Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionOther Subjects
Նոր գրքեր։ Հասարակական-քաղաքական գիտություններ։ Բանասիրական գիտություններ: Լեզվաբանություն։ Գրականություն: Պատմական գիտություններ: Պատմություն: Աշխարհագրություն: (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги։ Общественно-политические науки։ Филологические науки: Языко
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական և հումանիտար գիտությունների ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ընթերցողների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար։ Ցանկում ընդգրկված են հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, լեզվաբանություն, գրականագիտություն, պատմական գիտություններ, պատմություն և աշխարհագրություն, որոնք արտացոլում են տվյալ ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական ուղղությունները, տեսական մոտեցումները և հետազոտական մեթոդաբանության զարգացումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է գիտելիքների տարածմանը, միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը և հումանիտար ու հասարակագիտական գիտությունների ոլորտներում արդի գրականության հասանելիության ապահովմանը։
Updated: 2026-07-27
History
Всеобщая древняя и новая история аббата Милло, содержащая повествование о всех народах мира и доведенная до 1815 года
Աշխատությունը համաշխարհային պատմության ընդհանրացնող շարադրանք է, որը տարբեր ժողովուրդների և պետությունների անցյալը ներկայացնում է հնագույն ժամանակներից մինչև XIX դարի սկզբի քաղաքական իրադարձությունները։ Այն կապված է ֆրանսիացի պատմագիր և հոգևորական Կլոդ-Ֆրանսուա-Քսավիե Միլոյի պատմագիտական ժառանգության հետ և պատկանում է համընդհանուր պատմության այն ավանդույթին, որի նպատակն էր մեկ միասնական ժամանակագրական ու պատճառահետևանքային համակարգում ներկայացնել մարդկության քաղաքական և քաղաքակրթական զարգացումը։ Շարադրանքի շրջանակում կարող են ընդգրկվել Հին Արևելքի հասարակությունները, Հունաստանի և Հռոմի պատմությունը, միջնադարյան եվրոպական պետությունների ձևավորումը, նոր ժամանակների միապետությունների զարգացումը, պատերազմները, դիվանագիտական հարաբերությունները, պետական կառավարման փոփոխությունները և եվրոպական ուժերի փոխհարաբերությունները։ Հատուկ նշանակություն ունի պատմական նյութի լայն աշխարհագրական ընդգրկումը, որի միջոցով տարբեր ժողովուրդների անցյալը փորձ է արվում ներկայացնել համաշխարհային պատմության ընդհանուր ընթացքի մաս։ Աշխատության հետագա հրատարակություններում և լրացումներում պատմական շարադրանքը հասցվել է հեղինակի սկզբնական ժամանակագրական սահմաններից ավելի ուշ ժամանակաշրջան՝ ներառելով XVIII դարի վերջի և XIX դարի սկզբի խոշոր քաղաքական վերափոխումները։ 1815 թվականով ավարտվող տարբերակի համատեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն Ֆրանսիական հեղափոխությունից, Նապոլեոնյան ժամանակաշրջանից և եվրոպական քաղաքական համակարգի վերակազմավորումից բխող պատմական զարգացումները։ Նյութի կազմակերպման ընթացքում կարևոր տեղ է զբաղեցնում իրադարձությունների ժամանակագրական հաջորդականությունը, սակայն պատմությունը ներկայացվում է նաև պատճառների ու հետևանքների բացահայտման, պետական կառավարման ձևերի և քաղաքական գործիչների գործունեության գնահատման միջոցով։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն այնտեղ ամփոփված պատմական տեղեկությունների, այլև XVIII–XIX դարերի պատմագիտական մտածողության ուսումնասիրման համար։ Դրա միջոցով հնարավոր է դիտարկել, թե եվրոպական պատմագրությունը տվյալ ժամանակաշրջանում ինչպես էր կառուցում «համաշխարհային պատմության» գաղափարը, ինչ ժողովուրդների և տարածաշրջանների էր հատկացնում առավել մեծ ուշադրություն և ինչ սկզբունքներով էր մեկնաբանում քաղաքական ու հասարակական փոփոխությունները։ Ժամանակակից հետազոտության տեսանկյունից աշխատության որոշ պատկերացումներ ու գնահատականներ կարող են համարվել ժամանակաշրջանով պայմանավորված և պահանջել համեմատություն նորագույն պատմագիտական ուսումնասիրությունների հետ։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը արժեքավոր օրինակ է համընդհանուր պատմության դասական պատմագրական ավանդույթի՝ միաժամանակ ծառայելով որպես պատմական գիտելիքի տարածման և XIX դարի սկզբի եվրոպական պատմական աշխարհընկալման ուսումնասիրման աղբյուր։
