Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Sociology

    Տոները հայերի արդի կենցաղում․ էթնոսոցիոլոգիական ուսումնասիրություն

    Աշխատությունը նվիրված է հայ հասարակության արդի կյանքում տոների դերին, դրանց պահպանմանն ու փոփոխություններին, ինչպես նաև տոնական ավանդույթների և ժամանակակից սոցիալական հարաբերությունների փոխազդեցությանը։ Ուսումնասիրության առանցքում տոնն է՝ որպես ոչ միայն ուրախության, հանգստի և ժամանցի առիթ, այլև հասարակական հիշողության, ազգային ինքնության, մշակութային ժառանգության և համայնքային համախմբվածության կարևոր արտահայտություն։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են հայերի տոնական կենցաղի ձևավորման առանձնահատկությունները, ավանդական տոնակատարությունների շարունակականությունն ու դրանց հարմարեցումը հասարակական նոր պայմաններին, ինչպես նաև այն փոփոխությունները, որոնք տեղի են ունենում տոների ընկալման, կազմակերպման և նշման ձևերում։ Էթնոսոցիոլոգիական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս տոնական երևույթները դիտարկել ոչ միայն մշակութային սովորույթների տեսանկյունից, այլև հասարակության կառուցվածքի, մարդկանց վարքագծի, արժեքային պատկերացումների և միջանձնային կապերի համատեքստում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ավանդույթի և արդիականության փոխհարաբերության ուսումնասիրությունը․ ինչպես են պահպանվում սերունդներից սերունդ փոխանցվող տոնական սովորույթները, ինչպիսի նոր տարրեր են ներմուծվում դրանց մեջ, և ինչպես են սոցիալական ու մշակութային փոփոխություններն ազդում տոնակատարությունների բովանդակության վրա։ Հայկական տոնական մշակույթը դիտարկվում է որպես բազմաշերտ համակարգ, որում միահյուսվում են կրոնական, ազգային, պատմական, ընտանեկան և հասարակական բաղադրիչները։ Տոների միջոցով արտահայտվում են ժողովրդի պատմական հիշողությունը, հավատալիքները, աշխարհընկալումը, բարոյական արժեքները և համայնքային պատկանելության զգացումը։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է նաև տոնական արարողությունների հասարակական նշանակությունը՝ ընտանիքի անդամների, հարազատների, ընկերների և տարբեր համայնքների միջև կապերի ամրապնդման, համատեղ մասնակցության և փոխադարձ հաղորդակցության տեսանկյունից։ Տոնական սովորույթների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են հասարակության տարբեր սերունդներ յուրացնում մշակութային ժառանգությունը, ինչ նշանակություն են տալիս ավանդական տոներին և ինչպես են դրանք ներառում իրենց առօրյա կյանքում։ Միաժամանակ ուշադրության կենտրոնում է տոների՝ որպես մշակութային ինքնության պահպանման և վերարտադրության միջոցի նշանակությունը ժամանակակից հասարակության պայմաններում։ Աշխատանքը արժեքավոր է հայոց արդի կենցաղի, տոնական մշակույթի և հասարակական հարաբերությունների ուսումնասիրության համար, քանի որ ներկայացնում է տոները ոչ թե մեկուսացված ծիսական իրադարձությունների, այլ հասարակական կյանքի և մշակութային գործընթացների անբաժանելի մասի տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել ազգագրությամբ, էթնոսոցիոլոգիայով, մշակութաբանությամբ և հայ ժողովրդի ավանդական ու ժամանակակից մշակույթով հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար՝ նպաստելով հայկական տոնական սովորույթների շարունակականության, փոփոխությունների և ժամանակակից հասարակության մեջ դրանց ունեցած նշանակության ավելի ամբողջական ընկալմանը։

    Updated: 2026-11-10
    Տոները հայերի արդի կենցաղում․ էթնոսոցիոլոգիական ուսումնասիրություն
    Online

