Սոցիալական աշխատանք մտավոր խնդիրներով երեխաների և նրանց ընտանիքների հետ

Биология

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է բելուգայի՝ Huso huso տեսակի աճեցման, սեռի վաղ որոշման և ներքին օրգանների ու մնացորդային կենսահումքի վերամշակման խնդիրների համալիր ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքը ներկայացնում է կիրառական նշանակություն ունեցող հետազոտություն, որը միավորում է ձկնաբուծության, կենդանաբանության, վերարտադրողական կենսաբանության և կենսատեխնոլոգիայի ուղղությունները։ Մասնավորապես, ուշադրություն է դարձվում այնպիսի մեթոդների ու պայմանների ուսումնասիրմանը, որոնք կարող են նպաստել բելուգայի արդյունավետ աճեցմանը և արտադրական գործընթացի օպտիմալացմանը։ Թեմայի կարևոր բաղադրիչներից է ձկան սեռի հնարավորինս վաղ որոշումը, քանի որ թառափազգիների դեպքում սեռական հասունության հետ կապված առանձնահատկությունները կարող են երկար ժամանակ դժվարացնել արուների և էգերի տարբերակումը։ Սեռի վաղ հայտնաբերումը գործնական նշանակություն ունի ձկնաբուծական տնտեսությունների համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս ավելի նպատակային կազմակերպել նախիրը, առանձնացնել անհրաժեշտ սեռային խմբերը և արդյունավետ կառավարել հետագա աճեցման ու վերարտադրության գործընթացները։ Ուսումնասիրության մյուս կարևոր ուղղությունը բելուգայի ներքին օրգանների և ձկան վերամշակումից առաջացող երկրորդային հումքի օգտագործումն է։ Ձկնարդյունաբերության մեջ վերամշակման ընթացքում առաջացող օրգանական մնացորդները կարող են դիտարկվել ոչ թե որպես անպետք թափոն, այլ որպես կենսաբանական արժեք ունեցող հումք, որից հնարավոր է ստանալ տարբեր նշանակության նյութեր և արտադրանք։ Այս մոտեցումը կարևոր է ինչպես տնտեսական արդյունավետության բարձրացման, այնպես էլ շրջակա միջավայրի վրա թափոնների ազդեցության նվազեցման տեսանկյունից։ Հետազոտության գիտական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն վերաբերում է Հայաստանի պայմաններում թառափաբուծության և բելուգայի կենսատեխնոլոգիական ուսումնասիրությունների զարգացմանը։ Մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ աշխատանքը Աբբաս Էսմայելի Մոլլայի կենսաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի ատենախոսության սեղմագիրն է, որը պաշտպանվել է 2011 թվականին Հայաստանի Հանրապետության ԳԱԱ «Արմբիոտեխնոլոգիա» գիտաարտադրական կենտրոնում՝ 03.00.14 մասնագիտությամբ։ Հրատարակությունը կազմված է 24 էջից, պարունակում է աղյուսակներ և պատկերներ, իսկ գրականության ցանկը ներառում է 7 աղբյուր։ Աշխատանքի «մշակում» կամ «կուլտիվացում» ուղղությունը ենթադրում է բելուգայի կենսաբանական առանձնահատկությունների և աճեցման պայմանների ուսումնասիրություն՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել ձկան կենսարտադրողականության և արտադրական գործընթացների արդյունավետությունը։ Թառափազգիների բուծման դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն ջրի որակը, ջերմաստիճանը, թթվածնի պարունակությունը, սնուցումը, աճի տեմպերը և ձկների զարգացման փուլերը։ Այս գործոնների փոխկապակցված ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս մշակել ավելի արդյունավետ կառավարման մոտեցումներ և նվազեցնել աճեցման ընթացքում առաջացող կորուստները։ Սեռի վաղ որոշման խնդիրը հատկապես կարևոր է թառափաբուծության համար, քանի որ սեռական տարբերակման ժամանակային առանձնահատկությունները կարող են էականորեն ազդել արտադրական պլանավորման վրա։ Եթե հնարավոր է վաղ փուլում որոշել ձկան սեռը, ապա կարելի է ավելի արդյունավետ կազմակերպել սեռային կազմի վերահսկումը և վերարտադրողական նպատակներով ընտրված առանձնյակների պահպանումը։ Այդպիսի մեթոդների մշակումը կարող է նշանակություն ունենալ ինչպես գիտական հետազոտությունների, այնպես էլ արդյունաբերական ձկնաբուծության համար։ Աշխատանքի երրորդ ուղղությունը՝ ներքին օրգանների և վերամշակման երկրորդային հումքի օգտագործումը, ընդլայնում է ուսումնասիրության կիրառական շրջանակը։ Ձկան ներքին օրգանները պարունակում են սպիտակուցներ, լիպիդներ, ֆերմենտներ և կենսաբանական այլ միացություններ, որոնք համապատասխան տեխնոլոգիական մշակման դեպքում կարող են ունենալ սննդային, կերային կամ այլ կիրառություններ։ Հետևաբար դրանց նպատակային վերամշակումը կարող է բարձրացնել հումքի օգտագործման ամբողջականությունը և նվազեցնել արտադրական կորուստները։ Այս մոտեցումը համապատասխանում է նաև ժամանակակից շրջանաձև տնտեսության տրամաբանությանը, որի շրջանակում ձկնաբուծական և ձկնավերամշակման ենթամթերքը դիտարկվում է որպես նոր արտադրանքների ստացման հնարավոր ռեսուրս։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը արժեքավոր է նրանով, որ բելուգայի հետ կապված երեք փոխկապակցված խնդիրներ՝ աճեցումը, սեռի վաղ որոշումը և ներքին օրգանների վերամշակումը, դիտարկում է միասնական գիտագործնական համակարգում։ Այն կարող է օգտակար լինել ձկնաբույծներին, կենսաբաններին, կենսատեխնոլոգներին, ջրային կենդանիների վերարտադրությամբ զբաղվող մասնագետներին, ձկնարդյունաբերության տեխնոլոգներին, գիտահետազոտական հաստատությունների աշխատակիցներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Педагогика

