Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловДругие предметы
Արտասահմանյան գրականագիտության տեսությունը և մեթոդաբանությունը
Ներկայացնում է գրականագիտության այն տեսական մոտեցումները և հետազոտական մեթոդները, որոնք կիրառվում են արտասահմանյան (աշխարհագրականորեն ոչ հայկական) գրականության ուսումնասիրության մեջ։ Գիրքը նպատակ ունի ընթերցողին տրամադրել ամբողջական գիտելիքներ՝ ինչպես գրական թեքումների, դպրոցների և ուղղությունների տեսական հիմքերի, այնպես էլ տեքստային վերլուծության մեթոդների մասին։ Աշխատությունը օգտակար է գրականագիտության, լեզվաբանության, մշակույթի ուսումնասիրության, համեմատական գրականության և արվեստաբանության ուսանողների, ինչպես նաև մասնագետների համար։ Այն նպաստում է գլոբալ գրական մշակույթի ընկալմանը և գիտական մոտեցումների կիրառմանը՝ տարբեր լեզուների և մշակույթների գրական ստեղծագործությունները ուսումնասիրված դարձնելու համար։
Обновлено. 2026-09-23
Другие предметы
Երևանի գիտական գրադարանների տեղեկատու-ինֆորմացիոն ֆոնդերի ուղեցույց
Աշխատությունը տեղեկատվական-մեթոդական ուղեցույց է, որը նվիրված է Երևանի գիտական գրադարաններում ձևավորված տեղեկատու-ինֆորմացիոն ֆոնդերի ուսումնասիրությանը, կառուցվածքին և օգտագործման հնարավորություններին։ Այն ներկայացնում է գիտական գրադարանների կողմից հավաքագրվող և պահպանվող տեղեկատու բնույթի գրականության ու տեղեկատվական աղբյուրների հիմնական տեսակները՝ հանրագիտարաններ, բառարաններ, մատենագիտական հրատարակություններ, տեղեկատուներ, ցուցիչներ, կատալոգներ, գիտական և մասնագիտական այլ տեղեկատվական նյութեր։ Ուղեցույցի կարևոր նպատակներից է ընթերցողներին և հետազոտողներին կողմնորոշել համապատասխան տեղեկատվական աղբյուրների ընտրության և որոնման հարցում՝ հաշվի առնելով նրանց թեմատիկ, գիտական և մասնագիտական պահանջները։ Աշխատությունը կարող է ներառել Երևանի գիտական գրադարանների տեղեկատու-ինֆորմացիոն ֆոնդերի նկարագրություններ, դրանց բովանդակային ուղղությունները, կազմակերպման առանձնահատկությունները և օգտվելու հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում մատենագիտական և տեղեկատվական սպասարկմանը, գրադարանային որոնման մեթոդներին, անհրաժեշտ աղբյուրների արագ հայտնաբերմանը և գիտական աշխատանքի համար վստահելի տեղեկատվական հիմքի ձևավորմանը։ Նման ուղեցույցը կարևոր նշանակություն ունի հատկապես ուսանողների, գիտաշխատողների, մասնագետների և հետազոտողների համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս ավելի արդյունավետ օգտագործել գրադարանների կուտակած տեղեկատվական ռեսուրսները և նպատակային իրականացնել գրականության որոնում։ Աշխատությունը միաժամանակ արտացոլում է գիտական գրադարանների՝ որպես գիտելիքի և տեղեկատվության կազմակերպման ու տարածման կենտրոնների դերը և ցույց է տալիս, թե ինչպես կարող են տեղեկատու-ինֆորմացիոն ֆոնդերը նպաստել գիտահետազոտական, կրթական և մասնագիտական գործունեության արդյունավետությանը։
Обновлено. 2026-09-23
Экономика
Զբաղվածության կարգավորման հիմնախնդիրները ՀՀ-ում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում զբաղվածության ձևավորման, կարգավորման և աշխատաշուկայի արդյունավետ գործունեության սոցիալ-տնտեսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում աշխատուժի առաջարկի և պահանջարկի փոխհարաբերությունն է, գործազրկության պատճառներն ու կառուցվածքը, բնակչության տնտեսական ակտիվությունը և պետական զբաղվածության քաղաքականության հիմնական մեխանիզմները։ Քննվում են տնտեսության կառուցվածքային փոփոխությունների, ներդրումային