Updated: 2026-09-27
Finance
Ակտիվների և պասիվների կառավարման արդյունավետության ֆինանսական խնդիրները բանկերում
Աշխատությունը նվիրված է առևտրային բանկերում ակտիվների և պասիվների կառավարման արդյունավետության բարձրացման ֆինանսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը, բանկային ռեսուրսների օպտիմալ տեղաբաշխման և ֆինանսական կայունության ապահովման մեխանիզմների վերլուծությանը։ Քննարկվում են բանկային ակտիվների և պարտավորությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց փոխկապակցվածությունը, եկամտաբերության և ռիսկայնության հարաբերակցությունը, ինչպես նաև բանկերի ֆինանսական կառավարման համակարգում դրանց դերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարկային պորտֆելի, ներդրումային ակտիվների, ներգրավված ավանդների և փոխառու միջոցների կառավարման սկզբունքներին, դրանց ժամկետայնության, արժութային կառուցվածքի և տոկոսադրույքային պայմանների համապատասխանեցմանը։ Ուսումնասիրվում են իրացվելիության կառավարման, տոկոսադրույքային ռիսկերի գնահատման, ֆինանսական ռեսուրսների արժեքի որոշման և բանկային շահութաբերության բարձրացման հիմնական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ակտիվների և պասիվների անհամապատասխանության հետևանքով առաջացող ֆինանսական ռիսկերին, դրամական հոսքերի կանխատեսմանը, կապիտալի բավարարության ապահովմանը և ֆինանսական հավասարակշռության պահպանման խնդիրներին։ Կարևորվում են բանկային հաշվեկշռի կառուցվածքային վերլուծությունը, ֆինանսական գործակիցների հաշվարկումը, տոկոսային մարժայի գնահատումը և ռիսկերի կառավարման ժամանակակից գործիքների կիրառումը։ Դիտարկվում են նաև ակտիվների և պասիվների կառավարման կոմիտեների գործունեության կազմակերպման, ներքին ֆինանսական վերահսկողության, ռազմավարական պլանավորման և կառավարչական որոշումների արդյունավետության գնահատման հնարավորությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել բանկային համակարգի կարգավորման պահանջները, միջազգային բանկային փորձը, սթրես-թեստավորման մեթոդները և ֆինանսական ցուցանիշների փոփոխության ազդեցությունը բանկերի գործունեության արդյունքների վրա։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի բանկային համակարգի կայունության ամրապնդման, ֆինանսական ռիսկերի նվազեցման, ռեսուրսների կառավարման արդյունավետության բարձրացման և բանկերի մրցունակության ապահովման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել բանկային գործի մասնագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, ռիսկերի կառավարիչների, տնտեսագետների, աուդիտորների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-15
Economics
Մասնավոր հատվածի դերը ազատագրված երկրների տնտեսական զարգացման գործում (Սիրիայի օրինակով)
Այս աշխատությունը նվիրված է ազատագրված երկրների տնտեսական զարգացման գործընթացում մասնավոր հատվածի դերի, նշանակության և ազդեցության ուսումնասիրությանը՝ Սիրիայի տնտեսական փորձի օրինակով։ Աշխատանքի կենտրոնում մասնավոր նախաձեռնության, ձեռնարկատիրական գործունեության և մասնավոր կապիտալի մասնակցության նշանակությունն է ազգային տնտեսության ձևավորման, զարգացման և կառուցվածքային վերափոխումների գործընթացներում։ Հետազոտությունը դիտարկում է այն տնտեսական ու հասարակական պայմանները, որոնցում ազատագրված երկրները ձգտում են ձևավորել ինքնուրույն տնտեսական համակարգ, ամրապնդել արտադրական ներուժը, զարգացնել ներքին շուկան և ապահովել տնտեսական առաջընթաց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մասնավոր հատվածի և պետական տնտեսության փոխհարաբերություններին, տնտեսական գործունեության կազմակերպման տարբեր ձևերին, սեփականության հարաբերություններին, ներդրումային հնարավորություններին և ձեռնարկատիրության զարգացման համար անհրաժեշտ պայմաններին։ Սիրիայի օրինակի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու Մերձավոր Արևելքի երկրների