Բժշկական գաղտնիքի քրեաիրավական պաշտպանությունը

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրյա ներդրումների ներգրավման և խրախուսման ինստիտուցիոնալ համակարգի ուսումնասիրությանը, դրա առկա հիմնախնդիրների բացահայտմանը և կատարելագործման հնարավորությունների վերլուծությանը։ Հետազոտության կենտրոնում օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման համար անհրաժեշտ իրավական, վարչական, տնտեսական և կազմակերպական պայմաններն են, ինչպես նաև պետական կառույցների և մասնավոր հատվածի փոխգործակցության արդյունավետությունը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են ներդրումային միջավայրի ձևավորման վրա ազդող հիմնական գործոնները, այդ թվում՝ օրենսդրական դաշտը, հարկային և մաքսային կարգավորումները, սեփականության և ներդրողների իրավունքների պաշտպանությունը, վարչական ընթացակարգերը, պետական աջակցության մեխանիզմները և տնտեսական քաղաքականության կայունությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն ինստիտուտներին և կառույցներին, որոնք մասնակցում են ներդրումային քաղաքականության մշակմանը, ներդրողների ներգրավմանը, նրանց սպասարկմանը և ներդրումային ծրագրերի իրականացման աջակցությանը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել Հայաստանի ներդրումային միջավայրի համեմատական գնահատում՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանային և միջազգային փորձը, ինչպես նաև տարբեր երկրների կիրառած ներդրումների խրախուսման արդյունավետ գործիքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ներդրողների համար տեղեկատվության հասանելիությանը, պետական մարմինների հետ փոխգործակցության պարզեցմանը, ներդրումային ռիսկերի նվազեցմանը և բիզնես միջավայրի կանխատեսելիության բարձրացմանը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների ազդեցությունը տնտեսական աճի, զբաղվածության, տեխնոլոգիական զարգացման, արտադրողականության բարձրացման և արտահանման ընդլայնման վրա։ Միաժամանակ վերլուծվում են այն ինստիտուցիոնալ խոչընդոտները, որոնք կարող են սահմանափակել ներդրումային հոսքերի ծավալը կամ նվազեցնել Հայաստանի տնտեսության մրցունակությունը օտարերկրյա ներդրողների համար։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ներդրումային քաղաքականության կատարելագործման առաջարկների ձևավորումը՝ ուղղված իրավական և վարչական մեխանիզմների բարելավմանը, պետական աջակցության թիրախավորմանը, ներդրողների վստահության ամրապնդմանը և ներդրումային ծրագրերի արդյունավետ ուղեկցմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ներդրումային քաղաքականության մասնագետների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, բիզնես միջավայրի հետազոտողների, գիտաշխատողների և տնտեսագիտական ու կառավարման ոլորտների ուսանողների համար՝ որպես Հայաստանի Հանրապետությունում օտարերկրյա ներդրումների խթանման ինստիտուցիոնալ խնդիրների ուսումնասիրության նյութ։

Психология

Աշխատությունը նվիրված է վերահսկողության լոկուսի (locus of control) և ամուսնական բավարարվածության միջև փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե ինչպես են անհատի համոզմունքները սեփական կյանքի նկատմամբ վերահսկողության մասին ազդում ընտանեկան հարաբերությունների որակի վրա։ Գրքում ներկայացվում են ներքին և արտաքին վերահսկողության լոկուսի հիմնական տեսությունները, դրանց ձևավորման հոգեբանական գործոնները և վարքային դրսևորումները ամուսնական հարաբերությունների համատեքստում։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են պատասխանատվության ընկալումը, կոնֆլիկտների լուծման ռազմավարությունները, հաղորդակցման ոճերը և հուզական կարգավորումը փոխկապակցված ամուսնական բավարարվածության մակարդակի հետ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև սոցիալ-մշակութային գործոնները, որոնք կարող են միջնորդել այս փոխհարաբերությունը, ինչպես նաև տարբեր ժողովրդագրական խմբերի առանձնահատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հետազոտական մեթոդաբանությանը՝ հարցաթերթիկների, հոգեբանական թեստերի և վիճակագրական վերլուծությունների կիրառմամբ ստացված արդյունքների մեկնաբանությանը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հոգեբանների, ընտանեկան խորհրդատուների, սոցիոլոգների և կրթական ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով ընտանեկան հարաբերությունների որակի բարելավմանն ու հոգեբանական միջամտությունների արդյունավետության բարձրացմանը։