ակտիվության, ձեռնարկատիրության զարգացման, աշխատավարձերի մակարդակի, կրթական համակարգի և մասնագիտական պատրաստվածության ազդեցությունները զբաղվածության հնարավորությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում աշխատաշուկայում մասնագիտական հմտությունների առաջարկի և գործատուների պահանջարկի անհամապատասխանության խնդրին, քանի որ աշխատատեղերի առկայությունը միշտ չէ, որ ապահովում է համապատասխան որակավորում ունեցող աշխատուժի արդյունավետ ներգրավումը։ Ուսումնասիրվում են երիտասարդների, երկարաժամկետ գործազուրկների, աշխատանքային շուկա վերադարձող անձանց և զբաղվածության դժվարություններ ունեցող այլ խմբերի խնդիրները, ինչպես նաև նրանց տնտեսական ակտիվության բարձրացմանն ուղղված քաղաքականության ընդհանուր մոտեցումները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տարածքային անհամաչափությունների վերլուծությունը՝ մայրաքաղաքի, քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի զբաղվածության հնարավորությունների տարբերությունների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ակտիվ զբաղվածության ծրագրերը, մասնագիտական ուսուցումն ու վերապատրաստումը, աշխատանքի որոնման և միջնորդության ծառայությունները, ինքնազբաղվածության ու փոքր ձեռնարկատիրության խթանման միջոցները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ոչ ֆորմալ զբաղվածությանը, աշխատանքային միգրացիային և դրանց ազդեցությանը պաշտոնական աշխատաշուկայի ցուցանիշների ու սոցիալական պաշտպանության համակարգի վրա։ Զբաղվածության կարգավորումը ներկայացվում է որպես համալիր գործընթաց, որը պահանջում է տնտեսական, կրթական, սոցիալական և տարածքային քաղաքականությունների փոխհամաձայնեցված իրականացում։ Կարևորվում է նաև աշխատաշուկայի վերաբերյալ հավաստի վիճակագրական տեղեկատվության և կանխատեսումների դերը՝ աշխատուժի պահանջարկի փոփոխությունները գնահատելու և քաղաքական միջոցառումների արդյունավետությունը վերլուծելու համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է աշխատանքի տնտեսագիտության, սոցիալական քաղաքականության և աշխատաշուկայի կառավարման մոտեցումները՝ ուսումնասիրելով կայուն ու արդյունավետ զբաղվածության ընդլայնման հիմնական խոչընդոտներն ու կարգավորման հնարավոր ուղղությունները։
Обновлено. 2026-09-22
Экономика
Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության զարգացման և տեղաբաշխման ժամանակակից հիմնախնդիրները
Այս գիրքը ուսումնասիրում է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության զարգացման ընթացիկ վիճակը և տարածքային տեղաբաշխման հիմնական խնդիրները՝ ընդգծելով սոցիալ-տնտեսական, աշխարհագրական և կառուցվածքային գործոնների ազդեցությունը երկրի զարգացման վրա։ Գրքում վերլուծվում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, ծառայությունների և ենթակառուցվածքների զարգացման միտումները, ինչպես նաև դրանց անհավասար տարածքային բաշխվածության պատճառները։ Հեղինակը անդրադառնում է տարածաշրջանային զարգացման տարբերություններին, բնակչության կենտրոնացման խնդիրներին, աշխատանքի շուկայի առանձնահատկություններին և ներդրումային միջավայրի ազդեցությանը տնտեսության կառուցվածքի վրա։ Նյութում քննարկվում են նաև պետական քաղաքականության ուղղությունները՝ ուղղված տնտեսական հավասարակշռության ապահովմանը, տարածաշրջանների զարգացման խթանմանը և կայուն աճի պայմանների ստեղծմանը։ Գիրքը համադրում է տեսական մոտեցումները և վիճակագրական վերլուծությունները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ Հայաստանի տնտեսության զարգացման ժամանակակից մարտահրավերները և հնարավոր հեռանկարները։
