Изучение агробиоценозов горнорудных районов Армении и биотехнологическое восстановление загрязненных почв

Культура

Աշխատությունը նվիրված է հայ կոմպոզիտորական արվեստի նշանավոր ներկայացուցիչներից մեկի երաժշտական ժառանգության ոճական առանձնահատկությունների, ստեղծագործական մտածողության և արտահայտչամիջոցների համակարգի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում կոմպոզիտորի անհատական երաժշտական լեզվի ձևավորումն է՝ դիտարկված 20-րդ դարի հայկական և համաշխարհային երաժշտական մշակույթի զարգացման համատեքստում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մեղեդային մտածողությանը, հարմոնիկ լեզվին, ռիթմական կառուցվածքներին, տեմբրային լուծումներին, երաժշտական ձևի կազմակերպման սկզբունքներին և նվագախմբային մտածողությանը։ Քննվում է ազգային երաժշտական ավանդույթների և ժամանակակից կոմպոզիտորական տեխնիկաների փոխհարաբերությունը՝ պարզելու համար, թե ինչպես են հայկական ժողովրդական ու մասնագիտական երաժշտությանը բնորոշ ինտոնացիոն տարրերը վերաիմաստավորվում անհատական հեղինակային ոճում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տարբեր ժանրերի ստեղծագործությունների համեմատական վերլուծությունը, որը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ոճական կայուն հատկանիշները և ստեղծագործական տարբեր փուլերում դրանց փոփոխությունները։ Ուսումնասիրվում են սիմֆոնիկ մտածողության առանձնահատկությունները, թեմատիկ նյութի զարգացման սկզբունքները, երաժշտական հակադրությունների կառուցումը և դրամատուրգիական ամբողջականության ձևավորման միջոցները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նվագախմբային գունային մտածողությանը, գործիքային խմբերի փոխհարաբերությանը և տեմբրի՝ որպես երաժշտական կերպարի ստեղծման ինքնուրույն գործոնի կիրառմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է նաև ավանդույթի և նորարարության հարաբերակցությունը՝ բացահայտելով դասական ձևերի, ժամանակակից հարմոնիկ միջոցների և ազգային երաժշտական մտածողության համադրությունը։ Կոմպոզիտորի ստեղծագործական անհատականությունը ներկայացվում է նաև իր ժամանակաշրջանի մշակութային միջավայրի և հայկական կոմպոզիտորական դպրոցի զարգացման ընդհանուր գործընթացների հետ փոխկապակցված։ Կարևորվում է երաժշտական նյութի կառուցվածքային և ինտոնացիոն վերլուծությունը, որը հնարավորություն է տալիս տարբեր ստեղծագործություններում հայտնաբերել կրկնվող ոճական սկզբունքներ և դրանց բազմազան դրսևորումները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է երաժշտագիտության, ոճաբանության, երաժշտական ձևի և կոմպոզիցիոն տեխնիկայի վերլուծության մոտեցումները՝ նպաստելով Ղազարոս Սարյանի ստեղծագործական ժառանգության և հայկական պրոֆեսիոնալ երաժշտության զարգացման մեջ նրա արվեստի նշանակության առավել ամբողջական ընկալմանը։

География

Այս հրատարակությունը վերաբերում է հարթագունդների՝ երկրաչափական մարմինների և տարածական պատկերների ուսումնասիրման թեմային՝ առնչվելով մաթեմատիկական գիտելիքների, երկրաչափական հասկացությունների և տարածական մտածողության զարգացմանը։ Հարթագունդ հասկացությունը կապված է երկրաչափական մարմինների, դրանց ձևերի, կառուցվածքի և տարածական հատկությունների ճանաչողության հետ։ Թեման կարևոր տեղ ունի երկրաչափության մեջ, քանի որ հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տարածության մեջ առկա մարմինների ձևաբանական առանձնահատկությունները, դրանց մակերևույթների և սահմանների բնույթը, ինչպես նաև տարբեր երկրաչափական պատկերների փոխհարաբերությունները։ Աշխատության վերնագրում արտահայտված գիտական թեման առնչվում է երկրաչափական պատկերացումների համակարգմանը, տարածական ձևերի ճանաչմանը և մաթեմատիկական մտածողության զարգացմանը։ Երկրաչափության այս բնագավառի ուսումնասիրությունը կարևոր է ոչ միայն տեսական գիտելիքների ձեռքբերման, այլև չափումների, պատկերների կառուցման, համեմատության և տարածական հարաբերությունների ըմբռնման համար։ Այն կապված է մաթեմատիկական գիտության այն ավանդույթի հետ, որի շրջանակում երկրաչափական մարմինների ուսումնասիրությունը նպաստել է բնական երևույթների, ճարտարապետական կառույցների, տեխնիկական լուծումների և տարածական հարաբերությունների գիտական բացատրությանը։ 19-րդ դարի հայ գիտակրթական միջավայրում մաթեմատիկական և բնագիտական գիտելիքների տարածումը կարևոր նշանակություն ուներ կրթության զարգացման և եվրոպական գիտական ձեռքբերումներին հայ ընթերցողին հաղորդակից դարձնելու գործում։ Մխիթարյան միաբանության հրատարակչական գործունեությունը նպաստել է գիտական եզրաբանության ձևավորմանը, ուսումնական նյութերի տարածմանը և հայերեն գիտական գրականության հարստացմանը։ Այս հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայերեն մաթեմատիկական տերմինաբանության և գիտական գրքի պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ որպես երկրաչափական գիտելիքի ներկայացմանն առնչվող մատենագիտական միավոր։ Այն արժեքավոր է հայ գիտական մտքի պատմությամբ, մաթեմատիկական կրթության զարգացմամբ և հայերեն երկրաչափական հասկացությունների ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։