Лингвистика

Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է հայերեն նոր բառերի ձևավորման և գործածության առանձնահատկությունները՝ հիմնվելով բառարանագրական նյութի վրա, և ընդգծում է լեզվի բառապաշարային համակարգի շարունակական թարմացման գործընթացները։ Նշվում է, որ նոր բառերի առաջացումը պայմանավորված է հասարակական կյանքի արագ փոփոխություններով, գիտատեխնիկական զարգացման, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների տարածման և մշակութային նոր իրողությունների ի հայտ գալու անհրաժեշտությամբ։ Վերլուծվում է, որ նոր բառերը կարող են ձևավորվել տարբեր եղանակներով՝ բառակազմական միջոցներով (ածանցում, բարդացում), իմաստային նորացմամբ, ինչպես նաև օտարաբանությունների փոխառությամբ և դրանց հարմարեցմամբ հայերենի հնչյունաբանական ու ձևաբանական համակարգին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառարանագրական աղբյուրների դերին, որոնք ապահովում են նոր բառերի գրանցումը, նորմատիվացումը և գործառական նկարագրությունը՝ հնարավորություն տալով հետևել դրանց տարածվածությանը և կայունացման աստիճանին։ Նշվում է նաև, որ որոշ նոր բառեր արագորեն ինտեգրվում են ակտիվ բառապաշարին, մինչդեռ մյուսները մնում են սահմանափակ կիրառության կամ ժամանակավոր բնույթի միավորներ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ հայերենի նոր բառապաշարը կենդանի և դինամիկ համակարգ է, որի զարգացումը արտացոլում է ժամանակակից հասարակության սոցիալ-մշակութային և տեխնոլոգիական փոփոխությունները։

Литература

Սա գրականագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է XX դարի անգլիական պոեզիայի զարգացման հիմնական փուլերի և միտումների վերլուծությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով Թեդ Հյուզի ստեղծագործական ժառանգությանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են անգլիական պոեզիայի անցումը մոդեռնիզմից դեպի հետպատերազմյան և ժամանակակից պոետիկ համակարգեր, ինչպես նաև նոր պատկերային մտածողության և լեզվական փորձարարությունների ձևավորումը։ Վերլուծվում են Թեդ Հյուզի պոեզիայի թեմատիկ առանձնահատկությունները՝ բնության վայրի ուժի պատկերումը, մարդու և կենդանական աշխարհի հարաբերությունները, գոյաբանական լարվածությունը և առասպելաբանական մտածողության վերաիմաստավորումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա լեզվաոճական ինքնատիպությանը, ռիթմիկ կառուցվածքներին և խորհրդանշական պատկերների համակարգին, որոնք նշանակալի ազդեցություն են ունեցել ժամանակակից անգլիական պոեզիայի զարգացման վրա։ Քննարկվում է նաև Հյուզի ստեղծագործության տեղը XX դարի բրիտանական գրական գործընթացներում և նրա ազդեցությունը հետագա պոետական սերունդների վրա։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի անգլիական գրականագիտության, համեմատական գրականության և պոետիկայի ուսումնասիրությունների ոլորտներում՝ բացահայտելով XX դարի անգլիական պոեզիայի զարգացման դինամիկան։

История

Աշխատությունը նվիրված է հին Վանի թագավորության արքա Ռուսա II-ի արձանագրության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով դրա պատմական, լեզվաբանական և աղբյուրագիտական նշանակությունը։ Վերլուծվում են արձանագրության բովանդակությունը, գրության առանձնահատկությունները, ստեղծման պատմական համատեքստը և դրա կապը Վանի թագավորության քաղաքական, վարչական և ռազմական գործունեության հետ։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում սեպագիր արձանագրությունների ընթերցման, թարգմանության և մեկնաբանության հարցերին, ինչպես նաև դրանց միջոցով վերականգնվող պատմական իրադարձություններին, պետական կառավարման համակարգին և կրոնամշակութային պատկերացումներին։ Հետազոտությունը կարևոր սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունի Ուրարտուի պատմության, հին Արևելքի քաղաքակրթությունների և հայկական լեռնաշխարհի հնագույն պատմության ուսումնասիրության համար՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով պատմաբանների, հնագետների, լեզվաբանների և էպիգրաֆիկայի ոլորտի մասնագետների համար։

