Ещё в разделе Политология

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Финансы

    Ֆինանսական միջոցների կազմավորման, օգտագործման և բարելավման ուղիները ՀՀ ագրարային ոլորտում

    Աշխատությունը ագրարային տնտեսության ֆինանսավորման և ֆինանսական կառավարման ոլորտի մասնագիտական-ուսումնական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսական հատվածում ֆինանսական միջոցների ձևավորման աղբյուրների, դրանց օգտագործման արդյունավետության և բարելավման հնարավորությունների համակողմանի վերլուծությանը՝ նախատեսված տնտեսագիտության, ագրարային տնտեսագիտության, ֆինանսների և պետական քաղաքականության ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են ագրարային ոլորտի ֆինանսավորման հիմնական աղբյուրները՝ պետական բյուջետային աջակցություն, վարկային միջոցներ, սուբսիդիաներ, ներդրումներ և սեփական միջոցներ, բացատրվում են դրանց ձևավորման առանձնահատկությունները և ազդեցությունը գյուղատնտեսական արտադրության զարգացման վրա, մանրամասն քննարկվում են ֆինանսական միջոցների օգտագործման արդյունավետության գնահատման մեթոդները՝ արտադրողականության, շահութաբերության և ծախսերի կառուցվածքի վերլուծության միջոցով, աշխատությունը անդրադառնում է նաև ագրարային ֆինանսավորման խնդիրներին՝ սեզոնայնություն, բարձր ռիսկայնություն, եկամտաբերության տատանումներ և ներդրումային սահմանափակումներ, ինչպես նաև դրանց հաղթահարման գործիքներին՝ պետական աջակցություն, ապահովագրական մեխանիզմներ և արտոնյալ վարկավորում, ներկայացվում են ֆինանսական կառավարման բարելավման ուղիներ՝ ռեսուրսների օպտիմալ բաշխում, բյուջետավորում, ներդրումային քաղաքականության կատարելագործում և նոր ֆինանսական գործիքների կիրառություն, գրքում ընդգծվում է ֆինանսական միջոցների արդյունավետ կառավարման դերը գյուղատնտեսության կայուն զարգացման, մրցունակության բարձրացման և գյուղական տնտեսությունների կենսունակության ապահովման գործում, աշխատությունը համադրում է տեսական տնտեսագիտական հիմքերը և ագրարային ոլորտի գործնական ֆինանսական խնդիրների վերլուծությունը՝ հանդիսանալով կարևոր աղբյուր գյուղատնտեսական ֆինանսների ուսումնասիրության համար։

    Обновлено. 2026-09-22
    Ֆինանսական միջոցների կազմավորման, օգտագործման և բարելավման ուղիները ՀՀ ագրարային ոլորտում
    Онлайн

    Культура

    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

    Հրատարակությունը ընթացիկ մատենագիտական բնույթի տեղեկատվական տեղեկատու է, որը համակարգված ձևով ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր հրատարակություններն ու հրապարակումները։ Այն նախատեսված է համապատասխան ժամանակաշրջանում լույս տեսած գրականության վերաբերյալ օպերատիվ մատենագիտական տեղեկատվություն տրամադրելու, մասնագիտական աղբյուրների որոնումը հեշտացնելու և մշակութային կյանքի տարբեր ոլորտներում հրատարակվող նյութերը մեկ տեղեկատվական համակարգում ընդգրկելու համար։ Ցանկում կարող են ներառվել գրքեր, գրքույկներ, գիտական և գիտահանրամատչելի աշխատություններ, ժողովածուների նյութեր, ամսագրային ու թերթային հոդվածներ, մեթոդական հրատարակություններ և մշակույթի ու արվեստի խնդիրներին վերաբերող այլ փաստաթղթեր։ Նյութերը կարող են խմբավորվել ըստ թեմատիկ բաժինների՝ ընդգրկելով կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, կինոն, ճարտարապետությունը, դեկորատիվ-կիրառական արվեստը, մշակութային հաստատությունների գործունեությունը, ժողովրդական ստեղծագործությունը և հարակից ուղղությունները։ Մատենագիտական նկարագրությունների համակարգումը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին արագ հայտնաբերել իրեն հետաքրքրող ոլորտի նոր գրականությունը և հետևել տվյալ ժամանակաշրջանի հրատարակչական հոսքին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի պարբերական մամուլում հրապարակված նյութերի հաշվառումը, քանի որ դրանց մի մասը հետագայում կարող է դժվար հասանելի դառնալ առանց համապատասխան մատենագիտական ցուցիչների։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի և արվեստի ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և թեմատիկ ուսումնասիրություններ իրականացնող անձանց համար։ Այն նպաստում է նաև գրադարանների տեղեկատու-մատենագիտական սպասարկմանը, գրականության թեմատիկ ընտրությանը, ցուցահանդեսների և տեղեկատվական ցանկերի կազմմանը։ Ընթացիկ մատենագիտական հաշվառումը միաժամանակ փաստագրում է մշակութային և արվեստագիտական գրականության զարգացման ընթացքը՝ հնարավորություն տալով հետագայում ուսումնասիրել տարբեր ժամանակաշրջաններում առավել ակտիվ քննարկված թեմաները, հեղինակներին և մշակութային ուղղությունները։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը կարևոր տեղեկատվական աղբյուր է Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության որոնման, համակարգման և պատմական ուսումնասիրության համար։

