Կիրակոսյան, Գրիգոր Արայի

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության առևտրային բանկերի ներդրումային գործունեության ընթացքում առաջացող ռիսկերի բացահայտման, վերլուծության և գնահատման տեսական ու կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բանկերի ներդրումային որոշումների և դրանց ուղեկցող ֆինանսական անորոշությունների փոխկապակցվածությունն է՝ հաշվի առնելով եկամտաբերության, իրացվելիության և ռիսկի միջև անհրաժեշտ հավասարակշռությունը։ Քննության են առնվում ներդրումային գործունեությանը բնորոշ հիմնական ռիսկային գործոնները, այդ թվում՝ շուկայական պայմանների փոփոխությունների, տոկոսադրույքների, արժութային տատանումների, արժեթղթերի արժեքի փոփոխության, գործընկերների վճարունակության և ներդրումային պորտֆելի կառուցվածքի հետ կապված ռիսկերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ներդրումային ռիսկերի նույնականացման և չափման մեթոդաբանական մոտեցումներին՝ ընդգծելով ինչպես քանակական ցուցանիշների, այնպես էլ որակական գնահատումների նշանակությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ներդրումային պորտֆելի կառուցվածքի և դիվերսիֆիկացման ազդեցությունը ընդհանուր ռիսկայնության վրա, տարբեր ակտիվների միջև հարաբերակցությունները և հնարավոր կորուստների գնահատման սկզբունքները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բանկի ներքին ռիսկերի կառավարման համակարգը, որը ներառում է ռիսկերի շարունակական դիտարկումը, սահմանաչափերի և վերահսկողական մեխանիզմների կիրառումը, սցենարային վերլուծությունը և սթրեսային պայմաններում հնարավոր ֆինանսական հետևանքների գնահատումը։ Հայաստանի բանկային համակարգի համատեքստում խնդիրը կարող է ուսումնասիրվել ֆինանսական շուկայի առանձնահատկությունների, ներդրումային գործիքների հասանելիության, մակրոտնտեսական միջավայրի և կարգավորող պահանջների ազդեցության տեսանկյունից։ Առանձին նշանակություն ունի ներդրումային ռիսկերի և բանկի կապիտալի բավարարության, իրացվելիության ու ընդհանուր ֆինանսական կայունության միջև կապի ուսումնասիրությունը։ Արդյունավետ գնահատման համակարգը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն բացահայտել հնարավոր կորուստների աղբյուրները, այլև ավելի հիմնավորված դարձնել ներդրումային որոշումների ընդունումը և ռեսուրսների բաշխումը։ Կարևորվում է նաև միջազգային բանկային փորձի և ռիսկերի կառավարման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությունը՝ դրանց կիրառելիությունը տեղական ֆինանսական միջավայրում գնահատելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բանկային գործի, ներդրումային կառավարման, ֆինանսական վերլուծության և ռիսկերի կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով համակարգել առևտրային բանկերի ներդրումային ռիսկերի գնահատման խնդիրները և բացահայտել դրանց կառավարման արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղղությունները։