Գյուղացիական տնտեսությունների կոոպերացումը, կառավարումը և կազմակերպումը

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի երկրաջերմային աղբյուրներից մեկուսացված աերոբ և էնդոսպոր առաջացնող մանրէների լիպազային ակտիվության ուսումնասիրությանը և այդ ֆերմենտների կիրառական հնարավորությունների գնահատմանը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են երկրաջերմային միջավայրերում բնակվող մանրէների կենսաբանական առանձնահատկությունները, լիպազներ արտադրելու նրանց ունակությունը և ֆերմենտային ակտիվության վրա ազդող հիմնական պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մանրէների կողմից արտադրվող լիպազների ակտիվության հայտնաբերմանն ու գնահատմանը, դրանց հնարավոր կենսաքիմիական հատկություններին և տարբեր պայմաններում կայունության ուսումնասիրությանը։ Երկրաջերմային աղբյուրներից ստացված մանրէաբանական շտամները կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել կենսատեխնոլոգիայի համար, քանի որ նման միջավայրերին հարմարված միկրոօրգանիզմների ֆերմենտները կարող են օժտված լինել կիրառական նշանակություն ունեցող հատկություններով։ Աշխատության մեջ քննարկվում են ուսումնասիրվող լիպազների հնարավոր կիրառությունները սննդի, քիմիական, դեղագործական, լվացող նյութերի և այլ կենսատեխնոլոգիական գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց արդյունաբերական կիրառման հեռանկարները։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել մանրէաբանների, կենսաքիմիկոսների, կենսատեխնոլոգների, մոլեկուլային կենսաբանների, հետազոտողների և կենսատեխնոլոգիական ուղղության ուսանողների համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Արարատյան դաշտի արհեստական ջրային էկոհամակարգերում բնակվող ձկների հելմինթային ֆաունայի ուսումնասիրմանը և ջրամբարների մակաբուծաբանական վիճակի գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ձկների մոտ հանդիպող մակաբույծ որդերի տեսակային կազմը, տարածվածությունը, տարբեր ձկնատեսակների վարակվածության առանձնահատկությունները և դրանց կապը ջրային միջավայրի էկոլոգիական պայմանների հետ են։ Քննվում է արհեստական ջրամբարների ձևավորման և շահագործման ազդեցությունը մակաբույծների կենսաշրջանների, միջանկյալ ու վերջնական տերերի փոխհարաբերությունների և հելմինթների տարածման օրինաչափությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարբեր ջրային տարածքներում հելմինթային ֆաունայի համեմատությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու մակաբուծաբանական իրավիճակի տարածական տարբերությունները և դրանց վրա ազդող կենսաբանական ու էկոլոգիական գործոնները։ Ուսումնասիրվում են ձկների տեսակը, տարիքը, սննդային առանձնահատկությունները, բնակության պայմանները և սեզոնային փոփոխությունները՝ որպես վարակվածության բնույթի վրա հնարավոր ազդեցություն ունեցող գործոններ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայտնաբերվող հելմինթների կենսաբանական առանձնահատկությունների և զարգացման ցիկլերի վերլուծությունը՝ հաշվի առնելով ջրային անողնաշարավորների, ձկների և այլ կենդանիների մասնակցությունը մակաբույծների շրջանառությանը։ Հելմինթոլոգիական գնահատումը դիտարկվում է նաև որպես ջրային էկոհամակարգերի կենսաբանական վիճակի ուսումնասիրման բաղադրիչ, քանի որ մակաբույծների կազմն ու տարածվածությունը կարող են արտացոլել ջրամբարում ձևավորված սննդային կապերը և կենդանական համայնքների կառուցվածքը։ Անդրադարձ է կատարվում ձկնաբուծական նշանակություն ունեցող ջրային տարածքներում մակաբուծային հիվանդությունների վերահսկման կարևորությանը և դրանց հնարավոր ազդեցությանը ձկների կենսունակության ու տնտեսապես կարևոր պոպուլյացիաների վիճակի վրա։ Տարբեր ջրամբարների տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս բնութագրելու Արարատյան դաշտի արհեստական ջրային համակարգերի հելմինթաբանական առանձնահատկությունները և առանձնացնելու առավել բնորոշ մակաբուծաբանական գործոնները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հելմինթաբանության, ձկնաբանության, մակաբուծաբանության և ջրային էկոլոգիայի մոտեցումները՝ ձկների մակաբույծ ֆաունայի և արհեստական ջրամբարների էկոլոգամակաբուծաբանական վիճակի համալիր գնահատման նպատակով։