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է ռուսերենի ուղղագրության ինտենսիվ ուսուցման մեթոդական հիմքերը նախնական փուլում՝ կենտրոնանալով նախաբուհական կրթության կենտրոնների (ՑԴՕ) ուսումնական գործընթացի վրա։ Նյութում վերլուծվում են ուղղագրական հմտությունների ձևավորման հիմնական սկզբունքները՝ կանոնների աստիճանական յուրացում, վարժությունների համակարգված կիրառություն և սխալների կանխարգելման մեթոդներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտենսիվ ուսուցման առանձնահատկություններին, որտեղ ուսուցման կարճ ժամանակահատվածում կիրառվում են խտացված, նպատակային և գործնական մոտեցումներ՝ ուղղված ուղղագրական ավտոմատիզմի ձևավորմանը։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև տարբեր մեթոդական հնարքներ՝ թելադրություններ, փոխադարձ ստուգում, ինտերակտիվ վարժություններ և լեզվական խաղեր, որոնք նպաստում են սովորողների ակտիվ ներգրավվածությանը և նյութի ավելի արագ յուրացմանը։ Քննարկվում է նաև սխալների վերլուծության դերը ուսուցման գործընթացում՝ որպես արդյունավետ գործիք լեզվական հմտությունների ամրապնդման համար։

