Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է էլեկտրոնային քվեարկության նոր համակարգերի նախագծմանը, մշակմանը և գործնական իրականացմանը՝ կենտրոնանալով քվեարկության գործընթացի անվտանգության, գաղտնիության, հուսալիության և վերահսկելիության ապահովման խնդիրների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են էլեկտրոնային քվեարկության գործող մեխանիզմները, դրանց հնարավոր խոցելիությունները և այն տեխնիկական ու կրիպտոգրաֆիական լուծումները, որոնք կարող են կիրառվել ավելի անվտանգ համակարգեր ստեղծելու համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քվեի գաղտնիության պահպանմանը՝ միաժամանակ հնարավորություն ընձեռելով ստուգելու, որ քվեն ճիշտ է գրանցվել և հաշվարկվել։ Աշխատանքում առաջարկվում են էլեկտրոնային քվեարկության նոր ընթացակարգեր, որոնց հիմքում կարող են կիրառվել բաշխված գաղտնագրության, անանուն կապուղիների և MIX ցանցերի մեխանիզմներ։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է նաև համակարգի գործնական իրականացումը՝ մշակված ալգորիթմների հիման վրա ծրագրային լուծման ստեղծմամբ, որը հնարավորություն է տալիս կազմակերպել վերահսկելի էլեկտրոնային ընտրություններ։ Նման մոտեցումը միավորում է տեսական կրիպտոգրաֆիան, տեղեկատվական անվտանգությունը և ծրագրային համակարգերի նախագծումը՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել քվեարկության ընթացքում հնարավոր խախտումների և չարտոնված միջամտությունների ռիսկերը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ էլեկտրոնային ընտրությունների կազմակերպման, անվտանգ թվային քվեարկության ենթակառուցվածքների զարգացման և կրիպտոգրաֆիական մեխանիզմների կիրառման ոլորտներում։ Աշխատության վերաբերյալ մատենագիտական տվյալները հաստատում են, որ այն հրատարակվել է 2013 թվականին որպես գիտական աշխատանք՝ ՀՀ ԳԱԱ Ինֆորմատիկայի և ավտոմատացման պրոբլեմների ինստիտուտում։ T Tert Հայաստանի էլեկտրոնային քվեարկության համակարգի վերաբերյալ հետազոտության մեջ նույնպես ներկայացվում են քվեերի գաղտնիության և ընտրությունների ամբողջականության ապահովման խնդիրները, ինչպես նաև նոր ընթացակարգ և դրա հիման վրա ստեղծված SecureVoting ծրագրային համակարգը։

Лингвистика

«Ռուսաց լեզվի դասագիրքը» ուսումնական բնույթի աշխատություն է, որը նախատեսված է ռուսերենի ուսումնասիրման և լեզվական գիտելիքների աստիճանական ձեռքբերման համար։ Այն առնչվում է ռուսաց լեզվի ուսուցման այն ավանդույթին, որի շրջանակում դասագրքերը կարևոր դեր են ունեցել լեզվի կառուցվածքի, բառապաշարի և խոսքի գործնական կիրառության վերաբերյալ գիտելիքների փոխանցման գործում։ Նման ուսումնական հրատարակությունները սովորաբար ներառել են լեզվի հիմնական կանոնների բացատրություններ, բառերի և արտահայտությունների օրինակներ, քերականական նյութեր ու վարժություններ, որոնք նպաստել են ընթերցանության, գրավոր խոսքի և լեզվական արտահայտման հմտությունների զարգացմանը։ Ռուսերենի ուսուցումը կարևոր նշանակություն է ունեցել հայալեզու կրթական միջավայրում՝ պայմանավորված տարբեր ժողովուրդների միջև հաղորդակցության, կրթության շարունակության և գրավոր աղբյուրներից օգտվելու անհրաժեշտությամբ։ Դասագրքային ձևաչափը հնարավորություն է տվել լեզվական նյութը ներկայացնելու որոշակի հաջորդականությամբ՝ սովորողներին ծանոթացնելով ռուսերենի առանձնահատկություններին և նպաստելով տեսական գիտելիքների գործնական կիրառմանը։ Այս աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ կրթական պատմության, ռուսաց լեզվի դասավանդման ավանդույթների և 19-րդ դարի լեզվաուսումնական գրականության ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբաններին, մանկավարժության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին և հայ իրականության մեջ ռուսերենի ուսուցման զարգացման ընթացքով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Другие предметы

Այս աշխատությունը նվիրված է Կարսում իրականացված հնագիտական պեղումների արդյունքների և այդ ընթացքում հայտնաբերված IX դարի հայկական արձանագրության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ Կարսը վաղ միջնադարում եղել է Վանանդ գավառի և Շիրակի տարածաշրջանի կարևորագույն ռազմաքաղաքական կենտրոններից մեկը, իսկ IX–X դարերում աստիճանաբար վերածվել է Բագրատունյաց Հայաստանի նշանակալի կենտրոնի։ Աշխատության առանցքում դրված հնագիտական նյութի և վիմագրական աղբյուրի համադրումը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ պատկերացում կազմել քաղաքի պատմական զարգացման, իշխանական տների հարաբերությունների և IX դարի վերջի քաղաքական իրադարձությունների վերաբերյալ։ Կարսի միջնաբերդը և քաղաքի ռազմավարական դիրքը նրան առանձնահատուկ նշանակություն էին հաղորդում, քանի որ այն վերահսկում էր Շիրակի մատույցները և կարևոր դեր ուներ տարածաշրջանի պաշտպանական համակարգում։ IX դարի վերջին Կարսը կապված էր Վանանդի հին իշխանական տոհմի և Բագրատունիների միջև իշխանության վերադասավորումների հետ։ 888 թվականին Վանանդի իշխան Սահակ Մլեհի ապստամբությունից հետո Վանանդը Կարսով միացվեց Բագրատունիների տիրույթներին, իսկ Աբաս սպարապետը Կարսն ամրացրեց և այնտեղ պալատ կառուցեց՝ քաղաքը դարձնելով հայոց սպարապետների նստավայր։ Հնագիտական պեղումների նշանակությունը հենց այս պատմական միջավայրի նյութական վկայությունները բացահայտելու մեջ է։ Պեղումների միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել քաղաքի կառուցապատումը, պաշտպանական կառույցները, եկեղեցական և աշխարհիկ շինությունները, շինարարական տեխնիկան, օգտագործված նյութերը և տարբեր ժամանակաշրջանների մշակութային շերտերի փոխհարաբերությունը։ Նման նյութերը լրացնում են գրավոր աղբյուրները և թույլ են տալիս վերականգնել քաղաքի պատմական կերպարը ոչ միայն մատենագիտական հիշատակությունների, այլև անմիջական նյութական վկայությունների հիման վրա։ Աշխատության առանձնահատուկ արժեքը կապված է հայտնաբերված հայկական արձանագրության հետ։ Արձանագրությունը հայտնաբերվել է 1917 թվականին Կարսում՝ Սուրբ Առաքելոց Կաթողիկեի շենքի մոտ, և ըստ հետազոտական աղբյուրների՝ այն հայտնաբերել է Ս. Վ. Տեր-Ավետիսյանը։ Արձանագրության բովանդակությունը վերաբերում է Ատրներսեհի դստերը և Աբաս Հայոց սպարապետի կնոջը, դրանով իսկ կարևոր տեղեկություն հաղորդելով IX դարի վերջի իշխանական տոհմերի ազգակցական կապերի մասին։ Վիմագրական այս վկայությունը հատկապես արժեքավոր է պատմական անձանց նույնականացման և նրանց փոխհարաբերությունների վերականգնման տեսանկյունից։ Արձանագրության միջոցով հնարավոր է լրացնել պատմիչների հաղորդած տեղեկությունները և ավելի հստակեցնել Բագրատունիների ու հարակից իշխանական տների միջև գոյություն ունեցած ամուսնական ու քաղաքական կապերը։ Ատրներսեհի դստեր՝ Աբաս սպարապետի կնոջ լինելը կարևոր փաստ է, քանի որ այն վկայում է ոչ միայն ընտանեկան կապի, այլև ժամանակաշրջանի քաղաքական հարաբերությունների բնույթի մասին։ Հետագա պատմական աղբյուրներում նույնպես հիշատակվում է Ատրներսեհի և Աբասի փոխհարաբերությունների բարդ քաղաքական համատեքստը։ Աշխատությունը կարող է դիտարկվել նաև որպես պատմական աղբյուրագիտության օրինակ, որտեղ հնագիտական նյութը և վիմագրական տվյալը համադրվում են մատենագիտական աղբյուրների հետ։ Այս մեթոդը հնարավորություն է տալիս ստուգել կամ լրացնել պատմիչների տեղեկությունները, ճշգրտել անձանց անունները, տոհմական պատկանելությունը, պաշտոնները և պատմական իրադարձությունների ժամանակագրությունը։ Հատկապես վաղ միջնադարի ուսումնասիրության համար նման արձանագրությունները մեծ արժեք ունեն, քանի որ դրանք հաճախ ստեղծվել են հենց ուսումնասիրվող ժամանակաշրջանում և անմիջականորեն կապված են կոնկրետ անձանց, շինությունների կամ իրադարձությունների հետ։ Կարսի պատմական նշանակությունը հետագայում ևս շարունակվել է․ X դարի առաջին կեսին քաղաքը դարձավ Բագրատունյաց թագավորության կարևոր կենտրոն, իսկ 929 թվականին Աբաս թագավորը այն դարձրեց թագավորանիստ և ամրացրեց միջնաբերդը։ 930–940 թվականներին այնտեղ կառուցվեց Սուրբ Առաքելոց եկեղեցին, իսկ 961 թվականին Աշոտ Գ Ողորմածը արքունիքը տեղափոխեց Անի։ Այս հետագա զարգացումների ֆոնին IX դարի արձանագրությունը կարևոր սկզբնաղբյուր է քաղաքի՝ որպես Բագրատունյաց իշխանական կենտրոնի ձևավորման վաղ փուլի ուսումնասիրության համար։ Հետազոտության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ արձանագրությունը կարող է ծառայել որպես քաղաքական պատմության, տոհմաբանության և միջնադարյան հայկական վիմագրության ուսումնասիրության աղբյուր։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու իշխանական տիտղոսների կիրառությունը, ամուսնական դաշինքների դերը, Բագրատունյաց տոհմի ներքին հարաբերությունները և տարածաշրջանի իշխանական համակարգը։ Միաժամանակ պեղումների նյութերը կարող են պատկերացում տալ Կարսի քաղաքային մշակույթի և ճարտարապետական միջավայրի մասին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը Կարսի հնագիտական ուսումնասիրությունը և IX դարի հայկական արձանագրության հայտնաբերումն ու վերլուծությունը միավորում է մեկ պատմահնագիտական խնդրի շուրջ՝ բացահայտելու քաղաքի վաղ միջնադարյան նշանակությունը, Բագրատունյաց ժամանակաշրջանի քաղաքական ու տոհմական հարաբերությունները և նյութական ու վիմագրական աղբյուրների միջոցով լրացնելու Կարսի պատմության վերաբերյալ առկա գիտելիքները։

История

Աշխատությունը նվիրված է X-XI դարերում Աբբասյան խալիֆայության ժամանակաշրջանում քրդերի պատմության, հասարակական-քաղաքական դիրքի և տարածաշրջանային դերակատարության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում միջնադարյան Մերձավոր Արևելքի այն ժամանակաշրջանն է, երբ Աբբասյան խալիֆայության քաղաքական ազդեցությունը աստիճանաբար բախվում էր տեղական իշխանությունների, դինաստիաների և տարբեր էթնիկ ու քաղաքական խմբերի ինքնուրույնացման գործընթացներին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու քրդական բնակչության տարածքային տեղաբաշխման, սոցիալական կառուցվածքի, ցեղային և իշխանական կազմակերպությունների, ինչպես նաև քաղաքական կյանքի մեջ նրանց ունեցած դերի մասին։ Առանձին կարևորություն ունի քրդական տեղական իշխանությունների և իշխանական տների ձևավորման գործընթացը, որը կապված էր կենտրոնական իշխանության թուլացման, տարածաշրջանային ուժերի վերադասավորման և Մերձավոր Արևելքի քաղաքական քարտեզի փոփոխության հետ։ Աշխատության մեջ քրդերի պատմությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես առանձին ժողովրդի պատմություն, այլև ավելի լայն՝ Իրաքի, Իրանի, Հայաստանի, Միջագետքի և հարակից շրջանների քաղաքական ու սոցիալ-տնտեսական զարգացումների համատեքստում։ Այս մոտեցումը թույլ է տալիս ուսումնասիրել քրդերի հարաբերությունները խալիֆայության կենտրոնական իշխանության, տեղական կառավարիչների և հարևան ժողովուրդների ու իշխանությունների հետ։ Ժամանակաշրջանի ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև հետագա միջնադարյան քրդական իշխանությունների ձևավորման նախադրյալները հասկանալու համար, քանի որ X-XI դարերում տեղի ունեցած քաղաքական և սոցիալական փոփոխությունները նշանակալի դեր են ունեցել տարածաշրջանում քրդական իշխանական կենտրոնների ամրապնդման գործում։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել քրդագիտության, արաբագիտության, արևելագիտության և Մերձավոր Արևելքի միջնադարյան պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար՝ որպես քրդերի քաղաքական, հասարակական և պատմական զարգացման վերաբերյալ մասնագիտական ուսումնասիրության աղբյուր։

Биология

