Հայ վիմագրության դիվան, պրակ չորրորդ․ Գեղարքունիք՝ Կամոյի, Մարտունու և Վարդենիսի շրջաններ

Экономика

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բնակարանային ֆոնդի կառավարման համակարգի ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով դրա արդյունավետության բարձրացման, առկա խնդիրների բացահայտման և կառավարման ժամանակակից մեխանիզմների ներդրման հիմնահարցերին։ Աշխատության մեջ բնակարանային ֆոնդը դիտարկվում է որպես երկրի սոցիալ-տնտեսական և քաղաքային զարգացման կարևոր բաղադրիչ, որի արդյունավետ կառավարումը անմիջականորեն կապված է բնակչության կենսապայմանների, բնակարանների պահպանման, շենքերի տեխնիկական վիճակի, համայնքային ենթակառուցվածքների և քաղաքային միջավայրի որակի հետ։ Քննարկվում են բնակարանային ֆոնդի ձևավորման և պահպանման առանձնահատկությունները, սեփականության տարբեր ձևերը, կառավարման գործող մոդելները և դրանց կիրառման ընթացքում առաջացող կազմակերպական, ֆինանսական ու իրավական խնդիրները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմաբնակարան շենքերի կառավարմանը, բնակիչների և կառավարման մարմինների փոխհարաբերություններին, ընդհանուր օգտագործման տարածքների պահպանմանը, վերանորոգման և սպասարկման աշխատանքների կազմակերպմանը, ինչպես նաև ֆինանսավորման արդյունավետ աղբյուրների որոնմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են նաև պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների դերերը բնակարանային քաղաքականության իրականացման գործում, բնակարանային ֆոնդի տեխնիկական վիճակի գնահատման և վերահսկողության մեխանիզմները, ինչպես նաև կառավարման ոլորտում առկա թերությունների հաղթահարման հնարավորությունները։ Գրքում ներկայացվող մոտեցումները միտված են բնակարանային ֆոնդի կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը՝ շեշտադրելով կառավարման թափանցիկությունը, պատասխանատվության հստակեցումը, բնակիչների մասնակցության ընդլայնումը և ֆինանսատնտեսական մեխանիզմների կատարելագործումը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, քաղաքաշինության և համայնքային կառավարման մասնագետների, բնակարանային քաղաքականությամբ զբաղվող պետական և տեղական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, հետազոտողների, ուսանողների և ոլորտի այլ մասնագետների համար։

