Курс микроэкономики

Социология

Այս գիրքը ներկայացնում է մեդիայի նշանագիտության (semiotics) ներածությունը՝ բացատրելով, թե ինչպես են նշանները, պատկերները, ձայները և տեքստերը ստեղծում իմաստ մեդիա միջավայրում։ Գրքում քննարկվում են նշանի հիմնական տարրերը՝ նշանակիչը և նշանակյալը, ինչպես նաև Ֆերդինանդ դը Սոսյուրի և Չարլզ Փիրսի նշանագիտական տեսությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է մեդիա հաղորդակցության տարբեր ձևերին՝ հեռուստատեսություն, կինո, գովազդ, թվային մեդիա՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դրանք կառուցում իրականության ներկայացումները։ Նյութում վերլուծվում են նաև կոդերը, մշակութային խորհրդանիշները և գաղափարախոսական նշանակությունները, որոնք թաքնված են մեդիա տեքստերում։ Գիրքը համադրում է նշանագիտության և մեդիատեորիայի մոտեցումները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ մեդիայի իմաստաստեղծման մեխանիզմները։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է տնտեսական համակարգի մասնավորեցման և ազատականացման գործընթացների ուսումնասիրությանը և դրանց ազդեցության գնահատմանը տնտեսական աճի վրա՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության օրինակով։ Աշխատության կենտրոնում այն հիմնարար հարցն է, թե որքանով են սեփականության պետական մենաշնորհի նվազեցումը, մասնավոր հատվածի ընդլայնումը, շուկայական մեխանիզմների զարգացումը, տնտեսական գործունեության ազատականացումը և մրցակցային միջավայրի ձևավորումը նպաստում երկրի արտադրողականության, ներդրումների, զբաղվածության և երկարաժամկետ տնտեսական աճի ապահովմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել Իրանի տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով երկրի պատմական, քաղաքական և ինստիտուցիոնալ պայմանները, պետական հատվածի նշանակալի դերակատարությունը, բնական ռեսուրսների առկայությունը, արտաքին տնտեսական սահմանափակումները և միջազգային շուկաների հետ փոխգործակցության առանձնահատկությունները։ Աշխատության շրջանակում մասնավորեցումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես պետական սեփականության մասնավոր անձանց կամ կազմակերպություններին փոխանցման գործընթաց, այլև որպես տնտեսական կառավարման համակարգի վերափոխման կարևոր բաղադրիչ։ Վերլուծվում է, թե ինչպես կարող է մասնավոր հատվածի զարգացման խթանումը նպաստել ռեսուրսների ավելի արդյունավետ բաշխմանը, ձեռնարկությունների կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը, նոր ներդրումների ներգրավմանը, ձեռնարկատիրական նախաձեռնությունների ակտիվացմանը և մրցակցության խորացմանը։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ մասնավորեցումն ինքնին դեռևս չի երաշխավորում տնտեսական արդյունավետություն, քանի որ դրա արդյունքները մեծապես կախված են իրավական դաշտի որակից, սեփականության իրավունքների պաշտպանությունից, պետական կառավարման արդյունավետությունից, մրցակցային քաղաքականությունից, ֆինանսական շուկաների զարգացվածությունից և կոռուպցիոն ռիսկերի սահմանափակումից։ Ազատականացման գործընթացը ներկայացվում է որպես ավելի լայն տնտեսական փոփոխությունների համակարգ, որը ներառում է գների և առևտրի կարգավորման վերանայում, շուկայական մրցակցության ընդլայնում, ներդրումային միջավայրի բարելավում, մասնավոր ձեռնարկատիրության խթանում և տնտեսության տարբեր ոլորտներում պետական միջամտության վերաիմաստավորում։ Հատուկ նշանակություն ունի ազատականացման և տնտեսական աճի միջև կապի ուսումնասիրությունը, քանի որ շուկայի ավելի մեծ ազատությունը կարող է բարձրացնել արդյունավետությունը և խթանել նորարարությունը, սակայն անբավարար կարգավորման կամ թույլ ինստիտուտների պայմաններում կարող է առաջացնել նաև սոցիալական անհավասարության խորացում, շուկայի կենտրոնացում, գործազրկության աճ կամ տնտեսական անկայունություն։ Իրանի օրինակի ուսումնասիրությունը հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ երկիրը միաժամանակ համատեղում է շուկայական տնտեսության որոշակի մեխանիզմներ և պետական նշանակալի ներգրավվածություն, ինչի հետևանքով տնտեսական բարեփոխումների արդյունքները պայմանավորված են բազմաթիվ փոխկապակցված գործոններով։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև այն հարցին, թե ինչպես են մասնավորեցման ծրագրերը գործնականում իրականացվել, ինչ արդյունքներ են արձանագրվել տարբեր տնտեսական ոլորտներում, ինչպիսի խնդիրներ և հակասություններ են առաջացել և որքանով են իրականացված բարեփոխումները համապատասխանել տնտեսական աճի երկարաժամկետ նպատակներին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև մակրոտնտեսական ցուցանիշների, ներդրումների, արտադրողականության, զբաղվածության, պետական բյուջեի, մասնավոր հատվածի զարգացման և տնտեսական կառուցվածքի փոփոխությունների միջև փոխկապակցվածության դիտարկմանը։ Աշխատության ընդհանուր մոտեցումը թույլ է տալիս հասկանալ, որ տնտեսական աճը չի պայմանավորվում միայն սեփականության ձևի փոփոխությամբ կամ պետական վերահսկողության կրճատմամբ․ կայուն և երկարաժամկետ արդյունքի համար անհրաժեշտ է արդյունավետ ինստիտուցիոնալ միջավայր, կանխատեսելի տնտեսական քաղաքականություն, մրցակցության պաշտպանության գործուն համակարգ, ներդրումների համար բարենպաստ պայմաններ և մասնավոր հատվածի իրական տնտեսական ազատություն։ Այս տեսանկյունից ուսումնասիրությունը կարևոր է ոչ միայն Իրանի տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև զարգացող տնտեսություններում մասնավորեցման և ազատականացման քաղաքականությունների հնարավոր առավելություններն ու սահմանափակումները գնահատելու համար։