Экономика

Պ. Վարդովյանի այս աշխատությունը նվիրված է XIX դարում աշխատանքի կատարելագործման գործընթացին և հայերի արհեստագործության հետընթացի պատճառների քննությանը։ Վերնագիրը վկայում է, որ հեղինակը դիտարկում է աշխատանքի կազմակերպման ու արտադրական գործունեության փոփոխությունները՝ դրանք համադրելով հայ արհեստավորների զբաղմունքի և տնտեսական դիրքի հետ։ Աշխատության շրջանակում կարող են քննարկվել արհեստների զարգացման վրա ազդող տնտեսական և հասարակական պայմանները, արտադրության եղանակների փոփոխությունը, գործիքների ու տեխնիկայի կատարելագործումը, առևտրային հարաբերությունների զարգացումը և ավանդական արհեստների՝ նոր տնտեսական միջավայրին հարմարվելու դժվարությունները։ Հայ արհեստների հետընթացի պատճառների ուսումնասիրությունը կարող է առնչվել նաև շուկաների փոփոխությանը, մրցակցությանը, արտադրական կազմակերպման ձևերին, մասնագիտական կրթությանը և արհեստավորների աշխատանքի պայմաններին։ Այս թեման կարևոր է XIX դարի հայ հասարակության տնտեսական կյանքի, մասնագիտական զբաղմունքների և տնտեսական արդիականացման վերաբերյալ ժամանակակից պատկերացումների ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր՝ հասկանալու, թե տվյալ ժամանակաշրջանի հայ մտավորականներն ինչպես էին ընկալում աշխատանքի կատարելագործման անհրաժեշտությունը և հայ արհեստագործության առջև ծառացած խնդիրները։ Միաժամանակ, միայն վերնագրի հիման վրա հնարավոր չէ հաստատել, թե հեղինակը որ արհեստներն է ուսումնասիրում, ինչ կոնկրետ պատճառներ է առաջադրում կամ ինչ լուծումներ է առաջարկում։ Այդ հարցերը պարզելու և հեղինակի տեսակետները ճշգրիտ ներկայացնելու համար անհրաժեշտ է ուսումնասիրել աշխատության բնագիրը։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքաշինության ոլորտում թվային տեխնոլոգիաների կիրառման արդի հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով քաղաքային պլանավորման, նախագծման, վերահսկողության և կառավարման գործընթացների թվայնացման ուղղությունները։ Հեղինակը վերլուծում է քաղաքաշինական համակարգերի արդիականացման տեսական հիմքերը և միջազգային փորձը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով GIS տեխնոլոգիաների, BIM համակարգերի, 3D մոդելավորման և թվային քարտեզագրման կիրառությանը։ Գրքում դիտարկվում են քաղաքաշինական գործընթացների արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները՝ պայմանավորված տվյալների ինտեգրված կառավարմամբ, ավտոմատացված որոշումների աջակցման համակարգերով և քաղաքային ենթակառուցվածքների թվային մոնիթորինգով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ՀՀ քաղաքաշինական համակարգում առկա խնդիրներին՝ ներառյալ ինստիտուցիոնալ սահմանափակումները, տեխնոլոգիական անհավասար զարգացումը, կադրային պատրաստվածության մակարդակը և տվյալների միասնական բազաների բացակայությունը։ Հեղինակը քննարկում է նաև թվային փոխակերպման ազդեցությունը քաղաքային զարգացման ռազմավարությունների, տարածքային պլանավորման և հանրային մասնակցության ընդլայնման վրա։ Աշխատությունը ներկայացնում է բարելավման հնարավոր ուղիներ՝ ուղղված քաղաքաշինական գործընթացների թվայնացման խորացմանը, կառավարման արդյունավետության բարձրացմանը և կայուն քաղաքային զարգացման ապահովմանը։ Այն օգտակար է քաղաքաշինարարների, ճարտարապետների, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների մասնագետների և պետական կառավարման ոլորտի հետազոտողների համար։

