աշխարհի և պետության վերաբերյալ պատկերացումները ձեռք էին բերում նոր մեկնաբանություններ՝ միաժամանակ պահպանելով չինական քաղաքական մտքի և պատմագրական ավանդույթի հիմնարար սկզբունքները։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է պատմագրության՝ որպես պատմական փաստերի արձանագրման միջոցից բացի, գաղափարական և քաղաքական պատկերացումների ձևավորման ու տարածման գործիքի դիտարկումը։ Նորմատիվ պատմական երկերը ոչ միայն ներկայացնում էին անցյալի իրադարձությունները, այլև սահմանում էին այն չափանիշները, որոնցով գնահատվում էին քաղաքական իշխանությունը, պետական կառավարման արդյունավետությունը, տիրակալների վարքագիծը և հասարակական կարգի պահպանման անհրաժեշտությունը։ Այս տեսանկյունից ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի չինական պատմական գիտակցության, պետական մտածողության և ավանդական աշխարհայացքի առանձնահատկությունները հասկանալու համար։ Այն արժեքավոր նյութ է տրամադրում Չինաստանի միջնադարյան պատմությամբ, արևելյան քաղաքական փիլիսոփայությամբ, պատմագրության տեսությամբ, պետական գաղափարախոսությամբ և քաղաքակրթությունների զարգացման օրինաչափություններով հետաքրքրվող ընթերցողներին՝ նպաստելով նաև հին և միջնադարյան Չինաստանի քաղաքական ու մտավոր մշակույթի ավելի ամբողջական ընկալմանը։

Обновлено. 2026-11-20
Չինաստանում աշխարհի և պետության մասին պատկերացումները III–VI դարերում (ըստ նորմատիվ պատմագրական երկերի)

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Подробнее Գաբրիել Սունդուկյան Գաբրիել Սունդուկյան 1825 թ․ – 1912 թ․ Հայ մեծ դրամատուրգ, արձակագիր և հասարակական գործիչ էր, որը համարվում է հայկական ռեալիստական դրամատուրգիայի հիմնադիրը։ Նա ծնվել է 1825 թվականի հուլիսի 11-ին՝ Թիֆլիսում, և մահացել 1912 թվականի մարտի 29-ին։ Սունդուկյանի ստեղծագործություններում արտացոլված են XIX դարի հայ հասարակության կյանքը, կենցաղը, սովորույթներն ու սոցիալական խնդիրները։ Նրա ամենահայտնի պիեսներից են «Պեպո»-ն, «Խաթաբալա»-ն և «Էլի մեկ զոհ»-ը, որոնք մեծ ժողովրդականություն են վայելում մինչ օրս։ Սունդուկյանը կարևոր դեր է ունեցել հայկական թատրոնի զարգացման գործում, իսկ նրա ստեղծագործությունները դարձել են հայ դրամատուրգիայի դասական նմուշներ։ Նրա անունը կրում է Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնը, որը Հայաստանի ամենահեղինակավոր թատրոններից է։ menu_book2 Подробнее Մխիթար Գոշ Մխիթար Գոշ 1130 թ․ – 1213 թ․ Մխիթար Գոշ միջնադարյան հայ մեծ մտածող, իրավագետ, առակագիր, մանկավարժ և հասարակական գործիչ էր, որը ապրել է XII–XIII դարերում։ Նա հայտնի է որպես հայ իրավագիտության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա ամենահայտնի աշխատությունը «Դատաստանագիրքն» է, որը համարվում է հայկական իրավունքի կարևորագույն հուշարձաններից և երկար ժամանակ ծառայել է որպես օրենքների ժողովածու։ Մխիթար Գոշը գրել է նաև բազմաթիվ առակներ, որոնց միջոցով քարոզել է բարություն, արդարություն, իմաստություն և ազնվություն։ Նա մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի զարգացման գործում, հիմնել է դպրոցներ և նպաստել գիտելիքների տարածմանը։ Գոշի ստեղծագործությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության, իրավունքի և մանկավարժության պատմության մեջ։ Նրա անունը մինչ օրս համարվում է իմաստության, արդարադատության և ազգային մշակույթի խորհրդանիշ։ menu_book9 Подробнее Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Подробнее Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book3 Подробнее Վահան Տերյան Վահան Տերյան 1885 թ․ – 1920 թ․ Վահան Տերյանը հայ քնարական պոեզիայի ամենասիրելի հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտահայտված են սերը, մենությունը, կարոտը և կյանքի անցողիկությունը։ Տերյանի բանաստեղծությունները հայտնի են իրենց երաժշտականությամբ և նուրբ տրամադրությամբ։ Նա մեծ ազդեցություն է կրել եվրոպական խորհրդապաշտությունից։ Նրա պոեզիան նոր շունչ է բերել հայկական գրականությանը։ Տերյանի լեզուն մեղմ է, գեղեցիկ և հուզական։ Նրա բազմաթիվ բանաստեղծություններ դարձել են երգեր։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա սերունդների բանաստեղծների վրա։ Տերյանի ստեղծագործությունները շարունակում են մնալ ամենաընթերցվողներից։ Նա համարվում է հայ քնարերգության մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее