Լիսաբոնի պայմանագրի 49-րդ (նախկինում 43) և 56-րդ (նախկինում 49) դրույթները, դրանց կիրառելիությունը և կարգավորման ոլորտը

Политология

Աշխատությունը նվիրված է արդարության գաղափարի քաղաքական, սոցիալական և արժեքաբանական բովանդակության ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի հասարակական վերափոխումների համատեքստում։ Քննարկվում են արդարության վերաբերյալ դասական և ժամանակակից քաղաքագիտական տեսությունները, հասարակության մեջ արդարության ընկալումների ձևավորման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությունը ժողովրդավարության, իրավական պետության, քաղաքացիական հասարակության և քաղաքական ինստիտուտների զարգացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հետխորհրդային հասարակական փոխակերպումների ընթացքում առաջացած սոցիալ-տնտեսական անհավասարություններին, քաղաքական մասնակցության հնարավորություններին, հանրային ռեսուրսների բաշխման սկզբունքներին և քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են սոցիալական, քաղաքական և իրավական արդարության փոխհարաբերությունները, պետական կառավարման համակարգի նկատմամբ հասարակական վստահության ձևավորման գործոնները, ինչպես նաև արդարության սկզբունքների իրականացման ինստիտուցիոնալ պայմանները։ Անդրադարձ է կատարվում քաղաքական մշակույթի, հասարակական արժեքների, քաղաքացիական գիտակցության և սոցիալական համերաշխության նշանակությանը արդար հասարակական հարաբերությունների հաստատման գործընթացում։ Կարևորվում են արդարության վերաբերյալ հանրային պատկերացումների փոփոխությունները, սոցիալական տարբեր խմբերի շահերի համադրման հնարավորությունները և պետական քաղաքականության ազդեցությունը հասարակական հավասարակշռության պահպանման վրա։ Աշխատությունը կարող է նպաստել Հայաստանում ժողովրդավարական գործընթացների, հասարակական հարաբերությունների և քաղաքական ինստիտուտների զարգացման առանձնահատկությունների առավել խորքային ըմբռնմանը։ Այն օգտակար է քաղաքագետների, սոցիոլոգների, փիլիսոփաների, իրավագետների, պետական կառավարման մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Педагогика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում տնտեսագիտական առարկաների դասավանդման ընդհանուր դիդակտիկական հիմունքների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են տնտեսագիտական կրթության տեսական և մեթոդական հիմքերը, ուսուցման գործընթացի կազմակերպման սկզբունքները և ուսանողների մասնագիտական կարողությունների ձևավորման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը վերլուծում է դասավանդման ժամանակակից մոտեցումները՝ ներառյալ ակտիվ ուսուցման մեթոդները, խնդիրային ուսուցումը, դեպքերի վերլուծությունը, սիմուլյացիոն մոդելավորումը և թվային կրթական գործիքների կիրառումը։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև ուսումնական նյութերի կառուցվածքը, դասընթացների պլանավորման սկզբունքները, ուսուցման արդյունավետության գնահատման չափանիշները և ուսանողների ինքնուրույն աշխատանքի կազմակերպման ձևերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տնտեսագիտական մտածողության ձևավորմանը, վերլուծական կարողությունների զարգացմանը և կրթության համապատասխանեցմանը աշխատաշուկայի ժամանակակից պահանջներին։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագիտական առարկաների դասախոսների, մեթոդիստների, կրթության կազմակերպիչների, հետազոտողների և ուսանողների համար՝ առաջարկելով ինչպես տեսական հիմքեր, այնպես էլ գործնական մեթոդական լուծումներ բարձրագույն կրթության ոլորտում։