տնտեսական զարգացման առանձնահատկություններին, գաղութային և հետգաղութային տնտեսական ժառանգության ազդեցությանը, ազգային տնտեսության վերակազմավորման խնդիրներին, ինչպես նաև պետական քաղաքականության և մասնավոր տնտեսական գործունեության փոխազդեցությանը։ Աշխատանքի կարևոր թեմաներից է մասնավոր հատվածի ներուժը՝ որպես արտադրության ընդլայնման, զբաղվածության ապահովման, կապիտալի կուտակման, առևտրի աշխուժացման և տնտեսական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման գործոն։ Միաժամանակ թեման առնչվում է այն կառուցվածքային դժվարություններին ու սահմանափակումներին, որոնց կարող են բախվել զարգացող և նախկինում գաղութային կախվածության մեջ գտնված երկրները սեփական տնտեսական համակարգը ձևավորելիս, մասնավորապես՝ ֆինանսական միջոցների սակավությանը, արտադրական ենթակառուցվածքների զարգացման անհրաժեշտությանը, շուկայի կարգավորման խնդիրներին և տնտեսական քաղաքականության ընտրությանը։ Սիրիայի տնտեսական փորձի դիտարկումը կարևոր է նաև տարածաշրջանային պատմատնտեսական համատեքստում, քանի որ այն արտացոլում է ազգային զարգացման ուղիների որոնման, պետական մասնակցության սահմանների որոշման և մասնավոր նախաձեռնության խթանման հետ կապված հիմնախնդիրները։ Աշխատանքը նպաստում է մասնավոր հատվածի տնտեսական գործառույթների և զարգացման հեռանկարների առավել ամբողջական ընկալմանը՝ ցույց տալով, որ ազգային տնտեսության կայուն առաջընթացը պայմանավորված է ոչ միայն արտադրական ռեսուրսների առկայությամբ, այլև դրանց արդյունավետ կազմակերպմամբ, տնտեսական ինստիտուտների գործունեությամբ և պետության ու մասնավոր տնտեսավարողների միջև ձևավորված հարաբերություններով։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում տնտեսագիտության, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների, Մերձավոր Արևելքի երկրների տնտեսական պատմության և զարգացման տնտեսագիտության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար՝ առաջարկելով թեմատիկ հիմք ազատագրված երկրների տնտեսական վերափոխումների և մասնավոր հատվածի զարգացման նշանակության ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-11-20
Pedagogy
ԿՐԵԴԻՏԱՅԻՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ՆԵՐԴՐՈՒՄԸ ՀՀ-ՈՒՄ, Բոլոնիայի գործընթաց Մոդել 2005-2007 ազգային հաշվետվությունների համար
Կրեդիտային համակարգի ներդրումը Հայաստանի Հանրապետությունում բարձրագույն կրթության ոլորտում իրականացված կարևոր բարեփոխումներից է, որը նպատակ ուներ կրթական գործընթացը համապատասխանեցնել եվրոպական չափանիշներին և ապահովել ուսանողների շարժունություն, ուսման ճկունություն և կրթության որակի բարձրացում։ Կրեդիտային համակարգը ուսանողի ուսումնական բեռը չափում է կրեդիտներով, որոնք արտահայտում են ուսանողի կողմից առարկայի յուրացման համար անհրաժեշտ աշխատանքային ծավալը։ Այս համակարգի ներդրումը ՀՀ-ում անմիջականորեն կապված է Բոլոնիայի գործընթացին միանալու հետ, որի նպատակն է ստեղծել միասնական եվրոպական բարձրագույն կրթական տարածք։ Հայաստանը պաշտոնապես միացել է Բոլոնիայի գործընթացին 2005 թվականին՝ Բերգենի համաժողովում, ինչից հետո սկսվել են համակարգային փոփոխություններ կրթության ոլորտում։ 2005–2007 թվականների ազգային հաշվետվություններում արձանագրվել է, որ երկրում իրականացվել են կարևոր քայլեր՝ ուղղված երկաստիճան կրթական համակարգի (բակալավր և մագիստրոս) ներդրմանը, կրեդիտների կուտակման և փոխանցման համակարգի կիրառմանը (ECTS), ինչպես նաև ուսումնական ծրագրերի վերանայմանը։ Բոլոնիայի գործընթացի մոդելը հիմնված է բարձրագույն կրթության համադրելիության, որակի ապահովման և միջազգային համագործակցության վրա։ ՀՀ-ում իրականացված բարեփոխումները ներառել են նաև ուսանողների և դասախոսների շարժունության խթանումը, որակի ապահովման ներքին և արտաքին համակարգերի ստեղծումը, ինչպես նաև ուսումնական ծրագրերի արդիականացումը։ Կրեդիտային համակարգի ներդրումը հնարավորություն է տվել ուսանողներին ավելի ճկուն կերպով կազմակերպել իրենց ուսումը, ընտրել առարկաներ և տեղափոխվել այլ համալսարաններ՝ կրեդիտների ճանաչման միջոցով։ Չնայած հաջողություններին, գործընթացը ուղեկցվել է նաև որոշ դժվարություններով՝ կապված ուսումնական ծրագրերի հարմարեցման, ինստիտուցիոնալ փոփոխությունների և նոր մեթոդների ներդրման հետ։
