Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловСельское хозяйство
Նոր գրքեր: Գյուղատնտեսություն: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Информационный указатель (1978, Հուլիս, թիվ 7)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված գիտնականների, մասնագետների, ուսանողների և ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ցանկում ընդգրկված են բուսաբուծության, անասնաբուծության, ագրոնոմիայի, հողագիտության, ագրոէկոլոգիայի, գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաների, մեքենայացման, արտադրության կազմակերպման և գյուղատնտեսական տնտեսագիտության վերաբերյալ աշխատություններ, որոնք արտացոլում են ոլորտի ժամանակակից գիտական և գործնական զարգացումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ուղեցույց՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է գյուղատնտեսական գիտելիքների տարածմանը, նորարարական փորձի կիրառմանը և ոլորտի զարգացման համար կարևոր տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։
Обновлено. 2026-11-02
Экономика
ՀՀ քաղաքացիական ավիացիայի զարգացման հիմնախնդիրները («Արմավիա» ավիաընկերության օրինակով)
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքացիական ավիացիայի զարգացման տնտեսական, կազմակերպական և կառավարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ «Արմավիա» ավիաընկերության գործունեության օրինակով։ Քննարկվում են երկրի ավիացիոն ոլորտի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, օդային փոխադրումների շուկայի կառուցվածքը, ավիաընկերությունների գործունեության արդյունավետության վրա ազդող ներքին և արտաքին գործոնները, ինչպես նաև միջազգային ավիափոխադրումների համակարգում Հայաստանի դիրքի ամրապնդման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավիափոխադրումների կազմակերպման, օդանավային պարկի շահագործման, երթուղային ցանցի ընդլայնման, ուղևորափոխադրումների պահանջարկի և ավիաընկերությունների ֆինանսատնտեսական կայունության ապահովման խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են ավիացիոն ծառայությունների մրցունակության բարձրացման, ծախսերի կառավարման, սակագնային քաղաքականության և սպասարկման որակի բարելավման հնարավոր ուղղությունները։ Անդրադարձ է կատարվում պետական կարգավորման, միջազգային ավիացիոն համագործակցության, օդանավակայանային ենթակառուցվածքների զարգացման և ավիացիոն անվտանգության ապահովման նշանակությանը։ Կարևորվում են ազգային ավիափոխադրողի գործունեության ընթացքում առաջացած տնտեսական և կառավարչական դժվարությունների վերլուծությունը, շուկայական մրցակցության ազդեցությունը և ոլորտի կայուն զարգացման ռազմավարական մոտեցումների մշակումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, տրանսպորտի կառավարման մասնագետների, ավիացիոն ոլորտի հետազոտողների, պետական կառավարման մարմինների աշխատակիցների, գործարարների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Обновлено. 2026-10-13
Педагогика
Քաղաքային կրթական համակարգի կառավարման առանձնահատկությունները և զարգացման միտումները
Աշխատությունը նվիրված է քաղաքային կրթական համակարգի կառավարման առանձնահատկությունների, կազմակերպական մեխանիզմների և զարգացման հիմնական միտումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում քաղաքային միջավայրում կրթության կառավարման գործընթացն է՝ հաշվի առնելով քաղաքի բնակչության կառուցվածքը, կրթական հաստատությունների բազմազանությունը, սոցիալ-տնտեսական պայմանները, տեղական կառավարման առանձնահատկությունները և կրթության նկատմամբ հասարակության աճող պահանջները։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են կրթական համակարգի կառավարման տարբեր մակարդակների փոխհարաբերությունները, պետական և տեղական կառավարման մարմինների դերաբաշխումը, դպրոցների և այլ կրթական կազմակերպությունների ինքնուրույնության աստիճանը, ինչպես նաև կառավարման արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում կրթության որակի ապահովմանը, կրթական ռեսուրսների արդյունավետ բաշխմանը, ֆինանսավորման մեխանիզմներին, մանկավարժական և վարչական կադրերի կառավարմանը, կրթական հաստատությունների նյութատեխնիկական պայմաններին և կրթական ծառայությունների հասանելիության ապահովմանը։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է նաև