Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1988, Մարտ, թիվ 9)

Биология

Աշխատությունը նվիրված է ուրեոթելիկ և ոչ ուրեոթելիկ արգինազների դերի համակողմանի ուսումնասիրությանը պոլիամինների կենսասինթեզի գործընթացում՝ ընդգծելով արգինինի նյութափոխանակության կենտրոնական տեղը բջջային կենսաքիմիական ուղիներում։ Վերլուծվում են արգինազ ֆերմենտների իզոֆորմները, դրանց արտահայտման առանձնահատկությունները տարբեր հյուսվածքներում և օրգանիզմներում, ինչպես նաև նրանց մասնակցությունը օրնիտինի ձևավորմանը՝ որպես պոլիամինների (պուտրեսցին, սպերմիդին, սպերմին) կենսասինթեզի նախանյութի։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուրեոթելիկ և ոչ ուրեոթելիկ օրգանիզմներում ազոտի փոխանակության տարբերություններին, ֆերմենտային կարգավորման մեխանիզմներին և նյութափոխանակային հոսքերի վերահսկման առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է պոլիամինների կենսաբանական դերը՝ բջջային աճի, տարբերակման, ԴՆԹ-ի կայունության և սթրեսային պատասխանների կարգավորման գործընթացներում։ Աշխատությունը ներկայացնում է փորձարարական և տեսական տվյալների համադրություն՝ բացահայտելով արգինազների ֆունկցիոնալ նշանակությունը կենսասինթետիկ ուղիների կարգավորման և բջջային հոմեոստազի պահպանման մեջ։

Педагогика

Մանկավարժական և լեզվամեթոդական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է իսպաներենի ուսուցման ընթացքում երկրագիտական բառապաշարի յուրացման արդյունավետ մեթոդական համակարգի մշակման և կիրառման խնդիրներին։ Քննության են առնվում այն բառերն ու արտահայտությունները, որոնք արտացոլում են իսպանախոս երկրների պատմությունը, աշխարհագրությունը, մշակույթը, ազգային ավանդույթները, հասարակական կյանքը և կենցաղային առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական գիտելիքների և մշակութային տեղեկատվության համակցված ուսուցմանը՝ սովորողների հաղորդակցական ու միջմշակութային կարողությունների զարգացման նպատակով։ Վերլուծվում են երկրագիտական բառապաշարի ընտրության, դասակարգման, ներկայացման, ամրապնդման և գործնական կիրառման մեթոդները, ինչպես նաև համապատասխան վարժությունների ու ուսումնական նյութերի կառուցման սկզբունքները։ Քննարկվում են բնագիր տեքստերի, տեսալսողական նյութերի, երկխոսությունների, իրավիճակային առաջադրանքների և մշակութային տեղեկատվության օգտագործման հնարավորությունները։ Կարևորվում է բառերի ոչ միայն լեզվական նշանակության, այլև դրանց պատմամշակութային համատեքստի ընկալումը, ինչը նպաստում է իսպանախոս միջավայրում հաղորդակցության առանձնահատկությունների ավելի ամբողջական ըմբռնմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել իսպաներենի դասավանդման մեթոդիկայով զբաղվող մասնագետների, օտար լեզուների ուսուցիչների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Культура

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է 1960-1980 թվականների հայկական գրքային գրաֆիկայի զարգացման, գեղարվեստական առանձնահատկությունների և ձևավորման սկզբունքների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում է այդ ժամանակաշրջանի հայկական գրքի ձևավորման արվեստի ընթացքը, գրքի արտաքին և ներքին ձևավորման լուծումները, նկարազարդման ավանդույթները, տառարվեստի, շարվածքի, կազմի և պատկերազարդման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը վերլուծում է հայ նկարիչ-ձևավորողների ստեղծագործական մոտեցումները, նրանց ներդրումը գրքի գեղարվեստական կերպարի ձևավորման գործում, ինչպես նաև խորհրդային շրջանի մշակութային և գեղարվեստական միջավայրի ազդեցությունը հայկական գրքային ձևավորման վրա։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են տարբեր ժանրերի հրատարակություններ՝ գեղարվեստական գրականություն, մանկական գրքեր, գիտական և մշակութային հրատարակություններ, ներկայացվում են դրանց գրաֆիկական լուծումների առանձնահատկությունները և զարգացման հիմնական միտումները։ Գիրքը կարևոր նշանակություն ունի հայկական կիրառական արվեստի, գրքարվեստի և գրաֆիկական դիզայնի պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն նախատեսված է արվեստաբանների, դիզայներների, գրքի ձևավորման մասնագետների, պատմաբանների, հետազոտողների, արվեստի բուհերի դասախոսների, ուսանողների և հայկական մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Другие предметы

