ՏՐԱՆՍՊՈՐՏԸ ԵՎ ՇՐՋԱԿԱ ՄԻՋԱՎԱՅՐԸ

Другие предметы

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 1 (4)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը միավորում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հետազոտություններ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված հոդվածները անդրադառնում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական խնդիրներին, լեզվամշակութային երևույթներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման և գիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և գիտական ուղղություններ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական ուսումնասիրությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական հարցադրումների ձևավորումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և մասնագիտական համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։

Математика

Նյութում ներկայացվում են մաթեմատիկական անալիզի հիմունքները՝ սահմաններ, շարունակականություն, դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշիվ, ինչպես նաև դրանց կիրառությունները տարբեր տեսակի խնդիրներում։ Միաժամանակ ընդգրկվում են գծային հանրահաշվի հիմնական գաղափարները՝ մատրիցներ, վեկտորներ, գծային հավասարումների համակարգեր և սեփական արժեքներ, որոնք անհրաժեշտ են ինչպես տեսական, այնպես էլ կիրառական մոդելավորման համար։ Դասագիրքը նաև կապում է տեսական մաթեմատիկան կիրառական խնդիրների հետ՝ ցույց տալով դրա օգտագործումը ֆիզիկայում, ինժեներական հաշվարկներում և տնտեսագիտական մոդելներում։ Նյութը կառուցված է այնպես, որ տեսությունը համադրվում է բազմաթիվ օրինակների և վարժությունների հետ՝ նպաստելով ուսանողների տրամաբանական և վերլուծական մտածողության զարգացմանը։

Английский

Ձեռնարկը նախատեսված է տնտեսագետ ուսանողների, տնտեսության տարբեր ոլորտներում աշխատող մասնագետների, ինչպես նաև անգլերենով հրատարակված մասնագիտական գրականությունից օգտվել ցանկացողների համար ։

Экономика

Այս գիտատնտեսագիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում համատեղ ձեռնարկությունների ինովացիոն գործընթացների ձևավորման, զարգացման և արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են ինովացիոն տնտեսության տեսական հիմքերը և համատեղ ձեռնարկությունների դերը տեխնոլոգիական առաջընթացի, ներդրումների ներգրավման և արտադրական մրցունակության բարձրացման գործում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է օտարերկրյա և տեղական գործընկերների համագործակցության մոդելները, տեխնոլոգիաների փոխանցման մեխանիզմները, գիտահետազոտական և փորձարարական-կոնստրուկտորական աշխատանքների (R&D) կազմակերպման առանձնահատկությունները և դրանց ազդեցությունը նորարարական արտադրանքի ստեղծման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինովացիոն միջավայրի ձևավորմանը, պետական աջակցության գործիքներին, հարկային և ներդրումային քաղաքականության ազդեցությանը, ինչպես նաև ձեռնարկությունների թվայնացման և տեխնոլոգիական արդիականացման գործընթացներին։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև այն խնդիրները, որոնք խոչընդոտում են ինովացիոն զարգացմանը՝ ներառյալ ֆինանսավորման սահմանափակումները, տեխնոլոգիական ռիսկերը և կառավարման ինստիտուցիոնալ բացերը։ Հեղինակը առաջարկում է համատեղ ձեռնարկությունների ինովացիոն գործունեության կատարելագործման ուղիներ՝ ուղղված գիտելիքահեն տնտեսության ձևավորմանը և միջազգային մրցունակության բարձրացմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագետների, ինովացիոն կառավարման մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Лингвистика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ժամանակակից հայերենի և պարսկերենի բառային կազմերի համեմատական-համադրական ուսումնասիրությանը՝ երկու լեզուների բառապաշարի ձևավորման, կառուցվածքի, իմաստային հարաբերությունների և զարգացման օրինաչափությունների բացահայտման նպատակով։ Հետազոտությունը կարևոր է հատկապես հայերենի և պարսկերենի բազմադարյա լեզվամշակութային շփումների համատեքստում, քանի որ այդ հարաբերությունները տարբեր ժամանակաշրջաններում իրենց արտահայտությունն են գտել նաև լեզուների բառապաշարում։ Աշխատանքում երկու լեզուների բառային համակարգերը դիտարկվում են համաժամանակյա տեսանկյունից՝ ուշադրություն դարձնելով դրանց ընդհանուր և տարբերակիչ հատկանիշներին։ Ուսումնասիրվում են բառապաշարի հիմնական շերտերը, բառերի ծագումնաբանական առանձնահատկությունները, փոխառությունները, իմաստային փոփոխությունները, բառերի կազմության եղանակները և նոր բառերի առաջացման գործընթացները։ Համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու այն բառային միավորները, որոնք երկու լեզուներում ունեն ընդհանուր կամ մերձավոր իմաստային դաշտեր, ինչպես նաև տարբերակելու ձևական նմանությունը իրական լեզվական ընդհանրությունից։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում փոխառություններին, որոնք հայերենի և պարսկերենի բառապաշարների փոխազդեցության կարևոր վկայություններից են։ Ուսումնասիրվում են պարսկերենից հայերեն անցած բառերը և հայերենի ազդեցության հնարավոր դրսևորումները պարսկերենի բառային համակարգում՝ հաշվի առնելով պատմական, մշակութային և հասարակական շփումների պայմանները։ Այս նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն պարզելու առանձին բառերի ծագումն ու տարածման ուղիները, այլև պատկերացնելու երկու ժողովուրդների երկարատև շփումների լեզվական հետևանքները։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է նաև երկու լեզուների բառաստեղծական համակարգերի համադրությունը։ Քննարկվում են ածանցման, բարդացման, բառային միավորների վերաիմաստավորման և այլ եղանակների միջոցով նոր բառերի կազմավորման առանձնահատկությունները։ Համեմատվում է այն, թե ինչպես են հայերենն ու պարսկերենը արձագանքում հասարակական, գիտատեխնիկական, մշակութային և քաղաքական նոր իրողություններին և ինչ լեզվական միջոցներով են լրացնում ժամանակակից բառապաշարը։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում նաև բառերի իմաստային կառուցվածքին։ Նույն կամ մոտ իմաստ ունեցող բառերի համադրական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու իմաստային նրբերանգները, գործածական տարբերությունները, բազմիմաստության դրսևորումները և այն դեպքերը, երբ արտաքին ձևով նման բառերը տարբեր լեզուներում ունեն տարբեր նշանակություններ։ Այս մոտեցումը հատկապես կարևոր է թարգմանության, երկլեզու բառարանագրության և լեզուների ուսուցման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև ժամանակակից հասարակական կյանքի և մշակույթի ազդեցությանը երկու լեզուների բառապաշարի զարգացման վրա։ Նոր իրողությունների, տեխնոլոգիական առաջընթացի, միջազգային հաղորդակցության և գլոբալացման պայմաններում հայերենն ու պարսկերենը մշտապես համալրվում են նոր բառերով և արտահայտություններով, որոնց մի մասը ձևավորվում է ներքին բառաստեղծական միջոցներով, իսկ մյուս մասը ներթափանցում է այլ լեզուներից։ Այդ գործընթացների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու երկու լեզուների բառային համակարգերի շարժունակությունն ու զարգացման միտումները։ Աշխատանքի արժեքը պայմանավորված է նաև հայերենագիտության և իրանագիտության փոխկապակցման հնարավորությամբ։ Երկու լեզուների բառապաշարի համեմատական ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել ինչպես հայերենի և պարսկերենի միջև լեզվական կապերի առավել խորքային բացահայտմանը, այնպես էլ դրանց ժամանակակից վիճակի համակարգված նկարագրությանը։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ թարգմանության, բառարանագրության, լեզուների դասավանդման և միջմշակութային հաղորդակցության ոլորտներում։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը ներկայացնում է ժամանակակից հայերենի և պարսկերենի բառային կազմերը որպես զարգացող և փոխազդեցությունների ենթարկվող համակարգեր՝ բացահայտելով դրանց կառուցվածքային, իմաստային, ծագումնաբանական և գործառական ընդհանրություններն ու տարբերությունները։ Այն կարող է հետաքրքրել լեզվաբաններին, հայերենագետներին, իրանագետներին, թարգմանիչներին, բառարանագիրներին, լեզվի ուսուցիչներին և հայ-իրանական լեզվամշակութային կապերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողներին։