քաղաքային կրթական համակարգի և համայնքային զարգացման փոխկապակցվածությունը, քանի որ կրթության արդյունավետ կառավարումը կարող է ազդեցություն ունենալ քաղաքի սոցիալական, տնտեսական և մշակութային զարգացման վրա։ Աշխատության մեջ կարող են վերլուծվել կրթական համակարգի արդիականացման, թվայնացման, կառավարման նոր մեթոդների ներդրման, տվյալների վրա հիմնված որոշումների կայացման և կրթական հաստատությունների միջև համագործակցության զարգացման միտումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև քաղաքային կրթական միջավայրում սոցիալական անհավասարության նվազեցմանը, տարբեր խմբերի համար կրթության հավասար հնարավորությունների ստեղծմանը և կրթական ծառայությունների որակի տարածքային տարբերությունների հաղթահարմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու քաղաքային կրթության կառավարման համակարգի ուժեղ և թույլ կողմերը, գնահատելու առկա կառավարման մեխանիզմների արդյունավետությունը և առանձնացնելու զարգացման այն ուղղությունները, որոնք կարող են նպաստել ավելի ճկուն, արդյունավետ և հասարակության կարիքներին համապատասխան կրթական համակարգի ձևավորմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել կրթության կառավարման մասնագետներին, պետական և համայնքային կառավարման մարմինների ներկայացուցիչներին, կրթական հաստատությունների ղեկավարներին, մանկավարժներին, հետազոտողներին, բուհերի դասախոսներին և ուսանողներին, ինչպես նաև կրթական քաղաքականության և քաղաքային զարգացման խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։
Обновлено. 2026-09-15
Педагогика
Դպրոցականների գիտելիքների գնահատման համակարգի բարեփոխման հիմնախնդիրը տարրական դպրոցում
Աշխատությունը նվիրված է տարրական դպրոցում սովորողների գիտելիքների գնահատման համակարգի բարեփոխման հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով գնահատման ժամանակակից մանկավարժական մոտեցումների կարևորությունը կրթության որակի բարձրացման գործընթացում։ Վերլուծվում են ավանդական և ձևավորող գնահատման համակարգերի առանձնահատկությունները, դրանց ազդեցությունը աշակերտների ուսումնական մոտիվացիայի, ինքնուրույնության և ճանաչողական զարգացման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գնահատման չափանիշների թափանցիկությանը, անհատական մոտեցման կիրառմանը, ինչպես նաև ուսուցչի հետադարձ կապի դերին ուսումնական գործընթացում։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է կոմպետենտությունների վրա հիմնված գնահատման մոդելները և դրանց ներդրման հնարավորությունները ՀՀ հանրակրթական համակարգում։ Աշխատությունը ներկայացնում է մեթոդական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել գնահատման համակարգի արդիականացմանը և տարրական կրթության արդյունավետության բարձրացմանը։
Обновлено. 2026-09-02
История
Армянский вопрос
Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի երկրորդ կեսից միջազգային քաղաքականության և դիվանագիտության կարևոր խնդիրներից մեկը դարձած արևմտահայ բնակչության քաղաքական, իրավական և անվտանգության խնդիրների պատմական ուսումնասիրությանը։ Նյութում կարող են քննվել Օսմանյան կայսրությունում հայերի դրությունը, բարեփոխումների պահանջները, մեծ տերությունների քաղաքականությունը և հայկական քաղաքական ու հասարակական շրջանակների գործունեությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում 1877–1878 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմից հետո խնդրի միջազգայինացման գործընթացին, Սան Ստեֆանոյի պայմանագրի և Բեռլինի վեհաժողովի հետ կապված դիվանագիտական զարգացումներին, ինչպես նաև հետագա տասնամյակներում բարենորոգումների ծրագրերի շուրջ ընթացած բանակցություններին։ Քննվում է, թե ինչպես են Ռուսաստանի, Մեծ Բրիտանիայի, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի և մյուս պետությունների տարածաշրջանային շահերը փոխազդել հայ բնակչության իրավունքների և բարեփոխումների հարցի հետ։ Կարևորվում են հայկական քաղաքական կազմակերպությունների, եկեղեցական ու հասարակական կառույցների և մտավորականության գործունեության տարբեր ուղղությունները, ինչպես նաև խնդրի ներկայացումը միջազգային դիվանագիտական շրջանակներում և մամուլում։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ կարող են լինել XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի բռնությունների, տեղահանությունների և քաղաքական ճգնաժամերի հետևանքները հայկական բնակչության համար։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակաշրջանին, երբ Օսմանյան կայսրության հայերի զանգվածային տեղահանություններն ու կոտորածները հանգեցրին Հայոց ցեղասպանությանը և հիմնովին փոխեցին խնդրի ժողովրդագրական ու քաղաքական պայմանները։ Հետպատերազմյան շրջանում քննության առարկա կարող են դառնալ Փարիզի խաղաղության համաժողովը, Սևրի պայմանագիրը, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային դրությունը և տարածաշրջանում տեղի ունեցած ռազմաքաղաքական փոփոխությունները։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև այն հանգամանքին, որ տարբեր պետություններ և քաղաքական ուժեր խնդիրը մեկնաբանել են իրենց շահերի ու գաղափարական դիրքորոշումների տեսանկյունից, ինչի պատճառով պատմագիտական և քաղաքական գնահատականները միշտ չէ, որ համընկել են։ Դիվանագիտական փաստաթղթերի, պաշտոնական նյութերի, մամուլի, հուշագրությունների և պատմագիտական ուսումնասիրությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու խնդրի միջազգային, քաղաքական և մարդասիրական տարբեր շերտերը։ Աշխատությունը կարող է կարևոր աղբյուր հանդիսանալ հայոց նոր և նորագույն պատմության, միջազգային հարաբերությունների, Օսմանյան կայսրության պատմության և հայկական դիվանագիտական ու քաղաքական խնդիրների ուսումնասիրության համար։
Обновлено. 2026-09-17
Химия
Անցումային մետաղների (Mo, W, Mn, Re) կարբիդների, բորիդների և բորի կարբիդի միկրոալիքային ճառագայթմամբ սինթեզը, դրանց ֆիզիկամեխանիկական և կատալիտիկ հատկությունները
Աշխատությունը նվիրված է անցումային մետաղների հիմքով դժվարահալ կարբիդային և բորիդային նյութերի, ինչպես նաև բորի կարբիդի ստացման գործընթացների ու դրանց կառուցվածքաֆունկցիոնալ հատկությունների ուսումնասիրությանը՝ միկրոալիքային էներգիայի կիրառման համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում նյութերի ձևավորման ընթացքում էլեկտրամագնիսական դաշտի և սկզբնական բաղադրիչների փոխազդեցության ընդհանուր օրինաչափություններն են, ինչպես նաև ստացված պինդ ֆազերի կառուցվածքի, բաղադրության և հատկությունների միջև կապերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մոլիբդենի, վոլֆրամի, մանգանի և ռենիումի միացություններին, որոնք նյութագիտության տեսանկյունից հետաքրքրություն են ներկայացնում բարձր կարծրության, ջերմակայունության, մաշակայունության և որոշ դեպքերում կատալիտիկ ակտիվության շնորհիվ։ Քննվում է միկրոալիքային ազդեցության դերը նյութի ծավալային տաքացման, փուլային փոխակերպումների և վերջնական միկրոկառուցվածքի ձևավորման գործընթացներում՝ այն համեմատելով նյութերի ստացման ավանդական ջերմային մոտեցումների ընդհանուր առանձնահատկությունների հետ։ Կառուցվածքային հետազոտությունների միջոցով հնարավոր է գնահատել առաջացած բյուրեղային ֆազերը, դրանց հարաբերակցությունը, կառուցվածքային կարգավորվածությունը և նյութի միկրոկառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների ուսումնասիրության շրջանակում կարևորվում են կարծրությունը, ամրությունը, մաշակայունությունը և այլ բնութագրեր, որոնք պայմանավորում են նման նյութերի հնարավոր կիրառությունները բարձր մեխանիկական ու ջերմային բեռնվածությունների պայմաններում։ Առանձին ուղղություն է կատալիտիկ հատկությունների գնահատումը, որի միջոցով ուսումնասիրվում է նյութերի մակերևութային կառուցվածքի, քիմիական կազմի և կատալիտիկ ակտիվության միջև փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության համար կարևոր է պարզել, թե սինթեզի ընթացքում ձևավորված ֆազային և միկրոկառուցվածքային տարբերություններն ինչպես են արտահայտվում վերջնական նյութի ֆունկցիոնալ բնութագրերում։ Նման ուսումնասիրությունները հնարավորություն են տալիս նյութի ստացման եղանակը դիտարկել ոչ միայն որպես անհրաժեշտ միացությունների ձևավորման միջոց, այլև որպես դրանց կառուցվածքն ու հատկությունները կառավարող գործոն։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է անօրգանական նյութագիտության, պինդ մարմնի քիմիայի, միկրոալիքային մշակման և կատալիզի մոտեցումները՝ դժվարահալ միացությունների կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածությունները բացահայտելու և դրանց հնարավոր տեխնոլոգիական կիրառությունները գնահատելու նպատակով։
Обновлено. 2026-09-24