Другие предметы

Նախատեսված է սառնարանային տեխնիկայի, ջերմային էներգետիկայի և սննդարդյունաբերական սառեցման համակարգերի ոլորտներում սովորող ուսանողների ու գործող մասնագետների համար և նպատակ ունի զարգացնել հաշվարկային ու ինժեներական մտածողությունը սառեցման գործընթացների նախագծման և վերլուծության ուղղությամբ, գրքում ներկայացված են սառնարանային ցիկլերի հիմնական տեսական հիմքերը՝ սեղմումային, կլանման և այլ համակարգեր, դրանց աշխատանքի սկզբունքները, ջերմափոխանակության գործընթացները և աշխատող մարմինների (ֆրեոններ և այլ սառնագենտներ) հատկությունները, ընդգրկված են բազմաբնույթ խնդիրներ, որոնք վերաբերում են գոլորշիացման և կոնդենսացման գործընթացներին, ճնշման և ջերմաստիճանի հաշվարկներին, էներգետիկ արդյունավետության գնահատմանը, կոմպրեսորների աշխատանքի վերլուծությանը և համակարգերի օպտիմալացման մեթոդներին, աշխատությունը նաև ուշադրություն է դարձնում սառնարանային սարքավորումների նախագծման ինժեներական խնդիրներին՝ ներառյալ ջերմամեկուսացման հաշվարկները, ջերմային կորուստների նվազեցման եղանակները և տարբեր արտադրական պայմաններում համակարգերի ընտրության չափանիշները, ներկայացվում են խնդիրների լուծման քայլ առ քայլ մոտեցումներ, բանաձևերի կիրառման օրինակներ և արդյունքների մեկնաբանման մեթոդներ, ինչը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ոչ միայն մեխանիկորեն լուծել առաջադրանքները, այլ նաև խորությամբ հասկանալ ֆիզիկական գործընթացները, գրքում ընդգծվում են նաև էներգախնայողության և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցման հարցերը ժամանակակից սառնարանային տեխնոլոգիաներում, աշխատությունը համադրում է տեսական գիտելիքը և գործնական խնդիրների լուծման փորձը՝ հանդիսանալով կարևոր ուսումնամեթոդական աղբյուր սառնարանային և ջերմային տեխնիկայի ոլորտում։

История

Աշխատությունը նվիրված է 1914-1920 թվականներին հայ և ամերիկյան հասարակությունների ու քաղաքական շրջանակների միջև ձևավորված հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի, Օսմանյան կայսրության տարածքում հայերի նկատմամբ իրականացված բռնությունների և հետպատերազմյան միջազգային վերադասավորումների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են հայ-ամերիկյան կապերի քաղաքական, հասարակական, մարդասիրական և դիվանագիտական ուղղությունները, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք պայմանավորեցին Միացյալ Նահանգների աճող հետաքրքրությունը հայկական հարցի և Մերձավոր Արևելքի նկատմամբ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայոց ցեղասպանության տարիներին ամերիկյան հասարակական կարծիքի արձագանքին, ամերիկյան մամուլի և հասարակական կազմակերպությունների գործունեությանը, ինչպես նաև հայ բնակչությանը օգնություն ցուցաբերելու նպատակով ձևավորված մարդասիրական նախաձեռնություններին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ամերիկյան միսիոներների, բարեգործական կազմակերպությունների և անհատների գործունեությանը, որոնք պատերազմի տարիներին մասնակցում էին որբերի, փախստականների և ցեղասպանությունից վերապրածների օգնության կազմակերպմանը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է Near East Relief կազմակերպության գործունեությունը, որը հետպատերազմյան շրջանում նշանակալի դեր ունեցավ հայ և այլ քրիստոնյա ժողովուրդների օգնության գործում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ԱՄՆ-ի պետական կառույցների և դիվանագիտական ներկայացուցիչների գործունեությանը, նրանց հաղորդագրություններին ու զեկուցագրերին, որոնք հնարավորություն են տալիս վերականգնելու այդ ժամանակաշրջանի իրադարձությունների ամերիկյան ընկալումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի Առաջին Հանրապետության ստեղծումից հետո հայ-ամերիկյան հարաբերությունների նոր փուլին, երբ երկկողմ առնչությունները սկսեցին ավելի ընդգծված քաղաքական և դիվանագիտական բնույթ ստանալ։ Հետազոտվում են Հայաստանի միջազգային ճանաչման, տնտեսական և մարդասիրական աջակցության, Հայաստանի Հանրապետության հետ հնարավոր համագործակցության և տարածաշրջանում ամերիկյան քաղաքականության հետ կապված հարցերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում 1919 թվականի Փարիզի խաղաղության վեհաժողովին, որտեղ հայկական հարցը ներկայացվեց միջազգային քաղաքականության օրակարգում, ինչպես նաև Հայաստանի և ԱՄՆ-ի միջև հնարավոր քաղաքական կապերի զարգացման քննարկումներին։ Հետազոտության առանցքային թեմաներից է նաև Հայաստանի մանդատի գաղափարը, որի շուրջ ԱՄՆ-ում և հայկական քաղաքական շրջանակներում ծավալվեցին նշանակալի քննարկումներ։ Այս համատեքստում կարող են ուսումնասիրվել ԱՄՆ-ի քաղաքական ղեկավարության, Կոնգրեսի, հասարակական կազմակերպությունների և հայկական համայնքների տարբեր դիրքորոշումները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև 1920 թվականի իրադարձություններին, Սևրի պայմանագրի ստորագրմանը և Հայաստանի Հանրապետության նկատմամբ ամերիկյան քաղաքականության հետագա փոփոխություններին։ Հայ-ամերիկյան առնչությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս միաժամանակ դիտարկել ինչպես պետական ու դիվանագիտական հարաբերությունները, այնպես էլ հասարակական և մարդասիրական կապերը, որոնք զգալիորեն նպաստեցին երկու հասարակությունների միջև փոխադարձ հետաքրքրվածության խորացմանը։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև Հայոց ցեղասպանության միջազգային արձագանքի, Հայաստանի Առաջին Հանրապետության արտաքին կապերի և ԱՄՆ-ի՝ Մերձավոր Արևելքում ձևավորվող քաղաքականության պատմությունը հասկանալու տեսանկյունից։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել 1914-1920 թվականների միջազգային հարաբերությունների, հայ ժողովրդի պատմության և հայ-ամերիկյան կապերի զարգացման վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ընդլայնմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, դիվանագիտության և միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, քաղաքագետներին, հասարակական կազմակերպությունների պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողներին։