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է հայկական կիսակոշտաբուրդ ցեղի ոչխարների մարսողական ապարատի համեմատական մորֆոլոգիական ուսումնասիրությանը՝ հետսաղմնային օնտոգենեզի տարբեր ժամանակահատվածներում։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակն է բացահայտել մարսողական համակարգի օրգանների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց աճի և զարգացման օրինաչափությունները կենդանու կյանքի տարբեր փուլերում, ինչպես նաև տարիքային փոփոխությունների բնույթը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են մարսողական ապարատի առանձին բաժինների՝ բերանի խոռոչի, կերակրափողի, ստամոքսի և աղիքային համակարգի մորֆոլոգիական առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով ոչխարի որոճող կենդանուն բնորոշ մարսողական կառուցվածքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նախաստամոքսների և իսկական ստամոքսի հարաբերական զարգացմանը, հյուսվածքային կառուցվածքի փոփոխություններին, օրգանների չափերի և ձևի տարիքային դինամիկային։ Համեմատական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարբեր տարիքային խմբերի միջև առկա կառուցվածքային տարբերությունները և որոշելու հետսաղմնային զարգացման ընթացքում մարսողական ապարատի ձևավորման հիմնական փուլերը։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են կիրառվել անատոմիական, հյուսվածաբանական, մորֆոմետրիկ և վիճակագրական մեթոդներ՝ ստացված տվյալների քանակական ու որակական գնահատման համար։ Քննության են առնվում նաև մարսողական օրգանների կառուցվածքային փոփոխությունների հնարավոր կապերը կենդանու աճի, սննդակարգի փոփոխության և ֆիզիոլոգիական զարգացման հետ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու տվյալ ցեղատեսակի ոչխարների մարսողական համակարգի տարիքային ձևավորման և ֆունկցիոնալ հարմարվողականության մասին։ Ստացված տվյալները կարող են կարևոր նշանակություն ունենալ կենդանիների անատոմիայի, ֆիզիոլոգիայի, անասնաբուժության, կենդանաբուծության և ցեղաբուծության ոլորտներում՝ նպաստելով ցեղատեսակի կենսաբանական առանձնահատկությունների առավել խորքային ուսումնասիրմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անասնաբույժներին, կենդանաբաններին, մորֆոլոգներին, կենդանաբույծներին, կենսաբանության և անասնաբուժության ուսանողներին, ասպիրանտներին և գյուղատնտեսական կենդանիների զարգացման ու անատոմիայի խնդիրներով զբաղվող հետազոտողներին։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է խաղողի վերամշակումից առաջացող մամլվածքի արդյունավետ օգտագործման և դրա հիման վրա սննդային նշանակություն ունեցող հավելումների ստացման տեխնոլոգիական մոտեցումների մշակմանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է գինեգործական արտադրության երկրորդային հումքի բաղադրության ուսումնասիրության, արժեքավոր կենսաբանական և սննդային բաղադրիչների պահպանման, առանձնացման ու վերամշակման պայմանների ընտրության վրա։ Խաղողի մամլվածքը դիտարկվում է ոչ միայն որպես արտադրական մնացորդ, այլև որպես վերամշակման համար արժեքավոր հումք, որը կարող է պարունակել խաղողի կեղևի, կորիզների և պտղամսի մնացորդներ, ինչպես նաև սննդային մանրաթելեր, պոլիֆենոլային միացություններ, բնական գունանյութեր, հանքային բաղադրիչներ և այլ նյութեր։ Այսպիսի հումքի նպատակային վերամշակումը հնարավորություն է տալիս միաժամանակ լուծել սննդարդյունաբերության համար նոր բաղադրիչների ստացման և արտադրական մնացորդների առավել ամբողջական օգտագործման խնդիրները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հումքի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների գնահատումը։ Քննության են առնվում խոնավությունը, չոր նյութերի պարունակությունը, թթվայնությունը, սննդային մանրաթելերի և կենսաբանորեն ակտիվ բաղադրիչների քանակական ցուցանիշները, ինչպես նաև դրանց փոփոխությունները պահպանման և