Обновлено. 2026-09-21
Религия
Սուրբ գրքերից քաղված համառոտ աղոթքներ՝ Սուրբ Կույս Մարիամ Աստվածածնի յոթ վերքերի մասին
Աշխատությունը քրիստոնեական աղոթական և հոգևոր-դավանաբանական բնույթի ժողովածու է, որը նվիրված է Սուրբ Կույս Մարիամ Աստվածածնի յոթ վերքերի խորհրդածությանը և դրանց առնչությամբ կազմված աղոթքների ներկայացմանը։ Ժողովածուի բովանդակային առանցքը Աստվածածնի վշտերի, տառապանքների և մայրական ցավի հոգևոր իմաստի բացահայտումն է՝ քրիստոնեական հավատքի, աղոթքի և աստվածապաշտության տեսանկյունից։ Յոթ վերքերի խորհրդաբանությունը քրիստոնեական ավանդության մեջ կապված է Մարիամ Աստվածածնի կյանքի այն ծանր իրադարձությունների հետ, որոնց ընթացքում նա խորապես կիսել է իր Որդու՝ Հիսուս Քրիստոսի երկրային կյանքի, չարչարանքների և խաչելության տառապանքները։ Այդ խորհրդածությունների միջոցով բացահայտվում է Աստվածածնի կերպարը՝ որպես մայրական սիրո, հավատարմության, խոնարհության, համբերության և անսասան հավատի օրինակ։ Աշխատության հիմնական նպատակն է ընթերցողին առաջնորդել աղոթական խորհրդածության՝ ներկայացնելով սուրբ գրքերից քաղված և համառոտ ձևով ընտրված աղոթքներ, որոնք նպաստում են Աստվածածնի վշտերի հոգևոր ընկալմանը և քրիստոնյայի անձնական բարեպաշտության խորացմանը։ Աղոթական նյութի հիմքում ընկած է այն համոզմունքը, որ Աստվածածնի տառապանքների խորհրդածությունը հավատացյալին հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ըմբռնելու Քրիստոսի փրկագործական առաքելության նշանակությունը, խաչի խորհուրդը և մարդկության փրկության համար կրած չարչարանքների հոգևոր արժեքը։ Մարիամ Աստվածածնի վշտերը ներկայացվում են ոչ միայն որպես անձնական մայրական ողբերգության արտահայտություն, այլև որպես քրիստոնեական հավատի կարևոր խորհրդանշական իրողություն, որը հավատացյալին մղում է կարեկցանքի, ապաշխարության, խոնարհության և հոգևոր ինքնաքննության։ Յոթ վերքերի ավանդական խորհրդաբանությունը կապված է Սիմեոն ծերունու մարգարեության, Եգիպտոս փախուստի, Երուսաղեմում մանուկ Հիսուսի որոնման, Որդուց բաժանման, խաչի ճանապարհին նրա տառապանքներին ականատես լինելու, խաչելության և խաչից իջեցված Քրիստոսի մարմինը գրկելու դրվագների հետ։ Այս իրադարձությունները կազմում են Աստվածածնի վշտերի քրիստոնեական խորհրդածության կարևոր հիմքը և արտահայտում են մայրական սիրո ու հավատի անսահման խորությունը։ Ժողովածուի աղոթական բնույթը կարևորում է անձնական աղոթքի, հոգևոր կենտրոնացման և սրբազան խորհրդածության դերը հավատացյալի կյանքում։ Աղոթքները կարող են ծառայել որպես Աստվածածնի բարեխոսությանը դիմելու, նրա օրինակով քրիստոնեական առաքինություններ զարգացնելու և սեփական հոգևոր կյանքի դժվարությունները հավատի ու համբերության միջոցով հաղթահարելու միջոց։ Դրանց գաղափարական բովանդակության մեջ առանձնահատուկ տեղ ունեն վշտի և մխիթարության, տառապանքի և հույսի, մարդկային թուլության և աստվածային շնորհի փոխհարաբերությունները։ Մարիամ Աստվածածնի կերպարը հանդես է գալիս որպես վշտի մեջ գտնվող մարդու հոգևոր մխիթարության խորհրդանիշ՝ հավատացյալին ներշնչելով տոկունություն, վստահություն և աղոթական նվիրում։ Գրական առումով ժողովածուն պատկանում է քրիստոնեական աղոթագրության և մարիամաբանական հոգևոր գրականության ավանդույթին։ Դրան բնորոշ են աղոթական խոսքը, աստվածաշնչյան պատկերների օգտագործումը, խորհրդանշական մտածողությունը և հուզական ու հոգևոր ներգործության ձգտումը։ Սուրբ գրքերից քաղված նյութերի համառոտ ընտրությունը ժողովածուին հաղորդում է