Другие предметы

Работа посвящена изучению основных физико-технологических свойств шерсти пород овец, разводимых в Армении, и их оценке с точки зрения качества, хозяйственной ценности и пригодности для последующей переработки. Исследование рассматривает шерсть как важнейший продукт овцеводства, характеристики которого определяются породными особенностями животных, условиями содержания и кормления, возрастом, полом, состоянием здоровья и природно-климатическими условиями региона. Особое внимание уделяется изучению таких показателей, как тонина волокон, длина, извитость, прочность, растяжимость, эластичность, цвет, однородность, содержание жиропота и других компонентов, влияющих на технологические свойства сырья. Анализ этих характеристик позволяет определить качество шерсти и установить её соответствие требованиям различных направлений текстильной промышленности. Важное место занимает сравнительная оценка шерсти разных пород, поскольку породная принадлежность непосредственно связана со строением волосяного покрова, соотношением различных типов волокон и характером их технологического поведения при переработке. Исследование может учитывать особенности тонкой, полутонкой, полугрубой и грубой шерсти, а также различия между отдельными породами и внутрипородными группами. Особое значение имеет определение связи между физическими характеристиками волокна и его практической ценностью: более точная оценка позволяет рациональнее выбирать направления использования сырья, прогнозировать качество пряжи и готовых текстильных материалов и совершенствовать технологии первичной обработки. Работа также может рассматривать влияние природно-климатических условий Армении на формирование шерстного покрова и качество получаемого сырья. Различия в температуре, влажности, высоте расположения пастбищ и кормовой базе способны отражаться на росте и структуре шерсти, поэтому изучение местных условий является важной частью характеристики продукции овцеводства. Исследование физико-технологических свойств имеет не только научное, но и практическое значение для племенной работы и повышения эффективности овцеводства. Данные о качестве шерсти могут использоваться при выборе животных для разведения, совершенствовании породных характеристик и формировании стад с более ценными производственными показателями. Полученные результаты также могут способствовать более рациональной организации стрижки, сортировки, первичной обработки и дальнейшего использования шерстного сырья. Работа представляет интерес для специалистов по овцеводству, зоотехнии, животноводству, технологии текстильного сырья и селекции сельскохозяйственных животных, а также для исследователей и студентов аграрных специальностей.

Биология

Այս գիտաբնական հետազոտությունը նվիրված է կենսաբանական համակարգերի գործառության նոր ասպեկտների ուսումնասիրությանը՝ ժամանակակից կենսաֆիզիկայի, մոլեկուլային կենսաբանության և համակարգային կենսաբանության մոտեցումների հիման վրա։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են կենսաբանական համակարգերի ինքնակազմակերպման, հոմեոստազի և ադապտացիայի մեխանիզմները՝ տարբեր մակարդակներում՝ մոլեկուլային, բջջային, հյուսվածքային և օրգանիզմային։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տեղեկատվական հոսքերի կարգավորումը կենսաբանական ցանցերում, ազդանշանային ուղիների դինամիկան և բջջային փոխազդեցությունների համակարգային բնույթը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ոչ գծային գործընթացներին, բիոֆիզիկական մոդելավորմանը և բարդ համակարգերի վարքագծի կանխատեսման հնարավորություններին։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև կենսաբանական համակարգերի էվոլյուցիոն զարգացումը, դրանց կայունության և փոփոխականության հավասարակշռությունը, ինչպես նաև արտաքին միջավայրի ազդեցության մեխանիզմները։ Հետազոտությունը կարևոր ներդրում է ժամանակակից կենսագիտության, համակարգային կենսաբանության և բիոինֆորմատիկայի ոլորտներում՝ նպաստելով կենդանի համակարգերի գործառության ավելի խորքային և ինտեգրացված ըմբռնմանը։