Литература

Sandro Botticelliը Իտալական Վերածննդի վաղ շրջանի ամենահայտնի նկարիչներից մեկն է, որի կյանքն ու գործունեությունը սերտորեն կապված են 15-րդ դարի Ֆլորենցիայի մշակութային ծաղկման հետ․ նա ծնվել է Ֆլորենցիայում և ձևավորվել է որպես նկարիչ այն միջավայրում, որտեղ հովանավոր Մեդիչիների ընտանիքը մեծապես խրախուսում էր արվեստի և հումանիստական գաղափարների զարգացումը, ինչի շնորհիվ Բոտտիչելլին կարողացավ ստեղծել իր յուրահատուկ ոճը՝ նրբագեղ գծանկարչությամբ, մեղմ գույներով և իդեալականացված մարդկային կերպարներով․ նրա ստեղծագործական ժառանգության մեջ առանձնանում են դիցաբանական և կրոնական թեմաներով գործեր, որոնցից հատկապես հայտնի են The Birth of Venus և Primavera նկարները, որտեղ նա համադրում է անտիկ դիցաբանությունը Վերածննդի հումանիստական մտածողության հետ՝ ստեղծելով ներդաշնակության, գեղեցկության և հոգևոր իդեալի պատկերներ․ նրա արվեստը առանձնանում է նաև զգացմունքային նրբությամբ և խորհրդանշական խորությամբ, որտեղ մարդկային կերպարները հաճախ ներկայացված են ոչ թե իրականիստական ճշգրտությամբ, այլ իդեալական գեղեցկության և հոգևոր արտահայտչականության տեսանկյունից․ կյանքի վերջին շրջանում Բոտտիչելլին որոշ չափով հեռացել է իր նախկին փառքից, սակայն նրա ազդեցությունը հետագա դարերի արվեստի վրա մնացել է մեծ, քանի որ նրա ստեղծագործությունները դարձել են Վերածննդի գեղարվեստական մտածողության խորհրդանիշներից մեկը։