    Law

    Устав акционерного общества "Арменкнига"

    Այս փաստաթուղթը ներկայացնում է բաժնետիրական ընկերության կանոնադրական հիմքերը, որտեղ սահմանվում են կառավարման կառուցվածքը, գործունեության իրավական շրջանակները, բաժնետերերի իրավունքներն ու պարտականությունները, ինչպես նաև ընկերության հիմնական նպատակներն ու գործառույթները՝ կապված գրահրատարակչական և գրքային գործունեության կազմակերպման հետ։ Կանոնադրության մեջ մանրամասն կարգավորվում են ընկերության ղեկավար մարմինների ձևավորման կարգը, տնօրենների խորհրդի և գործադիր մարմնի լիազորությունները, ֆինանսական ռեսուրսների կառավարման սկզբունքները, շահույթի բաշխման մեխանիզմները և հաշվետվողականության պահանջները։ Նշվում են նաև բաժնետոմսերի թողարկման, փոխանցման և տնօրինման պայմանները, ինչը ապահովում է սեփականության հարաբերությունների իրավական հստակություն և ներդրումային միջավայրի կայունություն։ Փաստաթուղթը կարևորում է նաև ընկերության գործունեության թափանցիկությունը և համապատասխանությունը գործող օրենսդրությանը՝ ստեղծելով կառավարչական և տնտեսական արդյունավետության ապահովման հիմքեր։ Այս կանոնադրությունը վերաբերում է Armenkнига-ի կազմակերպական և իրավական գործունեության կարգավորմանը։

    Updated: 2026-08-23
    Устав акционерного общества "Арменкнига"
    Online

    History

    Ալեքսանդր Շիրվանզադեն՝ «Մշակի» աշխատակից

    Ալեքսանդր Շիրվանզադեն՝ «Մշակի» աշխատակից աշխատությունը գրականագիտության և մամուլի պատմության ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է Ալեքսանդր Շիրվանզադեի գործունեությունը որպես «Մշակ» պարբերականի աշխատակից և հրապարակախոս, այն վերլուծում է նրա հոդվածների, հրապարակումների և հրապարակախոսական ելույթների բովանդակությունը՝ ընդգծելով հասարակական-քաղաքական հարցերի նկատմամբ նրա քննադատական մոտեցումը, գիրքը բացատրում է նաև XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի հայ մամուլի զարգացման ընդհանուր պատկերը, «Մշակ» թերթի դերակատարությունը հասարակական մտքի ձևավորման մեջ, ինչպես նաև Շիրվանզադեի գրական և հրապարակախոսական գործունեության փոխկապակցվածությունը, միաժամանակ ընդգծելով նրա ներդրումը հասարակական արդարության, կրթության և ազգային խնդիրների լուսաբանման գործում, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր հայ գրականության և մամուլի պատմության ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-10-13
    Ալեքսանդր Շիրվանզադեն՝ «Մշակի» աշխատակից
    Online