Updated: 2026-10-23
History
Մատենադարանի գիտական նյութերի ժողովածու
Գիտական այս ժողովածուն նվիրված է հայ ժողովրդի պատմական, մշակութային, գրական, հոգևոր և գիտական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ տեղ հատկացնելով Մատենադարանում պահպանվող ձեռագրական հարստությանը և դրա գիտական հետազոտությանը։ Այն ներկայացնում է հայագիտության տարբեր ուղղությունների ուսումնասիրություններ՝ ընդգրկելով պատմության, մատենագրության, բանասիրության, ձեռագրագիտության, աղբյուրագիտության, միջնադարյան մշակույթի և գիտական մտքի զարգացմանն առնչվող հարցեր։ Ժողովածուի բովանդակային առանցքը հայերեն ձեռագիր ժառանգության ուսումնասիրությունն է, որը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու պատմական տարբեր ժամանակաշրջաններում ստեղծված գրավոր աղբյուրների նշանակությունը, դրանց դերը հայ ժողովրդի ինքնության, կրթության, գիտության և մշակութային հիշողության պահպանման գործում։ Հատուկ կարևորություն է ներկայացնում միջնադարյան մատենագրության ուսումնասիրությունը, քանի որ հայ ձեռագրերը ոչ միայն գրական ու պատմական ստեղծագործությունների պահպանման միջոցներ են, այլև արժեքավոր սկզբնաղբյուրներ՝ Հայաստանի քաղաքական, հասարակական, կրոնական և մշակութային կյանքի վերաբերյալ տեղեկությունների վերականգնման համար։ Ժողովածուի գիտական ուղղվածությունը ներառում է նաև պատմական իրադարձությունների և սկզբնաղբյուրների քննություն, հին հեղինակների երկերի ուսումնասիրություն, պատմագրական ավանդույթի վերլուծություն, լեզվաբանական ու գրականագիտական դիտարկումներ, ինչպես նաև ձեռագրերի ստեղծման, ընդօրինակման, պահպանման և տարածման հետ կապված խնդիրներ։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ միջնադարյան գրավոր մշակույթի զարգացման ընթացքը հասկանալու, տարբեր դարաշրջանների գիտական ու մտավոր ձեռքբերումները գնահատելու և հայ մատենագրական ժառանգության միջազգային գիտական նշանակությունը բացահայտելու համար։ Աշխատության արժեքավոր առանձնահատկություններից է գիտական հետազոտությունների և սկզբնաղբյուրային նյութերի համադրությունը, որի շնորհիվ ընթերցողը հնարավորություն է ստանում ծանոթանալու ոչ միայն արդեն ուսումնասիրված պատմական ու մատենագիտական հարցերին, այլև այն գիտական մոտեցումներին, որոնց միջոցով հնարավոր է դառնում նորովի մեկնաբանել ձեռագրերում պահպանված տեղեկությունները։ Ժողովածուն կարևոր տեղ ունի նաև հայագիտության պատմության մեջ, քանի որ արտացոլում է Մատենադարանի գիտական գործունեության վաղ շրջանի ուղղությունները և հայ ձեռագրական ժառանգությունը համակարգված ուսումնասիրության առարկա դարձնելու ձգտումը։ Այն վկայում է գիտական այն ավանդույթի ձևավորման մասին, որի նպատակն էր ձեռագրատան հարուստ հավաքածուները դարձնել ոչ միայն պահպանության ենթակա մշակութային արժեքներ, այլև պատմաբանների, բանասերների, գրականագետների և այլ մասնագետների ուսումնասիրության մատչելի նյութ։ Հրատարակությունն ունի նաև պատմագիտական ու մատենագիտական նշանակություն՝ որպես իր ժամանակի հայագիտական մտքի, գիտական հետաքրքրությունների և հետազոտական մեթոդների արտահայտություն։ Այն արժեքավոր աղբյուր է հայ ժողովրդի պատմությամբ, միջնադարյան գրականությամբ, ձեռագրական արվեստով, մշակութային ժառանգությամբ և պատմական հիշողության պահպանման խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մասնագետների, ուսանողների, հետազոտողների և հայագիտական ուսումնասիրություններով զբաղվող անձանց համար, քանի որ նպաստում է հայոց գրավոր մշակույթի խորքային ճանաչմանը, պատմական աղբյուրների նկատմամբ գիտական վերաբերմունքի ձևավորմանը և ազգային մատենագրական ժառանգության արժեքի գիտակցմանը։ Իր գիտական, պատմական և մշակութային նշանակությամբ ժողովածուն հայագիտության կարևոր մատենագիտական միավորներից է, որն արտացոլում է Մատենադարանի՝ որպես հայ ձեռագրական ժառանգության պահպանման և ուսումնասիրության կենտրոնի գիտական առաքելության վաղ շրջանի արդյունքներն ու հետազոտական ավանդույթների ձևավորումը։
Updated: 2026-11-17