տեխնոլոգիական մշակման ընթացքում։ Հումքի սկզբնական բնութագրումը կարևոր է հետագա գործընթացների ընտրության համար, քանի որ խաղողի տեսակը, մշակման պայմանները, բերքի հասունության աստիճանը և գինեգործական տեխնոլոգիան կարող են ազդել մամլվածքի բաղադրության ու հատկությունների վրա։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում հումքի նախնական մշակմանը։ Թարմ մամլվածքում խոնավության բարձր պարունակությունը կարող է սահմանափակել դրա պահպանման հնարավորությունը, ուստի տեխնոլոգիական գործընթացում կարևոր տեղ է զբաղեցնում համապատասխան կայունացման եղանակի ընտրությունը։ Դիտարկվում են չորացման, մանրացման, տեսակավորման և պահպանման պայմանները՝ նպատակ ունենալով հնարավորինս պահպանել արժեքավոր բաղադրիչները և ստանալ հետագա մշակման համար կայուն հումք։ Չորացման գործընթացի ուսումնասիրության ժամանակ կարևորվում է ջերմաստիճանի և տևողության ազդեցությունը պատրաստի նյութի որակի վրա, քանի որ չափազանց ինտենսիվ ջերմային ազդեցությունը կարող է փոփոխել որոշ զգայուն բնական միացությունների հատկությունները։ Մանրացման գործընթացը ևս դիտարկվում է որպես կարևոր տեխնոլոգիական փուլ, քանի որ մասնիկների չափը կարող է ազդել ինչպես ստացված փոշենման արտադրանքի կառուցվածքի, այնպես էլ հետագա արդյունահանման գործընթացների արդյունավետության վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել խաղողի կեղևի և կորիզների առանձին կամ համակցված վերամշակման հնարավորությունները։ Դրանց բաղադրության տարբերությունները հնարավորություն են տալիս ստանալ տարբեր հատկություններով արտադրանքներ։ Կեղևային հատվածը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել բնական պոլիֆենոլների, գունանյութերի և սննդային մանրաթելերի տեսանկյունից, իսկ կորիզները՝ որոշ կենսաբանական ակտիվ բաղադրիչների և յուղային նյութերի պարունակության շնորհիվ։ Այդ բաղադրիչների նպատակային օգտագործումը կարող է ընդլայնել ստացվող հավելումների տեսականին և դրանց հնարավոր կիրառությունները սննդամթերքի արտադրության մեջ։ Առանձին տեղ է հատկացվում կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների առանձնացման տեխնոլոգիական եղանակների ուսումնասիրությանը։ Ընտրվում և գնահատվում են այնպիսի պայմաններ, որոնք հնարավորություն են տալիս հումքից հնարավորինս արդյունավետորեն ստանալ անհրաժեշտ բաղադրիչները՝ պահպանելով դրանց օգտակար հատկությունները։ Քննության կարող են առնվել արդյունահանման միջավայրի բնույթը, գործընթացի տևողությունը, ջերմաստիճանը, հումքի և արդյունահանող միջավայրի հարաբերակցությունը և այլ տեխնոլոգիական գործոններ։ Տարբեր պայմանների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս որոշել առավել արդյունավետ ռեժիմները և ձևավորել տեխնոլոգիական գործընթացի հիմնավորված հաջորդականություն։ Կարևոր ուղղություն է ստացված նյութերի հակաօքսիդանտային հատկությունների գնահատումը, քանի որ խաղողի վերամշակման երկրորդային հումքում պարունակվող պոլիֆենոլային միացությունները կարող են պայմանավորել դրանց ֆունկցիոնալ նշանակությունը։ Միաժամանակ կարևորվում է ոչ միայն առանձին ակտիվ նյութերի քանակական պարունակությունը, այլև պատրաստի արտադրանքի ընդհանուր ֆիզիկաքիմիական, տեխնոլոգիական և զգայական բնութագրերը։ Սննդային հավելման մշակման ժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել դրա համատեղելիությունը տարբեր սննդային համակարգերի հետ, լուծելիությունը կամ ցրվելու հատկությունը, համի և հոտի առանձնահատկությունները, գույնը և պահպանման ընթացքում կայունությունը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում սննդային մանրաթելերով հարուստ արտադրանքի ստացման հնարավորությանը։ Մամլվածքի համապատասխան վերամշակումից ստացված փոշին կամ խտանյութը կարող է դիտարկվել որպես տարբեր սննդամթերքների բաղադրությունը հարստացնելու հնարավոր հումք։ Նման մոտեցման դեպքում անհրաժեշտ է ուսումնասիրել հավելման ազդեցությունը վերջնական արտադրանքի կառուցվածքի, խոնավության պահպանման, համային հատկությունների և այլ տեխնոլոգիական ցուցանիշների վրա։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է պատրաստի հավելումների որակի և անվտանգության գնահատումը։ Ուսումնասիրվում են ֆիզիկաքիմիական, մանրէաբանական և անհրաժեշտ այլ ցուցանիշները, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել արտադրանքի համապատասխանությունը սննդային օգտագործման պահանջներին։ Հումքի ծագման և վերամշակման առանձնահատկություններից ելնելով՝ կարևորվում է նաև հնարավոր անցանկալի նյութերի վերահսկումը և արտադրության բոլոր փուլերում հիգիենիկ պայմանների ապահովումը։ Առանձին նշանակություն է տրվում պահպանման կայունությանը։ Դիտարկվում է, թե ժամանակի ընթացքում ինչպես են փոփոխվում խոնավությունը, գույնը, հոտը, կենսաբանորեն ակտիվ բաղադրիչների պարունակությունը և այլ որակական ցուցանիշները։ Այս տվյալների հիման վրա հնարավոր է հիմնավորել պահպանման համապատասխան պայմանները և գնահատել արտադրանքի պիտանելիության ժամանակահատվածը։ Քննության են առնվում ստացված հավելումների կիրառման հնարավորությունները տարբեր սննդատեսակներում։ Դրանք կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել հացաբուլկեղենի, հրուշակեղենի, ըմպելիքների և այլ սննդային արտադրատեսակների բաղադրության հարստացման համար՝ պայմանով, որ ապահովվում են համապատասխան տեխնոլոգիական, զգայական և անվտանգության ցուցանիշներ։ Յուրաքանչյուր կիրառության դեպքում անհրաժեշտ է որոշել հավելման այնպիսի քանակություն, որը թույլ կտա բարելավել կամ լրացնել սննդային բաղադրությունը՝ առանց պատրաստի արտադրանքի ընդունելի որակական հատկությունները խաթարելու։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել մշակված տեխնոլոգիայի տնտեսական գնահատումը։ Գինեգործական երկրորդային հումքի օգտագործումը հնարավորություն է տալիս լրացուցիչ արժեք ստեղծել արդեն գոյություն ունեցող արտադրական հոսքից և նվազեցնել չօգտագործվող մնացորդների քանակը։ Տեխնոլոգիական արդյունավետության գնահատման ժամանակ կարևորվում են հումքի հասանելիությունը, չորացման և մշակման էներգածախսերը, արտադրանքի ելքը, սարքավորումների պահանջները և պատրաստի հավելման հնարավոր կիրառական արժեքը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում բնապահպանական նշանակությանը։ Գինեգործական արտադրության մնացորդների վերամշակումը համապատասխանում է ռեսուրսների առավել ամբողջական օգտագործման և շրջանաձև տնտեսության սկզբունքներին, քանի որ նախկինում սահմանափակ օգտագործվող նյութը վերածվում է նոր արտադրանքի համար հումքի։ Այս մոտեցումը կարող է նպաստել ինչպես թափոնների քանակի նվազեցմանը, այնպես էլ խաղողագործության և գինեգործության արտադրական շղթայում լրացուցիչ արժեքի ձևավորմանը։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է խաղողի վերամշակման երկրորդային հումքի բաղադրության, դրա արժեքավոր բաղադրիչների պահպանման և տեխնոլոգիական փոխակերպման օրինաչափությունների համալիր ուսումնասիրությամբ, իսկ կիրառական նշանակությունը՝ տեղական հումքային ռեսուրսների հիման վրա սննդարդյունաբերության համար նոր հավելումների արտադրության տեխնոլոգիական սխեմաների մշակման հնարավորությամբ։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել գինեգործական արտադրության ռեսուրսային արդյունավետության բարձրացմանը, սննդային նոր բաղադրիչների տեսականու ընդլայնմանը և երկրորդային հումքի առավել ամբողջական օգտագործմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել սննդի տեխնոլոգիայի, գինեգործության, սննդային կենսաքիմիայի, սննդային հավելումների արտադրության, ագրոպարենային վերամշակման և շրջանաձև տնտեսության ոլորտների հետազոտողների, տեխնոլոգների, դասախոսների և ուսանողների համար։