Այս կուրսային աշխատանքը նվիրված է բանկային համակարգի էության, կառուցվածքի և գործունեության հիմնական սկզբունքների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով բանկերի դերը ժամանակակից ֆինանսական համակարգում և տնտեսության զարգացման գործընթացներում։ Աշխատանքում ներկայացվում է բանկը որպես ֆինանսական միջնորդական հաստատություն, որը ներգրավում է ազատ դրամական միջոցներ և դրանք ուղղում վարկավորման, ներդրումային և հաշվարկային գործառնությունների իրականացմանը։ Քննարկվում են բանկերի հիմնական գործառույթները՝ ավանդների ընդունում, վարկերի տրամադրում, վճարահաշվարկային ծառայությունների մատուցում, ինչպես նաև ֆինանսական ռիսկերի կառավարում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բանկային համակարգի կառուցվածքին՝ կենտրոնական բանկի և առևտրային բանկերի դերին, ինչպես նաև նրանց փոխհարաբերություններին դրամավարկային քաղաքականության իրականացման գործընթացում։ Աշխատանքում վերլուծվում են վարկային քաղաքականության հիմնական սկզբունքները, տոկոսադրույքների ձևավորման մեխանիզմները և դրանց ազդեցությունը տնտեսական ակտիվության վրա։ Ներկայացվում են նաև բանկային համակարգի ժամանակակից զարգացումները՝ թվային բանկինգի, էլեկտրոնային վճարային համակարգերի և ֆինանսական տեխնոլոգիաների կիրառման ընդլայնման համատեքստում։ Աշխատանքը նպատակ ունի ցույց տալ բանկային համակարգի կարևորությունը տնտեսության կայունության ապահովման, ներդրումների խթանման և ֆինանսական հոսքերի արդյունավետ կառավարման գործում։

Литература

Այս ժողովածուն ներկայացնում է Կոլյա Տեր Հովհաննիսյանի ստեղծագործական բազմակողմանիությունը՝ ընդգրկելով նրա պոեզիան, հրապարակախոսությունը և մտավորական մտորումները, որոնք վերաբերում են մարդու ներքին աշխարհի, ազգային ինքնության, մշակութային արժեքների և ժամանակակից հասարակության խնդիրներին: Գրքում առանձնանում են զգացմունքային խորը փոխանցումները, բառի ճշգրտությունը և պատկերային իմաստների շերտավորությունը, ինչն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս դիպչել հեղինակային տեսլականի ու մտածողության էությանը: Աշխատությունը ներկայացնում է թե՛ անձնական և հոգևոր փորձառություններ, թե՛ ազգային, մշակութային ու պատմական համատեքստում անդրադառնալով ստեղծագործողի պատասխանատվությանը, մտավոր ազատությանը և հասարակությանը ազդելու կարողությանը, միաժամանակ ընթերցողին հաղորդելով գրական ու մարդկային արժեքների համադրություն, որը ներշնչում է մտորումների, ինքնատարբերության և մշակութային իրազեկության անհրաժեշտություն:

Политология

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև Լեռնային Ղարաբաղի շուրջ ձևավորված հակամարտության պատմական և քաղաքական նախադրյալները, զարգացման հիմնական փուլերն ու կարգավորման շուրջ առաջացած խնդիրները։ Քննարկվում է տարածաշրջանի կարգավիճակի հարցը խորհրդային ժամանակաշրջանից սկսած, երբ Լեռնային Ղարաբաղը ինքնավար մարզի կարգավիճակով ընդգրկված էր Ադրբեջանական ԽՍՀ կազմում և ուներ հիմնականում հայ բնակչություն։ Վերլուծվում են 1980-ականների վերջից սկսված քաղաքական գործընթացները, Խորհրդային Միության փլուզման պայմաններում հակամարտության սրացումը և հետագա լայնածավալ ռազմական բախումները։ Անդրադարձ է կատարվում 1994 թվականի հրադադարից հետո ձևավորված իրավիճակին, բանակցային գործընթացին, կողմերի տարբեր դիրքորոշումներին և տարածքային ամբողջականության ու ինքնորոշման սկզբունքների շուրջ առկա հակասություններին։ Ներկայացվում են նաև 2016 թվականի բախումները, 2020 թվականի պատերազմը և դրանից հետո տարածաշրջանում տեղի ունեցած քաղաքական ու տարածքային փոփոխությունները։ 2020 թվականի պատերազմից հետո Ադրբեջանը վերականգնեց վերահսկողությունը նախկինում կորցրած տարածքների զգալի մասի նկատմամբ, իսկ Ռուսաստանի միջնորդությամբ ձեռք բերված հրադադարի պայմանավորվածությամբ տարածաշրջանում տեղակայվեցին ռուս խաղաղապահներ։ Քննարկվում են նաև Լաչինի միջանցքի շուրջ զարգացումները և 2023 թվականի սեպտեմբերյան ռազմական գործողությունները, որոնցից հետո Ադրբեջանը վերահսկողություն հաստատեց ամբողջ Լեռնային Ղարաբաղի նկատմամբ, իսկ ավելի քան 100 հազար հայ բնակիչներ կարճ ժամանակահատվածում տեղափոխվեցին Հայաստան։ Նյութը հնարավորություն է տալիս ընդհանուր պատկերացում կազմել հակամարտության պատմական արմատների, քաղաքական և մարդասիրական հետևանքների, հակամարտող կողմերի մոտեցումների և խաղաղ կարգավորման գործընթացի բարդությունների մասին։