    Economics

    Արտաքին վարկավորման արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում

    Ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում արտաքին վարկավորման արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրներին և դրանց լուծման հնարավոր ուղիներին։ Աշխատության շրջանակում արտաքին վարկավորումը դիտարկվում է որպես ֆինանսական ռեսուրսների ներգրավման կարևոր գործիք, որը կարող է նպաստել տնտեսական աճին, պետական և մասնավոր ծրագրերի իրականացմանը, ենթակառուցվածքների զարգացմանը և սոցիալ-տնտեսական խնդիրների լուծմանը։ Հետազոտության հիմնական ուղղություններից է արտաքին վարկային միջոցների արդյունավետության գնահատման մեթոդների ուսումնասիրությունը՝ հաշվի առնելով դրանց ներգրավման պայմանները, օգտագործման նպատակները, սպասարկման ծախսերը, տնտեսական արդյունքները և պետական պարտքի վրա ունեցած ազդեցությունը։ ՀՀ օրինակով վերլուծվում են արտաքին վարկերի ներգրավման և օգտագործման գործընթացները, վարկային ծրագրերի իրականացման արդյունավետությունը, միջոցների նպատակային բաշխման և կառավարման հետ կապված խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքներին, որոնք կարող են նվազեցնել արտաքին ֆինանսավորման տնտեսական արդյունքը, այդ թվում՝ վարկային ծրագրերի ոչ լիարժեք իրագործմանը, միջոցների օգտագործման ձգձգումներին, կառավարման և վերահսկողության թերություններին, ինչպես նաև արտաքին պարտքի սպասարկման աճող բեռին։ Ուսումնասիրությունը նաև անդրադառնում է արտաքին վարկավորման արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղղություններին՝ ծրագրերի նախնական գնահատման և ընտրության կատարելագործմանը, ֆինանսական վերահսկողության ամրապնդմանը, ներգրավված միջոցների առավել նպատակային օգտագործմանը և արդյունքների մշտադիտարկման մեխանիզմների զարգացմանը։ Կարևորվում է նաև արտաքին վարկավորման և երկրի երկարաժամկետ տնտեսական զարգացման նպատակների փոխկապակցվածությունը, որպեսզի ներգրավվող միջոցները ոչ միայն ապահովեն ընթացիկ ֆինանսական կարիքների ծածկումը, այլև ստեղծեն տնտեսական հավելյալ արժեք և նպաստեն զարգացման կայունությանը։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսների և պետական կառավարման մասնագետներին, բանկային ու միջազգային ֆինանսների ոլորտի հետազոտողներին, ինչպես նաև տնտեսագիտության ուսանողներին և ասպիրանտներին։ Այն արժեքավոր է հատկապես Հայաստանի արտաքին պարտքի կառավարման, վարկային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և արտաքին ֆինանսավորման տնտեսական ազդեցության գնահատման հիմնախնդիրներն ուսումնասիրելու համար։

    Updated: 2026-09-15
    Արտաքին վարկավորման արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում
    Online

    Literature

    Ունամունոյի փիլիսոփայական արձակը

    Աշխատությունը նվիրված է Ունամունոյի փիլիսոփայական արձակի ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով նրա ստեղծագործություններում արտահայտված աշխարհայացքային, բարոյագիտական և գոյաբանական գաղափարների, ինչպես նաև դրանց գեղարվեստական մարմնավորման առանձնահատկությունների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են մարդու, կյանքի, մահվան, ազատության, պատասխանատվության, բարու և չարի, ճշմարտության ու մարդկային գոյության իմաստի վերաբերյալ հարցադրումները, որոնք արձակում ստանում են ոչ միայն գաղափարական, այլև գեղարվեստական արտահայտություն։ Հեղինակը դիտարկում է այն եղանակները, որոնց միջոցով փիլիսոփայական մտորումները միահյուսվում են պատմողական կառուցվածքին, կերպարների հոգեբանական զարգացմանը, երկխոսություններին և հեղինակային խոսքին՝ ստեղծելով գրական տեքստի բազմաշերտ իմաստային համակարգ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փիլիսոփայական գաղափարների և գեղարվեստական ձևի փոխհարաբերությանը, քանի որ ստեղծագործությունների արժեքը պայմանավորված է ոչ միայն դրանցում առաջադրված գաղափարներով, այլև այդ գաղափարների յուրօրինակ գեղարվեստական ներկայացմամբ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հեղինակի արձակի ներքին տրամաբանությունը, կերպարների աշխարհընկալման առանձնահատկությունները և անհատի ու հասարակության հարաբերությունների վերաբերյալ նրա մոտեցումները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նաև փիլիսոփայական գրականության և գրական փիլիսոփայության փոխազդեցության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող է արձակ ստեղծագործությունը դառնալ մարդկային գոյության բարդ հարցերի քննության միջոց։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, փիլիսոփաներին, մշակութաբաններին, արևելագիտությամբ զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և գրականության ու փիլիսոփայության հարակից ուղղությունների ուսանողներին։