Право

Հանցագործությունը քրեական իրավունքում հասարակության համար վտանգավոր, օրենքով արգելված և մեղավորությամբ կատարված արարք է, որի համար օրենքը նախատեսում է քրեական պատասխանատվություն և պատիժ։ Այն համարվում է իրավախախտման ամենածանր ձևերից մեկը, քանի որ ուղղակիորեն վնասում է հասարակական կարգին, մարդու իրավունքներին, պետության և անհատների շահերին։ Հանցագործության հիմնական հատկանիշներն են՝ հասարակական վտանգավորությունը, հակաիրավականությունը, մեղավորությունը և պատժելիությունը։ Առանց այս հատկանիշների արարքը չի կարող համարվել հանցագործություն։ Հանցագործությունները դասակարգվում են ըստ տարբեր չափանիշների։ Ըստ ծանրության՝ դրանք բաժանվում են ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների։ Ըստ մեղքի ձևի՝ լինում են դիտավորյալ և անզգուշությամբ կատարված հանցագործություններ։ Դիտավորյալ հանցագործության դեպքում անձը գիտակցաբար կատարում է օրենքով արգելված արարք, իսկ անզգուշության դեպքում վնասը առաջանում է անփութության կամ անհրաժեշտ զգուշության բացակայության հետևանքով։ Ըստ օբյեկտի՝ հանցագործությունները կարող են ուղղված լինել կյանքի և առողջության դեմ, սեփականության դեմ, հասարակական անվտանգության դեմ, պետական իշխանության դեմ և այլ ոլորտների դեմ։ Յուրաքանչյուր խումբ ունի իր առանձնահատկությունները և իրավական կարգավորման մեխանիզմները։ Հանցագործության ուսումնասիրությունը կարևոր է քրեական իրավունքում, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս հասկանալ իրավախախտումների բնույթը, կանխարգելման միջոցները և արդար պատժի կիրառման սկզբունքները։ Այսպիսով, հանցագործությունը հանդիսանում է քրեական իրավունքի հիմնական ինստիտուտ, որը ապահովում է հասարակական կարգի պաշտպանությունը և իրավական անվտանգության պահպանումը։