Литература

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Շահան Շահնուրի և Վազգեն Շուշանյանի ստեղծագործական ու գրական առնչությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով սփյուռքահայ գրականության ձևավորման, գաղափարական որոնումների և 1920–1930-ական թվականների գրական միջավայրի համատեքստում։ Ուսումնասիրության առանցքում երկու հեղինակների ստեղծագործությունների, գրական հայացքների, թեմատիկ ընդհանրությունների և տարբերությունների, ինչպես նաև նրանց միջև առկա ստեղծագործական երկխոսության ու բանավեճերի բացահայտումն է։ Երկուսն էլ պատկանում են արևմտահայ գրական ավանդույթից հետո ձևավորված սփյուռքահայ նոր սերնդին, որի համար առանցքային խնդիրներ էին ազգային ինքնության պահպանումը, օտար միջավայրում հայի գոյությունը, ձուլման վտանգը, հայրենիքի հիշողությունը և ցեղասպանության հետևանքների հոգեբանական ու մշակութային վերապրումը։ Սփյուռքահայ նոր գրական սերնդի ձևավորման գործում կարևոր դեր է ունեցել հատկապես Փարիզի գրական միջավայրը, որտեղ Շահնուրի, Շուշանյանի, Նիկողոս Սարաֆյանի, Զարեհ Որբունու, Նշան Պեշիկթաշլյանի և այլ երիտասարդ հեղինակների գործունեությունը նպաստեց նոր գրական մտածողության ձևավորմանը։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ նշանակություն կարող է ունենալ «Մենք» գրական շարժման և դրա շուրջ ձևավորված գաղափարական մթնոլորտի ուսումնասիրությունը, քանի որ այդ շրջանակը միավորում էր տարբեր գրական ու քաղաքական հայացքներ ունեցող երիտասարդ հեղինակների, որոնց ընդհանուր մտահոգություններից էր սփյուռքում հայ ինքնության և մշակութային դիմագծի պահպանումը։ Միաժամանակ ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ երկու հեղինակների կապը միայն գաղափարական ընդհանրություններով չի սահմանափակվել․ նրանց միջև առկա են եղել նաև էական ստեղծագործական տարաձայնություններ և քննադատական բախումներ։ Մասնավորապես, գրականագիտական աղբյուրները հիշատակում են Շահնուրի և Շուշանյանի միջև 1939 թվականին սրված հակադրությունը, որը կապված էր Շուշանյանի՝ Շահնուրի հասցեին ուղղված քննադատական գրության հրապարակման հետ։ Այս հանգամանքը աշխատության թեման դարձնում է հատկապես հետաքրքիր, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս երկու գրողներին դիտարկել ոչ միայն որպես նույն գրական սերնդի ներկայացուցիչներ, այլև որպես միմյանց գաղափարներին և գեղագիտական դիրքորոշումներին արձագանքող հեղինակներ։ Նրանց ստեղծագործություններում առկա են ընդհանուր պատմական փորձառությունից բխող թեմաներ, սակայն այդ թեմաների գեղարվեստական մեկնաբանությունները կարող են զգալիորեն տարբեր լինել։ Շահնուրի ստեղծագործության մեջ մեծ տեղ է զբաղեցնում օտար միջավայրում հայի ինքնության պահպանման և ազգային ուծացման վտանգը, մինչդեռ Շուշանյանի գրական ժառանգության մեջ կարևոր են նաև հայրենիքի հիշողությունը, կարոտը, անցյալի վերակերտումը և անձնական ապրումների միջոցով պատմական հիշողության փոխանցումը։ Սփյուռքահայ գրականության ուսումնասիրություններում Շահնուրին հաճախ կապում են «նահանջի» գրականության, իսկ Շուշանյանին՝ նաև «կարոտի» և գյուղագրության ուղղությունների հետ, թեև նրանց ստեղծագործական աշխարհները զգալիորեն ավելի լայն են։ Աշխատության կարևորությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ այն երկու հեղինակների գրական ժառանգությունը դիտարկում է փոխհարաբերության մեջ՝ հնարավորություն տալով բացահայտել ոչ միայն նրանց անհատական ստեղծագործական առանձնահատկությունները, այլև այն գրական միջավայրը, որի պայմաններում ձևավորվել է սփյուռքահայ նոր գրականությունը։ Այս տեսանկյունից ուսումնասիրությունը արժեքավոր է հայ գրականության պատմության համար, քանի որ ցույց է տալիս, թե ինչպես էին ցեղասպանությունից հետո ձևավորված նոր սերնդի գրողները փորձում վերաիմաստավորել ազգային ինքնությունը, հայրենիքի կորստի փորձառությունը և օտար հասարակության մեջ ապրելու հակասությունները։ Աշխատանքի մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ այն Լիլիթ Վարդանի Տոնոյանի 2014 թվականի գրականագիտական ատենախոսական ուսումնասիրությունն է, որը ներկայացվել է ՀՀ ԳԱԱ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում, ունի 24 էջ և ներառում է ինչպես մատենագիտական աղբյուրներ, այնպես էլ ծանոթագրություններ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հետաքրքիր և արժեքավոր աղբյուր է Շահան Շահնուրի ու Վազգեն Շուշանյանի ստեղծագործական փոխառնչությունների, սփյուռքահայ գրականության ձևավորման ընթացքի, գրական բանավեճերի և երկու հեղինակների գաղափարագեղագիտական դիրքորոշումների ավելի խորքային ընկալման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետների, հայագետների, արևմտահայ և սփյուռքահայ գրականությամբ զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների, ինչպես նաև 20-րդ դարի հայ գրականության պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Медицина

