ԳԿՀ-ի ինֆորմացիոն սպասարկման ձևերն ու մեթոդները: (Մեթոդական հանձնարարականներ)

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է բարորակ ոսկրային ուռուցքների և ուռուցքանման ախտահարումների վիրաբուժական բուժման ժամանակ ալոգեն ոսկրային մատրիցի կիրառման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում ոսկրային հյուսվածքի վիրաբուժական հեռացումից հետո առաջացող դեֆեկտների վերականգնման խնդիրն է, քանի որ նման միջամտություններից հետո անհրաժեշտ է հնարավորինս արդյունավետորեն վերականգնել ոսկրի կառուցվածքային ամբողջականությունը, պահպանել դրա մեխանիկական ամրությունը և ստեղծել վերականգնողական գործընթացների համար բարենպաստ պայմաններ։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են բարորակ ոսկրային գոյացությունների և ուռուցքանման ախտահարումների հիմնական կլինիկական առանձնահատկությունները, դրանց վիրաբուժական բուժման սկզբունքները և ոսկրային դեֆեկտների վերականգնման առկա մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ալոգեն ոսկրային մատրիցի կենսաբանական և վերականգնողական հատկություններին, դրա կիրառման մեթոդներին, վիրահատական տեխնիկայի առանձնահատկություններին և բուժման արդյունքների գնահատմանը։ Կարևոր է նաև այն հարցը, թե ինչպես է նման նյութի օգտագործումն ազդում ոսկրային հյուսվածքի վերականգնման ընթացքի, դեֆեկտի լրացման, վերջույթի ֆունկցիայի վերականգնման և հետվիրահատական բարդությունների հաճախականության վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել տարբեր կլինիկական դեպքերի արդյունքները՝ գնահատելով կիրառվող մեթոդի արդյունավետությունը տարբեր տեսակի ախտահարումների և տարբեր տեղակայման պայմաններում։ Աշխատությունը բժշկական տեսանկյունից արժեքավոր է նրանով, որ անդրադառնում է ոսկրային վիրաբուժության կարևոր խնդրի՝ ուռուցքային հյուսվածքի հեռացումից հետո առաջացած դեֆեկտի անվտանգ և ֆունկցիոնալ վերականգնմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել օրթոպեդներին, վնասվածքաբաններին, ոսկրային ուռուցքաբանությամբ զբաղվող վիրաբույժներին, պաթոլոգներին, վերականգնողական բժշկության մասնագետներին և բժշկական բուհերի ուսանողներին։ Ուսումնասիրությունը նաև կարող է օգտակար լինել ոսկրային փոխպատվաստման և վերականգնողական վիրաբուժության ժամանակակից մեթոդների արդյունավետությունը գնահատելու համար՝ ներկայացնելով ալոգեն ոսկրային նյութի կիրառման հնարավորություններն ու կլինիկական նշանակությունը։