    Обновлено. 2026-11-02
    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
    Онлайн

    Лингвистика

    Բայի ժամանակի և գործողության կերպի ըմբռնումները արևելահայերենի քերականական աշխատություններում

    Աշխատությունը նվիրված է արևելահայերենի քերականական համակարգում բայի ժամանակի և գործողության կերպի հասկացությունների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով այն բանին, թե ինչպես են այս քերականական կատեգորիաները մեկնաբանվել տարբեր ժամանակաշրջանների հայերենագիտական աշխատություններում։ Հետազոտության հիմնական նպատակը ժամանակի և կերպի վերաբերյալ տեսական պատկերացումների զարգացման ընթացքի բացահայտումն է, դրանց սահմանումների, դասակարգումների և փոխհարաբերությունների համեմատական քննությունը։ Աշխատության մեջ բայը դիտարկվում է որպես այնպիսի խոսքի մաս, որի քերականական համակարգում ժամանակն ու կերպը կարևոր դեր ունեն գործողության կամ դրության ժամանակային հարաբերությունն ու ընթացքային բնույթը արտահայտելու գործում։ Ժամանակի կատեգորիան կապված է գործողության՝ խոսելու պահի կամ մեկ այլ ժամանակային կետի նկատմամբ ունեցած հարաբերության հետ, մինչդեռ կերպը բնութագրում է գործողության ընթացքը, ամբողջականությունը, տևականությունը, կրկնվող կամ ավարտված լինելը և այլ առանձնահատկություններ։ Ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից է պարզել, թե հայ քերականագետներն ինչպես են սահմանազատել այս երկու կատեգորիաները և ինչպիսի հարաբերություն են տեսել դրանց միջև։ Տարբեր քերականական աշխատություններում ժամանակի և կերպի սահմանումները միշտ չէ, որ նույնական են եղել․ երբեմն դրանք ներկայացվել են որպես միմյանցից հստակորեն տարանջատված քերականական կատեգորիաներ, իսկ որոշ մոտեցումներում դրանց արտահայտման միջոցներն ու իմաստային դրսևորումները փոխկապակցվել են։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևել այդ տեսական պատկերացումների ձևավորմանն ու փոփոխությանը՝ սկսած արևելահայ քերականագիտական ավանդույթի վաղ շրջանի աշխատություններից մինչև ավելի ուշ լեզվաբանական ուսումնասիրություններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բայի ժամանակաձևերի համակարգին և այն հարցին, թե ինչպիսի ձևաբանական միջոցներով են արևելահայերենում արտահայտվում ներկա, անցյալ և ապառնի ժամանակային հարաբերությունները։ Միաժամանակ քննվում են այն դեպքերը, երբ նույն ժամանակաձևը կարող է ունենալ տարբեր իմաստային կամ խոսքային կիրառություններ, և երբ ժամանակային նշանակությունը պայմանավորվում է ոչ միայն բայական ձևով, այլև համատեքստով, մակբայներով կամ այլ լեզվական միջոցներով։ Կերպի ուսումնասիրության ժամանակ ուշադրության կենտրոնում են գործողության ընթացքային և ավարտական բնութագրերը։ Հայերենում կերպային իմաստները կարող են արտահայտվել տարբեր ձևերով՝ բայական ձևերի, օժանդակ բայերի, բառային միջոցների և համատեքստային հարաբերությունների միջոցով, ինչի պատճառով դրանց տեսական սահմանումը բարդ խնդիր է։ Աշխատությունը կարևորում է նաև ժամանակի և կերպի փոխազդեցությունը․ նույն գործողությունը կարող է միաժամանակ բնութագրվել թե՛ իր ժամանակային դիրքով, թե՛ ընթացքի կամ ավարտվածության առանձնահատկությամբ, և բայական ձևերի մեկնաբանության համար անհրաժեշտ է հաշվի առնել այդ երկու չափումները միասին։ Հետազոտության մեջ քերականական աշխատությունների համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ոչ միայն տարբեր հեղինակների մոտեցումների ընդհանրությունները, այլև նրանց միջև եղած տարաձայնությունները՝ կապված տերմինաբանության, կատեգորիաների սահմանների և բայական ձևերի դասակարգման հետ։ Այսպիսի մոտեցումը կարևոր է արևելահայերենի քերականական նկարագրության պատմությունը հասկանալու համար, քանի որ ժամանակի և կերպի վերաբերյալ պատկերացումների փոփոխությունը կապված է նաև ընդհանուր լեզվաբանական տեսությունների զարգացման հետ։ Աշխատության արժեքը հատկապես ընդգծվում է նրանով, որ այն համադրում է պատմական-քերականական և տեսական լեզվաբանական մոտեցումները՝ ցույց տալով, թե ինչպես են հայերենագետները փորձել նկարագրել բայական համակարգի ամենաբարդ հատվածներից մեկը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի պատմությամբ, արևելահայերենի քերականությամբ, ձևաբանությամբ և ընդհանուր լեզվաբանությամբ զբաղվող մասնագետների, դասախոսների, ուսուցիչների, ուսանողների և հետազոտողների համար։