Ուսումնասիրությունը նվիրված է հիպոկինեզիայի՝ կենդանիների շարժողական ակտիվության սահմանափակման, ազդեցությանը նյութափոխանակության որոշ գործընթացների և օրգանիզմի բնական դիմադրողականության վրա։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են շարժողական ակտիվության նվազեցման պայմաններում կենդանիների օրգանիզմում տեղի ունեցող ֆիզիոլոգիական և կենսաքիմիական փոփոխությունները, մասնավորապես՝ նյութափոխանակության տարբեր օղակների գործունեության հնարավոր խանգարումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե երկարատև կամ արտահայտված շարժողական սահմանափակումը ինչպես կարող է անդրադառնալ օրգանիզմի ընդհանուր ֆունկցիոնալ վիճակի, էներգետիկ փոխանակության և ներքին հավասարակշռության պահպանման մեխանիզմների վրա։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է բնական դիմադրողականությունը՝ որպես օրգանիզմի արտաքին անբարենպաստ գործոնների նկատմամբ պաշտպանական կարողությունների կարևոր բաղադրիչ, և դրա փոփոխությունները հիպոկինեզիայի պայմաններում։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու շարժողական ակտիվության և օրգանիզմի նյութափոխանակային ու պաշտպանական համակարգերի միջև փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև գնահատելու երկարատև անշարժության հնարավոր հետևանքները կենդանիների ֆիզիոլոգիական վիճակի վրա։ Ստացված տվյալները կարող են նշանակություն ունենալ կենդանիների պահվածքի և պահման պայմանների, ֆիզիոլոգիական հետազոտությունների, անասնաբուժության և կենդանիների առողջության պահպանման հետ կապված խնդիրների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիոլոգներին, կենսաբաններին, անասնաբույժներին, կենսաքիմիկոսներին, գյուղատնտեսական գիտությունների մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

История

Աշխատությունը ներկայացնում է հայ ժողովրդի պատմության համառոտ շարադրանքը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին ծանոթացնել հայոց անցյալի կարևոր իրադարձություններին, պետականության զարգացման փուլերին, ազգային կյանքի վերափոխումներին և պատմական ժառանգությանը։ Հայոց պատմության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու հայ ժողովրդի կազմավորման ու պատմական ինքնության ձևավորման ընթացքը, հայկական պետական կազմավորումների առաջացումը, թագավորությունների հզորացման և անկման հանգամանքները, ինչպես նաև արտաքին քաղաքական հարաբերությունների ու տարածաշրջանային զարգացումների ազդեցությունը երկրի ճակատագրի վրա։ Պատմական շարադրանքի կարևոր ուղղություններից են ազգային ազատագրական ձգտումները, քաղաքական ու հասարակական կյանքի փոփոխությունները, քրիստոնեության ընդունման և տարածման նշանակությունը, եկեղեցու դերը հայ ժողովրդի հոգևոր ու մշակութային միասնության պահպանման գործում, ինչպես նաև հայոց լեզվի, գրականության և կրթության զարգացումը։ Հայ ժողովրդի պատմությունը դիտարկվում է ոչ միայն քաղաքական իրադարձությունների հաջորդականության, այլև մշակութային շարունակականության, ազգային հիշողության և ինքնության պահպանման տեսանկյունից։ Համառոտ ներկայացման ձևաչափը նպաստում է պատմական գիտելիքների համակարգմանը և ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ընդհանուր պատկերացում կազմելու հայոց պատմական ուղու հիմնական փուլերի ու դրանց նշանակության մասին։ Աշխատությունը կարևոր տեղ ունի հայալեզու պատմագիտական և կրթական գրականության զարգացման համատեքստում՝ արտացոլելով ազգային պատմությունը ուսումնասիրելու, գիտելիքները հայերենով տարածելու և սերունդներին պատմական ժառանգությանը հաղորդակից դարձնելու ձգտումը։ Այն կարող է օգտակար լինել հայոց պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին, ուսանողներին, մանկավարժներին և հայ գրքի ու պատմագրության պատմությունն ուսումնասիրող հետազոտողներին՝ որպես ազգային անցյալի ճանաչողությանն ու պատմական մտածողության ձևավորմանն ուղղված աշխատություն։