հավաքածուային և գործնական բնույթ՝ այն դարձնելով անձնական ու եկեղեցական բարեպաշտության համար նախատեսված հոգևոր ընթերցանության միջոց։ Պատմամշակութային տեսանկյունից աշխատությունը կարևոր վկայություն է XIX դարի սկզբի հայ կրոնական գրականության և կաթոլիկ հոգևոր ավանդության մեջ մարիամաբանական պաշտամունքի տարածման ուսումնասիրության համար։ Սուրբ Ղազարի Մխիթարյան միաբանությունը մեծ դեր է ունեցել հայերեն կրոնական գրականության հրատարակության, հոգևոր կրթության զարգացման և քրիստոնեական գրական ժառանգության պահպանման գործում։ Նման աղոթագրքերի ստեղծումն ու հրատարակությունը նպաստում էին աղոթական մշակույթի տարածմանը, Աստվածածնի նկատմամբ բարեպաշտության խորացմանը և քրիստոնեական խորհրդաբանության մատչելի ներկայացմանը հայ ընթերցողին։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ աղոթագրության պատմության, մարիամաբանության, կաթոլիկ հոգևոր գրականության, քրիստոնեական ծիսական ու բարեպաշտական ավանդությունների և Մխիթարյան հրատարակչական ժառանգության ուսումնասիրության համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում աստվածաբանների, կրոնագետների, եկեղեցական պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, աղոթագրության մասնագետների և հայ հին տպագիր գրքի ուսումնասիրողների համար։ Ընթերցողական արժեքը պայմանավորված է Աստվածածնի յոթ վշտերի քրիստոնեական խորհրդաբանությանը ծանոթանալու, աղոթական ավանդության առանձնահատկությունները ճանաչելու և հայ հոգևոր գրականության մեջ Մարիամ Աստվածածնի պաշտամունքի արտահայտությունները բացահայտելու հնարավորությամբ։ Ժողովածուն ներկայացնում է քրիստոնեական բարեպաշտության այն ավանդույթը, որտեղ աղոթքն ու խորհրդածությունը դառնում են հոգևոր մխիթարության, հավատի ամրապնդման և աստվածային սիրո խոր ըմբռնման միջոց։
Обновлено. 2026-11-11
Лингвистика
Նոր այբբենարան
Աշխատությունը հայոց լեզվի սկզբնական ուսուցման համար նախատեսված այբբենարան է, որի հիմնական նպատակը սովորողներին հայկական գրերի համակարգին ծանոթացնելն ու ընթերցանության առաջին հմտությունները ձևավորելն է։ Այն պատկանում է ուսումնական այն հրատարակությունների շարքին, որոնք նախատեսված են երեխաների և գրագիտություն ձեռք բերել սկսող անձանց համար՝ օգնելով նրանց աստիճանաբար յուրացնել հայերեն տառերը, դրանց անվանումներն ու հնչյունային արժեքները, ինչպես նաև հասկանալ գրային նշանների և արտասանության փոխհարաբերությունը։ Այբբենարանի ուսուցողական նշանակությունը պայմանավորված է գրագիտության հիմքերի համակարգված ներկայացմամբ․ տառերի ճանաչումից սովորողը կարող է անցնել դրանց համադրմանը, վանկերի կազմությանը և պարզ բառերի ընթերցմանը՝ ձևավորելով գրավոր խոսքի ընկալման նախնական կարողություններ։ Այսպիսի ձեռնարկները կարևոր դեր են ունեցել մայրենի լեզվի ուսուցման տարածման, դպրոցական կրթության կազմակերպման և հայերեն կարդալու ու գրելու հմտությունների զարգացման գործում։ Դրանք նպաստել են նաև հայոց լեզվի պահպանմանն ու սերունդներին փոխանցմանը՝ հատկապես կրթական հաստատությունների և հայկական համայնքների միջավայրում։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ մանկավարժական գրականության և տպագիր այբբենարանների պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես գրագիտության տարածմանն ուղղված ուսումնական նյութի օրինակ։ Այն արժեքավոր է հայոց լեզվի դասավանդման ավանդույթների, սկզբնական կրթության մեթոդների և հայալեզու տպագիր ուսումնական գրքի զարգացման ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։
Обновлено. 2026-11-10