    Обновлено. 2026-09-12
    Բայի ժամանակի և գործողության կերպի ըմբռնումները արևելահայերենի քերականական աշխատություններում
    Онлайн

    Сельское хозяйство

    Գյուղատնտեսական արտադրանքների արտահանման խթանման համակարգի ձևավորումը ՀՀ-ում

    Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում գյուղատնտեսական արտադրանքի արտահանման խթանման համակարգի ձևավորման տեսական և գործնական հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են գյուղատնտեսության արտահանման ներուժը, միջազգային շուկաներում հայկական արտադրանքի մրցունակության բարձրացման խնդիրները և այն տնտեսական մեխանիզմները, որոնք կարող են նպաստել արտահանման ծավալների ընդլայնմանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է գյուղատնտեսական արտադրողների, վերամշակող ձեռնարկությունների և պետական կառավարման մարմինների փոխգործակցության ձևերը, արտահանման կազմակերպման առանձնահատկությունները, շուկաների հասանելիության խնդիրները և որակի չափանիշների ապահովման կարևորությունը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են արտահանման խթանման գործիքներ, տնտեսական գնահատման մեթոդներ և առաջարկություններ, որոնք ուղղված են ագրարային ոլորտի զարգացմանը, արտադրանքի ավելացված արժեքի բարձրացմանը և միջազգային տնտեսական կապերի ամրապնդմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի գյուղատնտեսական ոլորտի առանձնահատկություններին, արտահանման սահմանափակումներին և զարգացման հնարավորություններին։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, ագրարային ոլորտի մասնագետների, պետական կառավարման աշխատակիցների, գյուղատնտեսական ձեռնարկատերերի, հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Обновлено. 2026-09-19
    Գյուղատնտեսական արտադրանքների արտահանման խթանման համակարգի ձևավորումը ՀՀ-ում
    Онлайн

    Медицина

    Токсикология фторида трибутилолова и его нормирование в воздухе рабочей зоны

    Монография посвящена токсикологическим свойствам фторида трибутилолова, оценке его воздействия на организм человека и обоснованию гигиенических нормативов содержания вещества в воздухе рабочей зоны; в работе рассматриваются пути поступления токсиканта в организм, механизмы его биологического действия, острые и хронические эффекты, включая поражение нервной системы, печени и иммунных реакций, а также результаты экспериментальных и эпидемиологических исследований; значительное внимание уделяется методам санитарно-гигиенического контроля, расчету предельно допустимых концентраций и принципам нормирования производственных воздействий с целью профилактики профессиональных отравлений и обеспечения безопасности труда.

    Обновлено. 2026-09-10
    Токсикология фторида трибутилолова и его нормирование в воздухе рабочей зоны
    Онлайн

    История

    Կաթողիկոսական ընտրությունը (1908 թ. հոկտեմբերի 30–31 և նոյեմբերի 1)

    Հրատարակությունը նվիրված է Հայոց կաթողիկոսի ընտրության գործընթացին և ներկայացնում է 1908 թվականի հոկտեմբերի 30-ին, 31-ին և նոյեմբերի 1-ին տեղի ունեցած ընտրական իրադարձությունները։ Այն անդրադառնում է Հայ առաքելական եկեղեցու բարձրագույն հոգևոր իշխանության ձևավորման կարևոր փուլին՝ ընդգծելով կաթողիկոսական ընտրության նշանակությունը եկեղեցական կառավարման, ազգային կյանքի և հայ համայնքների համախմբման տեսանկյունից։ Նյութի առանցքում ընտրության ընթացքն է՝ որպես եկեղեցական և հասարակական նշանակություն ունեցող իրադարձություն, որի շուրջ արտահայտվել են հոգևորականության, ազգային գործիչների և հասարակության տարբեր շրջանակների դիրքորոշումները։ Նման հրապարակումները կարևոր սկզբնաղբյուրային արժեք ունեն տվյալ ժամանակաշրջանի եկեղեցական պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ հնարավորություն են տալիս անդրադառնալու կաթողիկոսական իշխանության ընտրության ավանդույթներին, եկեղեցու ներքին կազմակերպմանը, որոշումների կայացման գործընթացներին և ազգային-եկեղեցական կյանքի փոխհարաբերություններին։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 20-րդ դարասկզբի հայ հասարակական մտքի և քաղաքական-ազգային միջավայրի ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ Հայոց եկեղեցու ղեկավարության ընտրությունը սերտորեն առնչվում էր ոչ միայն հոգևոր, այլև համազգային հարցերին։ Այն արժեքավոր նյութ է հայ եկեղեցու պատմությամբ, կաթողիկոսական ընտրությունների ավանդույթներով, ազգային հաստատությունների գործունեությամբ և ժամանակաշրջանի հասարակական կյանքով հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

    Обновлено. 2026-11-10
    Կաթողիկոսական ընտրությունը (1908 թ. հոկտեմբերի 30–31 և նոյեմբերի 1)