Математика

Աշխատությունը նվիրված է հարթ երկրաչափության պայմաններում Բոլցմանի հավասարման որոշ ոչ գծային և գծայնացված մոդելային տարբերակների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է մոլեկուլային և մասնիկային համակարգերի վիճակի նկարագրությունը՝ հաշվի առնելով բաշխման ֆունկցիայի տարածաժամանակային փոփոխությունները և համակարգում ընթացող միկրոսկոպիկ փոխազդեցությունների ազդեցությունը։ Քննության են առնվում Բոլցմանի հավասարման մոդելային ձևակերպումները, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները, գծայնացման հնարավորությունները և համապատասխան մաթեմատիկական խնդիրների լուծման մեթոդները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հարթ երկրաչափական մոդելներին, որոնք հնարավորություն են տալիս պարզեցնել բարդ ֆիզիկական համակարգերի նկարագրությունը և միաժամանակ պահպանել դրանց հիմնական դինամիկական հատկությունները։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են հավասարումների ոչ գծային անդամների դերը, դրանց ազդեցությունը լուծումների վարքի, կայունության և ասիմպտոտիկ հատկությունների վրա, ինչպես նաև ոչ գծային մոդելների և դրանց գծային մոտարկումների միջև կապը։ Վերլուծվում են նաև համապատասխան սահմանային և սկզբնական պայմաններով խնդիրների ձևակերպման առանձնահատկությունները, լուծումների գոյության ու միակության հարցերը և մոդելների ֆիզիկական մեկնաբանությունները։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է վիճակագրական մեխանիկայի և մաթեմատիկական ֆիզիկայի խնդիրների ավելի խոր ըմբռնման համար, քանի որ Բոլցմանի տիպի հավասարումները հնարավորություն են տալիս միկրոսկոպիկ մակարդակի շարժընթացները կապել մակրոսկոպիկ դիտարկվող երևույթների հետ։ Ներկայացված մոտեցումները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ գազերի դինամիկայի, կինետիկ տեսության, տրանսպորտային երևույթների և բարդ համակարգերի մաթեմատիկական մոդելավորման ուսումնասիրություններում։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել մաթեմատիկական ֆիզիկայի, դիֆերենցիալ հավասարումների, կիրառական մաթեմատիկայի, վիճակագրական մեխանիկայի և կինետիկ տեսության ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է աշխատանքի նորմավորման էությանը, դրա մեթոդներին և կիրառման դերին ժամանակակից արտադրական ու կառավարչական համակարգերում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է աշխատանքի նորմավորումը՝ որպես աշխատանքի ծախսերի չափման, կարգավորման և արդյունավետության բարձրացման համակարգ, որը թույլ է տալիս սահմանել օպտիմալ աշխատանքային ժամանակ, արտադրողականության չափանիշներ և ռեսուրսների օգտագործման սահմաններ։ Հեղինակը անդրադառնում է նորմավորման հիմնական տեսակներին՝ ժամանակային, արտադրողականության, սպասարկման և անձնակազմի թվաքանակի նորմեր՝ բացատրելով դրանց հաշվարկման մեթոդները և կիրառման ոլորտները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աշխատանքի կազմակերպման կատարելագործման ուղիներին, տեխնոլոգիական գործընթացների ազդեցությանը նորմերի վրա և արտադրական արդյունավետության բարձրացման գործոններին։ Գրքում քննարկվում է նաև աշխատանքի վերլուծության դերը նորմավորման գործընթացում, աշխատանքային պայմանների բարելավման և արդար վարձատրության համակարգի ձևավորման հարցերը։ Վերլուծվում է աշխատանքի նորմավորման կապը արտադրողականության, ծախսերի նվազեցման և ձեռնարկությունների մրցունակության բարձրացման հետ։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական մեթոդները՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, արտադրության կազմակերպիչների, մարդկային ռեսուրսների մասնագետների և ուսանողների համար։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է բարդ բեռնվածության պայմաններում և կոռոզիոն միջավայրերում աշխատող լիսեռների (վալերի) ամրության և երկարակեցության հաշվարկների կատարելագործման խնդիրներին։ Գրքում ներկայացվում են ժամանակակից մոտեցումներ և հաշվարկային մոդելներ, որոնք թույլ են տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել մեխանիկական տարրերի դիմացկունությունը փոփոխական և համակցված բեռնվածությունների ազդեցության տակ։ Հեղինակը մանրամասն վերլուծում է լարվածությունների բաշխումը, հոգնածային քայքայման գործընթացները և նյութերի վարքագիծը երկարատև շահագործման ընթացքում՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով կոռոզիայի ազդեցությանը կառուցվածքային ամրության վրա։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև անվտանգության գործակիցների ընտրության, հաշվարկային սխեմաների ճշգրտման և նախագծման օպտիմալացման հարցերը՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել մեքենայական հանգույցների հուսալիությունն ու ծառայության ժամկետը։ Ներկայացվում են տեսական հիմքեր, փորձարարական տվյալներ և ինժեներական կիրառություններ, որոնք օգտագործվում են արդյունաբերական սարքավորումների նախագծման և շահագործման մեջ։ Գիրքը ընդգրկում է նաև նյութագիտության և կոռոզիոն գործընթացների ուսումնասիրության արդյունքներ՝ ցույց տալով դրանց ազդեցությունը մեխանիկական համակարգերի երկարաժամկետ կայունության վրա։ Աշխատությունը նախատեսված է ինժեներ-մեխանիկների, նախագծողների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և մեքենաշինության ոլորտի մասնագետների համար, ովքեր զբաղվում են բարդ բեռնված մեխանիկական համակարգերի հաշվարկով և նախագծմամբ։