Финансы

Այս աշխատությունը նվիրված է ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական կայունության ապահովման ուղիների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության ապահովագրական շուկայի օրինակով։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են ապահովագրական համակարգի կառուցվածքը, ընկերությունների եկամուտների և պարտավորությունների ձևավորման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ռիսկերի կառավարման մեխանիզմները, որոնք անմիջական ազդեցություն ունեն ֆինանսական կայունության վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են կապիտալի բավարարության, ռեզերվների ձևավորման, վերաապահովագրության կիրառման և ներդրումային քաղաքականության արդյունավետության հիմնախնդիրները՝ որպես ընկերությունների կայուն գործունեության հիմնական գործոններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում շուկայի կարգավորման դերին, վերահսկող մարմինների պահանջներին և միջազգային ստանդարտների կիրառմանը Հայաստանի ապահովագրական համակարգում։ Վերլուծվում են նաև մակրոտնտեսական գործոնների ազդեցությունը՝ ներառյալ գնաճը, փոխարժեքի տատանումները և տնտեսական աճի դինամիկան։ Աշխատությունը ներկայացնում է ֆինանսական կայունության բարձրացման հնարավոր ռազմավարություններ՝ ուղղված ռիսկերի նվազեցմանը, վճարունակության ամրապնդմանը և ապահովագրական ծառայությունների մրցունակության բարձրացմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսիստների, ապահովագրական ոլորտի մասնագետների, պետական կարգավորող մարմինների ներկայացուցիչների և ֆինանսական շուկաներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Химия

Այս թեման վերաբերում է էլեկտրոլիտների ազդեցության ուսումնասիրությանը «շիճուկային ալբումիններ–ջուր–դիալկիլսուլֆօքսիդ» համակարգերի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների վրա։ Հետազոտության կենտրոնում գտնվում են շիճուկային ալբումինները՝ արյան պլազմայի կարևոր սպիտակուցները, որոնց կառուցվածքը և ֆունկցիոնալ ակտիվությունը զգայուն են շրջակա միջավայրի պայմանների, լուծիչների և իոնային կազմի փոփոխությունների նկատմամբ։ Ջրի և դիալկիլսուլֆօքսիդների խառնուրդներում ալբումինների վարքը պայմանավորված է սպիտակուց–լուծիչ և սպիտակուց–իոն փոխազդեցությունների բարդ համակարգով, որը կարող է ազդել մոլեկուլների տարածական կառուցվածքի, կայունության, հիդրատացման աստիճանի և ագրեգացման հատկությունների վրա։ Էլեկտրոլիտների առկայությունը փոխում է միջավայրի իոնային ուժը, էլեկտրաստատիկ փոխազդեցությունները և լուծույթի կառուցվածքը, ինչի հետևանքով կարող են փոփոխվել սպիտակուցների լուծելիությունը, կոնֆորմացիոն վիճակը և կենսաբանական ակտիվությունը։ Նման համակարգերի ուսումնասիրությունը սովորաբար ներառում է մածուցիկության, էլեկտրահաղորդականության, խտության, մակերևութային լարվածության, ինչպես նաև սպեկտրոսկոպիական և թերմոդինամիկական բնութագրերի վերլուծություն։ Ստացված արդյունքները կարևոր նշանակություն ունեն կենսաֆիզիկայի, ֆիզիկական քիմիայի և մոլեկուլային կենսաբանության համար, քանի որ նպաստում են սպիտակուցների կառուցվածքային կայունության և լուծույթներում նրանց վարքի օրինաչափությունների ավելի խոր ըմբռնմանը։ Բացի հիմնարար գիտական արժեքից, նման հետազոտությունները կիրառական նշանակություն ունեն դեղագործության, կենսատեխնոլոգիայի և բժշկական կենսաքիմիայի ոլորտներում, որտեղ սպիտակուցային համակարգերի կայունությունը կարևոր դեր է խաղում կենսաբանական պատրաստուկների մշակման և պահպանման գործընթացներում։