    Updated: 2026-09-17
    Ունամունոյի փիլիսոփայական արձակը
    Online

    Biology

    Патогенная микобиота корневой сферы картофеля в условиях Сирии

    Աշխատությունը նվիրված է Սիրիայի պայմաններում կարտոֆիլի արմատային գոտում տարածված ախտածին միկոբիոտայի ուսումնասիրությանը, դրա կազմի, տարածվածության և բույսերի առողջական վիճակի վրա ունեցած ազդեցության բացահայտմանը։ Հետազոտության թեման վերաբերում է կարտոֆիլի մշակության ընթացքում կարևոր նշանակություն ունեցող ֆիտոպաթոգեն սնկային և հարակից միկրոօրգանիզմներին, որոնք կարող են բնակվել հողի և բույսի արմատային համակարգի անմիջական շրջակայքում և որոշակի պայմաններում առաջացնել հիվանդություններ ու նվազեցնել բերքի քանակն ու որակը։ Ուսումնասիրության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում արմատային գոտու միկոբիոտայի տեսակային կազմին, դրա ձևավորման վրա ազդող հողակլիմայական պայմաններին և ախտածին միկրոօրգանիզմների փոխհարաբերություններին բույսի հետ։ Առանձնահատուկ կարևորություն ունի Սիրիայի բնական և գյուղատնտեսական պայմանների ազդեցության գնահատումը, քանի որ ջերմաստիճանը, խոնավությունը, հողի հատկությունները, ոռոգման ռեժիմը, մշակության եղանակները և այլ գործոններ կարող են էականորեն պայմանավորել հողում ախտածին սնկերի պահպանությունն ու տարածումը։ Աշխատանքը կարող է ներառել հիվանդ բույսերի և հողի նմուշների ուսումնասիրություն, ախտածինների առանձնացում և նույնականացում, ինչպես նաև տարբեր տեսակների հանդիպման հաճախականության և հնարավոր վնասակարության գնահատում։ Կարևոր խնդիր է նաև առողջ և ախտահարված բույսերի արմատային միջավայրի համեմատությունը՝ պարզելու համար, թե ինչ փոփոխություններ են տեղի ունենում միկրոօրգանիզմների համայնքում հիվանդության զարգացման ընթացքում։ Հետազոտության արդյունքները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմելու կարտոֆիլի հիվանդությունների հնարավոր աղբյուրների, դրանց տարածման պայմանների և բույսերի պաշտպանության տեսանկյունից առավել նշանակալի ախտածինների վերաբերյալ։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր հիմք են հիվանդությունների կանխարգելման և վերահսկման արդյունավետ միջոցների մշակման համար, քանի որ ախտածինների տեսակային կազմի և կենսաբանական առանձնահատկությունների իմացությունը թույլ է տալիս ավելի հիմնավորված ընտրել պաշտպանության մեթոդները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նաև կարտոֆիլի մշակության տեխնոլոգիաների կատարելագործման, հողային ռեսուրսների առողջության պահպանման և գյուղատնտեսական արտադրության կորուստների նվազեցման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության թեման կարևոր է հատկապես այն պայմաններում, երբ կարտոֆիլը ենթարկվում է տարբեր սնկային հիվանդությունների, իսկ արմատային գոտու միկրոօրգանիզմների կազմի փոփոխությունները կարող են անմիջականորեն անդրադառնալ բույսի աճի, սնուցման և դիմադրողականության վրա։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել բուսախտաբաններին, միկոլոգներին, մանրէաբաններին, ագրոնոմներին, բույսերի պաշտպանության մասնագետներին, հողագետներին, գյուղատնտեսական գիտությունների հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

    Updated: 2026-09-11
    Патогенная микобиота корневой сферы картофеля в условиях Сирии