Литература

Այս ժողովածուն ներկայացնում է Հովհաննես Թումանյանի արձակ ժառանգության և թարգմանական գործունեության համադրությունը՝ ընդգրկելով ինչպես նրա ինքնուրույն պատմվածքները, այնպես էլ տարբեր աղբյուրներից կատարված թարգմանությունները, որոնք նա մշակել է հայ ընթերցողի համար հասկանալի և գեղարվեստորեն հարթ լեզվով։ Պատմվածքներում Թումանյանը շարունակում է իր բնորոշ ժողովրդական-իրատեսական ոճը՝ պատկերելով գյուղական և քաղաքային կյանքի պարզ, բայց խորքային իրավիճակներ, որտեղ մարդկային հարաբերությունները, բարոյական ընտրությունները և բնության հետ կապը դառնում են կենտրոնական թեմաներ։ Նրա լեզուն պարզ է, խոսակցականին մոտ, բայց միաժամանակ լի է պատկերավորությամբ և հոգեբանական նրբությամբ, ինչը ստեղծում է և՛ անմիջականություն, և՛ գաղափարական խորություն։ Թարգմանություններում նկատելի է Թումանյանի նպատակն՝ օտար գրականության լավագույն օրինակները փոխանցել հայ ընթերցողին՝ պահպանելով իմաստը, բայց հարմարեցնելով հայ լեզվի երաժշտականությանը և մտածողությանը։ Այս երկու շերտերը միասին ցույց են տալիս նրա բազմակողմանիությունը՝ որպես և՛ ազգային պատմող, և՛ մշակութային միջնորդ, ով նպաստել է հայ ընթերցողական միջավայրի ընդլայնմանը։

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է ձևական լեզուների տեսության շրջանակում բազմաժապավեն վերջավոր ավտոմատներով ճանաչվող լեզուների նկարագրման և դրանց համար կանոնավոր արտահայտությունների համապատասխան ընդհանրացումների կառուցման խնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում ավտոմատային մոդելների և լեզուների հանրահաշվական ներկայացումների միջև կապն է՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե մի քանի մուտքային ժապավենների վրա աշխատող վերջավոր ավտոմատի վարքը ինչպես կարելի է արտահայտել ձևական գործողությունների և համապատասխան արտահայտությունների միջոցով։ Դասական վերջավոր ավտոմատների դեպքում կանոնավոր լեզուների և կանոնավոր արտահայտությունների միջև գոյություն ունեցող կապը հիմք է հանդիսանում ավելի ընդհանուր բազմաժապավեն համակարգերի ուսումնասիրության համար։ Քննվում են այն ձևական կառուցվածքները, որոնք անհրաժեշտ են տարբեր ժապավենների վրա ընթերցվող բառերի կամ խորհրդանիշների հաջորդականությունների միջև հարաբերությունները ներկայացնելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բազմաժապավեն ավտոմատների կողմից ճանաչվող բազմաբաղադրիչ լեզվական օբյեկտների հատկություններին, դրանց նկատմամբ սահմանվող միավորման, հաջորդական միացման, կրկնության և այլ հանրահաշվական գործողությունների ընդհանրացման հնարավորություններին։ Կարևոր խնդիր է ավտոմատային և արտահայտություններով տրվող նկարագրությունների համարժեքության ուսումնասիրությունը, այսինքն՝ այն պայմանների բացահայտումը, որոնց դեպքում ավտոմատի միջոցով սահմանված լեզուն հնարավոր է ներկայացնել համապատասխան ձևական արտահայտությամբ և հակառակը։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև ավտոմատների վիճակների, անցումների և ընդունման պայմանների ձևական ներկայացումները, ինչպես նաև դրանց հիման վրա լեզվական նկարագրություններ կառուցելու ընդհանուր մեթոդները։ Բազմաժապավեն կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն առանձին բառերի բազմություններ, այլև մի քանի բառերի կամ հաջորդականությունների միջև ձևական հարաբերություններ, ինչը ընդլայնում է դասական ավտոմատների տեսության կիրառման շրջանակը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել փակության հատկությունների, ներկայացումների փոխակերպման և տարբեր ավտոմատային մոդելների արտահայտչական հնարավորությունների համեմատական վերլուծություն։ Տեսական արդյունքները նշանակություն ունեն ձևական լեզուների, հաշվարկելիության և ավտոմատների մաթեմատիկական տեսության զարգացման համար, ինչպես նաև այն խնդիրներում, որտեղ անհրաժեշտ է միաժամանակ մշակել փոխկապակցված մի քանի խորհրդանշային հաջորդականություններ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է դիսկրետ մաթեմատիկայի, ձևական լեզուների տեսության և ավտոմատների տեսության մոտեցումները՝ բազմաժապավեն հաշվարկային մոդելների լեզվական և հանրահաշվական հատկությունների համակարգված ուսումնասիրության նպատակով։