Политология

Գիրքը նվիրված է կոնֆլիկտային հաղորդակցությունների և տեղեկատվական անվտանգության փոխկապակցված հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ժամանակակից տեղեկատվական հասարակության պայմաններում։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են հաղորդակցական հակամարտությունների առաջացման պատճառները, տեղեկատվության տարածման առանձնահատկությունները և դրանց ազդեցությունը հասարակական, քաղաքական ու կազմակերպական գործընթացների վրա։ Ներկայացվում են տեղեկատվական ազդեցության, քարոզչության, ապատեղեկատվության և հոգեբանական ներգործության հիմնական մեխանիզմները, ինչպես նաև դրանցից բխող անվտանգության մարտահրավերները։ Ուսումնասիրությունը անդրադառնում է տեղեկատվական ռիսկերի գնահատման, հաղորդակցական ճգնաժամերի կառավարման, տեղեկատվական համակարգերի պաշտպանության և տեղեկատվական միջավայրի կայունության ապահովման ժամանակակից մոտեցումներին։ Գիրքը կարևոր նշանակություն ունի տեղեկատվական անվտանգության, ռազմավարական հաղորդակցության և մեդիա հետազոտությունների ոլորտներում՝ միավորելով տեսական վերլուծությունն ու գործնական կիրառությունները։ Այն արժեքավոր աղբյուր է տեղեկատվական անվտանգության մասնագետների, քաղաքագետների, հաղորդակցության հետազոտողների, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են տեղեկատվական հակամարտությունների և անվտանգության արդի խնդիրներով։

Другие предметы

Ավտոմատ կառավարման միկրոպրոցեսորային համակարգերը ներկայացնում են ժամանակակից տեխնոլոգիական լուծումների կարևոր ուղղություն, որտեղ կառավարման գործընթացները իրականացվում են միկրոպրոցեսորների հիման վրա աշխատող ինտելեկտուալ համակարգերի միջոցով։ Այս համակարգերը նախատեսված են տարբեր տեխնոլոգիական գործընթացների ավտոմատ կարգավորման, վերահսկման և օպտիմալացման համար՝ նվազեցնելով մարդու անմիջական մասնակցությունը և բարձրացնելով աշխատանքի ճշգրտությունն ու արդյունավետությունը։ Միկրոպրոցեսորը այստեղ հանդես է գալիս որպես կենտրոնական հաշվարկային միավոր, որը ստանում է մուտքային տվյալներ տարբեր սենսորներից, մշակում է դրանք նախապես ծրագրավորված ալգորիթմների հիման վրա և ձևավորում համապատասխան կառավարման ազդանշաններ կատարող սարքերի համար։ Այս համակարգերը լայն կիրառություն ունեն արդյունաբերությունում, էներգետիկայում, տրանսպորտում, բժշկության մեջ և նույնիսկ կենցաղային տեխնիկայում, որտեղ անհրաժեշտ է կայուն և ճշգրիտ կառավարում։ Դրանց հիմնական առավելություններից են բարձր հուսալիությունը, ճկունությունը, ծրագրավորվող լինելը և տարբեր պայմաններին արագ հարմարվելու ունակությունը։ Բացի այդ, միկրոպրոցեսորային համակարգերը թույլ են տալիս իրականացնել բարդ հաշվարկներ իրական ժամանակում, ինչը հատկապես կարևոր է դինամիկ և փոփոխական գործընթացների կառավարման համար։ Այս տեխնոլոգիաների զարգացումը նպաստել է արդյունաբերական ավտոմատացման նոր մակարդակի ձևավորմանը՝ դարձնելով արտադրական գործընթացները ավելի անվտանգ, տնտեսող և արդյունավետ։