Право

Աշխատությունը նվիրված է խորհրդարանական հանձնաժողովների իրավական կարգավիճակի տեսական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի հանձնաժողովների կազմակերպման և գործունեության օրինակով։ Հետազոտության առանցքում հանձնաժողովների տեղն է խորհրդարանի ներքին կառուցվածքում, դրանց ձևավորման սկզբունքները, իրավասությունների շրջանակը, գործունեության կազմակերպման ձևերը և խորհրդարանի հիմնական գործառույթների իրականացմանը մասնակցության առանձնահատկությունները։ Իրավահամեմատական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս Հայաստանի խորհրդարանական համակարգը համադրել այլ պետություններում գործող համապատասխան ինստիտուտների հետ՝ բացահայտելով ընդհանուր օրինաչափություններն ու ազգային կարգավորման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել մշտական, ժամանակավոր և քննիչ հանձնաժողովների իրավական բնույթի տարբերություններին, դրանց կազմավորման հիմքերին և գործունեության նպատակներին։ Մշտական հանձնաժողովները դիտարկվում են որպես օրենսդրական աշխատանքի կարևոր կառուցվածքային օղակներ, որոնց շրջանակում իրականացվում են օրենքների նախագծերի և խորհրդարանի իրավասությանը վերաբերող այլ հարցերի նախնական քննարկումը, մասնագիտական ուսումնասիրությունը և համապատասխան եզրակացությունների ձևավորումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հանձնաժողովների մասնակցությունը խորհրդարանական վերահսկողությանը, որը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու օրենսդիր և գործադիր իշխանությունների փոխհարաբերությունների ինստիտուցիոնալ մեխանիզմները։ Քննության առարկա կարող են լինել հանձնաժողովների կազմի ձևավորման սկզբունքները, խորհրդարանական խմբակցությունների ներկայացվածությունը, հանձնաժողովների նախագահների և անդամների իրավական դիրքը, նիստերի կազմակերպման կարգը և որոշումների ընդունման ընթացակարգերը։ Իրավահամեմատական վերլուծության միջոցով կարող են համադրվել տարբեր խորհրդարանական համակարգերում հանձնաժողովներին վերապահված լիազորությունները և խորհրդարանական մեծամասնության ու փոքրամասնության մասնակցության երաշխիքները։ Կարևորվում է նաև հանձնաժողովների գործունեության հրապարակայնության, մասնագիտական փորձաքննության և օրենսդրական գործընթացի արդյունավետության փոխկապակցվածությունը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ իրավական կարգավորման կատարելագործման խնդիրներին՝ գնահատելով, թե հանձնաժողովների իրավասությունների և ընթացակարգերի հստակ սահմանումը որքանով է նպաստում խորհրդարանի օրենսդրական ու վերահսկողական գործառույթների արդյունավետ իրականացմանը։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է սահմանադրական իրավունքի, խորհրդարանական իրավունքի և համեմատական իրավագիտության մոտեցումները՝ համակարգված պատկերացում ձևավորելով խորհրդարանական հանձնաժողովների իրավական բնույթի, կազմակերպման սկզբունքների և Ազգային ժողովի գործունեության մեջ դրանց ինստիտուցիոնալ նշանակության վերաբերյալ։

Другие предметы

Հեղինակ Անդրեաս Մելիքյանը գրքում ներկայացնում է արտաքին կարանտին օրգանիզմների՝ վնասատուների, հիվանդությունների հարուցիչների և մոլախոտերի բացահայտման գիտական հիմքերը՝ շեշտադրելով դրանց ներմուծման և տարածման կանխման կարևորությունը միջազգային և ներքին գյուղատնտեսական առևտրի պայմաններում։ Աշխատությունը մանրամասն բացատրում է բուսասանիտարական փորձաքննության կազմակերպման փուլերը՝ նմուշառում, լաբորատոր հետազոտություն, մորֆոլոգիական և ֆիտոսանիտարական վերլուծություն, ինչպես նաև արդյունքների փաստաթղթավորում և եզրակացությունների ձևավորում։ Գրքում ընդգրկված են նաև կարանտինային վերահսկողության մեթոդները սահմանային անցակետերում և արտադրական տնտեսություններում՝ նպատակ ունենալով կանխել վտանգավոր օրգանիզմների ներթափանցումը նոր տարածքներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ախտորոշման ժամանակակից մեթոդներին, ներառյալ մանրադիտական, կենսաքիմիական և արագ թեստավորման տեխնոլոգիաները, որոնք բարձրացնում են հայտնաբերման ճշգրտությունն ու արագությունը։ Աշխատությունը նախատեսված է բուսասանիտարական ծառայությունների մասնագետների, ագրոնոմների, կարանտին տեսուչների, գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների և հետազոտողների համար, ովքեր զբաղվում են բույսերի առողջության վերահսկմամբ և կարանտին անվտանգության ապահովմամբ։