Культура

Աշխատությունը ներկայացնում է նոր գրականության մատենագիտական ցանկ՝ նվիրված կուլտուրայի և արվեստի տարբեր ոլորտներին, որի նպատակն է համակարգել և մատչելի դարձնել համապատասխան գիտական, ուսումնամեթոդական և վերլուծական հրապարակումները։ Հեղինակը կամ կազմող խումբը հավաքագրում է արդի գրականություն՝ ընդգրկելով արվեստի պատմություն, կերպարվեստ, երաժշտություն, թատրոն, կինո, ինչպես նաև մշակութային գործընթացների տեսական և կիրառական ուսումնասիրություններ։ Գրքում նյութերը դասակարգված են թեմատիկ և ոլորտային սկզբունքով, ինչը հեշտացնում է տեղեկատվության որոնումն ու օգտագործումը հետազոտական և ուսումնական նպատակներով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նոր հրատարակությունների ընդգրկմանը, որոնք արտացոլում են ժամանակակից մշակութային զարգացումները և գիտական մոտեցումների փոփոխությունները արվեստագիտության ոլորտում։ Մատենագիտական ցանկը կարող է ներառել ինչպես հայերեն, այնպես էլ օտարալեզու աղբյուրներ՝ ապահովելով լայն գիտական ընդգրկում և համեմատական ուսումնասիրության հնարավորություն։ Աշխատությունը օգտակար է արվեստաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների և գրադարանային աշխատողների համար՝ որպես տեղեկատվական հուսալի ուղեցույց գիտական հետազոտությունների համար։

География

Աշխատությունը նվիրված է ուսումնասիրվող տարածաշրջանի և դրան հարակից տարածքների ռելիեֆի կառուցվածքային առանձնահատկությունների, ձևերի տարածական կազմակերպման և դրանց ծագման ու զարգացման օրինաչափությունների համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում երկրաբանական կառուցվածքի, տեկտոնական շարժումների, ապարների կազմի, բարձրաչափական տարբերությունների և արտաքին երկրաբանական գործընթացների փոխազդեցությունն է, որի արդյունքում ձևավորվել է տարածքի ժամանակակից մակերևույթը։ Քննվում են լեռնաշղթաների, գետահովիտների, ջրբաժանների, սարավանդների, լանջերի և ռելիեֆի այլ ձևերի ձևաչափական բնութագրերը՝ դրանց չափերի, բարձրության, թեքության, մասնատվածության և տարածական փոխհարաբերությունների տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ծագումնաձևաբանական վերլուծությանը, որի միջոցով ռելիեֆի առանձին միավորները դասակարգվում են ըստ դրանց ձևավորման հիմնական գործոնների և զարգացման պատմության։ Դիտարկվում է ներծին ու արտածին գործընթացների փոխազդեցությունը՝ տեկտոնական բարձրացումների, էրոզիայի, գետային գործունեության, ծանրության ուժով պայմանավորված լանջային գործընթացների և երկարատև քայքայման ազդեցության համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել տեղագրական և թեմատիկ քարտեզների, բարձրաչափական տվյալների, հեռազննման նյութերի և աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի համադրական վերլուծության մոտեցումներ՝ ռելիեֆի քանակական ու տարածական առանձնահատկությունները համակարգելու նպատակով։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում գետային ցանցի և ռելիեֆի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը, քանի որ հովիտների ուղղությունը, խորությունը և մասնատվածության աստիճանը կարող են արտացոլել ինչպես երկրաբանական կառուցվածքը, այնպես էլ տարածքի երկրաձևաբանական զարգացման փուլերը։ Ձևաչափական ցուցանիշների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել տարբեր բնույթի երկրաձևաբանական շրջաններ և գնահատել դրանց միջև եղած տարբերությունները։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր են նաև բնական վտանգների, հողօգտագործման, ենթակառուցվածքների տարածական պլանավորման և լանդշաֆտային փոփոխությունների գնահատման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է երկրաձևաբանության, ֆիզիկական աշխարհագրության, երկրաբանության և տարածական վերլուծության մեթոդները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել տարածաշրջանի ռելիեֆի ձևավորման պատմությունը, կառուցվածքը և ժամանակակից զարգացման հիմնական օրինաչափությունները։

Другие предметы

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։