Культура

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի տարածքում միջին բրոնզի դարաշրջանում ձևավորված և զարգացած ոսկերչական արվեստի ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով որպես տվյալ ժամանակաշրջանի նյութական և գեղարվեստական մշակույթի կարևոր բաղադրիչ։ Միջին բրոնզի դարը Հայկական լեռնաշխարհում բնութագրվում է մշակութային նշանակալի փոփոխություններով, իսկ այդ շրջանի դամբարանային համալիրներից հայտնաբերված ոսկյա և արծաթյա առարկաները վկայում են մետաղի մշակման և զարդերի պատրաստման բարձր մակարդակի մասին։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել միջին բրոնզի դարի ոսկերչական իրերի ձևաբանական, գեղարվեստական, տեխնոլոգիական և գործառութային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց տեղը ժամանակաշրջանի մշակութային համակարգում։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել պեղումների ընթացքում հայտնաբերված զարդերի տարբեր տեսակները՝ մատանիներ, ականջօղեր, ուլունքներ, կախիկներ, վզնոցների բաղադրիչներ, ապարանջաններ և այլ առարկաներ, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմելու տվյալ հասարակության գեղագիտական ճաշակի, սոցիալական հարաբերությունների և նյութական հնարավորությունների մասին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի զարդերի պատրաստման տեխնիկաների ուսումնասիրությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ձուլումը, դրվագումը, կռումը, փորագրումը, հատիկազարդումը, թելքաշային և այլ տեխնոլոգիական եղանակներ, ինչպես նաև դրանց համադրությունը մեկ առարկայի ստեղծման ընթացքում։ Ոսկերչական արտադրանքի տեխնիկական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու հին վարպետների մասնագիտական հմտությունները և հասկանալու, թե ինչպիսի արտադրական գիտելիքներ էին ձևավորվել տարածաշրջանում։ Ոսկերչական արվեստի զարգացումը կապված էր նաև Հայկական լեռնաշխարհի մետաղական հումքի և մետաղագործական ավանդույթների հետ։ Ժամանակակից մասնագիտական ուսումնական նյութերում Հայաստանի բրոնզի դարի մետաղագործության ուսումնասիրության շրջանակում առանձնացվում են ոսկերչության տեխնիկան, զարդերի տեսականին և մետաղական առարկաների մշակման եղանակները։ Կարևոր ուղղություն է նաև զարդերի ձևերի և զարդանախշերի ուսումնասիրությունը, քանի որ դրանք կարող են արտահայտել տվյալ ժամանակաշրջանի գեղարվեստական մտածողությունը, խորհրդանշական պատկերացումները և կրոնածիսական աշխարհընկալումը։ Միջին բրոնզի դարի մշակույթին բնորոշ դամբարանային համալիրներում հայտնաբերված շքեղ զարդերն ու այլ արժեքավոր իրերը կարող են նաև վկայել հասարակության սոցիալական տարբերակվածության և որոշ խմբերի առանձնահատուկ դիրքի մասին։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև տարբեր հնագիտական մշակույթների և տարածաշրջանների միջև զարդերի ձևերի ու տեխնոլոգիաների ընդհանրություններին և տարբերություններին՝ փորձելով պարզել տեղական ավանդույթների և արտաքին մշակութային կապերի հարաբերակցությունը։ Այս համատեքստում ոսկերչական իրերը դիտարկվում են ոչ միայն որպես գեղեցիկ առարկաներ, այլև որպես պատմական աղբյուրներ, որոնց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել բնակչության մշակութային փոխազդեցությունները, առևտրական կապերը և տեխնոլոգիական գիտելիքների տարածումը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել նաև ոսկերչական առարկաների գործառույթի բացահայտումը՝ պարզելու համար, թե դրանք ծառայել են որպես անձնական զարդեր, սոցիալական կարգավիճակի ցուցիչներ, ծիսական առարկաներ, պաշտամունքային խորհրդանիշներ, թե ունեցել են միաժամանակ մի քանի նշանակություն։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը նպաստում է Հայաստանի միջին բրոնզի դարի արվեստի և նյութական մշակույթի ավելի ամբողջական ընկալմանը՝ ցույց տալով, որ ոսկերչությունը տվյալ ժամանակաշրջանում ոչ միայն արհեստագործական գործունեություն էր, այլև բարձր զարգացած գեղարվեստական արտահայտության ձև։ Մատենագիտական տվյալներով՝ Սամվել Գ. Հովհաննիսյանի աշխատանքը պաշտպանվել է 2003 թվականի մայիսի 23-ին ՀՀ ԳԱԱ Արվեստի ինստիտուտում՝ «Կերպարվեստ. դեկորատիվ և կիրառական արվեստ, դիզայն» մասնագիտությամբ (ԺԷ.00.03), իսկ հրատարակության մատենագիտական նկարագրությունը նշում է 21 էջ ծավալ և 17–18-րդ էջերում տեղադրված մատենագիտություն։