История

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի պատմական անցյալին և հայ ժողովրդի քաղաքական, հասարակական ու մշակութային զարգացման հիմնական փուլերին։ Այն կարելի է դիտարկել որպես պատմագիտական ուսումնասիրություն, որի նպատակն է ընթերցողին ներկայացնել հայկական պետականության ձևավորման, պատմական իրադարձությունների, իշխանական տոհմերի, արտաքին հարաբերությունների և ազգային կյանքի զարգացման ընթացքը։ Հայաստանի պատմության ուսումնասիրությունը ներառում է հնագույն ժամանակներից մինչև նոր շրջան ձգվող իրադարձությունների լայն շրջանակ՝ անդրադառնալով Հայկական լեռնաշխարհի վաղ բնակչությանը, հայկական պետական կազմավորումների առաջացմանը, Արտաշեսյանների և Արշակունիների թագավորություններին, քրիստոնեության ընդունմանը, միջնադարյան հայկական թագավորություններին ու իշխանություններին, ինչպես նաև օտար տերությունների տիրապետության ժամանակաշրջաններին։ Կարևոր թեմաներից են նաև հայ ժողովրդի մշակութային և հոգևոր ժառանգությունը, եկեղեցու պատմական դերակատարությունը, գրերի գյուտը, կրթության ու գիտության զարգացումը և ազգային ինքնության պահպանման ուղիները։ Պատմական նյութի ներկայացումը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու Հայաստանի աշխարհաքաղաքական դիրքի ազդեցությունը երկրի ճակատագրի վրա, հարևան ժողովուրդների ու պետությունների հետ հարաբերությունները և տարբեր ժամանակաշրջաններում տեղի ունեցած քաղաքական փոփոխությունները։ Ռուսերեն լեզվով շարադրանքը վկայում է, որ աշխատությունը կարող էր նախատեսված լինել նաև ռուսալեզու ընթերցողների համար՝ հայ ժողովրդի պատմությունը ներկայացնելով ավելի լայն կրթական և հասարակական միջավայրում։ Այն կարևոր է հայ պատմագրության զարգացման, ազգային անցյալի հանրահռչակման և Հայաստանի պատմության վերաբերյալ 19-րդ դարի գիտական ու հասարակական պատկերացումների ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Педагогика

Մանկավարժական և նախադպրոցական կրթության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է մանկական ստեղծագործությունների կիրառմանը՝ որպես ավագ նախադպրոցական տարիքի երեխաների խոսքի հնչյունային կուլտուրայի ձևավորման և զարգացման արդյունավետ միջոց։ Քննության են առնվում նախադպրոցական տարիքի երեխաների խոսքի զարգացման հոգեբանամանկավարժական առանձնահատկությունները, հնչյունային կուլտուրայի էությունը, դրա հիմնական բաղադրիչները և նշանակությունը հաղորդակցական կարողությունների ձևավորման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հնչյունների ճիշտ արտաբերման, հստակ առոգանության, խոսքի տեմպի, ռիթմի, շեշտադրության, հնչերանգի և խոսքային լսողության զարգացման խնդիրներին։ Վերլուծվում են մանկական բանաստեղծությունների, հեքիաթների, շուտասելուկների, հանելուկների, խաղիկների և այլ գրական ստեղծագործությունների մանկավարժական հնարավորությունները երեխաների խոսքային հմտությունների կատարելագործման տեսանկյունից։ Քննարկվում են գեղարվեստական տեքստերի արտահայտիչ ընթերցանության, արտասանության, դերային խաղերի, ստեղծագործական առաջադրանքների և խոսքային վարժությունների կազմակերպման մեթոդները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են երեխաների տարիքային և անհատական առանձնահատկություններին համապատասխան գրական նյութերի ընտրության, ուսուցման խաղային մեթոդների կիրառման և խոսքի հնչյունային զարգացման արդյունքների գնահատման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում դաստիարակի դերին, զարգացնող խոսքային միջավայրի ստեղծմանը և մանկական գրականության միջոցով երեխաների լեզվական ակտիվության, արտահայտչականության ու հաղորդակցական ինքնուրույնության խթանմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նախադպրոցական մանկավարժության, խոսքի զարգացման մեթոդիկայի, մանկական գրականության և վաղ մանկության կրթության ոլորտների մասնագետների, դաստիարակների, ուսանողների ու հետազոտողների համար։