Культура

Աշխատությունը նվիրված է Հարություն Կալենցի գեղանկարչական արվեստում գույնի դերի և գունային համակարգի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրա ստեղծագործական մտածողության ձևավորումը և գեղարվեստական արտահայտչամիջոցները։ Գրքում վերլուծվում են Կալենցի գունային լուծումների կառուցվածքը, լուսաստվերի կիրառությունը, գունային հակադրությունների և նրբերանգների միջոցով ստեղծվող հուզական ազդեցությունը։ Հեղինակը դիտարկում է նաև եվրոպական և արևելյան գեղարվեստական ավանդույթների ազդեցությունը նրա ստեղծագործության վրա՝ ցույց տալով, թե ինչպես է ձևավորվում յուրօրինակ գունային լեզու՝ համադրելով ավանդական և մոդեռնիստական մոտեցումները։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Կալենցի թեմատիկ կոմպոզիցիաներում գույնի իմաստաբանական դերին՝ որպես տրամադրության, խորհրդանշական բովանդակության և տարածական ընկալման հիմնական միջոց։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է արվեստաբանների, գեղանկարիչների, ուսանողների և հայ կերպարվեստի հետազոտողների համար՝ նպաստելով Հարություն Կալենցի ստեղծագործության գունային համակարգի խորքային և համակարգված ընկալմանը։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական և հումանիտար գիտությունների ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական հավաքածուն՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, դասախոսներին և ուսանողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են հասարակական-քաղաքական գիտություններին, բանասիրությանը, գրականագիտությանը, լեզվաբանությանը, պատմությանը, պատմական գիտություններին, աշխարհագրությանը, հնագիտությանը և ազգագրությանը վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ոլորտների ժամանակակից հետազոտական ուղղությունները, գիտական քննարկումները և տեսական զարգացումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական և կողմնորոշիչ աղբյուր՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, բացահայտել համապատասխան ուսումնասիրություններ և արդյունավետ կազմակերպել գիտահետազոտական ու ուսումնական աշխատանքը։ Այն կարևոր դեր է կատարում գիտելիքների տարածման և գիտական հաղորդակցության ապահովման գործում՝ նպաստելով հումանիտար և հասարակագիտական գիտությունների զարգացմանն ու նոր գիտական արդյունքների հասանելիությանը։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է ակրիլային նյութերից պատրաստված ատամնային պրոթեզների օգտագործման հետ կապված անցանկալի տեղային ազդեցությունների կլինիկական և ստոմատոլոգիական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բերանի խոռոչի հյուսվածքների արձագանքն է պրոթեզային կառուցվածքի, դրա նյութի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների, մեխանիկական ազդեցության և օգտագործման պայմանների նկատմամբ։ Քննվում են բերանի լորձաթաղանթի վիճակի փոփոխությունները, անհարմարության տարբեր դրսևորումները, պրոթեզային դաշտի հյուսվածքների հարմարվողականությունը և այն գործոնները, որոնք կարող են նպաստել անցանկալի երևույթների առաջացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հնարավոր պատճառների տարբերակմանը, քանի որ կլինիկական փոփոխությունները կարող են պայմանավորված լինել ոչ միայն ակրիլային նյութի նկատմամբ անհատական արձագանքով, այլև պրոթեզի կառուցվածքային առանձնահատկություններով, մեխանիկական ծանրաբեռնվածությամբ, բերանի խոռոչի հիգիենայով և մանրէաբանական միջավայրի փոփոխություններով։ Ախտորոշման տեսանկյունից կարևորվում է հիվանդի գանգատների, կլինիկական պատկերի և պրոթեզի վիճակի համակցված գնահատումը՝ անհրաժեշտության դեպքում լրացուցիչ հետազոտությունների արդյունքների հետ միասին։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ տարբեր կլինիկական դրսևորումների տարբերակիչ ախտորոշման սկզբունքներին և ռիսկի գործոնների բացահայտման նշանակությանը։ Կանխարգելման խնդիրները դիտարկվում են պրոթեզավորման ճիշտ պլանավորման, նյութերի հիմնավորված ընտրության, պատրաստված կառուցվածքի համապատասխանության, պարբերական ստոմատոլոգիական հսկողության և բերանի խոռոչի պատշաճ խնամքի համատեքստում։ Բուժական մոտեցումների ուսումնասիրության ժամանակ ուշադրությունը կենտրոնացվում է անցանկալի ազդեցության պատճառի հայտնաբերման և դրա վերացման ընդհանուր կլինիկական սկզբունքների վրա՝ հաշվի առնելով յուրաքանչյուր դեպքի անհատական առանձնահատկությունները։ Կարևորվում է նաև հիվանդների երկարաժամկետ դիտարկումը, քանի որ պրոթեզի նկատմամբ հյուսվածքների արձագանքը կարող է փոփոխվել օգտագործման ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է օրթոպեդիկ ստոմատոլոգիայի, բերանի խոռոչի լորձաթաղանթի ախտաբանության, նյութագիտության և կանխարգելիչ ստոմատոլոգիայի մոտեցումները՝ ակրիլային պրոթեզների օգտագործման հնարավոր անցանկալի ազդեցությունների պատճառների, ճանաչման և կանխարգելման վերաբերյալ համալիր պատկերացում ձևավորելու նպատակով։

Экономика

Գիրքը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում փոքր և միջին ձեռնարկությունների վարկունակության գնահատման և կառավարման տեսական ու գործնական հիմնախնդիրները՝ անդրադառնալով ֆինանսական կայունության, վարկային ռիսկերի գնահատման, վճարունակության վերլուծության և ֆինանսավորման արդյունավետ մեխանիզմների կիրառմանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ՓՄՁ-ների դերը երկրի տնտեսական զարգացման մեջ, վերլուծում է դրանց առջև ծառացած հիմնական ֆինանսական խոչընդոտները, ինչպես նաև բանկային համակարգի և վարկային կազմակերպությունների կողմից կիրառվող գնահատման չափանիշներն ու մոտեցումները։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են վարկունակության բարձրացման գործոնները, ֆինանսական ցուցանիշների վերլուծության մեթոդները, ռիսկերի կառավարման ժամանակակից գործիքները և միջազգային փորձի համեմատությունը Հայաստանի պայմանների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ոլորտի օրենսդրական, ինստիտուցիոնալ և տնտեսական միջավայրին, ինչպես նաև առաջարկվում են գործնական լուծումներ և բարեփոխումների ուղղություններ, որոնք կարող են նպաստել փոքր և միջին ձեռնարկությունների ֆինանսական հասանելիության, մրցունակության և կայուն զարգացման ապահովմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, բանկային ոլորտի մասնագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և ձեռնարկատերերի համար, ովքեր հետաքրքրված են վարկային քաղաքականության, ֆինանսական կառավարման և ձեռնարկատիրության զարգացման հարցերով։